గరుడపురాణమ్

మృతస్యైవ తు యద్దానం పరోక్షే తత్సమం స్మృతమ్ । స్వహస్తేన తతో దేయం మృతే కః కస్య దాస్యతీ ॥ ౨,౪౭.

చనిపోయినవారి కోసం దానం చేసినా, వారు లేని చోట అది సమానమే. అందుకే మన చేతులతోనే ఇవ్వాలి; మరణించిన తర్వాత ఎవరు ఎవరికీ ఇస్తారు?

దానధర్మవిహీనానాం కృపణైర్జీవేతక్షితైః । అస్థిరేణ శరీరేణ స్థిరం కర్మ సమాచరేత్ ॥ ౨,౪౭.

దానం, ధర్మం లేని వారు, ప్రాణాలపై మోజు పెట్టిన దురాశపడి, ఈ స్థిరంగా లేని శరీరంతో స్థిరమైన పనులు చేయాలి.

అవశ్యమేవ యాస్యన్తి ప్రాణాః ప్రాఘుణి (ఘూర్ణి) కా ఇవ ॥ ౨,౪౭.

ప్రాణాలు తప్పక పోతాయి, అది గుంపుగా పోయే ఆవుల్లా ఉంటుంది.

ఇతీదముక్తం తవ పక్షిరాజ విడమ్బనం జన్తుగణస్య సర్వమ్ । ప్రేతస్య మోక్షాయ తదౌద్ధ్వన్దైహికం హితాయ లోకస్య చరేచ్ఛుభాయ తు ॥ ౨,౪౭.

పక్షిరాజా, ఈ విధంగా అన్ని జంతువుల స్థితిని నీకు వివరించాను. ప్రేతాత్మలకు విముక్తి కోసం, లోకానికి మేలు కోసం ఈ క్రియలు చేయాలి.

సూత ఉవాచ । ఏవం విప్రాః సమాద్దిష్టో విష్ణునా ప్రభవిష్ణునా । గరుడ ప్రేతచరితం శ్రుత్వా సన్తుష్టిమాగతః ॥ ౨,౪౭.

సూతుడు చెప్పాడు: ఇలా పరమేశ్వరుడైన విష్ణువు చెప్పిన ఉపదేశాన్ని విని, గరుత్మంతుడు ప్రేతల కథను తెలుసుకొని సంతృప్తి పొందాడు.

వ్రతతీర్థాదికం సర్వం పునః పప్రచ్ఛ కేశవమ్ । ధ్యాత్వా మనసి సర్వేశం సర్వకారణకారణమ్ ॥ ౨,౪౭.

అతడు మళ్లీ తన మనసులో సర్వలోకాధిపతిని ధ్యానిస్తూ, అన్ని వ్రతాలు, తీర్థయాత్రలు మొదలైనవి కేశవుని అడిగాడు.

ఋషయః సర్వమేవైతజ్జన్తూనాం ప్రభవాదికమ్ । మరణం జన్మ చ తథా ప్రేతత్వఞ్చౌర్ధ్వదైహికమ్ ॥ ౨,౪౭.

ఋషులు చెప్పారు: అన్ని జీవుల ఉద్భవం మొదలుకొని, మరణం, జననం, ప్రేతత్వం, మరణానంతర క్రియలు అన్నీ వివరించబడ్డాయి.

మయా ప్రోక్తం వై ముక్త్యై నిదానం చైవ సర్వశః । లాభస్తేషాం జయస్తేషాం కుతస్తేషాం పరాజయః । యేషామిన్దీవరశ్యామో హృదయస్థో జనార్దనః ॥ ౨,౪౭.

ముక్తి కోసం, కారణాన్ని కూడా నేను వివరించాను. నీలకమల వర్ణుడైన జనార్దనుడు హృదయంలో ఉన్నవారికి లాభం, విజయం తప్ప, ఓటమి ఉండదు.

ధర్మో జయతి నాధర్మః సత్యం జయతి నానృతమ్ । క్షమా జయతి న క్రోధో విష్ణుర్జయతి నాసురాః ॥ ౨,౪౭.

ధర్మమే గెలుస్తుంది, అధర్మం కాదు. సత్యమే గెలుస్తుంది, అబద్ధం కాదు. సహనమే గెలుస్తుంది, కోపం కాదు. విష్ణువే గెలుస్తాడు, అసురులు కాదు.

