గరుడపురాణమ్

కోఽపి మృత్యుం న జయతి బాలో వృద్ధో యువాపి వా । సుఖదుః ఖాదికో వాపి పునరాయాతి యాతి చ ॥ ౨,౧౨.

ఎవరూ మరణాన్ని జయించలేరు—బాలుడు, వృద్ధుడు, యువకుడు అయినా సరే. సుఖంగా ఉన్నా, దుఃఖంగా ఉన్నా, మళ్ళీ పుట్టి మళ్ళీ పోతారు.

సర్వేషాం పశ్యతామేవ మృతః సర్వం పరిత్యజేత్ । ఏకః ప్రజాయతే జన్తురేక ఏవ ప్రలీయతే ॥ ౨,౧౨.

ప్రతి ఒక్కరూ చూస్తుండగానే, మనిషి మరణించి, అన్నీ వదిలిపెడతాడు. ఒక్కరే పుట్టి, ఒక్కరే చివరికి కలిసిపోతాడు.

ఏకోఽపి భుఙ్క్తే సుకృతమేక ఏవ చ దుష్కృతమ్ । మృతం శరీరముత్సృజ్య కాష్ఠలోష్టసమఙ్క్షితౌ ॥ ౨,౧౨.

ఒక్కడే మంచి పనుల ఫలితాన్ని అనుభవిస్తాడు, ఒక్కడే చెడు పనుల ఫలితాన్ని కూడా అనుభవిస్తాడు. మరణించిన తర్వాత శరీరం, కలప లేదా మట్టిలా పడిపోతుంది.

బాన్ధవా విముఖా యాన్తి ధర్మస్తమనుగచ్ఛతి । గృహేష్వర్థా నివర్తన్తే శ్మశానాన్మిత్రబాన్ధవాః ॥ ౨,౧౨.

బంధువులు దూరమై వెళ్ళిపోతారు, ధర్మమే మనిషిని అనుసరిస్తుంది. ధనం ఇంట్లోనే మిగిలిపోతుంది, స్నేహితులు, బంధువులు శ్మశానానికి మాత్రమే వస్తారు.

శరీరం వహ్నిరాదత్తే సుకృతం దుష్కృతం వ్రజేత్ । శరీరం వహ్నినా దగ్ధం పుణ్యం పాపం సహ స్థితమ్ ॥ ౨,౧౨.

శరీరాన్ని అగ్ని తినేస్తుంది, కానీ పుణ్యం, పాపం మనిషితోనే ఉంటాయి. శరీరం అగ్నిలో కాలిపోతే, పుణ్యమూ పాపమూ కలిసే ఉంటాయి.

శుభం వా యది వా పాపం భుఙ్క్తే సర్వత్ర మానవః । యదనస్తమితే సూర్యే న దత్తం ధనమర్థినామ్ ॥ ౨,౧౨.

మనిషి ఎక్కడైనా మంచి లేదా చెడు ఫలితాన్ని అనుభవిస్తాడు. సూర్యుడు అస్తమించేలోపు అవసరమైనవారికి ధనం ఇవ్వకపోతే, అది పాపంగా మారుతుంది.

న జానే తస్య తద్విత్తం ప్రాతః కస్య భవిష్యతి । రారటీతి ధనం తస్య కో మే భర్తా భవిష్యతి ॥ ౨,౧౨.

ఆ ధనం రేపు ఎవరిదైపోతుందో నాకు తెలియదు. 'ఇది నా ధనం, నాకు యజమాని ఎవరు?' అని చెప్పేవారికి అది ఎంతకాలం ఉంటుందో ఎవరికీ తెలియదు.

న దత్తం ద్విజముఖ్యేభ్యః పరోపకృతయే తథా । పూర్వజన్మకృతాత్పుణ్యాద్యల్లబ్ధం బహు చాల్పకమ్ ॥ ౨,౧౨.

