గరుడపురాణమ్

దర్శనేన చ తే బ్రహ్మన్ముదితాప్యాయితా వయమ్ । ముహూర్తన్తిష్ఠ వక్ష్యామి వృత్తాన్తం సర్వమాదితః ॥ ౨,౨౨.

నీను చూసి మేము ఆనందంతో, ఉల్లాసంగా变ాము, ఓ బ్రాహ్మణా! కొంతసేపు నిల్చొని ఉండు, నేను మొదటి నుంచి మొత్తం కథను చెబుతాను.

అహం పర్యుషితో నామ ఏష సూచీముఖస్తథా । శీఘ్రగో రోఘ (హ) కశ్చైవ పఞ్చమో లేఖకః స్మతృతః ॥ ౨,౨౨.

నేను పర్యూషితుడిని, ఇతడు సూచీముఖుడు, అలాగే శీఘ్రగుడు, రోధకుడు, ఐదవాడు లేఖకుడు అని పేర్లు కలవాళ్లం.

ఏవం నామ్నా చ సర్వే వై సంప్రాప్తాః ప్రేతతాం వయమ్ । బ్రాహ్మణ ఉవాచ । ప్రేతానాం కర్మజాతానాం కథం వై నామసమ్భవః । కిఞ్చిత్కారణముదిశ్య యేన బ్రూయాః స్వనామకాన్ ॥ ౨,౨౨.

ఇలా మనమంతా ఈ పేర్లతో ప్రేతాత్మలమయ్యాం. బ్రాహ్మణుడు అడిగాడు: ప్రేతాత్మలు తాము చేసిన పనుల వల్ల ఇలా పేర్లు ఎలా పొందారు? మీరు మీ పేర్లకు కారణం ఏదైనా చెప్పండి.

ప్రేతరాజ ఉవాచ । మయా స్వాదు సదా భుక్తం దత్తం పర్యుషితం ద్విజ ॥ ౨,౨౨.

ప్రేతరాజు ఇలా అన్నాడు: బ్రాహ్మణా! నేను ఎప్పుడూ పాత భోజనం తిన్నాను, అలాగే పాతదే దానం చేశాను.

శీఘ్రం గచ్ఛతి విప్రేణ యాచితః క్షుధితేన వై । ఏతత్కారణముద్దిశ్య నామ పర్యుషితం మమ ॥ ౨,౨౨.

ఒక ఆకలితో ఉన్న బ్రాహ్మణుడు అడిగినప్పుడు, నేను వెంటనే వెళ్లేవాడిని. అందుకే నా పేరు పర్యూషితుడు అయింది.

శీఘ్రం గచ్ఛతి విప్రేణ యాచితః క్షుధితేన వై । ఏతత్కారణముద్దిశ్య శీఘ్రగోఽయం ద్విజోత్తమ ॥ ౨,౨౨.

ఒక ఆకలితో ఉన్న బ్రాహ్మణుడు అడిగినప్పుడు, ఇతడు కూడా వెంటనే వెళ్లేవాడు. అందుకే ఇతడిని శీఘ్రగుడు అంటారు, బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠా!

సూచితా బహవోఽనేన విప్రా అన్నాధికాఙ్క్షయా । ఏతత్కారణముద్దిశ్య ఏష సూచిముఖః స్మృతః ॥ ౨,౨౨.

ఇతడు ఎక్కువగా అన్నం కోసం ఆశతో అనేకమంది బ్రాహ్మణులను చూపించేవాడు. అందుకే ఇతడిని సూచీముఖుడు అని అంటారు.

ఏకాకీ మిష్టమశ్రాతి పోష్యవర్గమృతే సదా । బ్రాహ్మణానామభావేన రోధ (హ) కస్తేన చోచ్యతే ॥ ౨,౨౨.

ఇతడు ఎప్పుడూ తాను పోషించాల్సినవాళ్లను తప్పించి, మిగతా వారితో పంచుకోకుండా, ఒంటరిగా మిఠాయి తినేవాడు. బ్రాహ్మణులు లేనప్పుడు ఇతడిని రోధకుడు అంటారు.

పురాయం మౌనమాస్థాయ యాచితో విలిఖేద్భువమ్ । తేన కర్మవిపాకేన లేఖకో నామ చోచ్యతే ॥ ౨,౨౨.

ఇతడు మౌనంగా ఉండి, ఎవరో అడిగినప్పుడు నేలపై గీతలు వేయేవాడు. ఆ పనికి ఫలితంగా ఇతడికి లేఖకుడు అనే పేరు వచ్చింది.

ప్రేతత్వం కర్మభావేన ప్రాప్తం నామాని చ ద్విజ । మేషాననో లేఖకోఽయం రోధ (హ) కః పర్వతాననః ॥ ౨,౨౨.

మన పనుల వల్లే ప్రేతాత్మలమయ్యాం, ఈ పేర్లు కూడా అందుకే వచ్చాయి, బ్రాహ్మణా! మేషాననుడు, లేఖకుడు, రోధకుడు, పర్వతాననుడు అని పేర్లు కలవాళ్లం.

