ఉత్తరాణి మహాయోగింస్త్వద్దర్శనగతాంహసః । అహం పర్యుషితో నామ్నా ఏష సూచీముఖః స్మృతః ॥ ౨,౭.
'మహాయోగీ! మీ దర్శనంతో మా పాపాలు పోయాయి. నా పేరు పర్యూషిత, ఇతడు సూచీముఖుడు.'
తృతీయః శీఘ్రగస్తుర్యో రోధకో లేఖకః పరః । బ్రాహ్మణ ఉవాచ । ప్రేతానాం కర్మజాతానాం కుతో నామ నిరర్థకమ్ ॥ ౨,౭.
'మూడవవాడు శీఘ్రగుడు, నాలుగవవాడు రోధకుడు, ఐదవవాడు లేఖకుడు.' బ్రాహ్మణుడు అడిగాడు: 'కర్మఫలంగా ప్రేతలైనవాళ్ల పేర్లకు అర్థం లేకుండా ఎలా ఉంటుంది?'
నిరుక్తిమేషాం నామ్నాం వై ప్రేతా వదత మా చిరమ్ । శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । ఏవముక్తాస్తు విప్రేణ పృథగుత్తరమబ్రువన్ ॥ ౨,౭.
'వాళ్ల పేర్లకు అర్థం చెప్పండి, ఆలస్యం చేయకండి.' శ్రీకృష్ణుడు చెప్పాడు: అలా బ్రాహ్మణుడు అడిగినప్పుడు, వాళ్లు ఒక్కొక్కరు వేర్వేరుగా సమాధానం చెప్పారు.
పర్యుషిత ఉవాచ । కదాచిచ్ఛ్రాద్ధకాలే వై మయా విప్రో నిమన్త్రితః ॥ ౨,౭.
పర్యుషితుడు చెప్పాడు: 'ఒకసారి శ్రాద్ధ సమయంలో నేను ఒక బ్రాహ్మణుడిని ఆహ్వానించాను...'
స చ కృత్వా విలమ్బేన వృద్ధో మద్గృహమాగతః । అకృతశ్రాద్ధకర్మాహం తం పాకం భుక్తవాన్ క్షుధా ॥ ౨,౭.
ఆ వృద్ధుడు ఆలస్యంగా నా ఇంటికి వచ్చాడు. నేను శ్రాద్ధకర్మ చేయకుండానే, ఆకలితో ఆ భోజనం తిన్నాను.
అదదామన్నమాకృష్య విప్రే పర్యుషితం కియత్ । తస్మాత్పాపాన్మృతః పాపో యోనిం వై కుత్సితాం గతః ॥ ౨,౭.
ఆ బ్రాహ్మణుడికి కొంత పాత అన్నం తీసివ్వగా, ఆ పాపం వల్ల నేను పాపిగా మరణించి, నీచమైన జన్మను పొందాను.
యతః పర్యుషితం దత్తం తతః పర్యుషితః స్మృతః । సూచీముఖ ఉవాచ । కదాచిద్బ్రాహ్మణీ కాచిత్తీర్థం భద్రవటం యయౌ ॥ ౨,౭.
పాతది ఇచ్చినందువల్ల దానిని పాతదని అంటారు. సూచీముఖుడు ఇలా చెప్పాడు: ఒకసారి ఒక బ్రాహ్మణి భద్రవట తీర్థానికి వెళ్లింది.
పఞ్చవర్షసుతా వృద్ధా పుత్రమాత్రైకజీవితా । అహం క్షత్త్రియదాయాదస్తస్యా రోధమకారిషమ్ ॥ ౨,౭.
ఆమెకు ఐదు సంవత్సరాల కుమారుడు ఉండగా, తన ప్రాణం మొత్తం అతనిపైనే ఆధారపడింది. నేను క్షత్రియ వంశస్థుడిగా, ఆమెను ఏడిపించాను.
వనే తు విజనే తత్ర పాపాధ్వగగతిం గతః । తస్యాః సవస్త్రం పాథేయం తత్సూనోర్వసనాని చ ॥ ౨,౭.
ఆ అరణ్యంలో, పాపపు మార్గంలో నడుచుకుంటూ, ఆమె వస్త్రాలు, తినుబండారాలు, కుమారుని దుస్తులు కూడా తీసుకున్నాను.
గృహీతాని మయా విప్ర శిరస్యాపీడ్య ముష్టినా । తృషార్తస్తత్క్షణం బాలః పాత్రసంస్థం జలం పిబన్ ॥ ౨,౭.
బ్రాహ్మణా! వాటిని పట్టుకుని, ఆమె తలపై ముష్టితో కొట్టాను. అదే సమయంలో, ఆమె కుమారుడు దాహంతో పాత్రలోని నీటిని తాగుతున్నాడు.
తావన్మాత్రోదకే దేశే మయా హుఙ్కృత్య వారితః । మయాథ సకలం పీతం జలం పాత్రాత్తృషావతా ॥ ౨,౭.
