గరుడపురాణమ్

సభుక్త్వా విషయాన్ దివ్యాన్ విమానవరమాశ్రితః । తేన రాజకులే జన్మ వీరసేనస్య ధర్మతః ॥ ౨,౬.

దివ్యమైన భోగాలు అనుభవించి, అద్భుతమైన విమానాన్ని పొందాడు. ఆ విధంగా ధర్మబద్ధంగా వీరసేనుని రాజకుటుంబంలో జన్మించాడు.

వీరపఞ్చాననాఖ్యాతఞ్చతుర్వర్గైకసాధకమ్ । ప్రకుర్వతో వృషోత్సర్గం తత్ర యే పరిచారకాః ॥ ౨,౬.

వీర పంచాననంగా పిలవబడే, నాలుగు పురుషార్థాలకు మార్గం చూపే వృషోత్సర్గ యజ్ఞంలో సేవ చేసే వారు —

దివ్యరూపాభవన్ స్పృష్టా గోపుచ్ఛోదకశీకరైః । సురూపాః పుష్టవపుషః పశ్యన్తో దూరసంస్థితాః ॥ ౨,౬.

ఆ యజ్ఞంలో, ఆవు తోక నీటి చినుకులు తగిలినవారు, దివ్యమైన రూపాలతో, అందంగా, బలంగా మారి, దూరం నుండే మెరిసిపోతూ కనిపించారు.

తతో దూరతరా యే చ దృశ్యన్తే మలినా జనాః । దుర్భగా మలినా రూక్షాః కృశా విగతవాససః ॥ ౨,౬.

కానీ, ఇంకా దూరంగా కనిపించే వారు, మురికి పట్టినవారు, దురదృష్టవంతులు, కఠినంగా, క్షీణించి, దుస్తులు లేకుండా ఉన్నవారు —

వృషయజ్ఞమపశ్యన్తో యే చాసూయాం ప్రకుర్వతే । సర్వం నివేదితం రాజ్ఞశ్చరితం పూర్వజన్మనః ॥ ౨,౬.

వారు వృషయజ్ఞాన్ని చూడని వారు, లేదా అసూయతో ఉన్నవారు. రాజు గతజన్మలో చేసిన అన్ని కార్యాలు అక్కడ వెల్లడవుతాయి.

ధర్మ్యం విచిత్రమాఖ్యానం శ్రుతం మే యత్పరాశరాత్ । అతస్త్వం స్వగృహం గచ్ఛ కృపాం కృత్వా మమోపరి ॥ ౨,౬.

పరాశరుని నుండి నేను విన్న ఈ ధార్మికమైన, అద్భుతమైన కథను నీకు చెప్పాను. కాబట్టి నన్ను కనికరించి, నీవు నీ ఇంటికి వెళ్ళు.

శ్రుత్వా విపశ్చిద్వాక్యం స విస్మయం పరమం గతః । గృహం జగామ విప్రోఽసౌ ప్రాపితో రాజసేవకైః ॥ ౨,౬.

ఆ పండితుని మాటలు విని, అతడు గొప్ప ఆశ్చర్యానికి లోనయ్యాడు. రాజు సేవకులు అతడిని ఇంటికి తీసుకెళ్లారు.

వసిష్ఠ ఉవాచ । తస్మాద్రాజన్ వృషోత్సర్గం వరిష్ఠం సర్వకర్మణామ్ । సమాచర విధానేన యది భీతో యమాదపి ॥ ౨,౬.

వశిష్ఠుడు ఇలా అన్నాడు: రాజా! అందరి కర్మల్లో వృషోత్సర్గం అత్యుత్తమం. యముడిని కూడా భయపడినా, నీవు దీనిని సరిగా చేయాలి.

వృషోత్సర్గసమం కిఞ్చిత్సాధనం నదివః పరమ్ । మయా ధర్మరహస్యం తే కథితం రాజసత్తమ ॥ ౨,౬.

వృషోత్సర్గానికి సమానమైన సాధనం మరొకటి లేదు, స్వర్గంలో కూడా లేదు. రాజులలో శ్రేష్ఠుడా! నీకు ధర్మరహస్యాన్ని చెప్పాను.

పతిపుత్రవతీ నారీ భర్తురగ్రే మృతా యది । వృషోత్సర్గం న కుర్వీత గాం దద్యాచ్చ పయస్విః నీమ్ ॥ ౨,౬.

భర్త, కుమారుడు ఉన్న మహిళ భర్త కన్నా ముందే మరణిస్తే, ఆమె వృషోత్సర్గం చేయకూడదు. పాలు ఇచ్చే ఆవును దానం చేయాలి.

శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । శ్రుత్వా వాక్యం వసిష్ఠస్య రాజా మధుపురీం గతః । చకార విధివత్సర్వం వృషోత్సర్గమహం ఖగ ॥ ౨,౬.

శ్రీకృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు: వశిష్ఠుని మాటలు విని, రాజు మధుపురికి వెళ్లి, వృషోత్సర్గాన్ని అన్ని విధాలా శాస్త్రోక్తంగా నిర్వహించాడు, ఓ పక్షీ!

గృహం గత్వా స ఆత్మానం కృతకృత్యమమన్యత । కాలేన నిధనం ప్రాప్తో నీతో వైవస్వతానుగైః ॥ ౨,౬.

ఇంటి కి వెళ్లి, తాను తన ధర్మాన్ని నెరవేర్చానని భావించాడు. కాలక్రమంలో మరణించి, వైవస్వతుని దూతలు అతడిని తీసుకెళ్లారు.

స కాలనగరం హిత్వా గతో దూరతరం పథి । శ్రాద్ధదేవపురం కుత్రేత్యేవం దూతానపృచ్ఛత ॥ ౨,౬.

కాలనగరాన్ని విడిచిపెట్టి, దారిలో ఇంకా దూరంగా వెళ్లి, 'శ్రాద్ధదేవతల నగరం ఎక్కడ?' అని దూతలను అడిగాడు.

పాపినో యత్ర పాత్యన్తే యామ్యై పాపవిశుద్ధయే । యత్ర దేవః స ధర్మాధర్మవిచేతనః ॥ ౨,౬.

'పాపులు యముని దూతలచే పాపపరిహారానికి పడవేయబడే చోటు, అక్కడ ధర్మాధర్మాలను విచారించే దేవుడు ఉన్నాడు.'

గతం పాపపురం తత్తు న ద్రష్టవ్యం భవాదృశైః । అగ్రే దృష్ట్వా ధర్మరాజమూచుస్తే పరమాదరాత్ ॥ ౨,౬.

'ఆ పాపపురాన్ని నీవు దాటి వచ్చావు. నీలాంటి వారికి అది కనిపించదు.' ముందుగా ధర్మరాజును చూసి, వారు అతనిని గౌరవంగా పలికారు.

దివ్యరూపస్తదా దేవో దేవగన్ధర్వసంయుతః । ఆత్మానం దర్శయా మాస తస్య రాజ్ఞో మహాత్మనః ॥ ౨,౬.

అప్పుడు ఆ దేవుడు, దేవతలు, గంధర్వులతో కూడి, దివ్యరూపంలో ఆ మహాత్ముడైన రాజుకు తనను తాను చూపించాడు.

ప్రణమ్య దణ్డవద్రాజా కృతాఞ్జలిః పురః స్థితః । తుష్టావ బహుధా దేవం హర్షపురితమానసః ॥ ౨,౬.

రాజు భూమికి నమస్కరించి, చేతులు జోడించి, దేవుని ముందు నిలబడి, ఆనందంతో హృదయం నిండిపోయి, అనేక విధాలుగా స్తుతించాడు.

ధర్మరాజోఽపి రాజానం ప్రశస్యేదమువాచ హ । నీయతాం దేవలోకాయ యత్ర భోగాః సుపుష్కలాః ॥ ౨,౬.

ధర్మరాజు కూడా రాజును ప్రశంసించి, ఇలా అన్నాడు: 'అతడిని దేవలోకానికి తీసుకెళ్ళండి. అక్కడ అనేక భోగాలు ఉన్నాయి.'

తద్వీరవాహనః శ్రుత్వా పప్రచ్ఛసమవర్తినమ్ । న జానే కేన పుణ్యేన స్వర్గం నయసి మాం విభో ॥ ౨,౬.

అది విని, ఆ వీరుడైన రాజు పక్కన ఉన్నవానిని అడిగాడు: 'ప్రభూ! నేను ఏ పుణ్యంతో స్వర్గానికి తీసుకుపోతున్నానో నాకు తెలియదు.'

ధర్మరాజ ఉవాచ । త్వయా కృతాని పుణ్యాని దానం యజ్ఞాః సవిస్తరాః । మథురాయాం వృషోత్సర్గో వసిష్ఠవచనాత్కిల ॥ ౨,౬.

ధర్మరాజు ఇలా అన్నాడు: నీవు చేసిన పుణ్య కార్యాలు, విస్తారంగా చేసిన దానాలు, యజ్ఞాలు, అలాగే వసిష్ఠుడు చెప్పినట్లు మథురలో వృషభాన్ని విడిచిన కార్యం— ఇవన్నీ నీకు కలిసొచ్చాయి.

