గరుడపురాణమ్

చణ్డాలాదుదకాత్సర్పాద్బ్రాహ్మణాద్బైద్యుతాగ్నితః । దంష్ట్రిభ్యశ్చ పశుభ్యశ్చ మరణం పాపకర్మిణామ్ ॥ ౨,౨౨.

చండాలుడు, నీరు, పాము, బ్రాహ్మణుడు, మెరుపు, పంజాలు ఉన్న జంతువులు లేదా మృగాల చేత మరణించేవారు పాపకర్మచేత చేసినవారు.

ఉద్బన్ధనమృతా యే చ విషశస్త్రహతాశ్చ యే । ఆత్మోపఘాతినో యే చ విషూచ్యాదిహతాస్తథా ॥ ౨,౨౨.

దూకుడు, విషం, ఆయుధాలు వల్ల చనిపోయినవారు, తామే తమను తాము చంపుకున్నవారు, లేదా విసూచిక వంటి వ్యాధుల వల్ల మరణించినవారు—

మహారోగైర్మృతా యే చ పాపరోగైశ్చ దస్యుభిః । అసంస్కృతప్రమీతా యే విహితాచారవర్జితాః ॥ ౨,౨౨.

భారీ వ్యాధులు, పాపకరమైన వ్యాధులు, దొంగల చేత మరణించినవారు, శుద్ధికర్మలు జరపని వారు, నియమాలను పాటించని వారు—

వృషోత్సర్గాదిలుప్తాశ్చలుప్తమాసికపిణ్డకాః । యస్యానయతి శూద్రోగ్నిం తృణకాష్ఠహవీంషి సః ॥ ౨,౨౨.

వృషోత్సర్గాది కారణంగా అంత్యక్రియలు నిలిపివేయబడినవారు, మాసిక పిండప్రదానం చేయని వారు, శూద్రుడు అగ్ని తేవని వారు, తృణం లేదా కట్టెలతో హవనం చేయని వారు—

పతనాత్పర్వతానాం చ భిత్తిపాతేన యే మృతాః । రజస్వలాదిదోషైశ్చ న చ భూమౌ మతాశ్చ యే ॥ ౨,౨౨.

పర్వతాలపై నుంచి పడిపోయి మరణించినవారు, గోడ కూలి చనిపోయినవారు, రజస్వలాదుల దోషాల వల్ల మరణించినవారు, భూమిలో సమాధి చేయని వారు—

అన్తరిక్షే మృతా యే చ విష్ణుస్మరణవర్జితాః । సూతకైః శ్వాదిసంపర్కైః ప్రేతభావా ఇహ క్షితౌ ॥ ౨,౨౨.

ఆకాశంలో మరణించినవారు, విష్ణువు స్మరణ చేయని వారు, సూతకులు, కుక్కల వంటి అపవిత్రులతో సంబంధం ఉన్నవారు—ఇలాంటి వారు భూమిపై ప్రేతలుగా మారతారు.

ఏవమాదిభిరన్యైశ్చ కుమృత్యువశగాశ్చ యే । తే సర్వే ప్రేతయోనిస్థా విచరన్తి మరుస్థలే ॥ ౨,౨౨.

ఇలాంటి అనుచిత మరణాల వల్ల, అలాగే మరికొన్ని కారణాలతో, అకాల మరణానికి గురైనవారు అందరూ ఎడారిలో ప్రేతరూపంలో సంచరిస్తారు.

మాతరం భగినీం భార్యాం స్నుషాం దుహితరం తథా । అదృష్టదోషాం త్యజతి స ప్రేతో జాయతేధ్రువమ్ ॥ ౨,౨౨.

తల్లి, అక్కచెల్లెళ్లు, భార్య, కోడలు, కుమార్తె—వీరిలో ఎవ్వరైనా తప్పు చేయని వారు అయినా వదిలిపెట్టినవాడు తప్పకుండా ప్రేతుడవుతాడు.