అప్పుడు ఆ బాలుడు నీటివద్ద ఉన్నప్పుడు, నేను అరవడంతో అతన్ని అక్కడినుంచి తరిమేశాను. ఆ తరువాత, నేను దాహంతో పాత్రలోని మొత్తం నీటిని తాగేశాను.
బాలోఽపి భయసన్త్రస్తః పిపాసుర్వ్యసురాపతత్ । పుత్రశోకాన్మృతా మాతా కూపే ప్రాస్య నిజం వపుః ॥ ౨,౭.
ఆ బాలుడు భయంతో, దాహంతో ప్రాణం పోయి పడిపోయాడు. కుమారుని శోకంతో తల్లి కూడా బావిలోకి దూకి మరణించింది.
ఏతస్మాత్పాతకాద్విప్ర ప్రేతత్వం ప్రాప్తవానహమ్ । సూచ్యగ్రప్రాయవివరముఖః పర్వతదేహవాన్ ॥ ౨,౭.
ఈ పాపం వల్ల, బ్రాహ్మణా! నేను ప్రేతయోనిలో పుట్టి, పర్వతంలాంటి శరీరం, సూచి అంచు లాంటి చిన్న నోరు కలిగి ఉన్నాను.
యద్యపి ప్రాప్నుయాం భక్ష్యం భక్షితున్తు న శక్యతే । మయా క్షుధానలేనాపి జ్వలతాస్యం నికోచితమ్ ॥ ౨,౭.
భోజనం దొరికినా తినలేను. నా నోరు ఆకలి అగ్నితో మండిపోతున్నా, అది సూచి లాంటి చిన్నదిగా మూసుకుపోయింది.
అత ఆస్యే తు వివరం సూచ్యగ్రేణ సమం మమ । ఏతస్మాత్కారణాద్విప్ర నామ్నా సూచీముఖోఽస్మ్యహమ్ ॥ ౨,౭.
అందుకే నా నోరు సూచి అంచు లా చిన్నదిగా ఉంది. ఈ కారణంగా, బ్రాహ్మణా! నాకు సూచీముఖుడు అనే పేరు వచ్చింది.
శీఘ్రగ ఉవాచ । పురాహం వైశ్యజాతీయః సాకం సఖ్యా చ కేనచిత్ । వాణిజ్యం కర్తుమగమం దేశమన్యం మహాధనః ॥ ౨,౭.
శీఘ్రగుడు ఇలా చెప్పాడు: నేను ఒకప్పుడు వైశ్యుడిగా జన్మించి, ఒక స్నేహితుడితో కలిసి, వ్యాపారం కోసం మరొక దేశానికి వెళ్ళాను. అప్పటికి నాకు ఎంతో ధనం ఉండేది.
మిత్రం చ మే బహుధనం తస్య లోభో మహాంస్తతః । జాతోఽప్యదృష్టవైముఖ్యాన్మే నష్టం మూలమప్యుత ॥ ౨,౭.
నా స్నేహితుడికీ చాలా ధనం ఉండేది. కానీ నాకు పెద్దగా లోభం పుట్టింది. అదృష్టం కలిసిరాక, నేను నా మూలధనాన్ని కూడా కోల్పోయాను.
తతస్తస్మాత్తు నిష్క్రాన్తావావాం నావాథ నిమ్నగామ్ । మార్గగాం తర్తుమారబ్ధౌ లోహితాయతి భాస్కరే ॥ ౨,౭.
ఆ తరువాత మేమిద్దరం అక్కడినుంచి నదిలో పడవ ఎక్కి, సూర్యుడు ఎర్రగా మారుతున్నప్పుడు, నదిని దాటి వెళ్లడం ప్రారంభించాము.
సఖా స చ మదుత్సఙ్గే సుష్వాపాధ్వక్లమాకులః । అభూత్తదాతి పాపస్య క్రూరా మతిరతీవ మే ॥ ౨,౭.
నా స్నేహితుడు ప్రయాణం వల్ల అలసిపోయి నా ఒడిలో నిద్రపోయాడు. ఆ సమయంలో, నా మనసు పాపంతో చాలా క్రూరంగా మారింది.
తముత్సఙ్గగతం సూరే నష్టే పూరేఽక్షిపం తదా । తత్కృత్యం కుర్వతో నావి లోకైస్తు జ్ఞాతమేవ న ॥ ౨,౭.
సూర్యుడు అస్తమించాక చీకటి పడినప్పుడు, నా ఒడిలో ఉన్న అతన్ని నీళ్లలోకి తోసేశాను. నేను అలా చేసినప్పుడు పడవలో ఎవరికీ తెలియలేదు.
తస్య యద్వస్తు తత్సర్వం మణిముక్తాదికాఞ్చనమ్ । ఆదాయ శీఘ్రగస్తస్మాద్దేశాత్స్వగృహమాగతః ॥ ౨,౭.
