గరుడపురాణమ్

షోడశాద్యాః ప్రదాతవ్యా మాషాన్నజలపూరితాః ॥ ౨,౩౭.

పదహారవ రోజు నుండి, వండిన అన్నం, నీటితో నింపిన పాత్రలను సమర్పించాలి.

ఉక్త్రాన్తిశ్రాద్ధమారభ్య శ్రాద్ధషోడషోడశకస్య తు । షోడశబ్రాహ్మణానాన్తు ఏకైకం వినివదయేత్ ॥ ౨,౩౭.

ఉత్తర క్రియ ప్రారంభించి, పదహారు శ్రాద్ధాలకు, పదహారు మంది బ్రాహ్మణులకు ఒక్కొక్కరికి వేర్వేరుగా ఇవ్వాలి.

ఏకాదశాహాత్ప్రభృతి దేయో నిత్యం దృఢాహ్వయః । పక్వాన్నజలపూర్ణో హి యావత్సంవత్సరం దినమ్ ॥ ౨,౩౭.

పదకొండవ రోజు నుండి, ప్రతి రోజు వండిన అన్నం, నీటితో నింపిన బలమైన పాత్రను, సంవత్సరం పొడవునా ఇవ్వాలి.

జలపాత్రాణి వృద్ధాని దత్తానిఘటకాని చ । ఏకా వై వర్ధనీ తత్ర తస్యాం పాత్రన్తు వంశజమ్ ॥ ౨,౩౭.

పాత నీటి పాత్రలు, దానం చేసిన కుండలు, అక్కడ ఒక పెద్ద పాత్రను ఉంచి, అందులో వంశానికి చెందిన పాత్రను పెట్టాలి.

వస్త్రేణాచ్ఛాదయేత్తాన్తు పూజయిత్వా సుగన్ధిభిః । బ్రాహ్మణేభ్యో విశేషేణ జలపూర్ణాని దాపయేత్ ॥ ౨,౩౭.

ఆ పాత్రను వస్త్రంతో కప్పి, సుగంధ ద్రవ్యాలతో పూజించి, ముఖ్యంగా బ్రాహ్మణులకు నీటితో నింపిన పాత్రలను ఇవ్వాలి.

అహన్యహని సఙ్కల్ప్య విధిపూర్వం ఖగేశ్వర । బ్రాహ్మణాయ కులీనాయ వేదవృత్తయుతాయ చ ॥ ౨,౩౭.

ప్రతి రోజూ, విధి ప్రకారం సంకల్పం చేసి, మంచి వంశానికి చెందిన, వేదాచరణ కలిగిన బ్రాహ్మణుడికి ఇవ్వాలి, ఓ పక్షిరాజా!

విద్యావృత్తవతే దేయం మూర్ఖే తన్న కదాచన । సమర్థో వేదవృత్తాఢ్యస్తారణే తరణేఽపి చ ॥ ౨,౩౭.

విద్య, మంచి ఆచరణ కలవారికి మాత్రమే ఇవ్వాలి; మూర్ఖులకు ఎప్పుడూ ఇవ్వకూడదు. వేదాచరణలో నిపుణుడు, ఇతరులను దారి చూపగలవాడు, సామర్థ్యం ఉన్నవాడికి ఇవ్వాలి.

శ్రీగరుడమహాపురాణమ్ ౩౮ తార్క్ష్య ఉవాచ । దానతీర్థార్థితం మోక్షం స్వర్గఞ్చ వద మే ప్రభో । కేన మోక్షమవాప్నోతి కేన స్వర్గే వసేచ్చిరమ్ ॥ ౨,౩౮.

తార్క్ష్యుడు అడిగాడు: ప్రభూ! దానం, తీర్థయాత్ర వల్ల కలిగే ఫలితాలు, మోక్షం, స్వర్గం గురించి చెప్పండి. ఏదివల్ల మోక్షం లభిస్తుంది? ఏదివల్ల స్వర్గంలో ఎక్కువకాలం ఉండగలుగుతారు?

కేన గచ్ఛతి తేజస్తు స్వర్లోకాత్సత్యలోకతః । మానుష్యం కేన లభతే నరకేశు నిమజ్జతి ॥ ౨,౩౮.

ఏదివల్ల తేజోలోకం లేదా సత్యలోకం నుండి వెళ్ళిపోతారు? ఏదివల్ల మానవ జన్మ లభిస్తుంది? ఏదివల్ల నరకాల్లో మునిగిపోతారు?

ఏతన్మే వదనిశ్చిత్య భక్తానాం మోక్షదాయక । బ్రూహి కస్మిన్మృతే స్వర్గే పునర్జన్మ న విద్యతే ॥ ౨,౩౮.