భ్రాతృధ్రుగ్బ్రహ్మహా గోఘ్నః సురాపో గురుతల్పగః । హేమక్షౌమహరస్తార్క్ష్య స వై ప్రేతత్వమాప్నుయాత్ ॥ ౨,౨౨.

తమ్ముడిని మోసం చేసినవాడు, బ్రాహ్మణ హత్య చేసినవాడు, ఆవును చంపినవాడు, మద్యం సేవించినవాడు, గురుపత్నిని అపహరించినవాడు, బంగారం లేదా వస్త్రం దొంగిలించినవాడు, తార్క్ష్యా, అతడు ప్రేతుడవుతాడు.

న్యాసాపహర్తా మిత్రధ్రుక్పరదారరతస్తథా । విశ్వాసఘాతీ క్రూరస్తు స ప్రేతో జాయతే ధ్రువమ్ ॥ ౨,౨౨.

నిక్షేపాన్ని దొంగిలించినవాడు, మిత్రుడిని మోసం చేసినవాడు, పరస్త్రీతో సంభోగించినవాడు, విశ్వాసాన్ని ద్రోహించినవాడు, క్రూరుడైనవాడు—అతడు తప్పకుండా ప్రేతుడవుతాడు.

కులమార్గాంశ్చ సన్త్యజ్య పరధర్మరతస్తథా । విద్యావృత్తవిహీనశ్చ స ప్రేతో జాయతేధ్రువమ్ ॥ ౨,౨౨.

తన వంశ మార్గాన్ని వదిలిపెట్టి, పరధర్మంలో ఆనందించేవాడు, విద్యా, ఉపాధి లేని వాడు—అతడు తప్పకుండా ప్రేతుడవుతాడు.

అత్రైవోదాహరన్తీమమితిహాసం పురాతనమ్ । యుధిష్ఠిరస్య సంవాదం భీష్మేణ సహ సువ్రత । తదహం కథయిష్యామి యచ్ఛ్రుత్వా సౌఖ్యమాప్నుయాత్ ॥ ౨,౨౨.

ఇక్కడ ఒక పురాతన కథను ఉదాహరిస్తారు. అది యుధిష్ఠిరుడు, భీష్ముడు ఇద్దరి సంభాషణ. దానిని నేను చెబుతాను. దాన్ని వినితే సుఖం కలుగుతుంది.

యుధిష్ఠిర ఉవాచ । కేన కర్మవిపాకేన ప్రేతత్వముపజాయతే । కేన వా ముచ్యతే కస్మాత్తన్మే బ్రూహి పితామహ । యచ్ఛ్రుత్వా న పునర్మోహమేవం యాస్యా మి సువ్రత ॥ ౨,౨౨.

యుధిష్ఠిరుడు అన్నాడు: ఏ కర్మఫలంతో ప్రేతత్వం వస్తుంది? దానినుండి ఎలా విముక్తి కలుగుతుంది? దయచేసి నాన్నగారు, ఇది నాకు చెప్పండి. నేను వినిన తర్వాత మళ్లీ మాయలో పడకూడదు.

భీష్మ ఉవాచ । యేనైవ జాయతే ప్రేతో యేనైవ స విముచ్యతే । ప్రాప్నోతి నరకం ఘోరం దుస్తరం దైవతైరపి ॥ ౨,౨౨.

భీష్ముడు ఇలా అన్నాడు: ఒకడు ప్రేతయోనిలో పుట్టడానికి కారణమైనదే, అతడు ఆ స్థితి నుంచి విముక్తి పొందడానికి కూడా కారణం. లేకపోతే, ఆ మనిషి దేవతలకు కూడా దాటి వెళ్లలేని భయంకరమైన నరకాన్ని పొందుతాడు.

సతతం శ్రవణాద్యస్య పుణ్యశ్రవణకీర్తనాత్ । మానవా విప్రముచ్యన్తే ఆపన్నాః ప్రేతయోనిషు ॥ ౨,౨౨.

