గరుడపురాణమ్

ధర్మ ఏవాపవర్గాయ తస్మాద్ధర్మం సమాచరేత్ । శ్రద్ధయా సాధ్యతే ధర్మో బహుభిర్నార్థరాశిభిః ॥ ౨,౧౨.

ధర్మమే మోక్షానికి దారి చూపుతుంది. అందుకే ధర్మాన్ని ఆచరించాలి. ధర్మం విశ్వాసంతోనే సిద్ధిస్తుంది, ధనపు గుట్టలతో కాదు.

అకిఞ్చనా హి మునయః శ్రద్ధావన్తో దివం గతాః । అశ్రద్ధయా హుతం దత్తం తపస్తప్తం కృతం చ యత్ । అసదిత్యుచ్యతే పక్షిన్ప్రేత్య చేహ న తత్ఫలమ్ ॥ ౨,౧౨.

ఏమీ లేని మునులు విశ్వాసంతో స్వర్గానికి చేరుకున్నారు. విశ్వాసం లేకుండా చేసిన హోమం, దానం, తపస్సు, ఏ కార్యమైనా వృథా, పక్షీ! ఇహలోకంలోనూ, పరలోకంలోనూ ఫలం ఇవ్వదు.

thumb|500px|ఓంకారేశ్వర క్షేత్రే నన్దినః ప్రతిమాని। ప్రతిమా బాహ్యముఖీ అథవా అన్తర్ముఖీ అస్తి। శ్రీగరుడమహాపురాణమ్ ౧౩ గరుడ ఉవాచ । కర్మణా కేన దేవేశ ప్రేతత్వం నైవ జాయతే । పృథివ్యాం సర్వజన్తూనాం తద్బ్రూహి పరమేశ్వర ॥ ౨,౧౩.

గరుడుడు ఇలా అడిగాడు: దేవతలలో శ్రేష్ఠుడా! భూమిపై ఉన్న అన్ని జీవులలో ఎవరు ప్రేతంగా మారరు? దానికి కారణమైన కర్మ ఏది? దయచేసి చెప్పండి పరమేశ్వరా.

శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । అథ వక్ష్యామి సంక్షేపాత్క్షయాహాదౌర్ధ్వదైహికమ్ । స్వహస్తేనైవ కర్తవ్యం మోక్షకామైస్తు మానవైః ॥ ౨,౧౩.

శ్రీకృష్ణుడు ఇలా చెప్పాడు: ఇప్పుడు నేను సంక్షిప్తంగా క్షయ, హదయ వ్యాధి, మరణానంతర క్రియలను వివరించబోతున్నాను. మోక్షాన్ని కోరే వారు ఇవన్నీ తమ చేతులతోనే చేయాలి.

స్త్రీణామపి విశేషేణ పఞ్చవర్షాధికే శిశౌ । వృషోత్సర్గాదికం కర్మ ప్రేతత్వవినివృత్తయే । వృషోత్సర్గాదృతే నాన్యత్కిఞ్చిదస్తి మహీతలే ॥ ౨,౧౩.

ప్రత్యేకంగా స్త్రీలకు, ఐదు సంవత్సరాలు దాటి ఉన్న పిల్లలకు ప్రేతత్వం పోవాలంటే వృషోత్సర్గాది క్రియలు చేయాలి. వృషోత్సర్గం తప్ప భూమిపై మరొక మార్గం లేదు.

జీవన్వాపి మృతో వాపి వృషోత్సర్గం కరోతి యః । ప్రేతత్వం న భవేత్తస్య వినా దానమఖవ్రతైః ॥ ౨,౧౩.

బతికుండానే అయినా, మరణించిన తర్వాత అయినా వృషోత్సర్గం చేసినవారికి ప్రేతత్వం కలగదు. దానం లేదా యజ్ఞాలు చేయకపోయినా సరే.

గరుడ ఉవాచ । కస్మిన్కాలే వృషోత్సర్గం జీవన్వాపి మృతోఽపి వా । కుర్యాత్సురవరశ్రేష్ఠ బ్రూహి మే మధుసూదన ॥ ౨,౧౩.

