గరుడపురాణమ్

వృషోత్సర్గో యది భవేత్ప్రేతత్వాన్ముచ్యతే తదా । తస్మాన్నృప త్వమప్యేవం వృషోత్సర్గం కురు ప్రభో ॥ ౨,౯.

వృషభాన్ని విడిపిస్తే ప్రేతయోని నుంచి విముక్తి కలుగుతుంది. అందుకే, రాజా, నీవు కూడా వృషభాన్ని విడిపించే కర్మను చేయాలి.

మాముద్దిశ్య నృపేఽప్యత్రాధికారోఽత్యనుకమ్పయా । రాజపుత్రో హతః కశ్చిన్మయైవాప్తస్తతో మయా ॥ ౨,౯.

రాజు అయినా నా కోసం ఈ కర్మ చేయడానికి హక్కు ఉంది, ఎందుకంటే ఇది గొప్ప దయతో కూడినది. ఒక రాజకుమారుడు హతమై నా వద్దకు వచ్చాడు, అందుకే నేను వచ్చాను.

కురుష్వ త్వం గృహీత్వా మే తద్ధనేన వృషోత్సవమ్ । కార్తిక్యాం పౌర్ణమాస్యాం వాఽశ్వయుఙ్మధ్యేఽథవా నృప ॥ ౨,౯.

నా ధనాన్ని తీసుకుని, కార్తీక పౌర్ణమి లేదా ఆశ్వయుజ మాస మధ్యలో వృషభోత్సవాన్ని నిర్వహించు, ఓ రాజా.

రేవతీయుక్తదివసే కృషీష్ఠా మే వృషోత్సవమ్ । పుణ్యాన్విప్రాన్సమాహూయ వహ్నిం స్థాప్య విధానతః ॥ ౨,౯.

రేవతి నక్షత్రం ఉన్న రోజున నా కోసం వృషభోత్సవాన్ని నిర్వహించు. మంచి బ్రాహ్మణులను పిలిపించి, విధిగా అగ్ని ప్రతిష్ఠించు.

మన్త్రైర్హోమస్తథా కార్యః షడ్భిర్నృప విధానతః । బహూన్విప్రాన్ భోజయేథాస్తద్రత్నాప్తధనేన వై । ఏవం కృతే మహీపాల మమ ముక్తిర్భవిష్యతి ॥ ౨,౯.

ఆరు మంత్రాలతో యజ్ఞం చేయాలి, రాజా. ఆ మణితో వచ్చిన ధనంతో చాలా మంది బ్రాహ్మణులను భోజనం పెట్టు. ఇలా చేస్తే, నా విముక్తి కలుగుతుంది, ఓ భూపాలక.

శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । తథేతి ప్రతిజగ్రాహ మణిం రాజా తతః ఖగ ॥ ౨,౯.

శ్రీకృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు: 'అలా జరుగనీ' అని. ఆ తరువాత రాజు ఆ మణిని స్వీకరించాడు, ఓ పక్షిరాజా.

క్రియాధికారస్తస్యైవ యో ధనగ్రాహకో భవేత్ । కుర్వతోస్తు తయోర్వార్తామేవం ప్రేతమహీక్షితోః ॥ ౨,౯.

ధనం స్వీకరించినవాడికే ఆ కర్మ చేయడానికి హక్కు ఉంటుంది. అలా ప్రేతాత్మతో భూపతి మధ్య విషయం జరిగింది.

ఝణత్కారస్తు ఘణ్టానాం భేరీణాం భాఙ్కృతిస్తథా । జాతస్తదా రాజసేనా చతురఙ్గా సమాపతత్ ॥ ౨,౯.

ఆ సమయంలో గంటలు మోగాయి, బేరీలు, శంఖాలు ఊదబడ్డాయి. వెంటనే రాజసేన నాలుగు విభాగాలతో అక్కడ చేరింది.

తస్యామాగతమాత్రాయాం ప్రేతశ్చాదృశ్యతాం గతః । తస్మాద్వనాద్వినిఃసృత్య రాజాపి పురమాగమత్ ॥ ౨,౯.

ఆ సేన వచ్చిన వెంటనే ప్రేతాత్మ కనబడకుండా పోయింది. ఆ అడవిలో నుంచి రాజు కూడా నగరానికి వచ్చాడు.

స కార్తిక్యాం పూర్ణిమాయాం ప్రేతముద్దిశ్య సంవ్యధాత్ । వృషోత్సర్గం విధానేన తన్మణ్యాప్తధనేన చ ॥ ౨,౯.

కార్తీక పౌర్ణమి రోజున, ఆ మణితో వచ్చిన ధనంతో, ప్రేతాత్మ కోసం విధిగా వృషభోత్సవాన్ని నిర్వహించాడు.

ప్రేతోఽప్యయం సపదిలబ్ధసువర్ణదేహః కర్మాన్త ఆగత ఇతి ప్రణనామ భూపమ్ । దేవ త్వదీయమహిమాయమితి స్తువన్ స యాతో దివం గరుడ భూపతినా కృతజ్ఞః ॥ ౨,౯.

