గరుడపురాణమ్

మృగస్య కస్యచిత్కుక్షిం తతో వివ్యాధ భూమిపః । రాజా మృగప్రసఙ్గేన తమను ప్రావిశద్వనమ్ ॥ ౨,౯.

రాజు ఒక మృగాన్ని బొడ్డులో బాణంతో పొడిచాడు. ఆ మృగాన్ని వెంబడిస్తూ, మరింత లోతుగా అడవిలోకి ప్రవేశించాడు.

ఏకాకీ వై హృతబలః క్షుత్ప్రిపాసాసమన్వితః । స వనస్యాన్తమాసాద్య మహచ్చారణ్యమాసదత్ ॥ ౨,౯.

ఒక్కడే, బలహీనుడై, ఆకలి దప్పులతో బాధపడుతూ, ఆ అడవి లోతుల్లోకి వెళ్లి, ఒక పెద్ద అరణ్యంలోకి అడుగుపెట్టాడు.

తృషయా పరయావిష్టోఽన్విష్యజ్జలమితస్తతః । స దూరాత్పూరచక్రాహ్వం హంససారసనాదితైః ॥ ౨,౯.

తీవ్రమైన దప్పితో బాధపడుతూ, ఇక్కడ అక్కడ నీరు వెతికాడు. దూరంగా, పూరచక్రం అనే సరస్సు వద్ద హంసలు, సారస పక్షుల అరుపులు వినిపించాయి.

సూచితం సర ఆగత్య సాశ్వ ఏవ వ్యగాహత । పద్మానాఞ్చ పరాగేణ ఉత్పలానాం రజేన చ ॥ ౨,౯.

ఆ శబ్దాలకు దారి చూపించబడినవాడు, గుర్రంతో కలిసి ఆ సరస్సు దగ్గరకు వచ్చి లోపలికి దిగి, పద్మాల పరాగంతో, ఉత్పలాల ధూళితో కప్పబడ్డాడు.

సుగన్ధమమలం శీతం పీత్వామ్భో నిర్జగామ హ । మార్గశ్రమపరిశ్రాన్తస్తడాగతటమణ్డపమ్ ॥ ౨,౯.

సువాసనతో కూడిన, నిర్మలమైన, చల్లని నీటిని తాగి, ప్రయాణం వల్ల అలసిపోయి, ఆ సరస్సు తీరాన ఉన్న మండపానికి బయటికొచ్చాడు.

న్యగ్రోధం వీక్ష్య తస్యాశు జటాస్వశ్వం బబన్ధ హ । స తత్రాస్తరమాస్తీర్య ఖేటకానుపధాయ చ ॥ ౨,౯.

ఒక పెద్ద మర్రిచెట్టు కనిపించి, దాని వేర్లకు గుర్రాన్ని వేగంగా కట్టాడు. అక్కడ ఒక పరుపు పరచి, కవచాన్ని తలకిందా పెట్టుకుని విశ్రాంతి తీసుకున్నాడు.

సూష్వాప వాయునా తత్ర సేవ్యామాతస్తదా క్షణమ్ । క్షణం సుప్తే నృపే తత్ర ప్రేతో వై ప్రేతవాహనః ॥ ౨,౯.

ఆ సమయంలో, అక్కడ తేలికపాటి గాలి వీస్తుండగా, కొంతసేపు నిద్రపోయాడు. రాజు నిద్రలో ఉన్నప్పుడు, ఒక ప్రేతం తన వాహనంతో అక్కడికి వచ్చింది.

కశ్చిదత్రాజగామాథ యుక్తః ప్రేతశతేన చ । అస్థిచర్మశిరాశేషశరీరః పరివిభ్రమన్ ॥ ౨,౯.

అప్పుడే అక్కడికి ఇంకొకడు, వంద ప్రేతలతో కలిసి వచ్చాడు. అతని శరీరం ఎముకలు, చర్మం, తల మాత్రమే మిగిలి, చుట్టూ తిరుగుతూ కనిపించాడు.

భక్ష్యంపేయం మార్గమాణో న బధ్నాతి ధృతిం క్వచిత్ । తమపూర్వం నృపో దృష్ట్వాకరోదస్త్రం శరాసనే ॥ ౨,౯.

ఆయన తిండి, త్రాగు కోసం వెతికినా ఎక్కడా తృప్తి పొందలేకపోయాడు. ఆ అపురూపమైన రూపాన్ని చూసి, రాజు తన విల్లు, బాణాలు సిద్ధం చేసుకున్నాడు.

దృష్ట్వా సోఽపి చిరం భూపం తస్థౌ స్థాణుపివాగ్రతః । తమవస్థితమాలోక్య రాజా ప్రాప్తకుతూహలః ॥ ౨,౯.

ఆ ప్రేతం రాజును చాలా సేపు చూస్తూ, ఒక విగ్రహంలా స్థిరంగా నిలబడి ఉంది. అతడిని అలా గమనించిన రాజు ఆశ్చర్యంతో నిండిపోయాడు.