ఎవరిని గురించి సతతంగా వినడం, పఠించడం జరుగుతుందో, వారి పుణ్యకథలను వినడం వల్ల మనుషులు ప్రేతయోనిలో పడిపోవడం నుంచి విముక్తి పొందుతారు.

శ్రూయతే హి పురా వత్స బ్రాహ్మణః శంసితవ్రతః । నామ్నా సన్తప్తకః ఖ్యాత స్తపోర్ఽథే వనమాశ్రితః ॥ ౨,౨౨.

పూర్వకాలంలో, ఓ ప్రియమైనవాడా, శ్రద్ధగా వ్రతాలు పాటించే సంతప్తకుడు అనే బ్రాహ్మణుడు austerity కోసం అడవిలో నివసించాడని విన్నాము.

స్వాధ్యాయయుక్తో హోమేన యో (యా) గయుక్తో దయాన్వితః । యజన్స సకలాన్యజ్ఞాన్యుక్త్యా కాలం చ విక్షిపన్ ॥ ౨,౨౨.

ఆయన నిత్యం స్వాధ్యాయంలో, హోమంలో నిమగ్నుడై, దయతో ఉండి, అన్ని యజ్ఞాలను యథావిధిగా నిర్వహిస్తూ, కాలాన్ని గడిపేవాడు.

బ్రహామచర్యసమాయుక్తో యుక్తస్తపసి మార్దవే । పరలోకభయోపేతః సత్యశౌచైశ్చ నిర్మలః ॥ ౨,౨౨.

బ్రహ్మచర్యాన్ని పాటిస్తూ, మృదువైన తపస్సులో స్థిరంగా ఉండి, పరలోక భయంతో, సత్యం, శౌచం ద్వారా పవిత్రుడిగా జీవించేవాడు.

యుక్తోఽహి గురువాక్యేన యుక్తశ్చాతిథిపూజనే । ఆత్మయోగే సదోద్యుక్తః సర్వద్వన్ద్వవివర్జితః ॥ ౨,౨౨.

గురువు మాటకు లోబడుతూ, అతిథులను గౌరవించడంలో నిమగ్నుడై, ఎప్పుడూ ఆత్మ నియమంలో తపించేవాడు. అన్ని ద్వంద్వాలను దాటి ఉండేవాడు.

యోగాభ్యాసే సదా యుక్తః సంసారవిజిగీషయా । ఏవంవృత్తః సదాచారో మోక్షకాఙ్క్షీ జితేన్ద్రియః ॥ ౨,౨౨.

యోగాభ్యాసంలో ఎప్పుడూ నిమగ్నుడై, సంసారాన్ని జయించాలనే తపనతో, మంచి ఆచారంతో, మోక్షాన్ని కోరుతూ, ఇంద్రియాలను జయించినవాడయ్యాడు.

బహూన్యబ్దాని విజనే వనే తస్య గతాని వై । తస్య బుద్ధిస్తతో జాతా తీర్థానుగమనం ప్రతి ॥ ౨,౨౨.

అలా, వనంలో ఒంటరిగా అనేక సంవత్సరాలు గడిపాడు. తర్వాత అతని మనసు తీర్థయాత్ర చేయాలనే కోరికకు మొగ్గుచూపింది.

పుణ్యైస్తీర్థజలైరేవ శోషయిష్యే కలేవరమ్ । స తీర్థేత్వరితం స్నాత్వా తపస్వీ భాస్కరోదయే । కృతజాప్యనమస్కారో హ్యధ్వానం ప్రత్యపద్యత ॥ ౨,౨౨.

‘తీర్థ జలాలతో ఈ శరీరాన్ని శోషించేస్తాను’ అని సంకల్పించి, ఆ తపస్వి తీర్థంలో సూర్యోదయానికి స్నానం చేసి, జపం, నమస్కారం చేసి, ప్రయాణానికి బయలుదేరాడు.

