કૂર્મપુરાણમ્

નામ્નામરાવતી પૂર્વે સર્વશોભાસમન્વિતા

પૂર્વ દિશામાં અમરાવતી નામે એક શહેર છે, જે સર્વ પ્રકારની શોભાથી યુક્ત છે.

ઉપાસતે સહસ્ત્રાક્ષં દેવાસ્તત્ર સહસ્ત્રશઃ

ત્યાં હજારો દેવતાઓ સહસ્ત્રનેત્રધારી દેવની ઉપાસના કરે છે.

તેષાં તત્ પરમં સ્થાનં દેવાનામપિ દુર્લભમ્

આ તેમનું પરમ સ્થાન છે, જે દેવતાઓ માટે પણ દુર્લભ છે.

તેજોવતી નામ પુરી દિવ્યાશ્ચર્યસમન્વિતા

ત્યાં તેજવતી નામે એક દિવ્ય શહેર છે, જે અદ્ભુત ચમત્કારોથી ભરપૂર છે.

જપિનાં હોમિનાં સ્થાનં દાનવાનાં દુરાસદમ્

આ સ્થળ જપ અને હોદ્ય કરનારાઓનું છે, અને દાનવો તેને પામવામાં અસમર્થ છે.

નામ્ના સંયમની દિવ્યા સિદ્ધગન્ધર્વસેવિતા

ત્યાં સંયમની નામે એક દિવ્ય નગર છે, જ્યાં સિદ્ધો અને ગંધર્વો સેવા કરે છે.

સ્થાનં તત્ સત્યસંધાનાં લોકે પુણ્યકૃતાં નૃણામ્

આ સ્થાન સત્યમાં અડગ અને પુણ્ય કરનાર મનુષ્યોનું છે.

રક્ષોવતી નામ પુરી રાક્ષસૈઃ સર્વતો વૃતા

ત્યાં રક્ષોવતી નામે એક નગર છે, જે ચારેય બાજુ રાક્ષસોથી ઘેરાયેલું છે.

ગચ્છન્તિ તાં ધર્મરતા યે વૈ તામસવૃત્તયઃ

જે લોકો અધર્મમાં રત અને તામસિક સ્વભાવ ધરાવે છે, તેઓ ત્યાં જાય છે.

નામ્ના સુદ્ધવતી પુણ્યા સર્વકામર્ધિસંયુતા

ત્યાં શુદ્ધવતી નામે પવિત્ર નગર છે, જે સર્વ ઇચ્છિત સુખોથી ભરપૂર છે.

તીર્થયાત્રાપરી નિત્યં યે ચ લોકે ઽધમર્ષિણઃ

જે લોકો સતત તીર્થયાત્રા કરે છે અને ધીરજ ધરાવે છે, તેઓ એ સ્થળે પહોંચે છે.

નામ્ના ગન્ધવતી પુણ્યા તત્રાસ્તે ઽસૌ પ્રભઞ્જનઃ

ત્યાં ગંધવતી નામે પવિત્ર નગર છે, જ્યાં પ્રભંજન વસે છે.

પ્રાણાયામપરામર્ત્યાસ્થાનન્તદ્યાન્તિ શાશ્વતમ્

જે પ્રાણાયામમાં નિપુણ છે, તેઓ એ શાશ્વત અમર સ્થાન પામે છે.

નામ્ના કાન્તિમતી શુભ્રા તત્ર સોમો વિરાજતે

ત્યાં કાંતિમતી નામે તેજસ્વી નગર છે, જ્યાં સોમ ચમકે છે.

તેષાં તદ્ રચિતં સ્થાનં નાનાભોગસમન્વિતમ્

આ સ્થાન તેમના માટે રચાયું છે, જેમાં અનેક પ્રકારના ભોગો છે.

નામ્ના યશોવતી પુણ્યા સર્વેષાં સુદુરાસદા

ત્યાં યશવતી નામે પવિત્ર નગર છે, જ્યાં પહોંચવું સૌ માટે અતિ દુષ્કર છે.

ઘમેશ્વરસ્ય વિપુલં તત્રાસ્તે સ ગણૈર્વૃતઃ

ત્યાં ઘમેશ્વર પોતાના ગણો સાથે વિશાળ રૂપે વસે છે.

નિવાસઃ કલ્પિતઃ પૂર્વં દેવદેવેન શૂલિના

પ્રાચીન સમયમાં ત્રિશૂલધારી મહાદેવ દ્વારા એક નિવાસ સ્થાપવામાં આવ્યો હતો.

સમન્તાદ્ બ્રહ્મણઃ પુર્યાં ગઙ્ગા પતતિ વૈ દિવઃ

બ્રહ્માની નગરીને ચારેય બાજુથી ગંગા સ્વર્ગમાંથી નીચે આવે છે.

સીતા ચાલકનન્દા ચ સુચક્ષુર્ભદ્રનામિકા

સીતા, અલકાનંદા, સુચક્ષુ અને ભદ્રનામી એ નામો છે.

તતશ્ચ પૂર્વવર્ષેણ ભદ્રાશ્વેનૈતિ ચાર્ણવમ્

પછી પૂર્વ દિશામાંથી ભદ્રાશ્વ સમુદ્ર સુધી પહોંચે છે.

પ્રયાતિ સાગરં ભિત્ત્વા સપ્તભેદા દ્વિજોત્તમાઃ

એ સમુદ્રને ભેદી સાત ભાગમાં વહે છે, હે શ્રેષ્ઠ દ્વિજો.

પશ્ચિમં કેતુમાલાખ્યં વર્ષં ગત્વૈતિ ચાર્ણવમ્

પશ્ચિમ દિશામાં કેતુમાલ નામના પ્રદેશમાં જઈને એ સમુદ્ર સુધી પહોંચે છે.

અતીત્ય ચોત્તરામ્ભોધિં સમભ્યેતિ મહર્ષયઃ

ઉત્તર સમુદ્રને ઓળંગીને એ નજીક આવે છે, હે મહર્ષિઓ.

તયોર્મધ્યગતો મેરુઃ કર્ણિકાકારસંસ્થિતઃ

આ બેના મધ્યમાં મેરુ છે, જે કમળની કર્ણિકા જેવો દેખાય છે.

પત્રાણિ લોકપદ્મસ્ય મર્યાદાશૈલબાહ્યતઃ

વિશ્વ-કમળની પાંદડીઓ સીમા પર્વતોની બહાર સુધી ફેલાયેલી છે.

દક્ષિણોત્તરમાયામાવાનીલનિષધાયતૌ

દક્ષિણ અને ઉત્તર બાજુએ નીલ અને નિષધ નામના પર્વતો છે.

અશીતિયોજનાયામાવર્ણવાન્તર્વ્યવસ્થિતૌ

આ પર્વતો એંસી યોજન લાંબા છે અને વચ્ચેના પ્રદેશમાં સ્થિત છે.

મેરોઃ પશ્ચિમદિગ્ભાગે યથાપૂર્વૌ તથા સ્થિતૌ

મેરુના પશ્ચિમ ભાગમાં પણ એ પૂર્વની જેમ જ સ્થિત છે.