గరుడుడు అడిగాడు: దేవతలలో శ్రేష్ఠుడా! బతికుండగా లేదా మరణించిన తర్వాత వృషోత్సర్గం ఎప్పుడు చేయాలి? దయచేసి చెప్పండి మధుసూదనా.

కిం ఫలం తు భవేదన్తే కృతైః శ్రాద్ధైస్తు షోడశైః ॥ ౨,౧౩.

పదహారు శ్రాద్ధాలు చేసిన తర్వాత చివరికి ఎలాంటి ఫలం లభిస్తుంది?

శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । అకృత్వా తు వృషోత్సర్గం కురుతే పిణ్డపాతనమ్ । నోపతిష్ఠతి తచ్ఛ్రేయో దాతుః ప్రేతస్య నిష్ఫలమ్ ॥ ౨,౧౩.

శ్రీకృష్ణుడు ఇలా చెప్పాడు: వృషోత్సర్గం చేయకుండా, కేవలం పిండప్రదానం మాత్రమే చేస్తే, అది ప్రేతునికి మేలు చేయదు; అది వృథా.

ఏకాదశాహే ప్రేతస్య యస్య నోత్సృజ్యతే వృషః । ప్రేతత్వం సుస్థిరం తస్య దత్తైః శ్రాద్ధశతైరపి ॥ ౨,౧౩.

పదకొండవ రోజు మృతునికి వృషభాన్ని విడిపించకపోతే, వంద శ్రాద్ధాలు చేసినా అతని ప్రేతత్వం బలంగా మిగిలిపోతుంది.

గరుడ ఉవాచ । సర్పాద్ధి ప్రాప్తమృత్యూనామగ్నిదాహాది న క్రియా । జలేన శృఙ్గిణా వాపి శస్త్రాద్యైర్మ్రియతే యది ॥ ౨,౧౩.

గరుడుడు ఇలా అడిగాడు: పాము కాటు, అగ్ని దహనం లేదా ఇలాంటి కారణాలతో మరణించినవారికి, నీటిలో, కొమ్ము గల జంతువుల చేత, ఆయుధాలతో మరణించినా, కర్మలు చేయకపోతే ఏమవుతుంది?

అసన్మృత్యుమృతానాం చ కథం శుద్ధిర్భవత్ప్రభో । ఏతన్మే సంశయం దేవ చ్ఛేత్తుమర్హస్యశేషతః ॥ ౨,౧౩.

ప్రభూ! సహజ మరణం కాకుండా మరణించినవారికి పవిత్రత ఎలా కలుగుతుంది? దయచేసి నా ఈ సందేహాన్ని పూర్తిగా నివృత్తి చేయండి.

శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । షణ్మాసైర్బ్రాహ్మణః శుధ్యేద్యుగ్మే సార్ధే తు బాహుజః । సార్ధమాసేన వైశ్యస్తు శూద్రో మాసేన శుధ్యతి ॥ ౨,౧౩.

శ్రీకృష్ణుడు ఇలా చెప్పాడు: బ్రాహ్మణుడు ఆరు నెలల్లో పవిత్రుడవుతాడు; క్షత్రియుడు ఏడున్నర నెలల్లో; వైశ్యుడు నెలన్నరలో; శూద్రుడు ఒక నెలలో పవిత్రుడవుతాడు.

దత్త్వా దానాన్యశేషాణి సుతీర్థే మ్రియతే యది । బ్రహ్మచారీ శుచిర్భూత్వా న స యాతీహ దుర్గతిమ్ ॥ ౨,౧౩.

అన్ని రకాల దానాలు ఇచ్చి, పవిత్రుడిగా బ్రహ్మచారిగా పవిత్రక్షేత్రంలో మరణిస్తే, అతడు ఇక్కడ చెడు స్థితికి వెళ్ళడు.

వృషోత్సర్గాదికం కృత్వా యతిధర్మం సమాచరేత్ । యతిత్వే మృత్యుమాప్నోతి స గచ్ఛేద్బ్రహ్మశాఖ్వతమ్ ॥ ౨,౧౩.