మంచి వారికి లేదా ఇతరుల ప్రయోజనానికి ధనం ఇవ్వకపోతే, గత జన్మలో చేసిన పుణ్యఫలితంగా ఎంత వచ్చినా, అది ఎక్కువైనా తక్కువైనా అదే కారణం వల్లే లభిస్తుంది.

తదీదృశం పరిజ్ఞాయ ధర్మార్థే దీయతే ధనమ్ । ధనేన ధార్యతే ధర్మః శ్రద్ధాపూతేన చేతసా ॥ ౨,౧౨.

ఇలా తెలుసుకుని, ధర్మార్థాల కోసం ధనం ఇవ్వాలి. ధనం ద్వారా ధర్మం నిలబడుతుంది, విశ్వాసంతో శుద్ధమైన మనసుతో చేయాలి.

శ్రద్ధావిరహితో ధర్మో నేహాముత్ర చ తత్ఫలమ్ । ధర్మాచ్చ జాయతే హ్యర్థో ధర్మాత్కామోఽపి జాయతే ॥ ౨,౧౨.

విశ్వాసం లేకుండా చేసిన ధర్మానికి ఈ లోకంలోనూ, పరలోకంలోనూ ఫలం ఉండదు. ధర్మం వల్లే ధనం వస్తుంది, ధర్మం వల్లే మనసు కోరికలు కూడా తీరతాయి.

ధర్మ ఏవాపవర్గాయ తస్మాద్ధర్మం సమాచరేత్ । శ్రద్ధయా సాధ్యతే ధర్మో బహుభిర్నార్థరాశిభిః ॥ ౨,౧౨.

ధర్మమే మోక్షానికి దారి చూపుతుంది. అందుకే ధర్మాన్ని ఆచరించాలి. ధర్మం విశ్వాసంతోనే సిద్ధిస్తుంది, ధనపు గుట్టలతో కాదు.

అకిఞ్చనా హి మునయః శ్రద్ధావన్తో దివం గతాః । అశ్రద్ధయా హుతం దత్తం తపస్తప్తం కృతం చ యత్ । అసదిత్యుచ్యతే పక్షిన్ప్రేత్య చేహ న తత్ఫలమ్ ॥ ౨,౧౨.

ఏమీ లేని మునులు విశ్వాసంతో స్వర్గానికి చేరుకున్నారు. విశ్వాసం లేకుండా చేసిన హోమం, దానం, తపస్సు, ఏ కార్యమైనా వృథా, పక్షీ! ఇహలోకంలోనూ, పరలోకంలోనూ ఫలం ఇవ్వదు.

thumb|500px|ఓంకారేశ్వర క్షేత్రే నన్దినః ప్రతిమాని। ప్రతిమా బాహ్యముఖీ అథవా అన్తర్ముఖీ అస్తి। శ్రీగరుడమహాపురాణమ్ ౧౩ గరుడ ఉవాచ । కర్మణా కేన దేవేశ ప్రేతత్వం నైవ జాయతే । పృథివ్యాం సర్వజన్తూనాం తద్బ్రూహి పరమేశ్వర ॥ ౨,౧౩.

గరుడుడు ఇలా అడిగాడు: దేవతలలో శ్రేష్ఠుడా! భూమిపై ఉన్న అన్ని జీవులలో ఎవరు ప్రేతంగా మారరు? దానికి కారణమైన కర్మ ఏది? దయచేసి చెప్పండి పరమేశ్వరా.

శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । అథ వక్ష్యామి సంక్షేపాత్క్షయాహాదౌర్ధ్వదైహికమ్ । స్వహస్తేనైవ కర్తవ్యం మోక్షకామైస్తు మానవైః ॥ ౨,౧౩.

శ్రీకృష్ణుడు ఇలా చెప్పాడు: ఇప్పుడు నేను సంక్షిప్తంగా క్షయ, హదయ వ్యాధి, మరణానంతర క్రియలను వివరించబోతున్నాను. మోక్షాన్ని కోరే వారు ఇవన్నీ తమ చేతులతోనే చేయాలి.

