సర్వక్రియాపరిభ్రష్టో నాస్తికో ధర్మనిన్దకః । అసత్యవాదనిరతో నరః ప్రేతైః స పీడ్యతే । కలౌ ప్రేతత్వమాప్నోతి తార్క్ష్యాశుద్ధక్రియాపరః ॥ ౨,౨౦.
అన్ని కర్తవ్యాలను వదిలేసినవాడు, నాస్తికుడు, ధర్మాన్ని నిందించేవాడు, అబద్ధం మాట్లాడడంలో నిష్ట ఉన్నవాడు—అతడు ప్రేతాత్మల బాధకు గురవుతాడు. కలియుగంలో, తార్క్ష్యా, శుద్ధికర్మలు చేయని వాడు ప్రేతాత్మ స్థితిని పొందుతాడు.
కృతాదౌ ద్వాపరాన్తే చ న ప్రేతో నైవ పీడనమ్ । బహూనామేకజాతానామేకః సౌఖ్యం సమశ్నుతే ॥ ౨,౨౦.
కృతయుగ ప్రారంభంలో, ద్వాపరాంతంలో ప్రేతాత్మ స్థితి ఉండదు, బాధ కూడా ఉండదు. అనేక మంది కలిసిపుట్టినా, ఒకడే సమానంగా సుఖాన్ని అనుభవిస్తాడు.
ఏకో దుష్కృతకర్మా చ ఏకః సన్తతిమాఞ్జనః । ఏకః సమ్పీడ్యతే ప్రేతైరేకః సుతధనాన్వితః ॥ ౨,౨౦.
ఒకడే పాపకర్మలు చేస్తాడు, ఒకడే సంతానం కలిగి ఉంటాడు, ఒకడే ప్రేతాత్మల బాధను అనుభవిస్తాడు, ఒకడే పిల్లలు, ధనం కలిగి ఉంటాడు.
ఏకస్య పుత్రనాశః స్యాదేకో దుహితృమాన్ భవేత్ । విరోధో బన్ధుభిః సార్ధం ప్రేతదోషేణ కాశ్యప ॥ ౨,౨౦.
ఒకరికి కుమారుడు నశించవచ్చు, మరొకరికి కుమార్తె కలుగవచ్చు; బంధువులతో కలహం ప్రేతదోషం వల్ల కలుగుతుంది, కాశ్యపా.
సన్తతిర్దృశ్యతే నైవ సముత్పన్నా వినశ్యతి । పశుద్రవ్యవినాశశ్చ సా పీడా ప్రేతసమ్భవా ॥ ౨,౨౦.
సంతానం కనబడదు, పుట్టినా నశిస్తుంది; పశువులు, ఆస్తి పోవడం—ఈ బాధ ప్రేతాత్మల వల్ల కలుగుతుంది.
ప్రకృతేః పరివర్తః స్యాద్విద్వేషః సహ బన్ధుభిః । అకస్మాద్వ్యసనప్రాప్తిః సా పీడా ప్రేతసమ్భవా ॥ ౨,౨౦.
ప్రకృతి మారిపోవడం, బంధువులతో శత్రుత్వం, అకస్మాత్తుగా అపాయం కలగడం—ఈ బాధ ప్రేతాత్మల వల్ల కలుగుతుంది.
నాస్తిక్యం వృత్తిలోపశ్చ మహాలోభస్తథైవ చ । స్యాద్ధన్తకలహో నిత్యం సా పీడా ప్రేతసమ్భవా ॥ ౨,౨౦.
నాస్తికత్వం, జీవనోపాధి పోవడం, ఎక్కువ లోభం, ఎప్పుడూ గొడవలు—ఈ బాధ ప్రేతాత్మల వల్ల కలుగుతుంది.
పితృమాతృనిహన్తా చ దేవబ్రాహ్మణనిన్దకః । ఇత్యాదోషమవాప్నోతి సా పీడా ప్రేతసమ్భవా ॥ ౨,౨౦.
తండ్రి, తల్లి హత్య చేసేవాడు, దేవతలు, బ్రాహ్మణులను నిందించేవాడు—ఇలాంటి దోషాలు పొందుతాడు; ఈ బాధ ప్రేతాత్మల వల్ల కలుగుతుంది.
నిత్యకర్మవినింముక్తో జపహోమవివర్జితః । పరద్రవ్యాణాం చ హర్తా సా పీడా ప్రేతసమ్భవా ॥ ౨,౨౦.
నిత్యకర్మలు వదిలేసినవాడు, జపం, హోమం చేయని వాడు, పరధనం దొంగిలించేవాడు—ఈ బాధ ప్రేతాత్మల వల్ల కలుగుతుంది.
సువృష్టౌ కృషినాశశ్చ వ్యవహారో వినశ్యతి । లోకే కలహకారీ చ సా పీడా ప్రేతసమ్భవా ॥ ౨,౨౦.
