કૂર્મપુરાણમ્

જગામ લિઙ્ગં તદ્ દ્રષ્ટું કપર્દેશ્વરમવ્યયમ્

તે લિંગ જોવા માટે, જટાધારી અને અવિનાશી ભગવાન પાસે ગયો.

પિશાચમોચને તીર્થે પૂજયામાસ શૂલિનમ્

પિશાચમોચન તીર્થે તેણે ત્રિશૂળધારી ભગવાનની પૂજા કરી.

મેનિરે ક્ષેત્રમાહાત્મ્યં પ્રણેમુર્ગિરિશં હરમ્

તેઓએ તે સ્થળની મહિમાને માન આપ્યો અને પાપહારી ગિરિશને વંદન કર્યું.

મૃગીમેકાં ભક્ષયિતું કપર્દેશ્વરમુત્તમમ્

એક હરણીએ, ભયથી બચવા, શ્રેષ્ઠ કપાર્દેશ્વર ભગવાન પાસે આશરો લીધો.

ધાવમાના સુસંભ્રાન્તા વ્યાઘ્રસ્ય વશમાગતા

અતિ ભયભીત થઈ દોડતી હરણો વાઘના વશમાં આવી ગઈ.

જગામ ચાન્યં વિજનં દેશં દૃષ્ટ્વા મુનીશ્વરાન્

મહાન ઋષિઓને જોઈ, તે બીજાં એકાંત સ્થળે ચાલી ગઈ.

અદૃશ્યત મહાજ્વાલા વ્યોમ્નિ સૂર્યસમપ્રભા

આકાશમાં સૂર્ય જેવી તેજસ્વી મહાન જ્વાળા દેખાઈ.

વૃષાધિરૂઢા પુરુષૈસ્તાદૃશૈરેવ સંવૃતા

વૃષભ પર આરૂઢ અને એવા પુરુષોથી ઘેરાયેલી, તે દેખાઈ.

ગણેશ્વરઃ સ્વયં ભૂત્વા ન દૃષ્ટસ્તત્ક્ષણાત્ તતઃ

ગણેશ્વર સ્વયં પ્રગટ થયા, પણ તરત જ અદૃશ્ય થઈ ગયા.

કપર્દેશ્વરમાહાત્મ્યં પપ્રચ્છુર્ગુરુમચ્યુતમ્

તેઓએ પોતાના ગુરુ અચ્યૂતને કપાર્દેશ્વરનાં મહાત્મ્ય વિશે પૂછ્યું.

કપર્દેશસ્ય માહાત્મ્યં પ્રણમ્ય વૃષભધ્વજમ્

વૃષભધ્વજને વંદન કરીને, તેણે કપાર્દેશ્વરનાં મહાત્મ્યનું વર્ણન કર્યું.

સ્મૃત્વૈવાશેષપાપૌઘં ક્ષિપ્રમસ્ય વિમુઞ્ચતિ

માત્ર સ્મરણ કરતાં જ, બધાં પાપો ઝડપથી દૂર થઈ જાય છે.

વિઘ્નાઃ સર્વે વિનશ્યન્તિ કપર્દેશ્વરપૂજનાત્

કપાર્દેશ્વરની પૂજાથી બધા વિઘ્નો નાશ પામે છે.

પૂજિતવ્યં પ્રયત્નેન સ્તોતવ્યં વૈદિકૈઃ સ્તવૈઃ

શ્રદ્ધાપૂર્વક પૂજા કરવી અને વૈદિક સ્તોત્રોથી સ્તુતિ કરવી જોઈએ.

જાયતે યોગસંસિદ્ધિઃ સા ષણ્માસે ન સંશયઃ

છ મહીનામાં યોગસિદ્ધિ પ્રાપ્ત થાય છે, તેમાં કોઈ શંકા નથી.

પિશાચમોચને કુણ્ડે સ્નાતસ્યાત્ર સમીપતઃ

પિશાચમોચન કુંડ પાસે સ્નાન કરનારને અહીં નજીક જ,

જજાપ રુદ્રમનિશં પ્રણવં બ્રહ્મરૂપિણમ્

તેને રાત્રિ-દિવસ રુદ્રમંત્ર અને પ્રણવરૂપ બ્રહ્મનું જાપ કર્યું.

ઉવાસ તત્ર યોગાત્મા કૃત્વા દીક્ષાં તુ નૈષ્ઠિકીમ

ત્યાં યોગમય આત્માવાળાએ નિષ્ઠાપૂર્વક દીક્ષા લઈને નિવાસ કર્યો.

અસ્થિચર્મપિનદ્ધાઙ્ગં નિઃ શ્વસન્તં મુહુર્મુહુઃ

હાડકાં અને ચામડીથી ઢંકાયેલું શરીર અને વારંવાર ઊંડા શ્વાસ લેતો હતો.

પ્રોવાચ કો ભવાન્ કસ્માદ્ દેશાદ્ દેશમિમંશ્રિતઃ

તેમણે પૂછ્યું: તમે કોણ છો? કયા પ્રદેશમાંથી અહીં આવ્યા છો?

પુત્રપૌત્રાદિભિર્યુક્તઃ કુટુમ્બભરણોત્સુકઃ

તમે પુત્રો, પૌત્રો અને અન્ય પરિવારજનો સાથે ઘેરાયેલા, ઘર સંભાળવામાં ઉત્સુક હતા.

ન કદાચિત્ કૃતં પુણ્યમલ્પં વા સ્વલ્પમેવ વા

તમે ક્યારેય, જરા પણ, નાનામાં નાનું પણ પુણ્યકર્મ કર્યું નથી.

વિશ્વેશ્વરો વારાણસ્યાં દૃષ્ટઃ સ્પૃષ્ટે નમસ્કૃતઃ

વારાણસીમાં વિશ્વના સ્વામી દર્શન, સ્પર્શ અને વંદન પામ્યા છે.

ન દૃષ્ટં નન્મયા ઘોરં યમસ્ય વદનં મુને

હે મુનિ, મેં ક્યારેય યમરાજનું ભયાનક મુખ જોયું નથી.

પિપાસયાધુનાક્રાન્તો ન જાનામિ હિતાહિતમ્

હવે પ્યાસથી પીડાઈને, મને શું સારું કે શું ખરાબ એ સમજાતું નથી.

કુરુષ્વ તં નમસ્તુભ્યં ત્વામહં શરણં ગતઃ

મારે માટે એ કરો; હું તમને વંદન કરું છું. હું તમારી શરણમાં આવ્યો છું.

ત્વાદૃશો ન હિ લોકે ઽસ્મિન્ વિદ્યતે પુણ્યકૃત્તમઃ

આ જગતમાં તમારી જેટલા પુણ્યશાળી બીજું કોઈ નથી.

સંસ્પૃષ્ટો વન્દિતો ભૂયઃ કો ઽન્યસ્ત્વત્સદૃશો ભુવિ

ફરીથી સ્પર્શ અને વંદન કર્યા પછી—ભૂપૃષ્ઠ પર તમારા જેવો બીજો કોણ છે?

યેનેમાં કુત્સિતાં યોનિં ક્ષિપ્રમેવ પ્રહાસ્યસિ

જેનાથી હું આ નીચ જન્મને ઝડપથી ત્યજી શકીશ.