భక్తులకు మోక్షం ప్రసాదించే వాడవు, నాకు స్పష్టంగా చెప్పండి. ఎవరి మరణంతో స్వర్గంలో పునర్జన్మ ఉండదో చెప్పండి.

శ్రీవిష్ణురువాచ । మానుష్యం భారతే వర్షే త్రయోదశసు జాతిషు ॥ ౨,౩౮.

శ్రీమహావిష్ణువు ఇలా అన్నాడు: భారతదేశంలో మానవ జన్మ పదమూడు వర్గాలలో కలుగుతుంది.

తత్ప్రాప్య మ్రియతే క్షేత్రే పునర్జన్మ న విద్యతే । అయోధ్యా మథురా మాయా కాశీ కాఞ్చీ అవన్తికా ॥ ౨,౩౮.

ఆ జన్మను పొందినవాడు, ఈ క్షేత్రాలలో మరణిస్తే పునర్జన్మ ఉండదు: అయోధ్య, మథురా, మాయా, కాశీ, కాంచీ, అవంతికా,

పురీ ద్వారవతీ జ్ఞేయా సప్తైతా మోక్షదాయికాః । సన్న్యస్తమితి యో బ్రుయాత్ప్రాణైః కణ్ఠగతైరపి ॥ ౨,౩౮.

పురీ, ద్వారకా — ఇవి ఏడూ మోక్షాన్ని ప్రసాదించే క్షేత్రాలు. ప్రాణాలు గొంతులో ఉన్నా 'సంయాసం' అని చెప్పినవాడు,

మృతో విష్ణుపురం యాతి న పునర్జాయతే క్షితౌ । సకృదుచ్చరితం యేన హరిరిత్యక్షరద్వయమ్ ॥ ౨,౩౮.

చనిపోయిన తరువాత విష్ణుపురికి వెళ్తాడు, భూమిపై మళ్లీ పుట్టడు. 'హరి' అనే రెండు అక్షరాలు ఒక్కసారైనా ఉచ్చరిస్తే,

బద్ధః పరికరస్తేన మోక్షాయ గమనం ప్రతి । కృష్ణకృష్ణేతి కృష్ణేతి యో మాం స్మరతి నిత్యశః ॥ ౨,౩౮.

అతడు మోక్ష మార్గంలో బంధించబడి, మోక్షాన్ని పొందుతాడు. 'కృష్ణా, కృష్ణా' అని నన్ను ఎప్పుడూ స్మరిస్తూ ఉండేవాడు,

జల భిత్త్వా యథా పద్మం నరకాదుద్ధరామ్యహమ్ । శాలగ్రామజిలా యత్ర యత్ర ద్వారవతీ శిలా ॥ ౨,౩౮.

ఎలా నీటిని చీల్చుకుంటూ కమలం పైకి వస్తుందో, అలాగే నరకంలో ఉన్నవారిని నేను ఎక్కడ శాలగ్రామ శిల లేదా ద్వారవతి శిల ఉంటే అక్కడ నుండి రక్షిస్తాను.

ఉభయోః సఙ్గమో యత్ర ముక్తిస్తత్ర న సంశయః । శాలగ్రామశిలా యత్ర పాపదోషక్షయావహా ॥ ౨,౩౮.

ఈ రెండు శిలలు కలిసిన చోట తప్పకుండా ముక్తి లభిస్తుంది. శాలగ్రామ శిల ఉన్న చోట పాపాలు, దోషాలు నశిస్తాయి.

తత్సన్నిధానమరణాన్ముక్తిర్జన్తోః సునిశ్చతా । రోపణాత్పాలనాత్సేకాద్ధ్యానస్పర్శనకీర్తనాత్ । తులసీ దహతే పాపం నృణాం జన్మార్జితం ఖగ ॥ ౨,౩౮.

ఆ శిల సమీపంలో ఉండటం వల్ల ప్రాణికి మరణం నుండి విముక్తి ఖచ్చితంగా లభిస్తుంది. తులసిని నాటడం, పెంచడం, పూజించడం, ధ్యానం చేయడం, తాకడం, కీర్తించడం వలన మనుషులకు జన్మజాత పాపాలు తులసి కాల్చివేస్తుంది, ఓ పక్షిరాజా.

జ్ఞానహృదే సత్యజలే రాగద్వేషమలాపహే । యః స్నాతో మానసే తీర్థే న స లిప్యేత పాతకైః ॥ ౨,౩౮.

హృదయంలో జ్ఞానం, నీటిలో సత్యం, మనసులో రాగద్వేషాల మలినతలు లేకుండా మానసతీర్థంలో స్నానం చేసినవాడు పాపాలకు లోనవడు.