ఏకస్మిన్దివసే విప్రో మార్గభ్రష్టో మహాతపాః । దదర్శాధ్వని గచ్ఛన్స పఞ్చ ప్రేతాన్ సుదారుణాన్ ॥ ౨,౨౨.

ఒక రోజు, ఆ మహాతపస్వి బ్రాహ్మణుడు దారితప్పి పోతూ ఉండగా, మార్గంలో అయిదు భయంకరమైన ప్రేతులను చూశాడు.

అరణ్యే నిర్జనే దేశే సంకటే వృక్షవర్జితే । పఞ్చైతాన్వికృతాకారాన్దృష్ట్వా వై ఘోరదర్శనాన్ । ఈషత్సన్త్రస్తహృదయోఽతిష్ఠదున్మీల్య లోచనే ॥ ౨,౨౨.

అడవిలో, ఎవరూ లేని, చెట్లు లేని, కష్టమైన ప్రదేశంలో, ఆ అయిదుగురు వికారమైన రూపాలతో, భయంకరంగా కనిపిస్తూ ఉండగా, అతని హృదయం కొంత భయంతో, కళ్లను పెద్దగా తెరిచి నిలబడ్డాడు.

అవలమ్బ్య తతో ధైర్యం భయముత్సృజ్య దూరతః । పప్రచ్ఛ మధురాభాషీ కే యూయం వికృతాననాః ॥ ౨,౨౨.

అప్పుడతడు ధైర్యంగా, భయాన్ని వదిలేసి, కొంత దూరం నుంచి మృదువుగా ఇలా అడిగాడు: ‘మీరు ఎవరు? ఇంత వికారమైన ముఖాలతో ఉన్నారు?’

కిఞ్చాశుభం కృతం కర్మ యేన ప్రాప్తాః స్థ వైకృతమ్ । కథం వా చైకతః కర్మ ప్రస్థితాః కుత్ర నిశ్చితమ్ ॥ ౨,౨౨.

‘మీరు ఇలాంటి స్థితికి ఎందుకు వచ్చారు? ఏ దుష్కర్మ చేశారో చెప్పండి. మీరు అందరూ ఎలా కలిశారు? ఎక్కడికి వెళ్తున్నారు?’

ప్రేతరాజ ఉవాచ । స్వైః స్వైస్తు కర్మభిః ప్రాప్తం ప్రేతత్వం హి ద్విజోత్తమ । పరద్రోహరతాః సర్వే పాపమృత్యువశం గతాః ॥ ౨,౨౨.

ప్రేతరాజు ఇలా అన్నాడు: ‘మా స్వంత కర్మల వల్ల ప్రేతయోనిని పొందాము, ఓ ఉత్తమ బ్రాహ్మణా! మేమంతా పరులకు హాని చేయడంలో మునిగిపోయి, పాపమరణానికి లోనయ్యాము.’

క్షుత్పిపాసార్దితా నిత్యం ప్రేతత్వం సముపాగతాః । హతవాక్యా హతశ్రీకా హత సంజ్ఞా విచేతసః ॥ ౨,౨౨.

మేము ఎప్పుడూ ఆకలి, దాహంతో బాధపడుతూ, ప్రేతయోనిలోకి వచ్చాము. మాట కోల్పోయి, ఐశ్వర్యం కోల్పోయి, జ్ఞానం లేక, అయోమయంగా ఉన్నాము.

న జానీమో దిశం తాత విదిశం చాతిదుః ఖితాః । క్వ ను గచ్ఛామహే మూఢాః పిశాచాః కర్మజా వయమ్ ॥ ౨,౨౨.

మేము ఏ దిక్కు, ఏ ప్రాంతం అని కూడా తెలియక, చాలా బాధతో ఉన్నాము, ప్రియమైనవాడా! మేము మాయలో పడి, మా కర్మఫలితంగా పిశాచులమయ్యాము. ఎక్కడికి వెళ్లాలో కూడా తెలియదు.