విష్ణుర్మాతా పితా విష్ణుర్విష్ణుః స్వజనబాన్ధవాః । యేషామేవ స్థిరా బుద్ధిర్న తేషాం దుర్గతిర్భవేత్ ॥ ౨,౪౭.

విష్ణువే తల్లి, విష్ణువే తండ్రి, విష్ణువే బంధువు, స్నేహితుడు. ఎవరి మనస్సు ఆయనపై స్థిరంగా ఉంటే వారికి దుర్గతి ఉండదు.

మఙ్గలం భగవాన్విష్ణుర్మఙ్గలం గరుడధ్వజః । మఙ్గలం పుణ్డరీకాక్షో మఙ్గలాయతనం హరిః ॥ ౨,౪౭.

భగవంతుడు విష్ణువు మంగళకరుడు, గరుత్మంతుడు ఉన్న ధ్వజం మంగళకరం, పద్మనాభుడు మంగళకరుడు, హరిదేవుడు మంగళానికి నిలయం.

హరిర్భాగీరథీ విప్రా విప్రా భాగీరథీ హరిః । భాగీరథీ హరిర్విప్రాః సారమేతజ్జగత్త్రయే ॥ ౨,౪౭.

హరి, భాగీరథి, బ్రాహ్మణులు — బ్రాహ్మణులు, భాగీరథి, హరి — భాగీరథి, హరి, బ్రాహ్మణులు — ఈ ముగ్గురు లోకత్రయంలోని సారము.

ఇతి సూతముఖోద్గీర్ణాం సర్వశాస్త్రార్థమణ్డితామ్ । వైష్ణవిం వాక్సుధాం పీత్వా ఋషయస్తుష్టిమాయయుః ॥ ౨,౪౭.

సూతుడు పలికిన, అన్ని శాస్త్రార్థాలతో అలంకరించబడిన వైష్ణవ వాక్సుధను ఆస్వాదించిన ఋషులు పరమ సంతృప్తిని పొందారు.

ప్రశశంసుస్తథాన్యోన్యం సూతం సర్వార్థదర్శినమ్ । ప్రహర్షమతులం ప్రాపుర్మునయః శౌనకాదయః ॥ ౨,౪౭.

అప్పుడా ఋషులు, పరస్పరం మరియు సర్వార్థాన్ని గ్రహించిన సూతుని స్తుతిస్తూ, శౌనకుడు మొదలైన మునులు అపూర్వ ఆనందాన్ని అనుభవించారు.

అపవిత్రః పవిత్రో వా సర్వావస్థాం గతోపి వా । యః స్మరేత్పుణ్డరీకాక్షం స బాహ్యాభ్యన్తరం శుచిః ॥ ౨,౪౭.

ఎవరైనా అపవిత్రుడైనా, పవిత్రుడైనా, ఏ స్థితిలో ఉన్నా సరే, పద్మనాభుని స్మరిస్తే, అతడు బయట, లోపల రెండింటిలోను శుద్ధుడవుతాడు.

శ్రీగరుడమహాపురాణమ్ ౪౮ తార్క్ష్య ఉవాచ । యే మర్త్యలోకే నివసన్తి మానవాస్తే సర్వజాతౌ నిధనం ప్రయాన్తి । కాలే స్వకీయే నిజపుణ్యసంఖ్యయా వదన్తి లాక కథస్వ తన్మే ॥ ౨,౪౮.

తార్క్ష్యుడు ఇలా అడిగాడు: మానవ లోకంలో ఉన్న అందరూ, ఏ జాతికి చెందినవారైనా, తమ తమ పుణ్యఫలానికి తగిన సమయానికి మరణాన్ని చేరుకుంటారు. దీనిగురించి నాకు వివరంగా చెప్పు.

గచ్ఛన్తి మార్గేణ సుదుస్తరేణ విధాతృనిష్పాదితవర్త్మని స్థితాః । కేనైవ పుణ్యేన ముదం ప్రయాన్తి తిష్ఠన్తి కేనైవ కులం బలం వయః ॥ ౨,౪౮.

విధాత నిర్ణయించిన దుర్గమమైన మార్గంలో వారు ప్రయాణిస్తారు. ఏ పుణ్యంతో ఆనందాన్ని పొందుతారు? ఏద్వారా వంశం, బలము, వయస్సు నిలబడతాయి?

