గరుడపురాణమ్

తస్మిన్మార్గే న చాన్నాద్యం యేన ప్రాణాన్ ప్రపోషయేత్ । న జలం దృశ్యతే తత్ర తృషా యేన విలీయతే ॥ ౨,౩౩.

ఆ దారిలో ప్రాణాలు నిలబెట్టుకునేందుకు తినేవి, త్రాగేవి ఏమీ ఉండవు. దాహం తీరేలా నీళ్లు కూడా ఎక్కడా కనిపించవు.

క్షుధయా పీడితో యాతి తృష్ణయా చ మహాపథే । శీతేన కమ్పతే క్వాపి యమమార్గేఽతిదుర్గమే ॥ ౨,౩౩.

ఆ మార్గంలో ఆకలితో బాధపడుతూ, దాహంతో తల్లడిల్లుతూ వెళ్తాడు. ఎక్కడో యముని దారిలో తీవ్రమైన చలితో వణికిపోతాడు.

యద్యస్య యాదృశం పాపం స పన్థాస్తస్య తాదృశః । సుదీనాః కృపణా మూఢా దుః ఖైర్వ్యాప్తాస్తరన్తి తమ్ ॥ ౨,౩౩.

ఎవరికి ఎలా పాపం ఉంటే, వారికి అలాంటి దారే ఎదురవుతుంది. దురదృష్టవంతులు, దయనీయులు, మూర్ఖులు, బాధలతో నిండిపోయి ఆ మార్గాన్ని దాటి వెళ్తారు.

రుదన్తి దారుణం కేచిత్కేచిద్ద్రోహం వదన్తి చ । ఆత్మకర్మకృతైర్దేషైః పచ్యమానా ముహుర్ముహుః ॥ ౨,౩౩.

కొంతమంది భయంకరంగా ఏడుస్తారు, మరికొందరు ద్రోహపు మాటలు అంటారు. తమ స్వంత కర్మల ఫలితాలతో మళ్లీ మళ్లీ బాధపడుతూ ఉంటారు.

ఈదృగ్విధః స వై పన్థా విజ్ఞేయో దారుణః ఖగ । వితృష్ణా యే నరా లోకే సుఖం తస్మిన్ వ్రజన్తి తే ॥ ౨,౩౩.

అటువంటి భయంకరమైన దారే, ఓ పక్షీ! ఈ లోకంలో ఆశలు లేని మనుషులు ఆ మార్గాన్ని సులభంగా దాటి వెళ్తారు.

యానియాని చ దానాని దత్తాని భువి మానవైః । తానితాన్యుపతిష్ఠన్తి యమలోకే పురః పథి ॥ ౨,౩౩.

ఈ భూమిపై మనుషులు ఏ దానాలు ఇచ్చారో, అవే యముని లోకంలో, ఆ మార్గంలో వారికి తోడుగా ఉంటాయి.

పాపినో నోపతిష్ఠన్తి దాహశ్రాద్ధజలాఞ్జలి । భ్రమన్తి వాయుభూతాస్తే యే క్షుద్రాః పాపకర్మిణః ॥ ౨,౩౩.

పాపులకైతే నీళ్ళ తర్పణాలు, శ్రాద్ధ ఫలితాలు అక్కడ కనిపించవు. అలాంటి చిన్నపాటి పాపకర్మలు చేసినవారు గాలిలో తిరిగే ఆత్మలుగా సంచరిస్తారు.

ఈదృశం వర్త్మ తద్రౌద్రం కథితం తవ సువ్రత । పునశ్చ కథయిష్యామి యమమార్గస్య యా స్థితిః ॥ ౨,౩౩.

ఇలాంటి భయంకరమైన మార్గాన్ని నీకు వివరించాను, ఓ సత్ప్రవర్తన కలవాడా! ఇప్పుడు యముని మార్గంలో ఉండే స్థితిని మళ్లీ చెబుతాను.

యామ్యనైరృతయోర్మధ్యే పురం వైవస్వతస్య తు । సర్వం వజ్రమయం దివ్యమభేద్యం తత్సురాసురైః ॥ ౨,౩౩.

యముని ప్రాంతం, నిరృతి ప్రాంతం మధ్యలో వైవస్వతుని నగరం ఉంది. అది పూర్తిగా వజ్రముతో తయారై, దేవతలు, రాక్షసులు కూడా పగలగొట్టలేని దివ్యమైనది.

చతురశ్రం చతుర్ద్వారం సప్తప్రాకారతోరణమ్ । స్వయం తిష్ఠతి వై యస్యాం యమో దూతైః సమన్వితః ॥ ౨,౩౩.

ఆ నగరం చతురస్రాకారంగా, నాలుగు ద్వారాలతో, ఏడు ప్రాకారాలూ, గోపురాలతో ఉంది. అందులో యముడు తన దూతలతో కలిసి స్వయంగా కూర్చుంటాడు.