మంచి వర్షం పడినా, పంటలు నశిస్తాయి, వ్యాపారం పోతుంది, లోకంలో గొడవలు పెడతాడు—ఈ బాధ ప్రేతాత్మల వల్ల కలుగుతుంది.
మార్గే జఙ్గమ్యమానం తం పీడయేద్వాతమణ్డలీ । ప్రేతపీడా తు సా జ్ఞేయా సత్యంసత్యం ఖగేశ్వర ॥ ౨,౨౦.
వీధిలో వెళ్తున్నప్పుడు, గాలి చక్రం అతడిని బాధిస్తుంది; ఇది ప్రేతాత్మల బాధ అని తెలుసుకో, ఖగేశ్వరా, ఇది నిజం, నిజమే.
హీనజాత్యా చ సమ్బన్ధో హీనకర్మ కరోతి యః । అధర్మే రమతే నిత్యం సా పీడా ప్రేతసమ్భవా ॥ ౨,౨౦.
తక్కువ జాతి వారితో స్నేహం చేసేవాడు, తక్కువ పనులు చేసేవాడు, ఎప్పుడూ అధర్మంలో ఆనందించేవాడు—ఈ బాధ ప్రేతాత్మల వల్ల కలుగుతుంది.
వ్యసనైర్ద్రవ్యనాశః స్యాదుపక్రాన్తం వినశ్యతి । చౌరాగ్నిరాజభిర్హానిః సా పీడా ప్రేతసమ్భవా ॥ ౨,౨౦.
దురదృష్టాల వల్ల సంపద పోతుంది, సంపాదించినదీ నశిస్తుంది. దొంగలు, అగ్ని, రాజుల వల్ల నష్టాలు వస్తాయి. ఇలాంటి బాధలు పితృదోషం వల్ల కలుగుతాయి.
మహారోగోపలబ్ధిశ్చ బాలకానాం చ పీడనమ్ । జాయా సంపీఢ్యతే యచ్చ సా పీడా ప్రేతసమ్భవా ॥ ౨,౨౦.
భారీ వ్యాధులు రావడం, పిల్లలు బాధపడటం, భార్యకు కలిగే కష్టాలు—ఇవి అన్నీ పితృదోషం వల్లే కలుగుతాయి.
శ్రుతిస్మృతిపురాణేషు ధర్మశాస్త్రసముద్భవే । అభావో జాయతే ధర్మే సా పీడా ప్రేతసమ్భవా ॥ ౨,౨౦.
వేదాలు, స్మృతులు, పురాణాలు, ధర్మశాస్త్రాలలో చెప్పిన విధంగా ధర్మాచరణ ఉండకపోతే, ఆ బాధలు పితృదోషం వల్లే కలుగుతాయి.
దేవతీర్థద్విజానాం తు నిన్దాంయః కురుతే నరః । ప్రత్యక్షం వా పరోక్షం వా సా పీడా ప్రేతసమ్భవా ॥ ౨,౨౦.
దేవతలు, తీర్థాలు, బ్రాహ్మణులను ఎవరు నిందించినా, బహిరంగంగా అయినా, గుప్తంగా అయినా, అలాంటి బాధలు పితృదోషం వల్లే కలుగుతాయి.
స్వవృత్తిహరణం యచ్చ స్వప్రతిష్ఠాహతిస్తథా । వంశచ్ఛేదః నదృశ్యేత ప్రేతదోషాద్వినాన్యథా ॥ ౨,౨౦.
ఉద్యోగం పోవడం, గౌరవం పోవడం, వంశం తెగిపోవడం—ఇవి పితృదోషం లేకపోతే జరగవు.
స్త్రీణాం గర్భవినాశః స్యాన్న పుష్పం దృశ్యతే తథా । బాలానాం మరణం యత్ర సా పీడా ప్రేతసమ్భవా ॥ ౨,౨౦.
స్త్రీలకు గర్భస్రావం కావడం, మొక్కలకు పువ్వులు పూయకపోవడం, పిల్లలు మరణించడం—ఇలాంటి బాధలు పితృదోషం వల్లే కలుగుతాయి.
భావశుద్ధ్యా న కురుతే శ్రాద్ధం సాంవత్సరాదికమ్ । స్వయమేవ న కుర్వీత సా పీడా ప్రేతసమ్భవా ॥ ౨,౨౦.
మనసు శుద్ధిగా పితృకార్యాలు, శ్రాద్ధాలు చేయకపోతే, స్వయంగా చేయకపోతే, అలాంటి బాధలు పితృదోషం వల్లే కలుగుతాయి.
తీర్థే గత్త్వా పరాసక్తః స్వకృత్యం చ పరిత్యజేత్ । ధర్మకార్యే న సమ్పత్తిః సా పీడా ప్రేతసమ్భవా ॥ ౨,౨౦.
తీర్థయాత్రకు వెళ్లి, ఇతర విషయాలలో మునిగి, తన కర్తవ్యాలను వదిలిపెడితే, ధర్మకార్యాలలో విజయము లేకపోతే, ఆ బాధలు పితృదోషం వల్లే కలుగుతాయి.
