గరుడపురాణమ్

నారికేలం శిరః స్థానేం తుమ్బం దద్యాచ్చ తాలుకే । పఞ్చరత్నం ముఖే దద్యాజ్జిహ్వాయాం కదలీఫలమ్

తల స్థానంలో కొబ్బరి, నోటిలో ఐదు రత్నాలు, तालువు వద్ద తుమ్మ, నాలుకపై అరటి పండు ఉంచాలి.

అన్త్రేషు నాలికం తద్యాద్వాలుకాఙ్ఘ్రాణే ఏవ చ । వసాయాం మృత్తికాం దద్యాద్ధరితాలమనః శిలాః

పేగుల్లో నాళికను, ముక్కులో ఇసుకను, కొవ్వులో మట్టిని, హరితాళం, మణిశిల కూడా వేయాలి.

పారదం రేతసః స్థానే పురీషే పిత్తలం తథా । మనః శిలా తథా గాత్రే తిలపక్వన్తు సన్ధిషు

వీర్యం స్థానంలో పారదం, మలంలో పిత్తలం, శరీరంపై మణిశిల, సంధుల్లో నువ్వుల పొట్టు ఉంచాలి.

యవపిష్టం యథా మాంసే మధు శోణితమేవ చ । కేశేషు చ జటాజూటం త్వచాయాఞ్చ మృగత్వచమ్

మాంసానికి యవపిండి, రక్తానికి తేనె, జుట్టుకు జటాజూటం, చర్మానికి మృగచర్మం వేయాలి.

కర్ణయోస్తాలపత్రఞ్చ స్తనయోశ్చైవ గుఞ్జికాః । నాసాయాం శతపత్రఞ్చ కమలం నాభిమణ్డలే

చెవుల్లో తాళిపత్రం, వక్షోజాల వద్ద గుంజికలు, ముక్కు చివర పద్మం, నాభి ప్రాంతంలో కూడా కమలం ఉంచాలి.

వృన్తాకం వృషణద్వన్ద్వే లిఙ్గే స్యాద్గృఞ్జనం శుభమ్ । ఘృతం నాభ్యాం ప్రదేయం స్యాత్కౌ పీనే చ త్రపుస్మృతమ్

వృషణాల్లో వంకాయ, లింగంలో కృష్ణజీరకం, నాభిలో నెయ్యి, పిండాల దగ్గర తుప్పు ఉంచాలి.

మౌక్తికం స్తనయోర్మూర్ధ్ని కుఙ్కుమేవ విలేపనమ్ । కర్పూరాగురుధూపైశ్చ శుభైర్మాల్యైః సుగన్ధిభిః

వక్షోజాలు, తలపై ముత్యాలు, లేపనంగా కుంకుమం, అలాగే కర్పూరం, అగరుబత్తి, మంగళకరమైన సుగంధ మాలలు అలంకరించాలి.

పరిధానం పట్టసూత్రంహృదయే చైవ విన్యసేత్ । ఋద్ధివృద్ధీ భుజౌ ద్వౌ చ చక్షుర్భ్యాఞ్చ కపర్దకమ్

దుస్తులుగా పట్టుసూత్రాన్ని, రెండు భుజాల్లో ఐశ్వర్యం, వృద్ధి, కళ్లపై శంఖపు అలంకారం ఉంచాలి.

దన్తేషు దాడిమీబీజాన్యఙ్గులీషు చ చమ్పకమ్ । సిన్దూరం నేత్రకోణే చ తామ్బూలాద్యుపహారకమ్

పళ్లకు దానిమ్మ గింజలు, వేళ్లకు చంపకపు పువ్వులు, కళ్ల మూలల్లో సింధూరం, తాంబూలాది నివేదన చేయాలి.

సర్వౌషదియుతం ప్రేతం కృత్వా పూజాం యథోదితామ్ । సాగ్నికే చాపి విధినా యజ్ఞపాత్రం న్యస్యేత్క్రమాత్

ప్రేతమూర్తిని అన్ని ఔషధాలతో తయారుచేసి, చెప్పిన విధంగా పూజ చేసి, అగ్ని సహితంగా యజ్ఞపాత్రను క్రమంగా ఉంచాలి.

స్త్రియః పునన్తు మ శిర ఇమం మే వరుణేన చ । ప్రేతస్య పావనం కృత్వా శాలగ్రామశిలోదకైః

ఈ తలను స్త్రీలు, వరుణుని జలంతో శుద్ధి చేయాలి. శాలగ్రామ శిలాజలంతో ప్రేతుడిని పవిత్రం చేయాలి.