న కాష్ఠే విద్యతే దేవో న శిలాయాం కదాచన । భావే హి విద్యతే దేవస్తస్మాద్భావం సమాచరేత్ ॥ ౨,౩౮.

దేవుడు కలపలో ఉండడు, రాయిలో కూడా ఎప్పుడూ ఉండడు. దేవుడు మన భావంలోనే ఉంటాడు. అందుకే మనసులో భక్తిని పెంపొందించాలి.

ప్రాతః ప్రాతః ప్రపశ్యన్తి నర్మదాం మత్స్యఘాతినః । న తే శివపురీం యాన్తి చిత్తవృత్తిర్గరీయసీ ॥ ౨,౩౮.

ప్రతి ఉదయం నర్మదా నదిని చూస్తూ, అయినా చేపలను చంపేవారు శివపురికి చేరరు. వారి మనసు దురుద్దేశ్యంతో నిండిఉంటుంది.

యాదృక్చిత్తప్రతీతిః స్యాత్తాదృక్కర్మఫలం నృణామ్ । పరలోకగతిస్తాదృక సూచీసూత్రవిచారవత్ ॥ ౨,౩౮.

మనసులో ఉన్న నమ్మకం ఎలా ఉంటే, మనుషులకు కర్మ ఫలం అలాగే లభిస్తుంది. పరలోక ప్రయాణం కూడా అలాగే ఉంటుంది, సూచి లోయలో దారం పోయినట్టు.

బ్రాహ్మణార్థే గవార్థే చ స్త్రీణాం బలవధేషు చ । ప్రాణత్యాగపరో యస్తు స వై మోక్షమవాప్నుయాత్ ॥ ౨,౩౮.

బ్రాహ్మణుని కోసం, ఆవు కోసం, స్త్రీలను రక్షించేందుకు ప్రాణత్యాగం చేసినవాడు మోక్షాన్ని పొందుతాడు.

అనాశకే మృతౌ యస్తు స వై మోక్షమవాప్నుయాత్ । అనాశకే మృతో యస్తు స ముక్తః సర్వబన్ధనైః ॥ ౨,౩౮.

ఏ ఆశ లేకుండా మరణించినవాడు మోక్షాన్ని పొందుతాడు. ఆశలు లేకుండా మరణించినవాడు అన్ని బంధనాల నుంచి విముక్తుడవుతాడు.

దత్త్వా దానాని విప్రేభ్యస్తతో మోక్షమవాప్నుయాత్ । ఏతే వై మోక్షమార్గాశ్చ స్వర్గమార్గాస్తథైవ చ ॥ ౨,౩౮.

బ్రాహ్మణులకు దానం చేసినవాడు తర్వాత మోక్షాన్ని పొందుతాడు. ఇవే మోక్షానికి, అలాగే స్వర్గానికి మార్గాలు.

గోగ్రహే దేశవిధ్వంసే మరణం రణతీర్థయోః । ఉత్తమాధమమధ్యస్య బాధ్యమానస్య దేహినః । ఆత్మానం తత్ర సన్త్యజ్య స్వర్గవాసం లభేచ్చిరమ్ ॥ ౨,౩౮.

ఆవులను దోచే సమయంలో, దేశాన్ని నాశనం చేసే సమయంలో, యుద్ధతీర్థాల్లో మరణించినప్పుడు, ఎవరైనా ఉన్న స్థాయిలో బాధపడుతూ అక్కడే ప్రాణత్యాగం చేస్తే, వారు స్వర్గంలో చాలా కాలం నివసిస్తారు.

జీవితం మరణఞ్చైవ ద్వయం శిక్షేత పణ్డితః । జీవితం దానభోగాభ్యాం మరణం రణతీర్థయోః ॥ ౨,౩౮.

జీవితాన్ని, మరణాన్ని ఇద్దరినీ పండితుడు నేర్చుకోవాలి. జీవితం దానం, భోగం ద్వారా; మరణం యుద్ధతీర్థాల్లో జరుగుతుంది.

హరిక్షేత్రే కురుక్షేత్రే భృగుక్షేత్రే తథైవ చ । ప్రభాసే శ్రీస్థలే చైవ అర్బుదే చ త్రిపుష్కరే ॥ ౨,౩౮.

హరిక్షేత్రం, కురుక్షేత్రం, భృగుక్షేత్రం, ప్రభాసం, శ్రీస్థలం, అర్భుదం, త్రిపుష్కరం—

భూతేశ్వరే మృతో యస్తు స్వర్గే వసతి మానవః । బ్రహ్మణో దివసం యావత్తతః పతతి భూతలే ॥ ౨,౩౮.

భూతేశ్వరంలో మరణించినవాడు బ్రహ్మదేవుని ఒక రోజు అంతా స్వర్గంలో నివసించి, ఆ తరువాత భూమికి వస్తాడు.