ధర్మః స్వల్పోఽపి నృపతే యది సమ్యగుపాసితః । ద్విజదేవప్రసాదేన స యాతి బహువిస్తరమ్ ॥ ౨,౬.

ఓ రాజా! ధర్మాన్ని ఎంత తక్కువగా చేసినా, దాన్ని సరిగ్గా ఆచరించితే, బ్రాహ్మణులు మరియు దేవతల కృపతో అది ఎంతో విస్తరిస్తుంది.

ఇత్యుక్త్వా యమునాభ్రాతా క్షణాదన్తర్ధిమాయయౌ । వీరబాహుర్దివం గత్వా దేవైః సహ ముమోద హ ॥ ౨,౬.

ఇలా చెప్పి, యమునా సోదరుడు క్షణంలో కనబడకుండా పోయాడు. వీరబాహు స్వర్గానికి వెళ్లి, అక్కడ దేవతలతో కలిసి ఆనందించాడు.

శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । మయా తే కథితం పక్షిన్ వృషయజ్ఞః సువిస్తరః । ప్రాణినాం కర్మనిర్హారం శ్రుత్వా పాపైః ప్రముచ్యతే ॥ ౨,౬.

శ్రీకృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు: ఓ పక్షీ! వృషయజ్ఞాన్ని నేను నీకు పూర్తిగా వివరించాను. జీవుల కర్మ వినాశాన్ని వినగానే, పాపాల నుండి విముక్తి కలుగుతుంది.

శ్రీగరుడమహాపురాణమ్ ౭ గరుడ ఉవాచ । శ్రుతం మే మహాదాఖ్యానం వృషోత్సర్గఫలం హరే । పునరన్యాం కథాం బ్రూహి యత్ర తే మహిమాద్భుతః ॥ ౨,౭.

గరుడుడు ఇలా అన్నాడు: ఓ హరి! వృషభాన్ని విడిచిన ఫలితాన్ని గురించి గొప్ప కథను నేను విన్నాను. నీ అద్భుతమైన మహిమ కనబడే మరో కథను మళ్లీ చెప్పు.

శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । అహం తే కథయామ్యద్య సంవాదం పరమాద్భుతమ్ । సన్తప్తకస్య చ ప్రేతైస్తద్రూపజ్ఞాపనాయ వై ॥ ౨,౭.

శ్రీకృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు: ఇప్పుడు నేను నీకు ఒక అద్భుతమైన సంభాషణను, అలాగే సంతప్తకునికి ప్రేతాత్మలు చూపిన రూపాలను చెబుతాను.

విప్రః సన్తప్తకః కశ్చిత్తపసాదగ్ధకిల్బిషః । సంసారాసారతాం జ్ఞాత్వారణ్యష్వేవ చచార హ ॥ ౨,౭.

ఒక బ్రాహ్మణుడు ఉండేవాడు, పేరు సంతప్తకుడు. అతని పాపాలు తపస్సుతో కాలిపోయాయి. ఈ లోక జీవితం వ్యర్థమని తెలుసుకుని, అడవుల్లో తిరుగుతూ ఉండేవాడు.

వైఖానసమునివ్రాతైః ప్రాణిపాతకృతేక్షణః । స కదాచిత్తీర్థయాత్రాముద్దిశ్య స్మాటతిద్విజః ॥ ౨,౭.

వైఖానస మునుల నియమాలను పాటిస్తూ, అన్ని జీవుల మేలుకోసం ప్రయత్నిస్తూ, ఆ ఉత్తమ బ్రాహ్మణుడు ఒకసారి తీర్థయాత్రకు బయలుదేరాడు.

ప్రత్యాకృష్టేన్ద్రియత్వాచ్చ బహిర్వృత్తినిరోధకః । సంస్కారమాత్రగమనో మార్గభ్రష్టో బభూవ హ ॥ ౨,౭.

ఇంద్రియాలను అదుపులో పెట్టుకుని, బాహ్య క్రియలను తగ్గించుకుని, కేవలం సంస్కారాల నిమిత్తమే ప్రయాణం చేస్తూ, మార్గం తప్పిపోయాడు.

చలన్నేవం స్నానకాలే మధ్యాహ్నేఽథాభిలాషుకః । జలస్యోన్మీల్య నయనే దిశః సర్వా న్యభీలయత్ ॥ ౨,౭.

అలా తిరుగుతూ, ఒకసారి మధ్యాహ్న సమయంలో స్నానం చేస్తూ, కోరికతో నీటిలో కన్నులు తెరిచి, అన్ని దిశలకూ చూశాడు.