గరుడపురాణమ్

అనాదిత్వం సమం ద్వాభ్యాం స్వరూపం తద్విలక్షణమ్ । ఏకః సత్యం తథా భాగీ విచారేణ పరం మృషా ॥ ౧,౨౩౬.

ఆది లేనిది రెండింటికీ సమంగా ఉన్నా, వాటి అసలు స్వరూపం వేరే వేరే. ఒకటి నిజంగా ఉన్నది, మరొకటి విచారించితే అసత్యమే.

అజోపి హి సకృత్ప్రేత్య సంభవామ్యాత్మమాయయా । మాయేచ్ఛయా ద్విధా స స్యాత్పతిః పత్నీ సుఖం జగత్ ॥ ౧,౨౩౬.

పుట్టకపోయినా, నేను నా మాయ వల్ల ఒక్కసారి పుట్టుతాను. మాయా సంకల్పంతో నేను ఇద్దరిగా, భర్తగా, భార్యగా, సుఖంగా, జగత్తుగా మారుతాను.

అష్టావింశతిభేదైస్తు త్రైగుణ్యం విద్యతే పృథక్ । చతురశీతిర్లక్ష్యన్తే నరనార్యాకృతీని చ ॥ ౧,౨౩౬.

ఇరవై ఎనిమిది విధాలుగా మూడు గుణాలు వేరుగా కనిపిస్తాయి. ఎనభై నాలుగు రకాల మగ, ఆడ రూపాలు కూడా కనిపిస్తాయి.

ఏషువిశ్వం ప్రభవతి ఖణ్డజం మాయయా యథా । ఆదావన్తే చ సన్త్యేతే నామరూపక్రియాదయః ॥ ౧,౨౩౬.

ఈ వాటిలో, మాయ వల్ల విభజింపబడిన ఈ సృష్టి అంతా ఉద్భవిస్తుంది. ప్రారంభంలోను, చివర్లోను, పేర్లు, రూపాలు, క్రియలు మొదలైనవి ఉంటూనే ఉంటాయి.

సత్తావకల్పనం కాలే న సన్తి పరమార్థతః । యథా రథాదయః స్వప్నే సన్తో నైవ చ సత్యతః ॥ ౧,౨౩౬.

కాలంలో ఉన్నట్టు కనిపించే జీవితం నిజంగా లేదు. కలలో రథాలు వంటివి కనిపించినా అవి నిజంగా లేవు కదా.

తథా జాగ్రదవస్థాయాం భూతాని న తు సన్నిధౌ । ద్వైరూప్యం మాయయా యాతి జాగ్రత్స్వప్నపదజ్ఞ (క్ష) యోః ॥ ౧,౨౩౬.

అలాగే, మేలుకున్న స్థితిలో కూడా భూతాలు నిజంగా లేవు. మాయ వల్ల మేల్కొనడం, కలలలో ఉండడం అనే ద్వంద్వ భావన వస్తుంది.

ఏవమేతత్పరం బ్రహ్మ స్వప్నజాగ్రత్పదద్వయే । సుషుప్తమచలం రూపమద్వయం పదముచ్యతే ॥ ౧,౨౩౬.

ఇలా, పరబ్రహ్మం కలలోనూ మేల్కొన్న స్థితిలోనూ ఒకేలా ఉంటుంది. అది సుషుప్తి అనే స్థిరమైన, ద్వంద్వరహితమైన స్థితిగా చెప్పబడుతుంది.

మాయావిచారసిద్ధైవ విచారేణ విలీయతే । ఆపాతరహితా సాపి కల్పనా కాలవర్తినీ ॥ ౧,౨౩౬.

మాయను విచారంతో తెలుసుకుంటే, అదే విచారంతో అది కరుగుతుంది. ఆ భావన కూడా అసలేమీ లేని, కాలంలో మాత్రమే ఉండే ఊహ మాత్రమే.

ఏవం తస్యా (దాత్యా) త్మనాదిత్యం సిద్ధమేకస్య సత్యజా । సతోస్తిత్వం వసాతిత్వాదస్తిత్వాసత్యతాం తతః ॥ ౧,౨౩౬.

అలా, ఆ పరమాత్మ ద్వారా ఒక్కటే నిజమని స్థిరమవుతుంది. నిజమైనదే ఉన్నప్పుడు, అసత్యం ఉండదు. అందుకే అసత్యం లేనిదిగా తేలిపోతుంది.

జ్ఞానం తతోప్యనన్తో నః పూర్ణోన్తః శుకమాత్మనా । న నిత్యభావాజ్జాతోహమకృత్వాదమృతోస్మ్యహమ్ । దీపవద్ధృదయే జ్యోతిరహం బ్రహ్మాస్మి ముక్తయే ॥ ౧,౨౩౬.

జ్ఞానం మనలో అనంతమైనది, సంపూర్ణమైనది, స్వచ్ఛమైనది. నేను ఎప్పుడూ పుట్టలేదు, మరణించను కూడా. హృదయంలో దీపంలా వెలిగే వెలుగు నేనే, ముక్తికోసం బ్రహ్మనే.