స్త్రీణామపి విశేషేణ పఞ్చవర్షాధికే శిశౌ । వృషోత్సర్గాదికం కర్మ ప్రేతత్వవినివృత్తయే । వృషోత్సర్గాదృతే నాన్యత్కిఞ్చిదస్తి మహీతలే ॥ ౨,౧౩.

ప్రత్యేకంగా స్త్రీలకు, ఐదు సంవత్సరాలు దాటి ఉన్న పిల్లలకు ప్రేతత్వం పోవాలంటే వృషోత్సర్గాది క్రియలు చేయాలి. వృషోత్సర్గం తప్ప భూమిపై మరొక మార్గం లేదు.

జీవన్వాపి మృతో వాపి వృషోత్సర్గం కరోతి యః । ప్రేతత్వం న భవేత్తస్య వినా దానమఖవ్రతైః ॥ ౨,౧౩.

బతికుండానే అయినా, మరణించిన తర్వాత అయినా వృషోత్సర్గం చేసినవారికి ప్రేతత్వం కలగదు. దానం లేదా యజ్ఞాలు చేయకపోయినా సరే.

గరుడ ఉవాచ । కస్మిన్కాలే వృషోత్సర్గం జీవన్వాపి మృతోఽపి వా । కుర్యాత్సురవరశ్రేష్ఠ బ్రూహి మే మధుసూదన ॥ ౨,౧౩.

గరుడుడు అడిగాడు: దేవతలలో శ్రేష్ఠుడా! బతికుండగా లేదా మరణించిన తర్వాత వృషోత్సర్గం ఎప్పుడు చేయాలి? దయచేసి చెప్పండి మధుసూదనా.

కిం ఫలం తు భవేదన్తే కృతైః శ్రాద్ధైస్తు షోడశైః ॥ ౨,౧౩.

పదహారు శ్రాద్ధాలు చేసిన తర్వాత చివరికి ఎలాంటి ఫలం లభిస్తుంది?

శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । అకృత్వా తు వృషోత్సర్గం కురుతే పిణ్డపాతనమ్ । నోపతిష్ఠతి తచ్ఛ్రేయో దాతుః ప్రేతస్య నిష్ఫలమ్ ॥ ౨,౧౩.

శ్రీకృష్ణుడు ఇలా చెప్పాడు: వృషోత్సర్గం చేయకుండా, కేవలం పిండప్రదానం మాత్రమే చేస్తే, అది ప్రేతునికి మేలు చేయదు; అది వృథా.

ఏకాదశాహే ప్రేతస్య యస్య నోత్సృజ్యతే వృషః । ప్రేతత్వం సుస్థిరం తస్య దత్తైః శ్రాద్ధశతైరపి ॥ ౨,౧౩.

పదకొండవ రోజు మృతునికి వృషభాన్ని విడిపించకపోతే, వంద శ్రాద్ధాలు చేసినా అతని ప్రేతత్వం బలంగా మిగిలిపోతుంది.

గరుడ ఉవాచ । సర్పాద్ధి ప్రాప్తమృత్యూనామగ్నిదాహాది న క్రియా । జలేన శృఙ్గిణా వాపి శస్త్రాద్యైర్మ్రియతే యది ॥ ౨,౧౩.

గరుడుడు ఇలా అడిగాడు: పాము కాటు, అగ్ని దహనం లేదా ఇలాంటి కారణాలతో మరణించినవారికి, నీటిలో, కొమ్ము గల జంతువుల చేత, ఆయుధాలతో మరణించినా, కర్మలు చేయకపోతే ఏమవుతుంది?

అసన్మృత్యుమృతానాం చ కథం శుద్ధిర్భవత్ప్రభో । ఏతన్మే సంశయం దేవ చ్ఛేత్తుమర్హస్యశేషతః ॥ ౨,౧౩.