అతని వద్ద ఉన్న మణులు, ముత్యాలు, బంగారం మొదలైనవన్నీ తీసుకుని, నేను శీఘ్రగుడిగా అక్కడినుంచి నా ఇంటికి వచ్చాను.
తత్సర్వం స్వగృహే ముక్త్వా తస్య పత్న్యై న్యవేదయమ్ । దస్యుభిర్మే హతో భ్రాతా ధనమాచ్ఛిద్య వై పథి ॥ ౨,౭.
ఆ ధనాన్ని ఇంట్లో ఉంచి, అతని భార్యకు ఇలా చెప్పాను: 'దొంగలు మార్గమధ్యంలో నా అన్నను చంపి, అతని ధనాన్ని అపహరించారు.'
ప్రజావతి ప్రద్రుతోఽహం మా రోదీత్యేవమబ్రవమ్ । శోకార్తా సాపి తత్కాలం మమత్వం గృహబన్ధుషు ॥ ౨,౭.
ప్రజాపతి చేత పట్టుబడిన నేను, 'ఏమి ఏడవకూ' అని చెప్పాను. ఆ సమయానికి, ఆవిడ దుఃఖంతో బాధపడుతూ, ఇంటి బంధువులపై ఉన్న మమకారాన్ని వదిలేసింది.
త్యక్త్వా చాతి ప్రియాన్ప్రాణాఞ్జుహావాగ్నౌ యథావిధి । తతో నిష్కణ్టకం తద్ధి వీక్ష్య హృష్టో గతో గృహమ్ ॥ ౨,౭.
తన ప్రాణాన్ని కూడా విడిచిపెట్టి, యథావిధిగా అగ్నిలో ఆత్మార్పణం చేసింది. ఆ స్థలం ఇక ఎలాంటి అడ్డంకులు లేకుండా పోయినదని చూసి, నేను ఆనందంగా ఇంటికి తిరిగి వెళ్లాను.
అభుఞ్జం సర్వమాగత్య యావజ్జీవం తు తద్ధనమ్ । మిత్రం పూరే హి నిఃక్షిప్య యదహం శీఘ్రమాగతః ॥ ౨,౭.
నేను తిరిగి వచ్చి, నా మిగతా జీవితమంతా ఆ సంపదను అనుభవించాను. పట్టణంలో ఉన్న స్నేహితుడి వద్ద నేను తెచ్చినదాన్ని ఉంచి, త్వరగా తిరిగి వచ్చాను.
ఏతస్మాత్కారణాత్ప్రేతః శీఘ్రగోఽహం తు నామతః । రోధక ఉవాచ । అహన్తు శూద్రజాతీయః పురాభూవం మునీశ్వర ॥ ౨,౭.
ఈ కారణంగా నన్ను 'తురగా పోయిన ప్రేతాత్మ' అని పిలుస్తారు. అప్పుడు రోధకుడు ఇలా అన్నాడు: 'మునీశ్వరా! నేను ఒకప్పుడు శూద్ర జాతిలో పుట్టాను.'
రాజప్రసాదాప్తమహాశతగ్రామాధికారవాన్ । వృద్ధౌ మే పితరావాస్తాం లఘురేకః సహోదరః ॥ ౨,౭.
రాజు అనుగ్రహంతో నేను వంద గొప్ప గ్రామాల అధికారాన్ని పొందాను. నా వృద్ధాప్యంలో తల్లిదండ్రులు ఉన్నారు, నాకు ఒక తమ్ముడు మాత్రమే ఉండేవాడు.
శీఘ్రం స చ మయా భ్రాతా లుబ్ధేనైకః పృథక్కృతః । ఆప్తవాన్పరమం దుఃఖం సోన్నవస్త్రవివర్జితః ॥ ౨,౭.
ఆ తమ్ముడిని నేను లోభంతో వేరుచేసి, అతడు త్వరగా పెద్ద కష్టాల్లో పడిపోయాడు. ఆహారం, దుస్తులు లేక ఇబ్బంది పడ్డాడు.
అదత్తాం పితరౌ చ్ఛన్నం కిఞ్చిత్కిఞ్చిత్తు తస్య చ । తస్మై పితృభ్యాం యద్దత్తమాప్తేభ్యస్తన్మయా శ్రుతమ్ ॥ ౨,౭.
తల్లిదండ్రులు అతనికి కొంత దాచిపెట్టి ఇచ్చారు. నేను విశ్వసనీయుల ద్వారా తల్లిదండ్రులు అతనికి ఏమిచ్చారో తెలుసుకున్నాను.
తత్సర్వం తత్త్వతో జ్ఞాత్వా పిత్రో రోధమకారయమ్ । శూన్యమన్దిర ఏకస్మిన్బద్ధ్వా తు నిగడైర్దృఢైః ॥ ౨,౭.
ఆ విషయం అంతా నిజంగా తెలుసుకొని, తల్లిదండ్రులను ఖాళీ ఇంట్లో బలమైన గొలుసులతో కట్టేసి బంధించాను.