કૂર્મપુરાણમ્

ત્રયીમયાય રુદ્રાય કાલરૂપાય હેતવે

ત્રણ વેદરૂપ, સમયના સ્વરૂપ અને સર્વનું કારણ એવા રુદ્રને પ્રણામ.

ઇમાનિ મે રહસ્યાનિ નામાનિ શૃણુ ચાનઘ

હે નિર્દોષ, મારા આ ગુપ્ત નામો સાંભળ.

નમસ્કુરુષ્વ નૃપતે એભિર્માં સતતં શુચિઃ

હે રાજા, તું હંમેશા શુદ્ધ રહીને આ નામોથી મને વંદન કર.

જપસ્વાનન્યચેતસ્કો મય્યાસક્તમના નૃપ

હે રાજા, તું એકાગ્ર ચિત્તથી, મનને મારી સાથે જોડીને, જપ કર.

જપેદામરણાદ્ રુદ્રં સ યાતિ પરમં પદમ્

જે માણસ મૃત્યુ સુધી રુદ્રનો જપ કરે છે, તે પરમ અવસ્થાને પામે છે.

પુનઃ સંવત્સરશતં રાજ્ઞે હ્યાયુરકલ્પયત્

પછી રાજાને ફરીથી સો વર્ષનું આયુષ્ય આપાયું.

ક્ષણાદન્તર્દધે રુદ્રસ્તદદ્ભુતમિવાભવત્

થોડી જ વારમાં રુદ્ર અદૃશ્ય થઈ ગયા; એ દૃશ્ય બધાને આશ્ચર્યજનક લાગ્યું.

ભસ્મચ્છન્નસ્ત્રિષવણં સ્નાત્વા શાન્તઃ સમાહિતઃ

ભસ્મથી ઢંકાયેલા, ત્રણ વખત સ્નાન કર્યા પછી, શાંત અને એકાગ્ર થયા.

યોગપ્રવૃત્તિરભવત્ કાલાત્ કાલાત્મકં પરમ્

સમય જતાં, યોગસાધના શરૂ થઈ અને તે કાળના પરમ તત્ત્વ તરફ ગઈ.

ભાનોઃ સ મણ્ડલં શુભ્રં તતો યાતો મહેશ્વરમ્

પછી તે તેજસ્વી સૂર્યમંડળમાં જઈને મહાદેવ પાસે પહોંચ્યા.

સર્વપાપવિનિર્મુક્તો બ્રહ્મલોકે મહીયતે

બધા પાપોથી મુક્ત થઈ, તે બ્રહ્માના લોકમાં સન્માન પામે છે.

તસ્ય પુત્રો ઽભવદ્ વિદ્વાંસ્ત્રય્યારુણ ઇતિ સ્મૃતઃ

એના પુત્રનું નામ ત્રય્યારુણ હતું; તે વિદ્વાન ગણાતા.

ભાર્યા સત્યધના નામ હરિશ્ચન્દ્રમજીજનત્

એની પત્નીનું નામ સત્યધના હતું; એણે હરિશ્ચંદ્રને જન્મ આપ્યો.

હરિતો રોહિતસ્યાથ ધુન્ધુસ્તસ્ય સુતો ઽભવત્

રોહિતનો પુત્ર હરિત હતો અને ધુંધુ એનો પુત્ર હતો.

વિજયસ્યાભવત્ પુત્રઃ કારુકો નામ વીર્યવાન્

વિજયાને એક પુત્ર થયો, તેનું નામ કારુક હતું; તે બહુ બળવાન હતો.

સગરસ્તસ્ય પુત્રૌઽભૂદ્ રાજા પરમધાર્મિકઃ

એનો પુત્ર સગર હતો, જે સર્વોત્તમ ધર્મવાળો રાજા હતો.

તાભ્યામારાધિતઃ પ્રાદાદૌર્વાગ્નિર્વરમુત્તમમ્

તેમની આરાધનાથી ઔર્વ ઋષિએ તેમને ઉત્તમ વરદાન આપ્યું.

પ્રભા ષષ્ટિસહસ્ત્રં તુ પુત્રાણાં જગૃહે શુભા

પ્રભાએ, શુભ સ્ત્રીએ, સાઠ હજાર પુત્રોને જન્મ આપ્યો.

તસ્ય પુત્રો દિલીપસ્તુ દિલીપાત્ તુ ભગીરથઃ

એનો પુત્ર દિલીપ હતો અને દિલીપમાંથી ભગીરથ જન્મ્યા.

પ્રસાદાદ્ દેવદેવસ્ય મહાદેવસ્ય ધીમતઃ

વિદ્વાન દેવદેવ મહાદેવની કૃપાથી—

બભાર શિરસા ગઙ્ગાં સોમાન્તે સોમભૂષણઃ

તેણે ચંદ્રથી શોભતા માથે ગંગાને ધારણ કરી.

નાભાગસ્તસ્ય દાયાદઃ સિન્ધુદ્વીપસ્તતો ઽભવત્

નાભાગનો વારસદાર સિંધુદ્વીપ થયો.

સૌદાસસ્તસ્ય તનયઃ ખ્યાતઃ કલ્માષપાદકઃ

એનો પુત્ર સૌદાસ હતો, જેને કલ્માષપાદ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

અશ્મકં જનયામસા તમિક્ષ્વાકુકુલધ્વજમ્

એણે ઇક્ષ્વાકુ વંશનું ગૌરવ અશ્વકને જન્મ આપ્યો.

સ હિ રામભયાદ્ રાજા વનં પ્રાપ સુદુઃ ખિતઃ

એ રાજાએ રામના ભયથી ખૂબ દુઃખી થઈને વનમાં પ્રવેશ કર્યો.

તસ્માદ્ બિલિબિલિઃ શ્રીમાન્વૃદ્ધશર્માચતત્સુતઃ

પછી એમાંથી તેજસ્વી બિલિબિલિ જન્મ્યો, અને તેનો પુત્ર વૃદ્ધશર્મા હતો.

દીર્ઘબાહુઃ સુતસ્તસ્ય રઘુસ્તસ્માદજાયત

વૃદ્ધશર્માનો પુત્ર દીર્ઘબાહુ થયો; અને દીર્ઘબાહુમાંથી રઘુ જન્મ્યો.

રામો દાશરથિર્વોરો ધર્મજ્ઞો લોકવિશ્રુતઃ

દશરથનો પુત્ર રામ, જે ધર્મને જાણનાર અને સમગ્ર જગતમાં પ્રસિદ્ધ છે, જન્મ્યો.

જજ્ઞે રાવણનાશાર્થં વિષ્ણુરંશેન વિશ્વકૃત્

વિષ્ણુ, જે વિશ્વના સર્જનહાર છે, રાવણના વિનાશ માટે અંશરૂપે અવતર્યા.