శీఘ్రగః పుశువక్త్రశ్చ సూచకః సూచివక్త్రవాన్ । దుఃఖితా నితరాం స్వమిన్పశ్య రూపవిపర్యయమ్ ॥ ౨,౨౨.

శీఘ్రగుడికి గొర్రె ముఖం ఉంది, పుషువక్త్రుడు; సూచకుడికి సూచి ముఖం ఉంది. మేమంతా చాలా బాధపడుతున్నాం, ప్రభూ! మా వింత రూపాలను చూడండి.

కృత్వా మాయామయం రూపం విచరామో మహీతలే । సర్వే చ వికృతాకారా లమ్బోష్ఠా వికృతాననాః ॥ ౨,౨౨.

మేము మాయారూపాలు ధరించి భూమిపై తిరుగుతున్నాం. మేమందరం వంకర రూపాలతో, వేలాడే పెదవులతో, వక్రముఖాలతో ఉన్నాం.

బృహచ్ఛరీరిణో రౌద్రా జాతాః స్వేనైవ కర్మణా । ఏతత్తే సర్వమాఖ్యాతం ప్రేతత్వే కారణం మయా ॥ ౨,౨౨.

మా స్వంత పాపాల వల్ల మేము పెద్ద శరీరాలతో, భయంకరమైన రూపంతో పుట్టాం. ప్రేతాత్మలమయ్యే కారణాన్ని నీకు పూర్తిగా చెప్పాను.

జ్ఞానినోఽపి వయం సర్వే జాతాః స్మ తవ దర్శనాత్ । యత్ర తే శ్రవణే శ్రద్ధా తత్పృచ్ఛ కథయామి తే ॥ ౨,౨౨.

మేమంతా జ్ఞానులమే అయినా, నీకు ముందే ఇలా పుట్టాం. నీవు వినడంలో విశ్వాసం ఉంటే, ఏదైనా అడుగు, నేను చెబుతాను.

బ్రాహ్మణ ఉవాచ । యే జీవా భువి జీవన్తి సర్వేఽప్యాహారమూలకాః । యుష్మాకమపిచాహారం శ్రోతుమిచ్ఛామి తత్త్వతః ॥ ౨,౨౨.

బ్రాహ్మణుడు అన్నాడు: భూమిపై జీవించే ప్రతి ప్రాణికీ ఆహారమే ఆధారం. మీకు కూడా ఏ ఆహారం ఉంటుందో నిజంగా వినాలని నాకు ఆసక్తి.

ప్రేతా ఊచుః । యది తే శ్రవణే శ్రద్ధా ఆహారాణాం ద్విజోత్తమ । అస్మాకం తు మహీభాగ శృణుత్వం సుసమాహితః ॥ ౨,౨౨.

ప్రేతాత్మలు చెప్పారు: మా ఆహారం గురించి వినడంలో నీకు విశ్వాసం ఉంటే, బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠా! శ్రద్ధతో విను, భాగ్యవంతుడా!

బ్రాహ్మణ ఉవాచ । కథయన్తు మహాప్రేతా ఆహారం చ పృథక్పృథక్ । ఇత్యుక్తాం బ్రాహ్మణేనేమమూచుః ప్రేతాః పృథకపృథక్ ॥ ౨,౨౨.

బ్రాహ్మణుడు అన్నాడు: మహాప్రేతాత్మలు తమ తమ ఆహారాన్ని వేరువేరుగా వివరించండి. అప్పుడు బ్రాహ్మణుడు అడిగిన ప్రకారం, ప్రేతాత్మలు ఒక్కొక్కరు వేర్వేరుగా చెప్పారు.

ప్రేతా ఊచుః । శృణు చాహారమస్మాకం సర్వసత్త్బవిగర్హితమ్ । యచ్ఛ్రుత్వా గర్హసే బ్రహ్మన్ భూయోభూయశ్చ గర్హితమ్ ॥ ౨,౨౨.

ప్రేతాత్మలు చెప్పారు: మా ఆహారం గురించి విను, అది అన్ని జీవులు ద్వేషించే విధమైనది. నువ్వు వినగానే, బ్రాహ్మణా! దాన్ని నిందిస్తావు, నిజంగా అది నిందించదగ్గదే.

శ్లేష్మమూత్రపురీషోత్థం శరీరాణాం మలైః సహ । ఉచ్ఛిష్టైశ్చైవ చాన్యైశ్చ ప్రేతానాం భోజనం భవేత్ ॥ ౨,౨౨.

ప్రేతాత్మలకు ఆహారం అంటే శరీరాల నుంచి వచ్చే కఫం, మూత్రం, విసర్జన, మలమూత్రాలు, అలాగే మిగిలిపోయిన తినుబండ్లు, ఇతర మలిన పదార్థాలే.

గృహాణి చాప్యశౌచాని ప్రకీర్ణోపస్కరాణి చ । మలినాని ప్రసూతాని ప్రేతా భుఞ్జన్తి తత్ర వై ॥ ౨,౨౨.