సూత ఉవాచ । శ్రుత్వాథ దేవో గరుడం త్వవోచత్స్మృత్వా వపుః కర్మభయఞ్చ రూపమ్ । సృష్టా ధరా యేన చరాచరం జగత్స యేన శస్తా విహితో యమో విభుః ॥ ౨,౪౮.

సూతుడు చెప్పాడు: ఇది విని, భగవంతుడు తన స్వరూపాన్ని, కర్మభయాన్ని గుర్తుచేసుకుని గరుడుని ఇలా ఉద్దేశించి పలికాడు: జగత్తులో చరాచరములన్నీ సృష్టించినవాడు, యమధర్మరాజును నియమించినవాడు.

శ్రీభగవానువాచ । ధర్మార్థకామం చిరమోక్షసఞ్చయమన్యం ద్వితీయం యమమార్గగామినామ్ । ప్రవిశ్యచాఙ్గుష్ఠసమే స తత్ర వై తం ప్రాప్య దేహం స్వమన్దిరమ్? ॥ ౨,౪౮.

శ్రీభగవంతుడు ఇలా అన్నాడు: ధర్మార్థకామమోక్షాల కోసం దీర్ఘకాలంగా ప్రయత్నించే వారికి, మరొక మార్గం ఉంది — అది యముని దారి. అక్కడ, అంగుళ పరిమాణంలో ప్రవేశించి, ఆ శరీరాన్ని పొంది, తన స్వస్థానాన్ని చేరుకుంటాడు.

గృహీతపాశో రుదతే పునః పునర్దేశే సుపుణ్యే ద్విజ దేహసంస్థితః । దేవేన్ద్రపూజా పితృదేవతృప్తిదం మోహాన్న చేష్టం న చ పుత్త్రసన్తతిః ॥ ౨,౪౮.

పాశంతో బంధించబడి, మళ్ళీ మళ్ళీ ఏడుస్తూ, అత్యంత పుణ్యమైన స్థలంలో, బ్రాహ్మణుడా, శరీరంతో ఉండిపోతాడు. అక్కడ దేవతారాధన లేదు, పితృదేవతలకు తృప్తి లేదు, క్రియలు లేవు, సంతానం లేదు — మోహం వల్ల.

న మేఽస్తి బన్ధుర్యమమార్గగామినో మయా న కృత్యం ద్విజదేహలిప్సయా । సమ్ప్రాప్య విప్రత్వమతీవ దుర్లభం నాధీతవాన్వేదపురాణసంహితాః । ప్రాప్తం సురత్నం కరసంస్థితం గతం దేహన్క్వచిన్నిస్తర యత్త్వయా కృతమ్ ॥ ౨,౪౮.

యముని మార్గంలో వెళ్ళేవారికి నాకు బంధువులేమీ లేరు. బ్రాహ్మణ శరీరాన్ని కోరడంలో నాకు పని లేదు. అత్యంత దుర్లభమైన బ్రాహ్మణత్వాన్ని పొంది, వేదాలు, పురాణాలు చదవలేదు. చేతిలో అమూల్య రత్నం దొరికినా, శరీరం పోయింది — నువ్వు చేసినదాన్ని నువ్వే దాటి పోవాలి.

యః క్షత్త్రియో బాహుబలేన సంయుగే లలాటదేశాద్రుధిరం ముఖే పపౌ । తత్సోమపానం హి కృతం మహామఖే జీవన్మృతః సోఽపి హి యాతి ముక్తిక్ ॥ ౨,౪౮.

యుద్ధంలో తన బాహుబలంతో, నుదుటి నుంచి రక్తాన్ని నోటిలోకి తాగిన క్షత్రియుడు, అది మహాయజ్ఞంలో సోమపానం చేసినట్లే. బ్రతికినా, చనిపోయినా, అతడు మోక్షాన్ని పొందుతాడు.

స్థానాన్యనేకాని కృతాని తాని పీతాన్యనేకాన్యపి గర్హితాని । శస్త్రం గృహీత్వా సమరే రిపూణాం యః సంముఖం యాతి స ముక్తపాపః ॥ ౨,౪౮.

చాలా స్థలాలు ఏర్పడినవి, అనేక అనుభవించినవి, నిందించబడినవీ ఉన్నా — కానీ యుద్ధంలో ఆయుధాన్ని పట్టుకుని శత్రువులను ఎదుర్కొన్నవాడు పాపాల నుంచి విముక్తుడు అవుతాడు.

