గరుడపురాణమ్

క్షుత్తృషావిష్టదేహశ్చ భక్ష్యం పానం న చాప్నుయామ్ । అతో వికృతిరేషా వై కృశాత్వాదిరమాంసకా ॥ ౨,౯.

బాధించే ఆకలి, దాహంతో నేను ఆహారం, పానీయాన్ని పొందలేను. అందువల్లే ఈ క్షీణత, మాంసహీనత ఏర్పడింది.

క్షుత్తృడ్జన్యం మహాదుః ఖమనుభవామి పునః పునః । అకల్యాణం హి ప్రేతత్వం వృషోత్సర్గం వినా కృతమ్ ॥ ౨,౯.

ఆకలి, దాహం వల్ల మళ్లీ మళ్లీ తీవ్రమైన బాధ అనుభవిస్తున్నాను. వృషోత్సర్గం లేకుండా ప్రేతత్వం అనర్థకరమైనదే.

తస్మాద్రాజన్దయాసిన్ధో ప్రార్థయామి తవాగ్రతః । రాజోవాచ । వర్తతే మత్కులే ప్రేత ఇతి జ్ఞేయం కథం నరైః ॥ ౨,౯.

కాబట్టి, రాజా! దయాసాగరా! నీ ముందు నేను వేడుకుంటున్నాను— రాజు పలికాడు: నా వంశంలో ప్రేతం ఉందని ప్రజలు ఎలా తెలుసుకుంటారు?

తన్మమాచక్ష్వ హి ప్రేత ప్రేతత్వాన్ముచ్యతే కథమ్ । ప్రేత ఉవాచ । లిఙ్గేన పీడయా ప్రేతోఽనుమాతవ్యో నరైః సదా ॥ ౨,౯.

అది నాకు చెప్పు, ప్రేతా! ప్రేతత్వం నుండి ఎలా విముక్తి కలుగుతుందో చెప్పు. ప్రేతుడు పలికాడు: ప్రేతం ఉన్నదని ప్రజలు ఎప్పుడూ బాధల లక్షణాల ద్వారా గ్రహించాలి.

వక్ష్యామి పీడాస్తా రాజన్యా వై ప్రేతకృతా భువి । ఋతుః స్యాదఫలః స్త్రీణాం యదా వంశో న వర్ధతే ॥ ౨,౯.

రాజా! భూమిపై ప్రేతం కలిగించే బాధలు చెప్పుతాను. స్త్రీలకు ఋతుస్రావం ఫలించకపోవడం, వంశం పెరగకపోవడం—

మ్రియన్తే చాల్పవయసః సా పీడా ప్రేతసమ్భవా । అకస్మాద్వృత్తిహరణమప్రతిష్ఠా జనేషు వై ॥ ౨,౯.

చిన్న వయసులోనే మరణించడం, ఇవన్నీ ప్రేతం వల్ల కలిగే బాధలు. ఆకస్మికంగా జీవనం పోవడం, ప్రజల్లో స్థిరత లేకపోవడం—

అకస్మాద్గృహదాహః స్యాత్సా పీడా ప్రేతసమ్భవా । స్వగేహే కలహో నిత్యం స్యాచ్చ మిథ్యాభిశంసనమ్ ॥ ౨,౯.

అనుకోకుండా ఇంటికి అగ్ని ప్రమాదం కలగడం, అది కూడా ప్రేతం వల్లే. ఇంట్లో ఎప్పుడూ కలహాలు, అబద్ధ ఆరోపణలు జరగడం.

రాజయక్ష్మాదిసమ్భూతిః సా పీడా ప్రేతసమ్భవా । అపి స్వయం ధనం ముక్తం ప్రయత్నాదనవే పథి ॥ ౨,౯.

రాజయక్ష్మ వంటి వ్యాధుల వల్ల కలిగే బాధ కూడా ప్రేతాత్మ వల్లే వస్తుంది. ఎంత కష్టపడి సంపాదించిన ధనం అయినా, అది సరిగ్గా ఉపయోగపడదు.

నైవ లభ్యేత నశ్యేతః సా పీడా ప్రేతసంమవా । సువృష్టౌ కృషినాశః స్యాద్వాణిజ్యాద్వృత్తినాశనమ్ ॥ ౨,౯.

ఆ బాధ ప్రేతాత్మ వల్ల కలుగుతుంది, అది తీరదు, పోదు కూడా. మంచి వాన పడినా పంట నాశనం అవుతుంది, వ్యాపారులకు జీవిక పోతుంది.

కలత్రం ప్రతికూలం స్యాత్సా పీడా ప్రేతసమ్భవా । ఏవన్తు పీడయా రాజన్ప్రేతజ్ఞానం భవేన్నృణామ్ ॥ ౨,౯.

భార్య కూడా విరోధిగా మారవచ్చు, ఆ బాధ కూడా ప్రేతాత్మ వల్లే. ఇలాంటి బాధల వల్లే, రాజా, ప్రేతాత్మ ఉందని ప్రజలు తెలుసుకుంటారు.

