గరుడపురాణమ్

కో గర్వః క్రియతే తార్క్ష్య క్షణవిధ్వంసిభిర్నరైః । దానం విత్తాదృతా వాచః కీర్తిధర్మౌ తథాయుషః ॥ ౨,౧౫.

ఓ తార్క్ష్య, క్షణంలో నశించే మనుషులకు ఏమి గర్వం? ధనం, మాట, కీర్తి, ధర్మం, ఆయుషు అన్నీ దానం మీద ఆధారపడి ఉంటాయి.

పరోపకరణం కాయాదసతః సారముద్ధృతమ్ । తస్యైవం నీయమానస్య దూతాః సన్తర్జయన్తి హి ॥ ౨,౧౫.

పాపుల శరీరం నుండి ఇతరులకు చేసిన మంచిపనుల సారం మాత్రమే తీసుకుంటారు; అతడిని తీసుకెళ్తున్నప్పుడు యముని దూతలు ఎప్పటికప్పుడు బెదిరిస్తూనే ఉంటారు.

దర్శయన్తో భయం తీవ్రం నరకాయ పునః పునః । శీఘ్రం ప్రచల దుష్టాత్మన్ గతోఽసిత్వం యమాలయే ॥ ౨,౧౫.

వారు అతడికి నరక భయాన్ని మళ్లీ మళ్లీ చూపిస్తూ, 'తడపకు, దుష్టాత్మా, నువ్వు యముని ఇంటికి వచ్చావు' అని తొందరపెడతారు.

కుంభీపాకాదినరకాంస్త్వాం నేష్యామశ్చ మా చిరమ్ । ఏవం వాచస్తదా శృణ్వన్బన్ధూనాం రుదితం తథా ॥ ౨,౧౫.

'మేము నిన్ను కుంభీపాకాది నరకాలకు త్వరలో తీసుకెళ్తాము, ఆలస్యం చేయవద్దు' అని చెబుతారు; ఆ మాటలు వింటూ, తన బంధువుల రోదన కూడా వింటాడు.

ఉచ్చైర్హాహేతి విలపన్నీయతే యమకిఙ్కరైః । స్థానే శ్రాద్ధం ప్రకుర్వీత తథా చేకాదశేఽహని ॥ ౨,౧౫.

అతడు 'హా హా' అని పెద్దగా అరుస్తూ యముని సేవకుల చేతిలో తీసుకెళ్లబడతాడు; ఆ సమయంలో శ్రాద్ధం చేయాలి, అలాగే పదకొండవ రోజున కూడా చేయాలి.

మృస్యోత్క్రాన్తిసమయాత్షట్పిణ్డాన్క్రమశో దదేత్ । మృతస్థానే తథా ద్వారే చత్వరే తార్క్ష్య కారణాత్ ॥ ౨,౧౫.

ప్రాణం విడిచినప్పటి నుండి, ఆరు పిండాలను వరుసగా ఇవ్వాలి; చనిపోయిన చోట, తలుపు వద్ద, మార్గమధ్యంలో, ఓ తార్క్ష్య, ఈ కారణంగా ఇవ్వాలి.

విశ్రామే కాష్ఠచయనే తథా సఞ్చయనే చ షట్ । శృణు తత్కారణం తార్క్ష్య షట్పిణ్డపరికల్పనే ॥ ౨,౧౫.

విశ్రాంతి స్థలంలో, మంటపంలో, అలాగే సమాధి వద్ద ఆరు పిండాలు ఇవ్వాలి; ఆరు పిండాల ఇచ్చే కారణాన్ని విను, ఓ తార్క్ష్య.

మృతస్థానే శవో నామ తేన నామ్నా ప్రదీయతే । తేన దత్తేన తృప్యన్తి గృహవాస్త్వధిదేవతాః ॥ ౨,౧౫.

చనిపోయిన చోట 'శవ' అనే పేరుతో ఒక నైవేద్యం ఇస్తారు. ఆ నైవేద్యాన్ని ఇచ్చినప్పుడు ఇంటి దేవతలు, గృహాన్ని కాపాడే దేవతలు తృప్తి చెందుతారు.

తేన భూమిర్భవేత్తుష్టాతదధిష్ఠాతృదేవతా । ద్వారే తు పిణ్డం దేయం చ పాన్థమిత్యభిధాయ తు ॥ ౨,౧౫.

దాంతో భూమి, దానికి అధిపతిగా ఉండే దేవత సంతోషిస్తారు. ఇంటి తలుపు దగ్గర 'పాంత' అనే నైవేద్యం ఇవ్వాలి.

దత్తేన తేన ప్రీణన్తి ద్వారస్థా గృహదేవతాః । చత్వరే ఖేచరో నామ తముద్దిశ్య ప్రదాపయేత్ ॥ ౨,౧౫.

