స్వగోత్రేఽప్యశుచిస్తావద్యావత్పిణ్డం న మేలయేత్ । మేలనాత్ప్రేతశబ్దస్తు నివర్తేత ఖగేశ్వర ॥ ౨,౨౬.
తన వంశంలోనే అయినా, పిండాలు కలపకముందు అపవిత్రుడిగానే ఉంటాడు. పిండాలు కలిపిన తర్వాత, 'ప్రేత' అనే పేరు పోతుంది, ఓ పక్షిరాజా!
ఆనన్త్యాత్కులధర్మాణాం పుంసాఞ్చైవాయుషః క్షయాత్ । అస్థిరత్వాచ్ఛరీరస్య ద్వాదశాహః ప్రశస్యతే ॥ ౨,౨౬.
కుటుంబ ధర్మాలు అంతులేనివి, మనుషుల ఆయుషు తగ్గిపోతున్నది, శరీరం కూడా స్థిరంగా ఉండదు కనుక, పన్నెండు రోజులు చేయడం శ్రేయస్కరం.
నిరగ్నికః సాగ్నికో వా ద్వాదశాహే సపిణ్డయేత్ ॥ ౨,౨౬.
అగ్ని లేకపోయినా, అగ్ని ఉన్నా, పన్నెండవ రోజు సపిండకర్మను చేయాలి.
ద్వాదశాహే త్రిపక్షే వా షణ్మాసే వత్సరేఽపి వా । సపిణ్డీకరణం ప్రోక్తమృషిభిస్తత్త్వదర్శిభిః ॥ ౨,౨౬.
పన్నెండవ రోజు, లేక మూడు పక్షాలు, ఆరు నెలలు, లేదా సంవత్సరం అయినా, సపిండకర్మను తత్వాన్ని గ్రహించిన ఋషులు చెప్పిన విధంగా చేయాలి.
సపుత్త్రస్య న కర్తవ్యమేకోద్దిష్టం కదాచన । సపిణ్డీకరణాదూర్ధ్వం యత్రయత్ర ప్రదీయతే ॥ ౨,౨౬.
కొడుకు ఉన్నవారికి, ఎప్పుడూ ఎక్కడైనా, ఒకే ఒక్క పిండం సమర్పించే కార్యం చేయకూడదు. సపిండీకరణం పూర్తయిన తర్వాత అలాంటి పిండదానం జరగకూడదు.
తత్రతత్ర త్రయం కార్యమన్యథా పితృఘాతకః । త్రిభిః కుర్యాదశక్తశ్చ పార్వణం మునినోదితమ్ ॥ ౨,౨౬.
అలాంటి సందర్భాల్లో మూడు విధులూ తప్పక చేయాలి. లేకపోతే పితృహంతకుడవుతాడు. చేయలేకపోతే, మునులు చెప్పినట్లు పక్షికాన్ని చేయాలి.
తద్దినే తద్దినే కుర్యాత్పితామహముఖాన్యతః । అజ్ఞానాద్దినమాసానాం తస్మాత్పార్వణమిష్యతే ॥ ౨,౨౬.
ప్రతి సంవత్సరంలో, ఆ తేది వచ్చినప్పుడు పితామహుల పేరుతో పిండకర్మ చేయాలి. కానీ, ఆ రోజు లేదా నెల తెలియకపోతే, పక్షికం చేయడమే సమంజసం.
అనుత్పన్నశరీరస్య న దానం పితృభిః సహ । ఏతైః షోడశభిః శ్రాద్ధైః ప్రేతో ముక్తస్తు జాయతే ॥ ౨,౨౬.
ఇంకా జన్మించని శరీరానికి పితృదేవతలతో కలిసి పిండదానం చేయకూడదు. అయితే, ఈ పదహారు శ్రాద్ధాలు చేసినవాడికి ప్రేతాత్మ విముక్తి కలుగుతుంది.
అపుత్త్రస్య సపిణ్డత్వం నైవ కుర్యాత్స్త్రియోఽపి వా । యావజ్జీవ చ సద్భత్ర్యా న కుర్యాత్సహపిణ్డతామ్ ॥ ౨,౨౬.
కొడుకు లేని వారికి, లేదా స్త్రీలకు, సపిండ సంబంధం ఏర్పరచకూడదు. మంచి భార్య బతికున్నంతవరకూ, ఆమెను సపిండంగా చేయకూడదు.
బ్రాహ్మాదిషు వివాహేషు యా వధూరిహ సంస్కృతా । భర్తృగోత్రేణ కర్తవ్యాస్తస్యాః పిణ్డోదకక్రియాః ॥ ౨,౨౬.
బ్రాహ్మాది వివాహాల్లో, ఇక్కడ సంస్కారం పొందిన వధువుకు భర్త వంశానుసారం పిండోదకకర్మలు చేయాలి.