వృషోత్సర్గో యది భవేత్ప్రేతత్వాన్ముచ్యతే తదా । తస్మాన్నృప త్వమప్యేవం వృషోత్సర్గం కురు ప్రభో ॥ ౨,౯.

వృషభాన్ని విడిపిస్తే ప్రేతయోని నుంచి విముక్తి కలుగుతుంది. అందుకే, రాజా, నీవు కూడా వృషభాన్ని విడిపించే కర్మను చేయాలి.

మాముద్దిశ్య నృపేఽప్యత్రాధికారోఽత్యనుకమ్పయా । రాజపుత్రో హతః కశ్చిన్మయైవాప్తస్తతో మయా ॥ ౨,౯.

రాజు అయినా నా కోసం ఈ కర్మ చేయడానికి హక్కు ఉంది, ఎందుకంటే ఇది గొప్ప దయతో కూడినది. ఒక రాజకుమారుడు హతమై నా వద్దకు వచ్చాడు, అందుకే నేను వచ్చాను.

కురుష్వ త్వం గృహీత్వా మే తద్ధనేన వృషోత్సవమ్ । కార్తిక్యాం పౌర్ణమాస్యాం వాఽశ్వయుఙ్మధ్యేఽథవా నృప ॥ ౨,౯.

నా ధనాన్ని తీసుకుని, కార్తీక పౌర్ణమి లేదా ఆశ్వయుజ మాస మధ్యలో వృషభోత్సవాన్ని నిర్వహించు, ఓ రాజా.

రేవతీయుక్తదివసే కృషీష్ఠా మే వృషోత్సవమ్ । పుణ్యాన్విప్రాన్సమాహూయ వహ్నిం స్థాప్య విధానతః ॥ ౨,౯.

రేవతి నక్షత్రం ఉన్న రోజున నా కోసం వృషభోత్సవాన్ని నిర్వహించు. మంచి బ్రాహ్మణులను పిలిపించి, విధిగా అగ్ని ప్రతిష్ఠించు.

మన్త్రైర్హోమస్తథా కార్యః షడ్భిర్నృప విధానతః । బహూన్విప్రాన్ భోజయేథాస్తద్రత్నాప్తధనేన వై । ఏవం కృతే మహీపాల మమ ముక్తిర్భవిష్యతి ॥ ౨,౯.

ఆరు మంత్రాలతో యజ్ఞం చేయాలి, రాజా. ఆ మణితో వచ్చిన ధనంతో చాలా మంది బ్రాహ్మణులను భోజనం పెట్టు. ఇలా చేస్తే, నా విముక్తి కలుగుతుంది, ఓ భూపాలక.

శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । తథేతి ప్రతిజగ్రాహ మణిం రాజా తతః ఖగ ॥ ౨,౯.

శ్రీకృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు: 'అలా జరుగనీ' అని. ఆ తరువాత రాజు ఆ మణిని స్వీకరించాడు, ఓ పక్షిరాజా.

క్రియాధికారస్తస్యైవ యో ధనగ్రాహకో భవేత్ । కుర్వతోస్తు తయోర్వార్తామేవం ప్రేతమహీక్షితోః ॥ ౨,౯.

ధనం స్వీకరించినవాడికే ఆ కర్మ చేయడానికి హక్కు ఉంటుంది. అలా ప్రేతాత్మతో భూపతి మధ్య విషయం జరిగింది.

ఝణత్కారస్తు ఘణ్టానాం భేరీణాం భాఙ్కృతిస్తథా । జాతస్తదా రాజసేనా చతురఙ్గా సమాపతత్ ॥ ౨,౯.

ఆ సమయంలో గంటలు మోగాయి, బేరీలు, శంఖాలు ఊదబడ్డాయి. వెంటనే రాజసేన నాలుగు విభాగాలతో అక్కడ చేరింది.

తస్యామాగతమాత్రాయాం ప్రేతశ్చాదృశ్యతాం గతః । తస్మాద్వనాద్వినిఃసృత్య రాజాపి పురమాగమత్ ॥ ౨,౯.

ఆ సేన వచ్చిన వెంటనే ప్రేతాత్మ కనబడకుండా పోయింది. ఆ అడవిలో నుంచి రాజు కూడా నగరానికి వచ్చాడు.

స కార్తిక్యాం పూర్ణిమాయాం ప్రేతముద్దిశ్య సంవ్యధాత్ । వృషోత్సర్గం విధానేన తన్మణ్యాప్తధనేన చ ॥ ౨,౯.

కార్తీక పౌర్ణమి రోజున, ఆ మణితో వచ్చిన ధనంతో, ప్రేతాత్మ కోసం విధిగా వృషభోత్సవాన్ని నిర్వహించాడు.

ప్రేతోఽప్యయం సపదిలబ్ధసువర్ణదేహః కర్మాన్త ఆగత ఇతి ప్రణనామ భూపమ్ । దేవ త్వదీయమహిమాయమితి స్తువన్ స యాతో దివం గరుడ భూపతినా కృతజ్ఞః ॥ ౨,౯.

