કૂર્મપુરાણમ્

પ્રોચ્યતે ભગવાન્ બ્રહ્મા મહાન્ બ્રહ્મમયો ઽમલઃ

ભગવાન બ્રહ્મા મહાન છે, બ્રહ્મથી બનેલા અને નિર્મળ છે—એવું કહેવાય છે.

સો ઽવિકલ્પેન યોગેન યુજ્યતે નાત્ર સંશયઃ

એ અવિકલ યોગથી એકરૂપ થાય છે—આમાં કોઈ શંકા નથી.

નૃત્યામિ યોગી સતતં યસ્તદ્ વેદ સ વેદવિત્

યોગી સદા મારામાં લીન રહે છે; જે આ જાણે છે, એ સાચો જ્ઞાનવાન છે.

પ્રસન્નચેતસે દેયં ધાર્મિકાયાહિતાગ્નયે

પ્રસન્ન મનથી, ધર્મમાં સ્થિર અને અગ્નિનું યથાવિધિ પાલન કરનારને દાન આપવું જોઈએ.

નનર્ત પરમં ભાવમૈશ્વરં સંપ્રદર્શયન્

તેણે નૃત્ય કર્યું અને પરમ દૈવી અવસ્થા દર્શાવી.

નૃત્યમાનં મહાદેવં વિષ્ણુના ગગને ઽમલે

મહાદેવને નિર્મળ આકાશમાં નૃત્ય કરતા વિષ્ણુએ જોયા.

તમીશં સર્વભૂતાનામાકશે દદૃશુઃ કિલ

ખરેખર, બધા જીવોના સ્વામી ભગવાનને તેઓ આકાશમાં જોયા.

નૃત્યમાનઃ સ્વયં વિપ્રૈર્વિશ્વેશઃ ખલુ દૃશ્યતે

વિશ્વના સ્વામી ભગવાનને ઋષિઓએ પોતે નૃત્ય કરતા જોયા.

જહતિ નૃત્યમાનં તં ભૂતેશં દદૃશુઃ કિલ

તેઓએ ભૂતોના સ્વામી ભગવાનને નૃત્ય રોકતા જોયા.

જ્યોતિર્મયં પ્રપશ્યન્તિ સ યોગી દૃશ્યતે કિલ

તેઓએ તેને પ્રકાશમય રૂપે જોયો; એ યોગીને ખરેખર જોઈ શકાય છે.

તમેવ મોચકં રુદ્રમાકાશે દદૃશુઃ પરમ્

તેઓએ પરમ મુક્તિદાતા રુદ્રને આકાશમાં જોયા.

સહસ્રબાહું જટિલં ચન્દ્રાર્ધકૃતશેખરમ્

હજારો હાથવાળો, જટાવાળો અને અર્ધચંદ્ર ધારણ કરેલો.

દણ્ડપાણિં ત્રયીનેત્રં સૂર્યસોમાગ્નિલોચનમ્

હાથમાં દંડ ધરાવનાર, ત્રણ આંખવાળો, અને જેના નેત્ર સૂર્ય, ચંદ્ર અને અગ્નિ છે.

દંષ્ટ્રાકરાલં દુર્ધર્ષં સૂર્યકોટિસમપ્રભમ્

ભયાનક દાંતવાળો, અપરાજિત, અને કરોડો સૂર્ય જેટલું તેજ ધરાવતો.

નૃત્યન્તં દદૃશુર્દેવં વિશ્વકર્માણમીશ્વરમ્

તેઓએ વિશ્વના સર્જનહાર ભગવાનને નૃત્ય કરતા જોયા.

પશૂનાં પતિમીશાનં જ્યોતિષાં જ્યોતિરવ્યયમ્

પશુઓના સ્વામી, સર્વાધિપતિ અને પ્રકાશનો અવિનાશી સ્ત્રોત.

કાલાત્માનં કાલકાલં દેવદેવં મહેશ્વરમ્

કાળનું સ્વરૂપ, કાળનો વિનાશક, દેવોમાં શ્રેષ્ઠ અને મહાદેવ.

જ્ઞાનવૈરાગ્યનિલયં જ્ઞાનયોગં સનાતનમ્

જ્ઞાન અને વૈરાગ્યનું નિવાસસ્થાન, અને શાશ્વત જ્ઞાનયોગ.

મહેન્દ્રોપેન્દ્રનમિતં મહર્ષિગણવન્દિતમ્

ઇન્દ્ર અને ઉપેન્દ્ર દ્વારા વંદિત અને મહર્ષિગણ દ્વારા પૂજિત.

યોગિનાં હૃદિ તિષ્ઠન્તં યોગમાયાસમાવૃતમ્

યોગીઓના હૃદયમાં નિવાસ કરતો અને યોગમાયાથી આવૃત.

ઈશ્વરેણૈકતાપન્નમપશ્યન્ બ્રહ્મવાદિનઃ

બ્રહ્મજ્ઞાનીજનોએ તેમને ભગવાન સાથે એકરૂપ થયેલા જોયા.

કૃતાર્થં મેનિરે સન્તઃ સ્વાત્માનં બ્રહ્મવાદિનઃ

બ્રહ્મજ્ઞાનમાં તત્પર વિદ્વાનો પોતાને પૂર્ણ અને ધન્ય માને છે.

મહર્ષિરત્રિઃ કપિલો મરીચિઃ

મહાન ઋષિઓ અત્રિ, કપિલ અને મરીચિ,

બદ્ધ્વાઞ્જલિં સ્વેષુ શિરઃસુ ભૂયઃ

પોતાના જ લોકો સામે ફરીથી હાથ જોડીને અને માથું નમાવી,

આનન્દપૂર્ણાયતમાનસાસ્તે

તેમના મન આનંદથી પરિપૂર્ણ થઈ ગયા,

પ્રચેતસં બ્રહ્મમયં પવિત્રમ્

તેમણે શુદ્ધ અને બ્રહ્મમય પ્રચેતસની સ્તુતિ કરી,

કવિં પરેભ્યઃ પરમં તત્પરં ચ

જે સર્વમાં શ્રેષ્ઠ, સર્વથી પર અને સર્વને પાર છે એવા કવિની,

સ્ત્વામેવ સર્વં પ્રવદન્તિ સન્તઃ

વિદ્વાનો કહે છે કે, તું જ સર્વ છે,

યથાવિધાનં સકલં સસર્જ

તેમણે બધું યોગ્ય રીતે રચ્યું,