పప్రచ్ఛ తఞ్చ కోఽసీతి కుతో వా వికృతిం గతః । ప్రేత ఉవాచ । ప్రేతభావో మయా త్యక్తో గతిం ప్రాప్తోఽస్మ్యహం పరామ్ ॥ ౨,౯.

రాజు, 'నువ్వెవరు? ఎక్కడినుంచి వచ్చావు? ఎందుకు ఇంత విచిత్రంగా ఉన్నావు?' అని అడిగాడు. ప్రేతం ఇలా చెప్పింది: 'నేను ప్రేతస్థితిని వదిలేసి, ఉన్నతమైన మార్గాన్ని పొందాను.'

త్వత్సంయోగాన్మహాబాహో నాస్తి ధన్యతరో మయా । బభ్రువాహన ఉవాచ । కిమేతద్విపినే ఘోరే సర్వత్రాతిభయానకే ॥ ౨,౯.

నీతో కలిసినందుకు నా కన్నా అదృష్టవంతుడు మరొకడు లేడు, మహాబాహువా! బభ్రువాహనుడు ఇలా అడిగాడు: ఈ భయంకరమైన అడవిలో, అన్ని వైపులా భయానకంగా ఉన్నది ఏమిటి?

దోధూయమానే వాతేన వాత్యారూపేణ కోణప । పతఙ్గా మశకాః క్షుద్రాః కవన్ధాశ్చ శిరాంసి చ ॥ ౨,౯.

పెద్ద తుపాను వీస్తున్నట్లు గాలి ఊదడంతో మృతదేహాలు ఎగిరిపోతున్నాయి; చీమలు, దోమలు, చిన్న జంతువులు, తలలు లేని శవాలు, తెగిన తలలు కనిపిస్తున్నాయి.

మత్స్యాః కూర్మాః కృకలాసా వృశ్చికా భ్రమరాహయః । అధోముఖోర్ధ్వపాదాస్తే క్రన్దమానాః సుదారుణమ్ ॥ ౨,౯.

చేపలు, తాబేళ్లు, ఎముకలు, చెదలు, తేనెటీగలు, గుర్రాలు—వీటన్నీ తలకిందులుగా, కాళ్లు పైకి పెట్టుకుని, భయంకరంగా అరుస్తున్నాయి.

ప్రవాన్తి వాయవో రూక్షా జ్వలన్తో విద్యుదగ్నయః । ఇతస్తతో భ్రమన్తీవ వాయునా తృణసన్తతిః ॥ ౨,౯.

దారుణమైన గాలులు వీస్తున్నాయి, మెరుపులతో, అగ్నితో మండుతున్నాయి; గడ్డి గుబురుగా గాలిలో ఇక్కడ అక్కడ తిరుగుతున్నట్లు కనిపిస్తోంది.

దృశ్యన్తే వివిధా జీవా నాగాశ్చ శలభవ్రజాః । శ్రూయన్తే బహుధా రావా న దృశ్యన్తే క్వచిత్క్వచిత్ ॥ ౨,౯.

వివిధ జంతువులు, పాములు, మిడతల గుంపులు కనిపిస్తున్నాయి; ఎన్నో రకాల అరుపులు వినిపిస్తున్నాయి, కానీ ఎక్కడా ఏదీ స్పష్టంగా కనిపించడం లేదు.

దృష్ట్వేదం వికృతం సర్వం వేపతే హృదయంమమ । ప్రతే ఉవాచ । యేషాం నైవాగ్నిసంస్కారో న శ్రాద్ధం నోదకక్రియాః ॥ ౨,౯.

ఈ భయంకర దృశ్యాలన్నీ చూసి నా హృదయం వణికిపోతోంది. ప్రతుడు ఇలా అన్నాడు: ఎవరికీ అగ్నిసంస్కారం జరగలేదు, శ్రాద్ధం చేయలేదు, నీరుపచారం జరగలేదు—

షట్పిణ్డా దశ గాత్రాణి సపిణ్డీకరణం న హి । విశ్వాసఘాతినో యే చ సురాపాః స్వర్ణహారిణః ॥ ౨,౯.

ఆరు పిండాలు, పది అవయవాలు, పితృకర్మలు ఏవీ జరగని వారు, విశ్వాసాన్ని ద్రోహించిన వారు, మద్యం తాగిన వారు, బంగారం దొంగిలించిన వారు—

మృతా దుర్మరణాద్యే చ యే చాసూయాపరా జనాః । ప్రాయశ్చిత్తవిహీనా యే అగమ్యాగమనే రతాః ॥ ౨,౯.

అసహజ మరణం పొందిన వారు, అసూయతో ఉండే వారు, ప్రాయశ్చిత్తం లేని వారు, నిషిద్ధ సంబంధాల్లో ఆనందించే వారు—

కర్మభిర్భ్రామ్యమాణాస్తే ప్రాణినః స్వకృతైరిహ । దుర్లభాహారపానీయా దృశ్యన్తే పీడితా భృశమ్ ॥ ౨,౯.