క్షత్త్రాన్వయో వాపి విశోన్వయో వా శూద్రాన్వయో వాపి హి నీచవర్ణః । సంగ్రామదేవద్విజబాలఘాతీ స్త్రీవృద్ధహా దీనతపస్విహన్తా ॥ ౨,౪౮.

క్షత్రియ వంశానికైనా, వైశ్య వంశానికైనా, శూద్ర వంశానికైనా, తక్కువ జాతికైనా — యుద్ధంలో దేవతలు, బ్రాహ్మణులు, పిల్లలు, స్త్రీలు, వృద్ధులు, బలహీనులు, తపస్వులను హతమార్చినవాడు —

ఉపద్రుతేష్వేషు పరాఙ్ముఖో యః స్యుస్తస్య దేవాః సకలాః పరాఙ్ముఖాః । తిలోదకం నైవ పిబన్తి పూర్వే హుతం న గృహ్ణాతి హుతాశనోపి తత్ ॥ ౨,౪౮.

వారిపై దాడి జరిగినప్పుడు ఎవడు వెనక్కు తిరిగిపోతాడో, అతనిని దేవతలందరూ వదిలిపెడతారు. అతని పితృదేవతలు తిలోదకాన్ని పుచ్చుకోరు, అగ్ని కూడా హవిని స్వీకరించదు.

ద్వేషాద్భయాద్వా సమరే సమాగతే శస్త్రం గృహీత్వా పరసైన్యసంముఖః । న యాతి పక్షీన్ద్ర మృశ్చ పశ్చాత్క్షాత్త్రం బలం తస్య గతం తథైవ । ద్విజాయ దత్త్వా కనకం మహీమిమాం భూయః స పశ్చాద్భవతీహ లోకే ॥ ౨,౪౮.

ద్వేషం లేదా భయంతో యుద్ధంలో ఆయుధాన్ని తీసుకుని శత్రు సైన్యాన్ని ఎదుర్కొని, తరువాత వెనక్కు తగ్గితే, పక్షీరాజా, అతని క్షత్రియ బలం పోతుంది. బ్రాహ్మణుడికి బంగారం లేదా భూమిని దానం చేస్తే, అతడు మళ్ళీ ఈ లోకంలో జన్మిస్తాడు.

దానం ప్రదత్తం గ్రహణే ద్విజేన్ద్రే స్నానం కృతం తేన సదా సుతీర్థే । గత్వా గయాయాం పితృపిణ్డదానం కృతం సదా యో మ్రియతే తు యుద్ధే ॥ ౨,౪౮.

గ్రహణ సమయంలో బ్రాహ్మణులకు దానం చేయడం, పవిత్ర తీర్థాలలో స్నానం చేయడం, గయలో పితృదేవతలకు పిండప్రదానం చేయడం — ఇవన్నీ యుద్ధంలో మరణించినవాడికి ఎప్పుడూ జరిగినట్లే.

యః క్షాత్త్రదేహన్తు విహాయ శోచతే రణాఙ్గణే స్వామివధే చ గోగ్రహే । స్త్రీబాలఘాతే పథి సార్థహేతవే మయా స్వకోశం న హతం న పాతితమ్ ॥ ౨,౪౮.

క్షత్రియ శరీరాన్ని వదిలేసి, యుద్ధరంగంలో తన యజమాని హత్యకు, గోధనకు, స్త్రీబాల హత్యకు, వాణిజ్య ప్రయాణానికి దుఃఖిస్తూ, 'నా ధనం నాశనం కాలేదు, నేను ఖర్చు పెట్టలేదు' అని అనుకుంటూ —

వైశ్యః స్వకర్మాణి విశోచతే తదా గృహీతపాశో న మయాపి సఞ్చితమ్ । సత్యం న చోక్తం క్రయ విక్రయేణ మోహాద్విమూఢేన కుటుమ్బహేతవే ॥ ౨,౪౮.

వైశ్యుడు తన వృత్తిలో దుఃఖిస్తే, పాశంతో బంధించబడి, నా వద్ద పుణ్యం కూడబెట్టలేదు. కొనుగోలు, అమ్మకాల్లో సత్యం పలకడు — మోహంతో, మూర్ఖత్వంతో, కుటుంబం కోసం.