ఆ నైవేద్యం వల్ల తలుపు వద్ద ఉన్న గృహదేవతలు సంతోషిస్తారు. ఇంటి ముంగిట 'ఖేచర' అనే నైవేద్యాన్ని కూడా అక్కడి దేవతకు అర్పించాలి.

న చోపఘాతం కుర్వన్తి భూతాద్యా దేవయోనయః । విశ్రామే భూతసంజ్ఞోఽయం తేన తత్ర ప్రదాపయేత్ ॥ ౨,౧౫.

అప్పుడు భూతాలు, ఇతర దేవతా గణాలు హాని చేయవు. విశ్రాంతి స్థలంలో 'భూత' అనే నైవేద్యాన్ని అక్కడ ఇవ్వాలి.

పిశాచా రాక్షసా యక్షా యే చాన్యే దిశి వాసినః । తస్య హోతవ్యదేహస్యనైవాయోగ్యత్వకారకాః ॥ ౨,౧౫.

పిశాచులు, రాక్షసులు, యక్షులు, ఇంకా దిక్కుల్లో నివసించే ఇతర ప్రాణులు, చనిపోయినవారి శరీరాన్ని కర్మలకు అర్హత లేకుండా చేయరు.

చితాపిణ్ఢప్రభృతితః ప్రేతత్వముపజాయతే । చితాయాం సాధకం నామ వదన్త్యేకే ఖగేశ్వర ॥ ౨,౧౫.

చితాపిండం మొదలైన నైవేద్యాల వల్ల ప్రేత స్థితి కలుగుతుంది. కొందరు చిత వద్ద 'సాధక' అని కూడా అంటారు, ఓ పక్షిరాజా.

కేచిత్తం ప్రేతమేవాహుర్యథా కల్పవిదో బుధాః । తదాది తత్రతత్రాపి ప్రేతనామ్నా ప్రదీయతే ॥ ౨,౧౫.

కొంతమంది, అలాగే కర్మలకు నిపుణులు, అతనిని 'ప్రేత' అని కూడా పిలుస్తారు. అప్పటి నుంచి వివిధ చోట్ల 'ప్రేత' అనే పేరుతో నైవేద్యాలు ఇస్తారు.

ఇత్యేవం పఞ్చభిః పిణ్డైః శవస్యాహుతియోగ్యతా । అన్యథా చోపఘాతాయ పూర్వోక్తాస్తే భవన్తి హి ॥ ౨,౧౫.

ఇలా ఐదు నైవేద్యాల ద్వారా శవం హవికి అర్హమవుతుంది. లేదంటే, ముందుగా చెప్పిన ఆ ప్రాణులు హాని చేయవచ్చు.

ఉత్క్రామే ప్రథమం పిణ్డం తథా చార్ధపయేపి చ । చితాయాం తు తృతీయం స్యాత్త్రయః పిణ్డాశ్చ కల్పితాః ॥ ౨,౧౫.

మొదటి నైవేద్యం బయలుదేరే చోట, రెండవది మధ్యలో, మూడవది చిత వద్ద ఇస్తారు. ఇలా మూడు నైవేద్యాలు నిర్ణయించబడ్డాయి.

విధాతా ప్రథమే పిణ్డే ద్వితీయే గరుడధ్వజః । తృతీయే యమదూతాశ్చ ప్రయోగః పరికీర్తితః ॥ ౨,౧౫.

మొదటి నైవేద్యంలో సృష్టికర్తను, రెండవదిలో గరుడధ్వజుడైన విష్ణువును, మూడవదిలో యమదూతలను ఆహ్వానించాలి అని విధానం చెప్పబడింది.

దత్తే తృతీయే పిణ్డేఽస్మిన్దేహదోషైః ప్రముచ్యతే । ఆధారభూతజీవశ్చజ్వలనైర్జ్వాలయేచ్చితామ్ ॥ ౨,౧౫.

ఈ మూడవ నైవేద్యం ఇచ్చిన తర్వాత, ఆత్మ శరీర దోషాల నుంచి విముక్తమవుతుంది. జీవాత్మ, దేహానికి ఆధారంగా ఉండి, అగ్నితో చితను వెలిగించాలి.

సంమృజ్య చోపలిప్యాథ ఉల్లిఖ్యోద్ధృత్య వేదికామ్ । అభ్యుక్ష్యోపసమాధాయ వహ్నిం తత్రః విధానతః ॥ ౨,౧౫.

చితను శుభ్రపరిచి, పూతలు చేసి, గుర్తులు వేసి, వేదికను పైకి ఎత్తి, నీళ్లు చల్లి, అగ్నిని నియమంగా అక్కడ స్థాపించాలి.

పుష్పాక్షతైశ్చ సమ్పూజ్య దేవం క్రవ్యాదసంజ్ఞకమ్ । త్వం భూతకృజ్జగద్యోనే త్వం లోకపరిపాలకః ॥ ౨,౧౫.