విష్ణుముద్దిశ్య దాతవ్యా సుశీలా గౌః పయస్వినీ । తిలా లౌహం హిరణ్యఞ్చ కర్పాసం లవణం తథా

విష్ణువుకు అర్పణగా మంచి గుణాలున్న పాలిచ్చే ఆవును, నువ్వులు, ఇనుము, బంగారం, పత్తి, ఉప్పు కూడా దానం చేయాలి.

సప్తధాన్యం క్షితిర్గావ ఏకైకం పావనం స్మృతమ్ । తిలపాత్రం తతో దద్యాత్పదదానం తథైవ చ

ఏడు రకాల ధాన్యాలు, భూమి, ఆవు—ప్రతి ఒక్కటి పవిత్రంగా భావించాలి. తరువాత నువ్వుల పాత్రను, అలాగే పాదదానం చేయాలి.

కర్తవ్యం వైష్ణవం శ్రాద్ధం ప్రేతముక్త్యర్థమాత్మనః । ప్రేతమోక్షం తతః కుర్యాద్ధృది విష్ణుం ప్రకల్ప్యచ

ప్రేతుడి విమోచన కోసం వైష్ణవ శ్రాద్ధం చేయాలి. హృదయంలో విష్ణువును స్థాపించి, ప్రేతుడికి మోక్షం కలిగించాలి.

ఏవం పుత్తలకం కృత్వా దాహయేద్విధిపూర్వకమ్ । తచ్ఛ్రుద్ధయే తు సంస్కర్తా పుత్రాదిర్నిష్కృతిం చరేత్

ఇలా పుత్తలాన్ని తయారుచేసి, నియమానుసారం దహనం చేయాలి. శుద్ధికై కుమారుడు లేదా బంధువు ప్రాయశ్చిత్తం చేయాలి.

త్రీన్కృచ్ఛ్రాన్షడ్ద్వాదశ చ తథా పఞ్చదశాపి చ । ప్రాయశ్చిత్తనిమిత్తానుసారేణ విప్రవత్స్మృతః

బ్రాహ్మణునికి పాపపరిహారంగా మూడు, ఆరు, పన్నెండు, పదిహేను రోజులు వ్రతాలు చేయాలని, కారణాన్ని బట్టి నిర్ణయించారని చెప్పారు.

అశక్తౌ గోహిరణ్యాది ప్రత్యామ్నాయం చరేదపి । ఆత్మనోఽనధికారిత్వే శుద్ధిమేవం చరేద్వున్ధః

ఆవు, బంగారం లేదా ఇతర దానం ఇవ్వలేనప్పుడు, నిర్ణయించిన విధంగా కర్మ చేయాలి. తాను అర్హుడు కాకపోతే, ఈ విధంగా పవిత్రతను పొందాలి.

అశుద్ధేన తు యద్దత్తముద్దిశ్యాశుద్ధిమేవ చ । నోపతిష్ఠతి తత్సర్వమన్తరిక్షే వినశ్యతి

పవిత్రుడుకాని వాడు ఇచ్చిన దానం, లేక పవిత్రత కోసం ఇచ్చినా, అది ఫలించదు. ఆ దానం అంతా మధ్యలోనే నశించిపోతుంది.

శుద్ధిం సమ్పాద్య కర్తవ్యం దహనాద్యౌర్ధ్వదేహికమ్ । అకృత్వా నిష్కృతిం యస్తు కురుతే దహనాదికమ్

పవిత్రతను సంపాదించిన తర్వాతే దహనాది క్రియలు చేయాలి. పాపపరిహారం చేయకుండానే ఆ క్రియలు చేస్తే, అవి ఫలించవు.

మతిపూర్వమమత్యా చ క్రమాత్తనిష్కృతిం శృణు । కృత్వాగ్నిముదకం స్నానం స్పర్శనం వహనం కథామ్

బుద్ధితో, లేకుండా, ఏ క్రమంలో పాపపరిహారం చేయాలో విను. అగ్ని, నీరు సమర్పించడం, స్నానం, స్పర్శ, మృతదేహాన్ని మోసిపోవడం, కథను చదవడం—ఇవి చేయాలి.