శుభ్రత లేకుండా, పాత్రలు చెల్లాచెదురుగా ఉండే ఇంట్లో, మలినంగా, ప్రసవం జరిగిన చోట భోజనం పెడితే, అక్కడ ఆహారం పితృదేవతలు తింటారు.

నాస్తి సత్యం గృహే యత్ర న శౌచం న చ సంయమః । పతితైర్దస్యుభిః సఙ్గః ప్రేతా భుఞ్జన్తి తత్ర వై ॥ ౨,౨౨.

ఏ ఇంట్లో నిజాయితీ, శుభ్రత, నియమం లేకుండా, చెడ్డవాళ్లతో, దొంగలతో స్నేహం ఉంటే, అక్కడ ఆహారం పితృదేవతలు తింటారు.

బలిమన్త్రవిహీనాని హోమహీనాని యాని చ । స్వాధ్యాయ వ్రతహీనాని ప్రేతా భుఞ్జన్తి తత్ర వై ॥ ౨,౨౨.

బలి, మంత్రాలు, హోమాలు చేయకుండా, స్వాధ్యాయం, వ్రతాలు పాటించకుండా ఉన్న ఇంట్లో ఆహారం పితృదేవతలు తింటారు.

న లజ్జా న చ మర్యాదా యదాత్ర స్త్రీజితో గృహీ । గురవో యత్ర పూజ్యా న ప్రేతా భుఞ్జన్తి తత్ర వై ॥ ౨,౨౨.

అక్కడ లజ్జ, మర్యాద లేకుండా, ఇంటి పెద్దవారిని గౌరవించకుండా, భార్య మాటలు ఎక్కువగా వినే ఇంట్లో ఆహారం పితృదేవతలు తింటారు.

యత్ర లోభస్తథా క్రోధో నిద్రా శోకో భయం మదః । ఆలస్యం కలహో నిత్యం ప్రేతా భుఞ్జన్తి తత్ర వై ॥ ౨,౨౨.

లోభం, కోపం, మితిమీరిన నిద్ర, దుఃఖం, భయం, మద్యం, అలసత్వం, ఎప్పుడూ గొడవలు ఉండే ఇంట్లో ఆహారం పితృదేవతలు తింటారు.

భర్తృహీనా చ యా నారీ పరవీర్యం నిషేవతే । బీజం మూత్రసమాయుర్క్త ప్రేతా భుఞ్జన్తి తత్తు వై ॥ ౨,౨౨.

భర్త లేని మహిళ వేరొకరి గర్భాన్ని స్వీకరించినా, గర్భాశయంలో వీర్యం లేదా మూత్రం కలిసిన ఆహారం పెడితే, దాన్ని పితృదేవతలు తింటారు.

లజ్జా మే జాయతే తాత వదతో భోజనం స్వకమ్ । యత్స్త్రీరజో యోనిగతం ప్రేతా భుఞ్జన్తి తత్తు వై ॥ ౨,౨౨.

ఓ ప్రియుడా! స్త్రీ రజస్వల రక్తం కలిసిన, గర్భాశయ మలినత కలిగిన ఆహారం గురించి చెప్పడానికే నాకు సిగ్గుగా ఉంది. అలాంటి ఆహారం పితృదేవతలు తింటారు.

నిర్విణ్ణాః ప్రేతభావేన పృచ్ఛామి త్వాం దృఢవ్రత । యథా న భవితా ప్రేతస్తన్మే వద తపోధన । నిత్యం మృత్యుర్వరం జన్తోః ప్రేతత్వం మా భవేత్క్వచిత్ ॥ ౨,౨౨.

పితృదేవత స్థితి వల్ల బాధపడుతూ, ఓ దీక్షగలవాడా! నేను నిన్ను అడుగుతున్నాను. మనిషి పితృదేవతగా మారకుండా ఉండాలంటే ఏం చేయాలో చెప్పు. మరణం అందరికీ తప్పదు గానీ, పితృదేవత స్థితి ఎప్పుడూ రాకూడదు.

బ్రాహ్మణ ఉవాచ । ఉపవాసపరో నిత్యం కృచ్ఛ్రచాన్ద్రాయణే రతః । వ్రతైశ్చ వివిధైః పూతో న ప్రేతో జాయతే నరః ॥ ౨,౨౨.

బ్రాహ్మణుడు ఇలా అన్నాడు: ఎవరైనా ఉపవాసం, కఠినమైన చాంద్రాయణ వ్రతాలు, ఇతర వ్రతాలు నిష్ఠగా పాటిస్తే, వారు పితృదేవతగా మారరు.

ఏకాదశ్యాం వ్రతం కుర్వఞ్జాగరేణ సమన్వితమ్ । అపరైః సుకృతైః పూతో న ప్రేతో న ప్రేతో జాయతే నరః ॥ ౨,౨౨.

ఏకాదశి వ్రతాన్ని జాగరణతో పాటించి, ఇతర మంచి పనులు చేసినవాడు పితృదేవతగా మారడు.