యోజనానాం సహస్రం వై ప్రమాణేన తదుచ్యతే । సర్వరత్నమయం దివ్యం విద్యుజ్జ్వాలార్కతైజసమ్ ॥ ౨,౩౩.

ఆ నగరం వెయ్యి యోజనాల పొడవు కలిగి ఉంది. అన్ని రకాల రత్నాలతో నిర్మించబడి, మెరుపు, సూర్యుడిలా ప్రకాశిస్తుంది.

తద్గుహం ధర్మరాజస్య విస్తీర్ణం కాఞ్చనప్రభమ్ । యోజనానాం పఞ్చశతప్రమాణేన సముచ్ఛ్రితమ్ ॥ ౨,౩౩.

ధర్మరాజు నివాసమైన ఆ ప్రాసాదం విశాలంగా, బంగారు వర్ణంతో మెరిసిపోతూ, అయిదు వందల యోజనాల ఎత్తులో ఉంది.

వృతం స్తమ్భసహస్రైస్తు వైదూర్యమణిమణ్డితమ్ । ముక్తాజాలగవాక్షం చ పతాకాశతభూషితమ్ ॥ ౨,౩౩.

ఆ ప్రాసాదం వెయ్యి స్తంభాలతో చుట్టుముట్టబడి, వైడూర్య రత్నాలతో అలంకరించబడి ఉంటుంది. ముత్యాల జాలితో చేసిన కిటికీలు, వందలాది జెండాలతో అలంకరించబడి ఉంటుంది.

ఘణ్టాశతనినాదాఢ్యం తోరణానాం శతైర్వృతమ్ । ఏవమాదిభిరన్యైశ్చ భూషణైర్భూషితం సదా ॥ ౨,౩౩.

వందల గంటల మ్రోగుతో, వందల గోపురాలతో ఆ ప్రాసాదం చుట్టూ ఉంది. ఇలాంటి ఇతర అలంకరణలతో ఎప్పుడూ అలంకరించబడి ఉంటుంది.

తత్రస్థో భగవాన్ ధర్మ ఆసనే తు సమే శుభే । దశయో జనవిస్తీర్ణే నీలజీమూతసన్నిభే ॥ ౨,౩౩.

అక్కడ భగవంతుడైన ధర్ముడు, పది యోజనాల వెడల్పు కలిగి, మేఘంలా నీలంగా మెరిసే, సమతలమైన శుభ్రమైన ఆసనంపై కూర్చుంటాడు.

ధర్మజ్ఞో ధర్మశీలశ్చ ధర్మయుక్తో హితో యమః । భయదః పాపయుక్తానాం ధార్మికాణాం సుఖప్రదః ॥ ౨,౩౩.

ధర్మాన్ని బాగా తెలిసినవాడు, ధర్మమే స్వభావంగా కలిగినవాడు, ధర్మంలో నిత్యం నడిచేవాడు, అందరి మేలుకోసం పనిచేసే యముడు, పాపంలో లీనమైనవారికి భయాన్ని కలిగిస్తాడు, ధర్మబద్ధంగా ఉండేవారికి ఆనందాన్ని ఇస్తాడు.

మన్దమారు తసంయోగైరుత్సవైర్వివిధైస్తథా । వ్యాఖ్యానైర్వివిధైర్యుక్తః శఙ్ఖవాదిత్రనిః స్వనైః ॥ ౨,౩౩.

సున్నితమైన గాలులతో, ఎన్నో రకాల ఉత్సవాలతో, వివిధ రకాల వివరణలతో, శంఖాలు మరియు వాద్యాల శబ్దాలతో ఆయన చుట్టూ వాతావరణం అలంకరించబడి ఉంటుంది.

పురమధ్యప్రవేశే తు చిత్రగుప్తస్య వై గృహమ్ । పఞ్చవింశతిసంఖ్యానాం యోజనానాం సువిస్తరమ్ ॥ ౨,౩౩.

ఆ పట్టణ మధ్యలో చిత్రగుప్తుని ఇల్లు ఉంది. అది ఇరవై ఐదు యోజనాల పొడవుతో విస్తారంగా ఉంటుంది.

దశోచ్ఛ్రితం మహాదివ్యం లోహప్రాకారవోష్టితమ్ । ప్రతోలీశతసంచారం పతతాకాశతశోభితమ్ ॥ ౨,౩౩.

అది పది అంతస్తుల ఎత్తులో, మహత్తరమైనదిగా, లోహపు గోడలతో చుట్టుముట్టబడి ఉంటుంది. వందలాది ప్రవేశద్వారాలు, వందల జెండాలతో అలంకరించబడి ఉంటుంది.

దీపికాశతసఙ్కీర్ణం గీతధ్వనిసమాకులమ్ । విచిత్రచిత్రకుశలైశ్చిత్రగుప్తస్య వై గృహమ్ ॥ ౨,౩౩.