రజ్జుచ్ఛేదాశ్రుపాతఞ్చ తప్తకృచ్ఛ్రేణ శుధ్యతి । ఏషామన్యతమం ప్రేతం యో వహేత్తు దేహత వా

కట్టును కోయడం, కన్నీళ్లు కార్చడం, లేదా కఠినమైన వ్రతం చేయడం ద్వారా పవిత్రత వస్తుంది. మృతదేహాన్ని మోయినవాడు, వీటిలో ఏదైనా చేసి పవిత్రుడవుతాడు.

కటోదకక్రియాం కృత్వా కృచ్ఛ్ర సాన్తపనం చరేత్ । నిమిత్తే లఘుని స్వల్పం మహన్మహతి కల్పయేత్

మృతునికి నీటిక్రియ చేసిన తర్వాత కృచ్ఛ్ర సాంతపన వ్రతం చేయాలి. చిన్న కారణానికి చిన్న వ్రతం, పెద్ద కారణానికి పెద్ద వ్రతం చేయాలని చెప్పారు.

గరుడ ఉవాచ । కృచ్ఛ్రస్య తప్తకృచ్ఛ్రస్య తథా సాన్తపనస్య చ । లక్షణం బ్రూహి మే స్వామింస్త్రయాణామపి సువ్రత

గరుత్మంతుడు అడిగాడు: ప్రభూ! కృచ్ఛ్ర, తప్తకృచ్ఛ్ర, సాంతపన వ్రతాలకు లక్షణాలు ఏమిటో నాకు వివరించండి.

శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । త్ర్యహం ప్రాతస్త్ర్యహం సాయం త్ర్యహమద్యాదయాచితమ్ । ఉపవాసస్త్ర్యహఞ్చైవ ఏష కృచ్ఛ్ర ఉదాహృతః

శ్రీకృష్ణుడు ఇలా చెప్పాడు: మూడు రోజులు ఉదయాన్నే, మూడు రోజులు సాయంత్రం, మూడు రోజులు భిక్షాటనతో, మూడు రోజులు ఉపవాసంగా ఉండటం—ఇదే కృచ్ఛ్ర వ్రతం.

తప్తక్షీరఘృతామ్బూనామేకైకం ప్రత్యహం పిబేత్ । ఏకరాత్రోపవాసశ్చ తప్తకృచ్ఛ్ర ఉదాహృతః

తప్తమైన పాలు, నెయ్యి, నీరు—వీటిలో ఒక్కొక్కటి ప్రతి రోజు తాగాలి. ఒక రాత్రి ఉపవాసంగా ఉండాలి. ఇదే తప్తకృచ్ఛ్ర వ్రతం.

గోమూత్రం గోమయం క్షీరం దధి సర్పిః కుశోదకమ్ । జగ్ధ్వా పరేఽహ్న్యుపవసేత్కృచ్ఛ్రం సాన్తపనఞ్చరన్

ఆవు మూత్రం, గోమయం, పాలు, పెరుగు, నెయ్యి, కుశఘ్రాసంతో తాకిన నీరు—వీటిని తిని, మరుసటి రోజు ఉపవాసంగా ఉండాలి. ఇదే సాంతపన వ్రతం.

మయా తేఽయం సమాఖ్యాతో దుర్మృతస్య విధిః ఖగ । తదా మృతం విజానీయాద్దీపనిర్వాణమాగతః

ఓ పక్షీ! తప్పుగా మరణించినవారికి చేసే విధిని నేను నీకు వివరించాను. దీపం ఆగిపోయినప్పుడు, మనిషి మరణించినట్టుగా తెలుసుకో.

అగ్నిదాహం తతః కుర్యాత్సూతకఞ్చ దినత్రయమ్ । దశాహం గర్తపిణాడఞ్చ కర్తవ్యం ప్రేతపూర్వకమ్

ఆ తర్వాత దహనం చేసి, మూడు రోజులు సూతకం పాటించాలి. పది రోజుల పాటు, మృతుని కోసం గోతిని కూడా చేయాలి.

ఏవం విధిం తతః కుర్యాత్తతః ప్రేతశ్చ ముక్తిభాక్ । మృతభ్రాన్త్యా ప్రతికృతేః కృతే దాహే స వై యది

ఈ విధంగా కర్మను చేయాలి. అప్పుడు మృతుడు మోక్షాన్ని పొందుతాడు. ఎవరో మరణించలేదని తెలియక, కర్మ చేసి, దహనం చేస్తే—