వృషభాన్ని విడిపించడం వంటి కర్మలు చేసి, యతిధర్మాన్ని ఆచరించి, యతిగా మరణిస్తే, అతడు పరబ్రహ్మంలో ఉన్న ఉత్తమ స్థితిని పొందుతాడు.

వికర్మ కురుతే యస్తు శిష్టాచారవివర్జితః । వృషోత్సర్గాదికం కృత్వా న గచ్ఛేద్యమశాసనమ్ ॥ ౨,౧౩.

ధర్మవంతుల ఆచరణను పాటించకుండా, తప్పుగా ప్రవర్తించినవాడు వృషభాన్ని విడిపించినా, యమధర్మరాజు వశానికి పోవడు.

పుత్త్రో వా సోదరో వాపి పౌత్రో బన్ధుజనస్తథా । గోత్రిణశ్చార్థభాగీ చ మృతే కుర్యాద్వృషోత్సవమ్ ॥ ౨,౧౩.

కొడుకు, అన్న, మనవడు, బంధువు, గోత్రస్థుడు, లేదా భాగస్వామి ఎవరో అయినా, మృతునికి వృషభోత్సవాన్ని నిర్వహించాలి.

పుత్రాభావే తు పత్నీ స్యాద్దౌహిత్త్రో దుహీతాపి వా । పుత్త్రేషు విద్యమానేషు వృషం నాన్యేన కారయేత్ ॥ ౨,౧౩.

కొడుకు లేనప్పుడు భార్య, కుమార్తె కుమారుడు లేదా కుమార్తె కూడా ఈ కర్మ చేయవచ్చు; అయితే కొడుకులు ఉన్నప్పుడు వేరే వారు వృషభాన్ని విడిపించకూడదు.

గరుడ ఉవాచ । పుత్త్రా యస్య న విద్యన్తే నరా నార్యః సురేశ్వర । ఏతన్మే సంశయం దేవ చ్ఛేతుమర్హస్యశేషతః ॥ ౨,౧౩.

గరుడుడు అడిగాడు: దేవదేవా! కొడుకులు లేని, స్త్రీలు లేని మనిషికి ఏమవుతుంది? దయచేసి నా ఈ సందేహాన్ని పూర్తిగా నివృత్తి చేయండి.

శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । అపుత్త్రస్య గతిర్నాస్తి స్వర్గో నైవ చ నైవ చ । తస్మాత్కేనాప్యుపాయేన పుత్త్రస్య జననం చరేత్ ॥ ౨,౧౩.

శ్రీకృష్ణుడు ఇలా చెప్పాడు: కొడుకు లేనివాడికి మార్గం లేదు, స్వర్గం కూడా లేదు. అందువల్ల ఏదైనా మార్గంలో అయినా కొడుకు కలిగేందుకు ప్రయత్నించాలి.

యాని కాని చ దానాని స్వయం దత్తాని మానవైః । తానితాని చ సర్వాణి తూపతిష్ఠన్తి చాగ్రతః ॥ ౨,౧౩.

మనుషులు స్వయంగా ఇచ్చిన దానాలు అన్నీ వారికి ముందుగా నిలబడతాయి.

వ్యఞ్జనాని విచిత్రాణి భక్ష్యభోజ్యాని యాని చ । స్వహస్తేన ప్రదత్తాని దేహాన్తే చాక్షయం ఫలమ్ ॥ ౨,౧౩.

వివిధ రకాల వంటకాలు, తినుబండారాలు, ఏదైనా స్వహస్తంతో ఇచ్చినవి, శరీరం విడిచిన తర్వాత అక్షయ ఫలితాన్ని ఇస్తాయి.

గోభూహిరణ్యవాసాంసి భోజనాని పాదని చ । యత్రయత్ర వసేజ్జన్తుస్తత్రతత్రోపతిష్ఠతి ॥ ౨,౧౩.

ఆవులు, భూమి, బంగారం, వస్త్రాలు, భోజనం, నీరు—ప్రాణి ఎక్కడ ఉన్నా, అక్కడ వాటి ఫలితాలు అతనితో ఉంటాయి.