ప్రభూ! సహజ మరణం కాకుండా మరణించినవారికి పవిత్రత ఎలా కలుగుతుంది? దయచేసి నా ఈ సందేహాన్ని పూర్తిగా నివృత్తి చేయండి.

శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । షణ్మాసైర్బ్రాహ్మణః శుధ్యేద్యుగ్మే సార్ధే తు బాహుజః । సార్ధమాసేన వైశ్యస్తు శూద్రో మాసేన శుధ్యతి ॥ ౨,౧౩.

శ్రీకృష్ణుడు ఇలా చెప్పాడు: బ్రాహ్మణుడు ఆరు నెలల్లో పవిత్రుడవుతాడు; క్షత్రియుడు ఏడున్నర నెలల్లో; వైశ్యుడు నెలన్నరలో; శూద్రుడు ఒక నెలలో పవిత్రుడవుతాడు.

దత్త్వా దానాన్యశేషాణి సుతీర్థే మ్రియతే యది । బ్రహ్మచారీ శుచిర్భూత్వా న స యాతీహ దుర్గతిమ్ ॥ ౨,౧౩.

అన్ని రకాల దానాలు ఇచ్చి, పవిత్రుడిగా బ్రహ్మచారిగా పవిత్రక్షేత్రంలో మరణిస్తే, అతడు ఇక్కడ చెడు స్థితికి వెళ్ళడు.

వృషోత్సర్గాదికం కృత్వా యతిధర్మం సమాచరేత్ । యతిత్వే మృత్యుమాప్నోతి స గచ్ఛేద్బ్రహ్మశాఖ్వతమ్ ॥ ౨,౧౩.

వృషభాన్ని విడిపించడం వంటి కర్మలు చేసి, యతిధర్మాన్ని ఆచరించి, యతిగా మరణిస్తే, అతడు పరబ్రహ్మంలో ఉన్న ఉత్తమ స్థితిని పొందుతాడు.

వికర్మ కురుతే యస్తు శిష్టాచారవివర్జితః । వృషోత్సర్గాదికం కృత్వా న గచ్ఛేద్యమశాసనమ్ ॥ ౨,౧౩.

ధర్మవంతుల ఆచరణను పాటించకుండా, తప్పుగా ప్రవర్తించినవాడు వృషభాన్ని విడిపించినా, యమధర్మరాజు వశానికి పోవడు.

పుత్త్రో వా సోదరో వాపి పౌత్రో బన్ధుజనస్తథా । గోత్రిణశ్చార్థభాగీ చ మృతే కుర్యాద్వృషోత్సవమ్ ॥ ౨,౧౩.

కొడుకు, అన్న, మనవడు, బంధువు, గోత్రస్థుడు, లేదా భాగస్వామి ఎవరో అయినా, మృతునికి వృషభోత్సవాన్ని నిర్వహించాలి.

పుత్రాభావే తు పత్నీ స్యాద్దౌహిత్త్రో దుహీతాపి వా । పుత్త్రేషు విద్యమానేషు వృషం నాన్యేన కారయేత్ ॥ ౨,౧౩.

కొడుకు లేనప్పుడు భార్య, కుమార్తె కుమారుడు లేదా కుమార్తె కూడా ఈ కర్మ చేయవచ్చు; అయితే కొడుకులు ఉన్నప్పుడు వేరే వారు వృషభాన్ని విడిపించకూడదు.

గరుడ ఉవాచ । పుత్త్రా యస్య న విద్యన్తే నరా నార్యః సురేశ్వర । ఏతన్మే సంశయం దేవ చ్ఛేతుమర్హస్యశేషతః ॥ ౨,౧౩.

గరుడుడు అడిగాడు: దేవదేవా! కొడుకులు లేని, స్త్రీలు లేని మనిషికి ఏమవుతుంది? దయచేసి నా ఈ సందేహాన్ని పూర్తిగా నివృత్తి చేయండి.