કૂર્મપુરાણમ્

આસ્થાય બ્રહ્માણો રૂપં મન્મયી મદધિષ્ઠિતા

મારા સ્વરૂપથી બનેલું અને મારામાં સ્થિર એવું બ્રહ્માનું રૂપ ધારણ કરીને,

ભૂત્વા નારાયણો ઽનન્તો જગન્નાથો જગન્મયઃ

હું અનંત, સર્વવ્યાપી અને જગતના સ્વામી એવા નારાયણ બની જાઉં છું.

તામસી મે સમાખ્યાતા કાલાખ્યા રુદ્રરૂપિણી

મારી તામસી શક્તિ 'કાલ' તરીકે ઓળખાય છે, જે રુદ્રનું સ્વરૂપ ધારણ કરે છે.

અપરે ભક્તિયોગેન કર્મયોગેન ચાપરે

કેટલાંક ભક્તિયોગથી અને બીજાં કર્મયોગથી મને પ્રાપ્ત કરે છે.

યો હિ જ્ઞાનેન માં નિત્યમારાધયતિ નાન્યથા

જે વ્યક્તિ જ્ઞાનથી સતત મારી ઉપાસના કરે છે અને બીજાં રીતે નથી કરતી,

તે ઽપિ માં પ્રાપ્નુવન્ત્યેવ નાવર્તન્તે ચ વૈ પુનઃ

એ લોકો પણ નિશ્ચિતપણે મને પ્રાપ્ત કરે છે અને ફરી પાછા નથી આવતાં.

મય્યેવ સંસ્થિતં વિશ્વં મયા સંપ્રેર્યતે જગત્

આ આખું વિશ્વ માત્ર મારામાં જ સ્થિત છે; જગતને હું જ ચલાવું છું.

પ્રેરયામિ જગત્કૃત્સ્નમેતદ્યો વેદ સો ઽમૃતઃ

હું આખા જગતને ચલાવું છું; જે આ જાણે છે, એ અમર બને છે.

કરોતિ કાલો ભગવાન્ મહાયોગેશ્વરઃ સ્વયમ્

સમય પોતે ભગવાન છે, મહાયોગેશ્વર છે અને પોતે જ સર્વક્રિયા કરે છે.

યોગેશ્વરો ઽસૌ ભગવાન્ મહાદેવો મહાન્ પ્રભુઃ

એ ભગવાન યોગનો સ્વામી છે, મહાદેવ છે અને મહાન પ્રભુ છે.

પ્રોચ્યતે ભગવાન્ બ્રહ્મા મહાન્ બ્રહ્મમયો ઽમલઃ

ભગવાન બ્રહ્મા મહાન છે, બ્રહ્મથી બનેલા અને નિર્મળ છે—એવું કહેવાય છે.

સો ઽવિકલ્પેન યોગેન યુજ્યતે નાત્ર સંશયઃ

એ અવિકલ યોગથી એકરૂપ થાય છે—આમાં કોઈ શંકા નથી.

નૃત્યામિ યોગી સતતં યસ્તદ્ વેદ સ વેદવિત્

યોગી સદા મારામાં લીન રહે છે; જે આ જાણે છે, એ સાચો જ્ઞાનવાન છે.

પ્રસન્નચેતસે દેયં ધાર્મિકાયાહિતાગ્નયે

પ્રસન્ન મનથી, ધર્મમાં સ્થિર અને અગ્નિનું યથાવિધિ પાલન કરનારને દાન આપવું જોઈએ.

નનર્ત પરમં ભાવમૈશ્વરં સંપ્રદર્શયન્

તેણે નૃત્ય કર્યું અને પરમ દૈવી અવસ્થા દર્શાવી.

નૃત્યમાનં મહાદેવં વિષ્ણુના ગગને ઽમલે

મહાદેવને નિર્મળ આકાશમાં નૃત્ય કરતા વિષ્ણુએ જોયા.

તમીશં સર્વભૂતાનામાકશે દદૃશુઃ કિલ

ખરેખર, બધા જીવોના સ્વામી ભગવાનને તેઓ આકાશમાં જોયા.

નૃત્યમાનઃ સ્વયં વિપ્રૈર્વિશ્વેશઃ ખલુ દૃશ્યતે

વિશ્વના સ્વામી ભગવાનને ઋષિઓએ પોતે નૃત્ય કરતા જોયા.

જહતિ નૃત્યમાનં તં ભૂતેશં દદૃશુઃ કિલ

તેઓએ ભૂતોના સ્વામી ભગવાનને નૃત્ય રોકતા જોયા.

જ્યોતિર્મયં પ્રપશ્યન્તિ સ યોગી દૃશ્યતે કિલ

તેઓએ તેને પ્રકાશમય રૂપે જોયો; એ યોગીને ખરેખર જોઈ શકાય છે.

તમેવ મોચકં રુદ્રમાકાશે દદૃશુઃ પરમ્

તેઓએ પરમ મુક્તિદાતા રુદ્રને આકાશમાં જોયા.

સહસ્રબાહું જટિલં ચન્દ્રાર્ધકૃતશેખરમ્

હજારો હાથવાળો, જટાવાળો અને અર્ધચંદ્ર ધારણ કરેલો.

દણ્ડપાણિં ત્રયીનેત્રં સૂર્યસોમાગ્નિલોચનમ્

હાથમાં દંડ ધરાવનાર, ત્રણ આંખવાળો, અને જેના નેત્ર સૂર્ય, ચંદ્ર અને અગ્નિ છે.

દંષ્ટ્રાકરાલં દુર્ધર્ષં સૂર્યકોટિસમપ્રભમ્

ભયાનક દાંતવાળો, અપરાજિત, અને કરોડો સૂર્ય જેટલું તેજ ધરાવતો.

નૃત્યન્તં દદૃશુર્દેવં વિશ્વકર્માણમીશ્વરમ્

તેઓએ વિશ્વના સર્જનહાર ભગવાનને નૃત્ય કરતા જોયા.

પશૂનાં પતિમીશાનં જ્યોતિષાં જ્યોતિરવ્યયમ્

પશુઓના સ્વામી, સર્વાધિપતિ અને પ્રકાશનો અવિનાશી સ્ત્રોત.

કાલાત્માનં કાલકાલં દેવદેવં મહેશ્વરમ્

કાળનું સ્વરૂપ, કાળનો વિનાશક, દેવોમાં શ્રેષ્ઠ અને મહાદેવ.

જ્ઞાનવૈરાગ્યનિલયં જ્ઞાનયોગં સનાતનમ્

જ્ઞાન અને વૈરાગ્યનું નિવાસસ્થાન, અને શાશ્વત જ્ઞાનયોગ.

મહેન્દ્રોપેન્દ્રનમિતં મહર્ષિગણવન્દિતમ્

ઇન્દ્ર અને ઉપેન્દ્ર દ્વારા વંદિત અને મહર્ષિગણ દ્વારા પૂજિત.