యావత్స్వస్థం శరీరం హి తావద్ధర్మం సమాచరేత్ । అస్వస్థః ప్రేరితశ్చాన్యైర్నాకిఞ్చిత్కర్తుమర్హతి ॥ ౨,౧౩.

ఈ శరీరం ఆరోగ్యంగా ఉన్నంతవరకు ధర్మాన్ని ఆచరించాలి; అనారోగ్యంగా, ఇతరుల చేత ప్రేరేపితుడై ఉన్నప్పుడు ఏమీ చేయలేడు.

జీవతోఽపి మృతస్యేహ న భూతం చౌర్ధ్వదైహికమ్ । వాయుభూతః క్షుధావిష్టో భ్రమతే చ దివానిశమ్ ॥ ౨,౧౩.

ఇక్కడ బ్రతికే ఉన్నా, మృతునికి ఉత్తరక్రియ చేయబడదు; వాయువైపోయి, ఆకలితో బాధపడుతూ, రాత్రింబవళ్ళు తిరుగుతుంటాడు.

కృమిః కీటః పతఙ్గో వా జాయతే మ్రియతే పునః । అసద్గర్భే భవేత్సోఽపి జాతః సద్యో వినశ్యతి ॥ ౨,౧౩.

అతడు పురుగు, కీటకం, పురుగు పక్షి రూపంలో పుడతాడు, మళ్లీ చనిపోతాడు; అసద్గర్భంలో పుట్టినా, పుట్టిన వెంటనే నశించిపోతాడు.

యావత్స్వస్థమిదం శరీరమరుజం యావజ్జరా దూరతో యావచ్చేన్ద్రియశక్తిరప్రతిహతా యావత్క్షయో నాయుషః । ఆత్మశ్రేయసి తావదేవ విదుషా కార్యః ప్రయత్నో మహాన్సన్దీప్తే భవనే తు కూపఖననం ప్రత్యుద్యమః కీదృశః ॥ ౨,౧౩.

ఈ శరీరం ఆరోగ్యంగా, వ్యాధిలేకుండా, వృద్ధాప్యం దూరంగా, ఇంద్రియశక్తి బలంగా, ఆయువు తీరని వరకు ఉన్నంతకాలం, జ్ఞానవంతుడు తన ఆత్మశ్రేయస్సు కోసం ఎంతగానో శ్రమించాలి. ఇంట్లో మంటపడి పోతున్నప్పుడు బావిని త్రవ్వడం లాభం ఏముంటుంది?

శ్రీగరుడమహాపురాణమ్ ౧౪ గరుడ ఉవాచ । ఆర్తేన మ్రియమాణేన యద్దత్తం తత్ఫలం వద । స్వస్థావస్థేన దత్తేన విధిహీనేన వా విభో ॥ ౨,౧౪.

గరుడుడు ఇలా అడిగాడు: ప్రభూ! బాధతో మరణించేవాడు ఇచ్చిన దానానికి, ఆరోగ్యంగా ఉన్నవాడు ఇచ్చిన దానానికి, లేక విధి ప్రకారం కాకుండా ఇచ్చిన దానానికి ఎలాంటి ఫలితం కలుగుతుంది? దయచేసి చెప్పండి.

శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । ఏకా గౌః స్వస్థచిత్తస్య హ్యాతురస్య చ గోశతమ్ । సహస్రం మ్రియమాణస్య దత్తం విత్తవివర్జితమ్ ॥ ౨,౧౪.

శ్రీకృష్ణుడు ఇలా చెప్పాడు: మంచి మనస్సుతో ఉన్నవాడు ఒక ఆవును ఇస్తే, అది అనారోగ్యంతో ఉన్నవాడు వంద ఆవులు ఇచ్చినంత ఫలితాన్ని ఇస్తుంది. మరణించబోతున్నవాడు వెచ్చించకుండా వెయ్యి ఆవులు ఇచ్చినా, అది అంతే ఫలితాన్ని ఇస్తుంది.