કૂર્મપુરાણમ્

ઉપતસ્થુર્મહાદેવં નરસિંહાકૃતિં ચ તમ્

ત્યારે તેઓ મહાદેવ અને નરસિંહરૂપ ધરાવનાર પાસે ગયા.

પ્રદદુઃ શંભવે શક્તિં ભૈરવાયાતિતેજસે

તેમણે પોતાની શક્તિ શંભુને, અને અતિ તેજસ્વી ભૈરવને આપી.

ક્ષણાદેકત્વમાપન્નં શેષાહિં ચાપિ માતરઃ

ક્ષણે જ માતાઓ અને શેષનાગ એકરૂપ થઈ ગયા.

યે ચ માં સંસ્મરન્તીહ પાલનીયાઃ પ્રયત્નતઃ

જે લોકો અહીં મને યાદ કરે છે, તેમની ખાસ કાળજીપૂર્વક રક્ષા કરવી જોઈએ.

મહેશ્વરાંશસંભૂતા ભુક્તિમુક્તિપ્રદા ત્વિયમ્

મહેશ્વરના અંશમાંથી ઉત્પન્ન થયેલી, એ ભોગ અને મોક્ષ બંને આપે છે.

તામસી રાજસી મૂર્તિર્દેવદેવશ્ચતુર્મુખઃ

એની મૂર્તિ તામસિક અને રાજસિક છે; દેવોનો દેવ ચતુરાનન છે.

ભક્ષયિષ્યતિ કલ્પાન્તે રુદ્રાત્મા નિખિલં જગત્

કલ્પના અંતે, રુદ્ર આખું જગત ભક્ષી જશે.

સત્ત્વોદ્રિક્તાજગત્ કૃત્સ્નં સંસ્થાપયતિ નિત્યદા

જ્યારે સત્ત્વ ગુણ વધે છે, ત્યારે તે હંમેશા આખું જગત સ્થાપે છે.

મૂલપ્રકૃતિરવ્યક્તા સદાનન્દેતિ કથ્યતે

મૂળ પ્રકૃતિ, જે અવ્યક્ત છે, તેને સદા આનંદ કહેવાય છે.

પ્રપેદિરે મહાદેવં તમેવ શરણં હરિમ્

તેઓ મહાદેવમાં, એટલે કે હરિમાં જ આશ્રય માટે ગયા.

માહાત્મ્યં દેવદેવસ્ય ભૈરવસ્યામિતૌજસઃ

અતિ તેજસ્વી ભૈરવ દેવના મહાત્મ્યનું વર્ણન છે.

વિરોચનો નામ સુતો બભૂવ નૃપતિઃ પુરા

પહેલાં, વિરોચન નામે એક રાજા હતો, જેનો એ પુત્ર હતો.

પાલયામાસ ધર્મેણ ત્રૈલોક્યં સચરાચરમ્

તે રાજાએ ધર્મથી ત્રણેય લોક, ચાલતા અને અચળ બધાનું રક્ષણ કર્યું.

સનત્કુમારો ભગવાન્ પુરં પ્રાપ મહામુનિઃ

પવિત્ર અને મહાન ઋષિ સનતકુમાર ભગવાન એ શહેરમાં આવ્યા.

નનામોત્થાય શિરસા પ્રાઞ્જલિર્વાક્યમબ્રવીત્

એ ઉઠીને, માથું ઝુકાવી, હાથ જોડીને બોલ્યા.

યોગીશ્વરો ઽદ્ય ભગવાન્ યતો ઽસૌ બ્રહ્મવિત્ સ્વયમ્

આજે યોગીઓના સ્વામી, જે પોતે બ્રહ્મજ્ઞાની છે, અહીં પધાર્યા છે.

બ્રૂહિ મે બ્રહ્મણઃ પુત્ર કિં કાર્યં કરવાણ્યહમ્

હે બ્રહ્માના પુત્ર, મને કહો કે હું કયું કાર્ય કરું?

દ્રષ્ટુમભ્યાગતો ઽહં વૈ ભવન્તં ભાગ્યવાનસિ

હું તમને જોવા આવ્યો છું; ખરેખર, તમે ભાગ્યશાળી છો.

ત્રિલોકે ધાર્મિકો નૂનં ત્વાદૃશો ઽન્યો ન વિદ્યતે

ત્રણે લોકમાં તમારાથી ધર્મનિષ્ઠ બીજો કોઈ નથી.

ધર્માણાં પરમં ધર્મં બ્રૂહિ મે બ્રહ્મવિત્તમ

હે શ્રેષ્ઠ બ્રહ્મજ્ઞાની, મને સર્વ ધર્મોમાં શ્રેષ્ઠ ધર્મ કહો.

સર્વગુહ્યતમં ધર્મમાત્મજ્ઞાનમનુત્તમમ્

મને સર્વથી ગુપ્ત અને શ્રેષ્ઠ આત્મજ્ઞાન રૂપ ધર્મ કહો.

નિધાય પુત્રે તદ્રાજ્યં યોગાભ્યાસરતો ઽભવત્

એમણે રાજકુમારને રાજ્ય સોંપી યોગાભ્યાસમાં તત્પરતા પામી.

બ્રહ્મણ્યો ધાર્મિકો ઽત્યર્થં વિજિગ્યે ઽથ પુરન્દરમ્

એમણે અત્યંત બ્રહ્મનિષ્ઠા અને ધર્મનિષ્ઠાથી પુરંદરને જીત્યો.

જગામ નિર્જિતો વિષ્ણું દેવં શરણમચ્યુતમ્

હાર્યા પછી, એ વિષ્ણુ ભગવાન પાસે આશ્રય લેવા ગયા.

દૈત્યેન્દ્રાણાં વધાર્થાય પુત્રો મે સ્યાદિતિ સ્વયમ્

મારા પુત્રનો જન્મ દૈત્યરાજાઓના વિનાશ માટે થાય—એમ એમણે મનમાં વિચાર્યું.

પ્રપન્ના વિષ્ણુમવ્યક્તં શરણ્યં શરણં હરિમ્

તેઓએ અવ્યક્ત, આશ્રયદાતા, હરિ એવા વિષ્ણુમાં આશ્રય લીધો.

વાસુદેવમનાદ્યન્તમાનન્દં વ્યોમ કેવલમ્

આદિ અને અંત રહિત, આનંદમય, શુદ્ધ આકાશરૂપ વાસુદેવને.

આવિર્બભૂવ યોગાત્મા દેવમાતુઃ પુરો હરિઃ

યોગમય હરિ દેવમાતાના સમક્ષ પ્રગટ થયા.

મેને કૃતાર્થમાત્માનં તોષયામાસ કેશવમ્

એમણે પોતાને પૂર્ણ માન્યા અને કેશવની સ્તુતિ કરવા લાગી.