ఆసురాదివివా హేషు యా వ్యూఢా కన్యకా భవేత్ । తస్యాస్తు పితృగోత్రేణ కుర్యాత్పిణ్డోదకక్రియాః ॥ ౨,౨౬.
అసురాది వివాహాల్లో, పెళ్లైన కన్యకు తండ్రి వంశానుసారం పిండోదకకర్మలు చేయాలి.
పితుః పుత్త్రేణ కర్తవ్యం సపిణ్డీకరణం సదా । పుత్త్రాభావే తు పత్నీ స్యాత్పత్న్యభావే సహోదరః ॥ ౨,౨౬.
తండ్రికి సపిండీకరణం ఎప్పుడూ కొడుకు చేత చేయాలి. కొడుకు లేనప్పుడు భార్య చేయాలి. భార్య లేకపోతే అన్న చేయాలి.
భ్రాతా వా భ్రాతృపుత్త్రో వా సపిణ్డః శిష్య ఏవ వా । సపిణ్డనక్రియాం కృత్వా కుర్యాన్నాన్దీముఖం తతః ॥ ౨,౨౬.
అన్న, అన్న కుమారుడు లేదా శిష్యుడు సపిండుడైతే, వారు సపిండకర్మ చేసి, తర్వాత నాందీముఖం నిర్వహించాలి.
జ్యేష్ఠస్యైవ కనిష్ఠేన భ్రాతృపుత్త్రేణ భార్యయా । సపిణ్డీకరణం కార్యం పుత్రహీనే నరే ఖగ ॥ ౨,౨౬.
ఓ పక్షీ! కొడుకు లేని మనిషికి, చిన్న అన్న, అన్న కుమారుడు లేదా పెద్దవాడి భార్య సపిండీకరణం చేయాలి.
భ్రాతౄణామేకజాతానామేకశ్చేత్పుత్రవాన్ భవేత్ । సర్వేతే తేన పుత్రేణ పుత్రిణో మనురబ్రవీత్ ॥ ౨,౨౬.
ఒక తల్లిదండ్రుల నుంచి పుట్టిన అన్నదమ్ములలో ఒకరికి మాత్రమే కొడుకు ఉంటే, ఆ కొడుకు ద్వారా అందరికీ పుత్రసంతానం కలిగినట్లని మనువు చెప్పారు.
సర్వేషాం పుత్రహీనానాం పత్నీ కుర్యాత్సపిణ్డనమ్ । ఋత్విజా కారయేద్వాపి పురోహితమథాపి వా ॥ ౨,౨౬.
కొడుకులేని వారందరికీ భార్యే సపిండకర్మ చేయాలి. లేకపోతే, ఋత్వికులు లేదా పురోహితుడు చేయవచ్చు.
కృతచూడోపనీతశ్చ పితుః శ్రాద్ధం సమాచరేత్ । ఉచ్చారయేత్స్వధాకారం న తు వేదాక్షరాణ్యసౌ ॥ ౨,౨౬.
చూడాకర్మ, ఉపనయనం చేసినవాడు తండ్రి శ్రాద్ధం చేయాలి. స్వధా మంత్రాన్ని ఉచ్చరించాలి. కానీ వేదాక్షరాలు పలకకూడదు.
భర్త్రాదిభిస్త్రిభిః కార్యం సపిణ్డీకరణం స్త్రియాః । పితృవ్యభ్రాతృపుత్రేణ సోదరేణ కనీయసా ॥ ౨,౨౬.
స్త్రీకి, భర్త మొదలైన ముగ్గురు, పితృవ్యుడు, అన్న కుమారుడు లేదా చిన్న అన్న సపిండీకరణం చేయాలి.
అర్వాక్సంవత్సరాత్సన్ధౌ పూర్ణే సంవత్సరేఽపి వా । యే సపిణ్డీకృతాః ప్రేతాస్తేషాం న స్యాత్పృథక్క్రియా ॥ ౨,౨౬.
ఒక సంవత్సరం లోపల, సంవత్సరాంతంలో లేదా సంవత్సరం పూర్తయ్యాక, సపిండీకరణం చేసిన ప్రేతలకు వేరుగా పిండకర్మ చేయకూడదు.
సపిణ్డనే కృతే వత్స పృథక్త్వం తు విగర్హితమ్ । యస్తు కుర్యాత్పృథక్పిణ్డం పితృహా సోఽభిజాయతే ॥ ౨,౨౬.
సపిండీకరణం చేసిన తర్వాత వేరుగా చేయడం తప్పు. ఎవడు వేరుగా పిండం సమర్పిస్తే, అతడు పితృహంతకుడవుతాడు.
సపిణ్డీకరణే వృత్తే పృథక్త్వం నోపపద్యతే । పృథక్పిణ్డే కృతే పశ్చాత్పునః కుర్యాత్సపిణ్డనమ్ ॥ ౨,౨౬.