దమ్పత్యోః కలహశ్చైవ భోజనే కోపసంయుతః । పరద్రోహే మతిశ్చైవ సా పీడా ప్రేతసంభవా ॥ ౨,౨౦.
భార్యాభర్తల మధ్య కలహాలు, భోజన సమయంలో కోపం, ఇతరులకు హాని చేయాలనే మనస్సు—ఇలాంటి బాధలు పితృదోషం వల్లే కలుగుతాయి.
పుష్పం యత్ర న దృశ్యేన ఫలం తథా । విరహో భార్యయా యత్ర సా పీడా ప్రేతసగ్భవా ॥ ౨,౨౦.
పువ్వులు, ఫలాలు కనిపించకపోవడం, భార్యతో విడిపోవడం—ఇలాంటి బాధలు పితృదోషం వల్లే కలుగుతాయి.
యేషాం వై జాయతే చిహ్నం సదోచ్చాటపరం నృణామ్ । స్వక్షేత్రే నిష్ఫలం తేజః సా పీడా ప్రేతసమ్భవా ॥ ౨,౨౦.
ఎవరింట్లో తీవ్రమైన కలహాల సూచనలు కనిపిస్తాయో, వారి పొలంలో ఫలితాలు రావకపోతే, ఆ బాధలు పితృదోషం వల్లే కలుగుతాయి.
స్వగోత్రఘాతకశ్చైవ హన్తి శత్రుమివాత్మజమ్ । న ప్రీతిర్నాపి సౌఖ్యం చ సా పీడా ప్రేతసమ్భవా ॥ ౨,౨౦.
తన వంశాన్ని నాశనం చేయడం, తన కుమారుణ్ణే శత్రువులా హతమార్చడం, ప్రేమ లేక ఆనందం లేకపోవడం—ఇవి అన్నీ పితృదోషం వల్లే కలుగుతాయి.
పితృవాక్యం న కురుతే స్వపత్నీం చ న సేవతే । సదా క్రూరమతిర్వ్యగ్రః సా పీడా ప్రేతసమ్భవా ॥ ౨,౨౦.
తండ్రి మాట వినకపోవడం, భార్యను సేవించకపోవడం, ఎప్పుడూ క్రూరమైన, అశాంతమైన మనస్సు కలిగి ఉండడం—ఇలాంటి బాధలు పితృదోషం వల్లే కలుగుతాయి.
వికర్మా జాయతే ప్రేతో హ్యవిధిక్రియయా తథా । తత్కాలదుష్టసంసర్గాద్వృషోత్సర్గాదృతే తథా ॥ ౨,౨౦.
తప్పు పనులు చేయడం, నియమాలు పాటించని కర్మలు చేయడం, అపవిత్రులతో అనుబంధం కలగడం వల్ల, వృషోత్సర్గం తప్పితే, పితృదోషం కలుగుతుంది.
దృష్టగృత్యువశాద్వాపి అదగ్ధవపుషస్తథా । ప్రేతత్వం జాయతే తార్క్ష్య పీడ్యన్తే యేన జన్తవః ॥ ౨,౨౦.
కనిపించినదాని ప్రభావం వల్లైనా, వినినదాని ప్రభావం వల్లైనా, శవాన్ని దహనం చేయకపోయినా, ఓ తార్క్ష్యా, పితృదోషం కలిగి, జీవులు బాధపడతారు.
ఏవం జ్ఞాత్వా ఖగశ్రేష్ఠ ప్రేతముక్తిం సమాచరేత్ । యో వై న మన్యతే ప్రేతాన్మృతః ప్రేతత్వమాప్నుయాత్ ॥ ౨,౨౦.
ఇలా తెలిసి, ఓ పక్షిరాజా, పితృమోక్షానికి కర్మలు చేయాలి. మరణించినవారిని గౌరవించని వారు, మరణించిన తర్వాత పితృదోషాన్ని పొందుతారు.
ప్రేతదోషః కులే యస్య సుఖం తస్య న విద్యతే । మతిః ప్రీతీ రతిర్బుద్ధిర్లక్ష్మీః పఞ్చవినాశనమ్ ॥ ౨,౨౦.
ఎవరింట్లో పితృదోషం ఉంటే, వారికి సుఖం ఉండదు; బుద్ధి, ప్రేమ, ఆనందం, ఐశ్వర్యం—ఈ అయిదూ నశించిపోతాయి.
తృతీయే పఞ్చమే పుంసి వంశచ్ఛేదో హి జాయతే । దరిద్రో నిర్ధనశ్చైవ పాపకర్మా భవేభవే ॥ ౨,౨౦.
మూడో లేదా ఐదో తరంలో వంశం తెగిపోతుంది; దారిద్ర్యం, దుఃఖం కలుగుతాయి; ప్రతి జన్మలో పాపకర్మలు జరుగుతాయి.