ఈ ప్రాణులు తమ పాపపుణ్యాల వల్ల ఇక్కడ తిరుగుతూ, ఆహారం, నీరు దొరకక చాలా బాధపడుతూ కనిపిస్తున్నారు.

ఏతేషాం కృపయా రాజంస్త్వం కురుష్వౌర్ధ్వదేహికమ్ । యేషాం న మాతా న పితా న పుత్రో న చ బాన్ధవాః ॥ ౨,౯.

రాజా! వీరందరిపట్ల దయ చూపించి, తల్లి, తండ్రి, కుమారుడు, బంధువులు లేని వారికి నువ్వే ఉత్తరకర్మలు చేయాలి.

తేషా రాజా స్వయం కుర్యాత్కర్మాణి తు యతో నృపః । ఆత్మనశ్చ శుభం కర్మ కర్తవ్యం పారలౌకికమ్ ॥ ౨,౯.

రాజు తానే స్వయంగా వీరి కోసం ఆ కర్మలు చేయాలి. ఎందుకంటే, మనిషి తన పరలోక శ్రేయస్సు కోసం మంచి పనులు తప్పక చేయాలి.

విముక్తః సర్వదుః ఖేభ్యో యేనాఞ్జో దుర్గాతిం తరేత్ । భ్రాతరః కస్య కే పుత్రాస్త్రియోఽపి స్వార్థకోవిదాః ॥ ౨,౯.

అన్ని బాధల నుంచి విముక్తి పొంది, కష్టమైన మార్గాన్ని సులభంగా దాటి పోతారు. ఎవరి కోసం అన్నదమ్ములు, కుమారులు, భార్యలు—వారు అందరూ తమ స్వార్థమే చూస్తారు.

న కార్యస్తేషు విశ్రమ్భ స్వకృతం భుజ్యతేయతః । గృహేష్వర్థా నివర్న్త్తన్తే శ్మశానే చైవ బాన్ధవాః ॥ ౨,౯.

వారిపై నమ్మకం పెట్టుకోవాల్సిన అవసరం లేదు; ఎందుకంటే, ప్రతి ఒక్కరు తాము చేసిన పనిని అనుభవిస్తారు. ధనం ఇంట్లోనే మిగిలిపోతుంది, బంధువులు శ్మశానానికి వరకే వస్తారు.

శరీరం కాష్ఠామాదత్తే పాపం పుణ్యం సహ వ్రజేత్ । తస్మాదాశు త్వయా సమ్యగాత్మనః శ్రేయ ఇచ్ఛతా ॥ ౨,౯.

శరీరం కేవలం మంటపైనే పడుతుంది, కానీ పాపపుణ్యాలు మనతో పాటు వెళ్తాయి. అందుకే, తన శ్రేయస్సు కోరేవాడు వెంటనే మంచి పనులు చేయాలి.

అస్థిరేణ శరీరేణ కర్తవ్యఞ్చౌర్ధ్వదోహికమ్ । రాజోవాచ । కృశరూపః కరాలాక్షస్త్వం ప్రేత ఇవ లక్ష్యసే ॥ ౨,౯.

ఈ నశ్వరమైన శరీరంతో ఉత్తరకర్మలు చేయాలి. రాజు ఇలా అన్నాడు: నువ్వు బలహీనంగా, భయంకరమైన కళ్లతో, ప్రేతాత్మలా కనిపిస్తున్నావు.

కథయస్వః మమ ప్రీత్యా ప్రేతరాజ యథాతథమ్ । తథా పృష్టః స వై రాజ్ఞా ఉవాచ సకలం స్వకమ్ ॥ ౨,౯.

ప్రేతరాజా! దయతో నాకు నిజం చెప్పు. రాజు ఇలా అడిగినప్పుడు, అతడు తన కథ అంతా చెప్పాడు.

ప్రేత ఉవాచ । కథయామి నృపశ్రేష్ఠ సర్వమేవాదితస్తవ । ప్రేతత్వే కారణం శ్రుత్వా దయాం కర్తుమిహార్హసి ॥ ౨,౯.

ప్రేతుడు ఇలా అన్నాడు: రాజులలో శ్రేష్ఠుడా! నేను మొదటి నుంచి అన్నీ చెబుతాను. నేను ప్రేతుడిగా మారిన కారణం విని, ఇక్కడ దయ చూపించాలి.

వైదిశం నామ నగరం సర్వసమ్పత్సుఖావహమ్ । నానాజనపదాకీర్ణం నానారత్నసమాకులమ్ ॥ ౨,౯.

వైదిశం అనే నగరం ఉంది. అది అన్ని సంపదలు, సుఖాలు ఇస్తుంది. అనేక దేశాల ప్రజలతో నిండిపోయి, రకాల రత్నాలతో కళకళలాడుతుంది.