సపిండీకరణం జరిగాక వేరుగా చేయడం సరికాదు. కానీ వేరుగా పిండం సమర్పించినట్లయితే, మళ్లీ సపిండీకరణం చేయాలి.
సపిణ్డీకరణం కృత్వా ఏకోద్దిష్టం కరోతి యః । ఆత్మానం చ తథా ప్రేతం స నయేద్దమశాసనమ్ ॥ ౨,౨౬.
సపిండీకరణం చేసిన తరువాత ఎవడు ఒక్కొక్కరికి పిండదానం చేస్తే, అతడూ, ప్రేతాత్మ కూడా శిక్షాభూమికి పోతారు.
వర్షం యావక్త్రియా కార్యా నామగోత్రేణ ధీమతా । ఘటాది భోజనం నిత్యం పదదానాని యాని చ । సపిణ్డీకరణే వృత్తే ఏకస్యైవ తు దాపయేత్ ॥ ౨,౨౬.
ఒక సంవత్సరం పాటు, జ్ఞానవంతుడు పేరు, గోత్రంతో కూడిన కర్మలు చేయాలి. ప్రతి రోజు భోజనం, నీరు, పాత్రలు వంటి దానాలు ఇవ్వాలి. సపిండీకరణం అయ్యాక, ఒక్కరికి మాత్రమే ఈ దానాలు చేయాలి.
అన్నం పానీయసహితం సంఖ్యాం కృత్వాబ్దికస్య చ । దాతవ్యం బ్రాహ్మణే పక్షిఞ్జలపూర్ణఘటాదికమ్ ॥ ౨,౨౬.
వార్షిక శ్రాద్ధానికి అనుగుణంగా, అన్నం, నీటితో కలిపి, పక్షులు నింపిన పాత్రలు మొదలైనవి బ్రాహ్మణుడికి ఇవ్వాలి.
పిణ్డాన్తే తస్య సకలా వర్షవృత్తిః స్వశక్తితః । దివ్యదేహో విమానస్థః సుఖం యాతి యమాలయమ్ ॥ ౨,౨౬.
పిండప్రదానం పూర్తయ్యాక, ఆ departed వ్యక్తి సంవత్సరం పాటు తన శక్తికి అనుగుణంగా, దివ్యదేహాన్ని పొంది, విమానంలో యమలోకం వైపు సుఖంగా వెళ్తాడు.
జీవమానే చ పితరి న హి పుత్త్రే సపిణ్డతా । స్త్రీణాం సపిణ్డనం నాస్తి తథా భర్తరి జీవతి ॥ ౨,౨౬.
తండ్రి బ్రతికుండగా, కుమారుడు సపిండుడు కాడు. అలాగే, భర్త బ్రతికుండగా, స్త్రీకి సపిండ సంబంధం ఉండదు.
హుతాశం యా సమారూఢా చతుర్థేఽహ్ని పతివ్రతా । తస్యా భర్తృదినే కార్యం వృషోత్సర్గాదికం చ యత్ ॥ ౨,౨౬.
పతివ్రత అయిన భార్య, నాల్గవ రోజున అగ్నిలో చేరితే, ఆమె భర్త మరణదినాన వృషోత్సర్గాది కర్మలు చేయాలి.
పుత్త్రికా పతిగోత్రా స్యాదధస్తాత్పుత్రజన్మనః । పుత్రోత్పత్తేః పరస్తాత్సా పితృగోత్రం వ్రజేత్పునః ॥ ౨,౨౬.
కుమార్తె, కుమారుడు పుట్టకముందు భర్త గోత్రంలో ఉంటుంది. కుమారుడు పుట్టిన తర్వాత, మళ్లీ తండ్రి గోత్రంలోకి వెళ్తుంది.
పతిపత్న్యోః సదైకత్వం హుతాశం యాధిరోహతి । పుత్రేణైవ పృథక్శ్రాద్ధం క్షయాఖ్యే తస్య వాసరే ॥ ౨,౨౬.
భార్య అగ్నిలో చేరినప్పుడు, భర్తతో ఏకత్వాన్ని పొందుతుంది. క్షయ నామ సంవత్సరం రోజున, కుమారుడు ఆమెకు ప్రత్యేక శ్రాద్ధం చేయాలి.
అపుత్త్రౌ చేన్మృతౌ స్యాతామేకచిత్యాం సమేఽహని । పృథక్శ్రాద్ధాని కుర్వీత సాపిడ్యం పతినా సహ ॥ ౨,౨౬.
ఇద్దరూ పిల్లలు లేకుండా ఒకే రోజున మరణించి, ఒకే చితిపై ఉంచితే, శ్రాద్ధాలు వేర్వేరుగా చేయాలి. కానీ పిండప్రదానం భర్తతో కలిపి చేయాలి.