వందల దీపాలతో ప్రకాశిస్తూ, పాటల ధ్వనితో నిండిపోయి, ఎన్నో కళల్లో నైపుణ్యం కలిగినవారు అలంకరించిన చిత్రగుప్తుని ఇల్లు అద్భుతంగా కనిపిస్తుంది.

మణిముక్తామయే దివ్యే ఆసనే పరమాద్భుతే । తత్రస్థో గణయత్యాయుర్మానుషేష్వితరేషు చ ॥ ౨,౩౩.

మణులు, ముత్యాలతో చేసిన దివ్యమైన అద్భుతాసనంపై కూర్చుని, ఆయన మనుషులూ ఇతరులూ చేసిన ఆయుష్షును లెక్కిస్తుంటాడు.

న ముహ్యతి కదాచిత్స సుకృతే దుష్కృతేఽపి వా । యద్యేనోపార్జితం యావత్తావద్వై వేత్తి తస్య తత్ ॥ ౨,౩౩.

ఏనాడైనా, మంచి పనులైనా, చెడు పనులైనా, ఆయన ఎప్పుడూ మాయలో పడడు. ఎవరు ఎంత సంపాదించారో, ఎంత చేశారో, ఆయనకు అంతా స్పష్టంగా తెలుసు.

దశాష్టదోషరహితం కృత కర్మ లిఖత్యసౌ । చిత్రగుప్తాలయాతాచ్యాం జ్వరస్యాస్తి మహాగృహమ్ ॥ ౨,౩౩.

పది, ఎనిమిది లోపాలు లేని పనులను ఆయన రాస్తాడు. చిత్రగుప్తుని ఇంట్లో జ్వరానికి ఒక పెద్ద మందిరం ఉంది.

దక్షిణే చాపి శూలస్య లతావిస్ఫోటకస్య చ । పశ్చిమే కాల పాశస్య అజీర్ణస్యారుచేస్తథా ॥ ౨,౩౩.

దక్షిణవైపున శూలానికి, లతా విస్ఫోటకానికి మందిరాలు ఉన్నాయి. పడమరవైపున కాలపాశానికి, అజీర్ణానికి, అరుచికి మందిరాలు ఉన్నాయి.

మధ్యపీఠోత్తరే జ్ఞేయో తథా చాన్యా విషచికా । ఐశన్యాం వై శిరోఽర్తిశ్చ ఆగ్నేయ్యాఞ్చైవ మృకతా ॥ ౨,౩౩.

మధ్య ఆసనానికి ఉత్తరంగా విషచికాకు మందిరం ఉంది. ఈశాన్యంలో తల నొప్పికి, అగ్నేయంలో కుష్టురోగానికి మందిరాలు ఉన్నాయి.

అతిసారశ్చ నైరృత్యాం వాయవ్యాం దాహసంజ్ఞకః । ఏభిః పరివృతో నిత్యం చిత్రగుప్తః స తిష్ఠతి ॥ ౨,౩౩.

నైరుతి వైపున అతిసారానికి, వాయవ్య దిశలో దహానికి మందిరాలు ఉన్నాయి. వీటితో చుట్టూ ఉండే చిత్రగుప్తుడు ఎప్పుడూ అక్కడే ఉంటాడు.

యత్కర్మ కురుతే కశ్చిత్తత్సర్వం విలఖత్యసౌ । ధర్మరాజగృహద్వారి దూతాస్తార్క్ష్య తథా నిశి । తిష్ఠన్తి పాపకర్మాణః పచ్యమానా నరాధమాః ॥ ౨,౩౩.

ఎవరైనా చేసే ప్రతి పనిని ఆయన పూర్తిగా రాస్తాడు. ధర్మరాజు ఇంటి గుమ్మం వద్ద, రాత్రిపూట గరుడదూతలు నిలబడి ఉంటారు. చెడు పనులు చేసిన పాపులు అక్కడ నరకంలో కడుపు మండిస్తూ శిక్ష అనుభవిస్తారు.

యమదూతైర్మహాపాశైర్హన్యమానాశ్చ ముద్గరైః । వధ్యన్తే వివిధైః పాపైః పూర్వకర్మకృతైర్నరాః ॥ ౨,౩౩.

యమదూతలు గొప్ప గొప్ప కట్టెలు, గొప్ప గొప్ప గొలుసులతో కొట్టి, పూర్వపాపాల వల్ల నరులు ఎన్నో విధాలుగా శిక్షలు అనుభవిస్తారు.

నానాప్రహారణాగ్రైశ్చ నానాయన్త్రైస్తథా పరే । ఛిద్యన్తే పాపకర్మాణః క్రకచైః కాష్ఠవద్ద్విధా ॥ ౨,౩౩.

ఇంకొంతమందిని వివిధ రకాల కత్తులు, యంత్రాలతో, పాపకర్మ చేసినవారిని, ముసలితో చెక్కను ముక్కలు చేసేలా చీల్చిపారేస్తారు.