ప్రేతాత్మ తన సహచరులతో కలిసి బంగారు శరీరం పొంది, తన కర్మ ఫలితానికి ముగింపు వచ్చిందని రాజును నమస్కరించి, 'నీ మహిమ గొప్పది' అని గరుడుని స్తుతిస్తూ, రాజుకు కృతజ్ఞతతో స్వర్గానికి వెళ్లిపోయాడు.

ఏతత్తే సర్వమాఖ్యాతం యథా భూపతినాపి సః । ఉద్ధృతః ప్రేతభావాద్వై కిమన్యచ్ఛ్రోతుమిచ్ఛసి ॥ ౨,౯.

ఇంతటినీ నీకు చెప్పాను, రాజు కూడా ప్రేతయోని నుంచి ఎలా విముక్తి కలిగించాడో వివరించాను. ఇంకేమైనా వినాలనుకుంటున్నావా?

శ్రీగరుడమహాపురాణమ్ ౧౦ గరుడ ఉవాచ । సపిణ్డీకరణ జాతే ఆబ్దికే చ స్వకర్మభిః । దేవత్వం వా మనుష్యత్వం పక్షిత్వం వాప్నుయుర్నరాః ॥ ౨,౧౦.

గరుడుడు ఇలా అన్నాడు: సపిండీకరణం, సంవత్సర శ్రాద్ధం జరిగిన తర్వాత, తమ కర్మల ప్రకారం, మనుషులు దేవతలుగా, మళ్ళీ మనుష్యులుగా లేదా పక్షులుగా జన్మించవచ్చు.

తేషాం విభిన్నాహారాణాం శ్రాద్ధం వై తృప్తిదం కథమ్ । యదప్యన్యైర్ద్విజైర్భుక్తం హూయతే యది వానలే ॥ ౨,౧౦.

వేర్వేరు ఆహారాలు తినేవారికి, ఇతర ద్విజులు తినినా లేదా అగ్నిలో హోమం చేసినా, శ్రాద్ధం ఎలా తృప్తిని ఇస్తుంది?

శుభాశుభాత్మకైః ప్రేతస్తద్దత్తం భుజ్యతే కథమ్ । శ్రాద్ధస్యావశ్యకత్వన్తు ఆమావాస్యాదిషు శ్రుతమ్ ॥ ౨,౧౦.

పుణ్యపాపములు కలిగిన ప్రేతాత్మ, ఇచ్చిన దానిని ఎలా అనుభవిస్తుంది? అమావాస్య మొదలైన రోజుల్లో శ్రాద్ధం తప్పనిసరి అని చెప్పబడింది.

శ్రీభగవానువాచ । ప్రేతానాం శృణు పక్షీన్ద్ర యథా శ్రాద్ధన్తు తృప్తిదమ్ । దేవో యదపి జాతోఽయం మనుష్యః కర్మయోగతః ॥ ౨,౧౦.

శ్రీభగవంతుడు ఇలా అన్నాడు: ఓ పక్షిరాజా! పితృదేవతలకు ఇచ్చే శ్రాద్ధం ఎలా సంతృప్తిని ఇస్తుందో విను. ఎవరు దేవతలుగా జన్మించినా, వారు కూడా గత జన్మలో మనుషులే, తమ కర్మ ఫలితంగా ఆ స్థితికి చేరారు.

తస్యాన్నమమృతం భూత్వా దేవత్వేఽప్యనుయాతి చ । గాన్ధర్వ్యే భోగరూపేణ పశుత్వే చ తృణం భవేత్ ॥ ౨,౧౦.

ఆ మనిషికి శ్రాద్ధంలో ఇచ్చిన అన్నం, దేవతలలో అమృతంలా మారుతుంది; గంధర్వులకు అది ఆనందంగా, జంతువులకు అది గడ్డి రూపంలో, అలాగే వేరే జన్మల్లో వేరే రూపాల్లో మారుతుంది.

శ్రాద్ధం హి వాయురూపేణ నాగత్వేఽప్యనుగచ్ఛతి । ఫలం భవతి పక్షిత్వే రాక్షసేషు తథామిషమ్ ॥ ౨,౧౦.

శ్రాద్ధం వాయువు రూపంలో, ఇంకా జన్మించని వారికి కూడా వెంబడిస్తుంది; పక్షుల్లో అది ఫలంగా, రాక్షసులకు మాంసంగా మారుతుంది.

దానవత్వే తథా మాంసం ప్రేతత్వే రుధిరం తథా । మనుష్యత్వేఽన్నపానాది బాల్యే భోగరసో భవేత్ ॥ ౨,౧౦.

దానవులకు అది మాంసంగా, ప్రేతలో రక్తంగా, మనుష్యులకు అన్నపానీయాలుగా, పిల్లలకు ఆనందరసంగా మారుతుంది.

గరుడ ఉవాచ । కథం కవ్యాని దత్తాని హవ్యాని చ జనైరిహ । గచ్ఛన్తి పితృలోకం వా ప్రాపకః కోఽత్ర గద్యతే ॥ ౨,౧౦.