ప్రేతాత్మ తన సహచరులతో కలిసి బంగారు శరీరం పొంది, తన కర్మ ఫలితానికి ముగింపు వచ్చిందని రాజును నమస్కరించి, 'నీ మహిమ గొప్పది' అని గరుడుని స్తుతిస్తూ, రాజుకు కృతజ్ఞతతో స్వర్గానికి వెళ్లిపోయాడు.

ఏతత్తే సర్వమాఖ్యాతం యథా భూపతినాపి సః । ఉద్ధృతః ప్రేతభావాద్వై కిమన్యచ్ఛ్రోతుమిచ్ఛసి ॥ ౨,౯.

ఇంతటినీ నీకు చెప్పాను, రాజు కూడా ప్రేతయోని నుంచి ఎలా విముక్తి కలిగించాడో వివరించాను. ఇంకేమైనా వినాలనుకుంటున్నావా?

శ్రీగరుడమహాపురాణమ్ ౧౦ గరుడ ఉవాచ । సపిణ్డీకరణ జాతే ఆబ్దికే చ స్వకర్మభిః । దేవత్వం వా మనుష్యత్వం పక్షిత్వం వాప్నుయుర్నరాః ॥ ౨,౧౦.

గరుడుడు ఇలా అన్నాడు: సపిండీకరణం, సంవత్సర శ్రాద్ధం జరిగిన తర్వాత, తమ కర్మల ప్రకారం, మనుషులు దేవతలుగా, మళ్ళీ మనుష్యులుగా లేదా పక్షులుగా జన్మించవచ్చు.

తేషాం విభిన్నాహారాణాం శ్రాద్ధం వై తృప్తిదం కథమ్ । యదప్యన్యైర్ద్విజైర్భుక్తం హూయతే యది వానలే ॥ ౨,౧౦.

వేర్వేరు ఆహారాలు తినేవారికి, ఇతర ద్విజులు తినినా లేదా అగ్నిలో హోమం చేసినా, శ్రాద్ధం ఎలా తృప్తిని ఇస్తుంది?

శుభాశుభాత్మకైః ప్రేతస్తద్దత్తం భుజ్యతే కథమ్ । శ్రాద్ధస్యావశ్యకత్వన్తు ఆమావాస్యాదిషు శ్రుతమ్ ॥ ౨,౧౦.

పుణ్యపాపములు కలిగిన ప్రేతాత్మ, ఇచ్చిన దానిని ఎలా అనుభవిస్తుంది? అమావాస్య మొదలైన రోజుల్లో శ్రాద్ధం తప్పనిసరి అని చెప్పబడింది.

శ్రీభగవానువాచ । ప్రేతానాం శృణు పక్షీన్ద్ర యథా శ్రాద్ధన్తు తృప్తిదమ్ । దేవో యదపి జాతోఽయం మనుష్యః కర్మయోగతః ॥ ౨,౧౦.

శ్రీభగవంతుడు ఇలా అన్నాడు: ఓ పక్షిరాజా! పితృదేవతలకు ఇచ్చే శ్రాద్ధం ఎలా సంతృప్తిని ఇస్తుందో విను. ఎవరు దేవతలుగా జన్మించినా, వారు కూడా గత జన్మలో మనుషులే, తమ కర్మ ఫలితంగా ఆ స్థితికి చేరారు.

తస్యాన్నమమృతం భూత్వా దేవత్వేఽప్యనుయాతి చ । గాన్ధర్వ్యే భోగరూపేణ పశుత్వే చ తృణం భవేత్ ॥ ౨,౧౦.

ఆ మనిషికి శ్రాద్ధంలో ఇచ్చిన అన్నం, దేవతలలో అమృతంలా మారుతుంది; గంధర్వులకు అది ఆనందంగా, జంతువులకు అది గడ్డి రూపంలో, అలాగే వేరే జన్మల్లో వేరే రూపాల్లో మారుతుంది.

శ్రాద్ధం హి వాయురూపేణ నాగత్వేఽప్యనుగచ్ఛతి । ఫలం భవతి పక్షిత్వే రాక్షసేషు తథామిషమ్ ॥ ౨,౧౦.

శ్రాద్ధం వాయువు రూపంలో, ఇంకా జన్మించని వారికి కూడా వెంబడిస్తుంది; పక్షుల్లో అది ఫలంగా, రాక్షసులకు మాంసంగా మారుతుంది.

దానవత్వే తథా మాంసం ప్రేతత్వే రుధిరం తథా । మనుష్యత్వేఽన్నపానాది బాల్యే భోగరసో భవేత్ ॥ ౨,౧౦.

దానవులకు అది మాంసంగా, ప్రేతలో రక్తంగా, మనుష్యులకు అన్నపానీయాలుగా, పిల్లలకు ఆనందరసంగా మారుతుంది.