పువ్వులు, అక్షతలతో 'క్రవ్యాద' అనే దేవుని పూజించి ఇలా చెప్పాలి: 'నీవే భూతాలను సృష్టించేవాడు, జగత్తుకు మూలమైనవాడు, లోకాలను కాపాడేవాడు.'

ఉపసంహారకస్తస్మాదేనం స్వర్గం మృతం నయ । ఇతి క్రవ్యాదమభ్యర్చ్య శరీరాహుతిమాచరేత్ ॥ ౨,౧౫.

'నీవే అంతం చేసేవాడు, కాబట్టి ఈ మరణించినవాడిని స్వర్గానికి చేర్చు.' అని క్రవ్యాదుని పూజించి, శరీరాన్ని అర్పించాలి.

అర్ధదగ్ధే తథా దేహే దద్యాదాజ్యాహుతిం తతః । లోమభ్యః స్వోతివాక్యేన కుర్యాద్ధోమం యథావిధి ॥ ౨,౧౫.

శరీరం అర్థం కాలిపిన తర్వాత, అప్పుడు నెయ్యి నైవేద్యం ఇవ్వాలి. వెంటనే, క్రమంగా, వెంట్రుకలకు కూడా హోమం చేయాలి.

చితామారోప్య తం ప్రేతం హునేదాజ్యాహుతిం తతః । యమాయ చాన్తకాయేతి మృత్యవే బ్రహ్మణే తథా ॥ ౨,౧౫.

ప్రేతాన్ని చితపై ఉంచి, తరువాత నెయ్యి నైవేద్యం చేయాలి: 'యమునికి, అంతకునికి, మృత్యువుకి, బ్రహ్మకు' అని అర్పించాలి.

జాతవేదోముకే దేయా ఏకా ప్రేతముఖే తథా । ఊర్ధ్వం తు జ్వాలయేద్వహ్నిం పూర్వభాగే చితాం పునః ॥ ౨,౧౫.

ఒక నైవేద్యం అగ్నిముఖంలో, మరొకటి ప్రేత ముఖంలో ఇవ్వాలి. తరువాత అగ్నిని పైకి వెలిగించాలి, చితను తూర్పు వైపు మళ్లీ వెలిగించాలి.

అస్మాత్త్వమధిజాతోసి త్వదయం జాయతాం పునః । అసౌ స్వర్గాయ లోకాయ స్వాహా జ్వలతి పావకః ॥ ౨,౧౫.

'ఈ అగ్నిలోనుంచి నీవు పుట్టావు; మళ్లీ నీవు పుట్టాలి. ఈ అగ్ని స్వర్గ లోకానికి వెలుగుతుండగా – స్వాహా!' అని చెప్పాలి.

ఏవమాజ్యాహుతిం దత్త్వా తిలమిశ్రాం సమన్త్రకామ్ । తతో దాహః ప్రకర్తవ్యః పుత్రేణ కిల నిశ్చితమ్ ॥ ౨,౧౫.

ఈ విధంగా మంత్రాలతో కలిపిన నువ్వులుతో కూడిన నెయ్యి ఆహుతి సమర్పించిన తరువాత, కుమారుడు తప్పక దహన కార్యాన్ని చేయాలి.

రోదితవ్యం తతో గాఢమేవం తస్య సుఖం భవేత్ । దాహస్యానన్తరం తత్ర కృత్వా సఞ్చయనక్రియామ్ ॥ ౨,౧౫.

అతని కోసం బాగా ఏడవాలి; అలా చేస్తే అతనికి ఉపశమనం కలుగుతుంది. దహనం అయిన తరువాత అక్కడ అవశేషాలను సేకరించే క్రియ చేయాలి.

ప్రేతపిణ్డం ప్రదద్యాచ్చ దాహార్తిశమనం ఖగ । తావద్భూతాః ప్రతీక్షన్తే తం ప్రేతం బాన్ధవార్థినమ్ ॥ ౨,౧౫.

పితృకార్యానికి నువ్వులతో చేసిన పిండం సమర్పించాలి, అది మరణించినవారి బాధను తగ్గిస్తుంది. ఆ వరకు ఆత్మలు బంధువుల కోసం ఎదురు చూస్తూ ఉంటాయి.

దాహస్యానన్తరం కార్యం పుత్రైః స్నానం సచైలకమ్ । తిలోదకం తతో దద్యాన్నామగోత్రేణ తిష్ఠతు ॥ ౨,౧౫.

దహనం అయిన తరువాత కుమారులు వస్త్రాలతో కూడి స్నానం చేయాలి. తరువాత వారి పేరు, గోత్రాన్ని పలుకుతూ నువ్వుల నీళ్లు సమర్పించాలి.