గరుడుడు అడిగాడు: ఇక్కడ మనుషులు పితృదేవతలకు, దేవతలకు ఇస్తున్న నైవేద్యాలు ఎలా పితృలోకానికి చేరుతాయి? వాటిని అక్కడికి తీసుకెళ్లేది ఎవరు?

మృతానామపి జన్తూనాం శ్రాద్ధమాప్యాయనం యది । నిర్వాణస్య ప్రదీపస్య తైలం సంవర్ధయేచ్ఛిఖామ్ ॥ ౨,౧౦.

శ్రాద్ధం మరణించిన వారికి కూడా పోషణ ఇస్తే, అది చల్లిపోయిన దీపానికి నూనె పోసి మళ్లీ వెలిగించడంలాంటిది.

మృతాశ్చ పురుషాః స్వామిన్ స్వకర్మజనితాం గతిమ్ । గాహన్తః కే కథం స్వస్య సుతస్య శ్రేయ ఆప్నుయుః ॥ ౨,౧౦.

తమ కర్మఫలితంగా వచ్చిన స్థితిలో ఉన్న మరణించిన మనుష్యులు, లేదా వారి కుమారులు, ఎలా మేలును పొందగలుగుతారు?

శ్రీభగవానువాచ । శ్రుతేః ప్రత్యక్షతస్తార్క్ష్య ప్రామాణ్యం బలవత్తరమ్ । శ్రుత్యా తుః బోధితార్థస్య పీయూషత్వాదిరూపతా ॥ ౨,౧౦.

శ్రీభగవంతుడు ఇలా అన్నాడు: ఓ తార్క్ష్య! శాస్త్రప్రామాణ్యం ప్రత్యక్షానికంటే బలమైనది. శాస్త్రం చెప్పినది అమృతం లాంటి ఫలితాన్ని ఇస్తుంది.

నామగోత్రం పితౄణాం వై ప్రాపకం హవ్యకవ్యయోః । శ్రాద్ధస్య మన్త్రాస్తద్వత్తు ప్రాపకాశ్చైవ భక్తితః ॥ ౨,౧౦.

పితృదేవతల పేరు, గోత్రం చెప్పడం వల్లే హవ్యాలు, కవ్యాలు వారికి చేరుతాయి. అలాగే శ్రాద్ధంలో మంత్రాలు, భక్తితో చెప్పినవి కూడా వాటిని చేరవేస్తాయి.

అచేతనాని చైతాని ప్రాపయన్తి కథన్త్వితి । సుపర్ణ నావగన్తవ్యం ప్రాపకం వచ్మి తేఽపరమ్ ॥ ౨,౧౦.

ఈ పదార్థాలు చైతన్యం లేనివైనా, ఎలా చేరుతాయో ఆశ్చర్యంగా అనిపించవచ్చు. ఓ సుపర్ణ! సందేహించకూ, ఇంకొక మార్గాన్ని చెబుతాను.

అగ్నిష్వాత్తాదయస్తేషా మాధిపత్యే వ్యవస్థితాః । కాలే న్యాయాగతం పాత్రే విధినా ప్రతిపాదితమ్ ॥ ౨,౧౦.

అగ్నిష్వాత్తాదులు వారికి అధిపతులుగా ఉన్నారు. యోగ్యమైన సమయంలో, యోగ్యుడైన వారికి, నియమంగా సమర్పించినదాన్ని వారు అందిస్తారు.

అన్నం నయన్తి తత్రైతే జన్తుర్యత్రావతిష్ఠతే । నామ గోత్రఞ్చ మన్త్రాశ్చ దత్తమన్నం నయన్తి తే ॥ ౨,౧౦.

వారు ఆ ఆత్మ ఉన్న చోటికి అన్నాన్ని తీసుకెళ్తారు. పేరు, గోత్రం, మంత్రాలు, ఇచ్చిన అన్నం — ఇవన్నీ అక్కడికి చేరుస్తారు.

అపి యోనిశతం ప్రాప్తాంస్తాంస్తృప్తిరుపతిష్ఠతి । తేషాం లోకాన్తరస్థానాం వివిధైర్నామగోత్రకైః ॥ ౨,౧౦.

వారు వంద రకాల జన్మలు పొందినా, సంతృప్తి వారికి చేరుతుంది. వేర్వేరు లోకాలలో, వేర్వేరు పేర్లు, గోత్రాలతో ఉన్నవారికీ అది అందుతుంది.

అపసవ్యం క్షితౌ దర్భే దత్తాః పిణ్డాస్త్రయస్తు వై । యాన్తి తాంస్తర్పయన్త్యేవం ప్రేతస్థానస్థితాన్పితౄన్ ॥ ౨,౧౦.

భూమిపై దర్భపై, అపసవ్యంగా ఉంచిన మూడు పిండాలు, ప్రేతలోకంలో ఉన్న పితృదేవతలకు చేరి, వారిని సంతృప్తిపరచుతాయి.