કૂર્મપુરાણમ્

નદી નાનાવિધૈઃ પદ્મૈરનેકૈઃ સમલઙ્કૃતા

ત્યાં અનેક પ્રકારના કમળોથી શોભાયમાન નદી વહે છે.

ઉપસ્પૃષ્ટજલા નિત્યં સુપુણ્યા સુમનોરમા

એ નદીનું જળ હંમેશાં પવિત્ર, શુભ અને મનોહર છે.

દેવર્ષિગણજુષ્ટાનિ તથા નારાયણસ્ય ચ

તે નદીમાં દેવર્ષિગણ અને નારાયણ પણ આવે છે.

સ્ફાટિકસ્તમ્ભસંયુક્તં હેમગોપુરસંયુતમ્

ત્યાં સ્ફટિકના થાંભલા અને સોનાના દરવાજાવાળું મહેલ છે.

સુપુણ્યં ભવનં રમ્યં સર્વરત્નોપશોભિતમ્

એ મહેલ અત્યંત પવિત્ર, સુંદર અને સર્વપ્રકારના રત્નોથી શોભાયમાન છે.

આસ્તે સર્વામરશ્રેષ્ઠઃ પૂજ્યમાનઃ સનાતનઃ

ત્યાં સર્વ અમરોમાં શ્રેષ્ઠ, સદા પૂજ્ય ભગવાન નિવાસ કરે છે.

સ્થાનાનામષ્ટકં પુણ્યં દુરાધર્ષં સુરદ્વિષામ્

ત્યાં આઠ પવિત્ર સ્થાન છે, જે દેવદુશ્મનો માટે અપ્રાપ્ય છે.

સપ્તાશ્રમાણિ પુણ્યાનિ સિદ્ધાવાસયુતાનિ તુ

ત્યાં સાત પવિત્ર આશ્રમ છે, જ્યાં સિદ્ધો રહે છે.

સુપુણ્યં સુમહત્ સ્થાનં બ્રહ્મણો ઽવ્યક્તજન્મનઃ

ત્યાં અવ્યક્ત જન્મ ધરાવનાર બ્રહ્માનું વિશાળ અને પવિત્ર સ્થાન છે.

ઉપાસતે સદા દેવં પિતામહમજં પરમ્

તેઓ હંમેશા જન્મરહિત, સર્વોપરી પિતામહ દેવની ઉપાસના કરે છે.

આસ્તે હિતાય લોકાનાં શાન્તાનાં પરમા ગતિઃ

શાંતિપ્રિય લોકો માટે સર્વોચ્ચ ગતિરૂપ, જે જગતના કલ્યાણ માટે સદા સ્થિત રહે છે.

સ્વચ્છામૃતજલં પુણ્યં સુગન્ધં સુમહત્ સરઃ

ત્યાં એક વિશાળ, શુદ્ધ, પાવન, અમૃતસમાન જળથી ભરેલું, સુગંધિત સરોવર છે.

પ્રશાન્તદોષૈરક્ષુદ્રૈર્બ્રહ્મવિદ્ભિર્મહાત્મભિઃ

તે સરોવર મહાન આત્માઓ, બ્રહ્મજ્ઞાનીઓ, નિર્દોષ અને નિષ્કપટ લોકો દ્વારા સંકળાયેલું છે.

સુમના વેદનાદશ્ચ શિષ્યાસ્તસ્ય પ્રધાનતઃ

સુમના અને વેદનાદ એ તેમના મુખ્ય શિષ્યો છે.

ઉપાસતે મહાવીર્યા બ્રહ્મવિદ્યાપરાયણાઃ

મહાન શક્તિ ધરાવનાર, બ્રહ્મવિદ્યામાં તત્પર લોકો તેમની ઉપાસના કરે છે.

સાન્નિધ્યં કુરુતે ભૂયો દેવ્યા સહ મહેશ્વરઃ

મહેશ્વર દેવી સાથે ત્યાં વારંવાર પોતાની હાજરી આપે છે.

મુનીનાં યુક્તમનસાં સરાંસિ સરિતસ્તથા

યમનિયંત્રિત મનવાળા મુનિઓ એ સરોવર અને નદીઓમાં વિહાર કરે છે.

બ્રહ્મણ્યાસક્તમનસો રમન્તે જ્ઞાનતત્પરાઃ

બ્રહ્મમાં મન લગાવનાર અને જ્ઞાનમાં તલીન એવા લોકો ત્યાં આનંદ અનુભવે છે.

ધાયાયન્તિ દેવમીશાનં યેન સર્વમિદં તતમ્

તેઓ એ ઈશાન દેવનું ધ્યાન કરે છે, જેમના દ્વારા આ બધું વ્યાપેલું છે.

તત્રાસ્તે ભગવાનિન્દ્રઃ શચ્યા સહ સુરેશ્વરઃ

ત્યાં દેવોના રાજા, ભગવાન ઇન્દ્ર, શચી સાથે વિરાજે છે.

આસ્તે ભગવતી દુર્ગા તત્ર સાક્ષાન્મહેશ્વરી

ત્યાં મહાદેવી, ભગવતી દુર્ગા, પોતે હાજર રહે છે.

પીત્વા યોગામૃતં લબ્ધ્વા સાક્ષાદાનન્દમૈશ્વરમ્

યોગનો અમૃત પીધા પછી, તે સીધા પરમ આનંદમય ઐશ્વર્ય પ્રાપ્ત કરે છે.

રાક્ષસાનાં પુરાણિ સ્યુઃ સરાંસિ શતશો દ્વિજાઃ

હે દ્વિજ, ત્યાં રાક્ષસોની શતાબ્દી જૂની અનેક નગરરૂપ સરોવરો છે.

સ્ફાટિકસ્તમ્ભસંયુક્તં યક્ષાણામમિતૌજસામ્

ત્યાં અમાપ શક્તિ ધરાવતા યક્ષોનું, સ્ફટિકના થંભોથી સજ્જ એક સરોવર છે.

પ્રાકારગોપુરોપેતં મણિતોરણમણ્ડિતમ્

તેમાં કિલ્લા, દ્વાર અને મિનારો છે, અને મણિથી શોભતા તોરણોથી અલંકૃત છે.

ધ્યાત્વાસ્તે તત્ પરં જ્યોતિરાત્માનં વિષ્ણુમવ્યયમ્

ત્યાં ધ્યાનમાં લીન રહી, અવિનાશી પરમ પ્રકાશરૂપ શ્રીવિષ્ણુ વસે છે.

શ્રીદેવ્યાઃ સર્વરત્નાઢ્યં હૈમં સુમણિતોરણમ્

ત્યાં શ્રીદેવીનું સર્વ રત્નોથી ભરપૂર, સુવર્ણ અને મણિમય તોરણ છે.

અનન્તવિભવા લક્ષ્મીર્જગત્સંમોહનોત્સુકા

અનંત શક્તિવાળી, સમગ્ર જગતને મોહિત કરવા આતુર એવી લક્ષ્મી છે.

વિચિન્ત્ય જગતોયોનિં સ્વશક્તિકિરણોજ્જ્વલા

તે પોતાની શક્તિની કિરણોથી તેજસ્વી બની, જગતના મૂળનું ધ્યાન કરે છે.