శ్రీగరుడమహాపురాణమ్ ౨౩౭ శ్రీబగవానువాచ । గీతాసారం ప్రవక్ష్యామి అర్జునాయోదితం పురా । అష్టాఙ్గయోగయుక్తాత్మా సర్వవేదాన్తపారగః ॥ ౧,౨౩౭.

శ్రీభగవంతుడు ఇలా అన్నాడు: అర్జునుడికి చెప్పిన గీతాసారాన్ని ఇప్పుడు చెబుతాను. అష్టాంగయోగంతో కూడిన మనస్సుతో, అన్ని వేదాంతాలను గ్రహించినవాడు.

ఆత్మలాభః పరో నాన్య అత్మదేహాదివర్జితః । హీనరూపాదిదేహాన్తః కరణత్వాదిలోచనః ॥ ౧,౨౩౭.

ఆత్మను పొందడమే పరమ లక్ష్యం, దాని కంటే వేరొకటి లేదు. అది శరీరం మొదలైన వాటి నుండి వేరుగా ఉంటుంది, తక్కువ రూపాలు, శరీరాల కంటే భిన్నంగా అంతర్యామిగా ఉంటుంది.

బిజ్ఞానరహితః ప్రాణః సుషుప్తౌ హి ప్రతీయతే । నాహమాత్మా చ దుః ఖాదిసంసారాదిసమన్వయాత్ ॥ ౧,౨౩౭.

అవగాహన లేకుండా ప్రాణం సుషుప్తిలో కనిపిస్తుంది. నేను ఆత్మను కాదు, ఎందుకంటే అది బాధలు, సంసారం మొదలైన వాటితో కలిసిపోతుంది.

విధూమ ఇవ దీప్తార్చిరాదీప్త (దిత్య) ఇవ దీప్తిమాన్ । వైద్యుతోఽగ్నిరివాకాశే హృత్సఙ్గే ఆత్మనాత్మని ॥ ౧,౨౩౭.

పొగ లేకుండా వెలిగే జ్యోతి లాగా, ప్రకాశించే సూర్యునిలా, ఆకాశంలో మెరుపులా, ఆత్మ హృదయంలో స్థిరంగా ఉంటుంది.

శ్రోత్రాదీని న పశ్యన్తి స్వంస్వమాత్మానమాత్మనా । సర్వజ్ఞః సర్వదర్శో చ క్షేత్రజ్ఞస్తాని పశ్యన్తి ॥ ౧,౨౩౭.

చేతులు, కాళ్లు మొదలైన ఇంద్రియాలు తమను తాము చూడలేవు. కానీ అన్నీ తెలిసినవాడు, అన్నీ చూసేవాడు, క్షేత్రజ్ఞుడు వాటిని గ్రహిస్తాడు.

యదా ప్రకాశతే హ్యాత్మా పటే దీపో జ్వలన్నివ । జ్ఞానముత్పద్యతే పుంసాం క్షయాత్పాపస్య కర్మణః ॥ ౧,౨౩౭.

దీపం బట్టపై వెలిగినట్టు ఆత్మ వెలిగినప్పుడు, పాపకర్మలు నశించినప్పుడు మనుషులకు జ్ఞానం కలుగుతుంది.

యథాదర్శతలప్రఖ్యే పశ్యత్యాత్మానమాత్మని । ఇన్ద్రియాణీన్ద్రియార్థాంశ్చ మహాభూతాని పఞ్చకమ్ ॥ ౧,౨౩౭.

స్పష్టమైన అద్దంలో మనని మనం చూసుకున్నట్టు, ఆత్మ తనలోనే ఇంద్రియాలు, వాటి విషయాలు, ఐదు భూతాలను గ్రహిస్తుంది.

మనోబుద్ధిరహఙ్కారమవ్యక్తం పురుషం తథా । ప్రసంఖ్యాయ పరంవ్యాప్తో విముక్తో బన్ధవైర్భవేత్ ॥ ౧,౨౩౭.

వివేకంతో మనస్సు, బుద్ధి, అహంకారం, అవ్యక్తం, పురుషుడిని తెలుసుకుంటాడు. అలా పరమాత్మను అనుసంధానించి బంధనాల నుండి విముక్తి పొందుతాడు.

ఇన్ద్రియగ్రామమఖిలం మనసాభినివేశ్య చ । మనశ్చైవాప్యహఙ్కారే ప్రతిష్ఠాప్య చ పాణ్డవ ॥ ౧,౨౩౭.

ఇంద్రియ సమూహాన్ని మనస్సుతో ఏకాగ్రపరిచి, ఆ మనస్సును అహంకారంలో స్థాపించాలి, ఓ పాండవా.

అహం కారం తథా బుద్ధౌ బుద్ధిం చ ప్రకృతావపి । ప్రకృతిం పురుషే స్థాప్య పురుషం బ్రహ్మణి న్యసేత్ ॥ ౧,౨౩౭.

అహంకారాన్ని బుద్ధిలో, బుద్ధిని ప్రకృతిలో, ప్రకృతిని పురుషునిలో, పురుషుని బ్రహ్మలో స్థాపించాలి.

అహం బహ్మ పరం జ్యోతిః ప్రసంఖ్యాయ విముచ్యతే । నవద్వారమిదం గేహం తిసృణాం?పఞ్చసాక్షికమ్ ॥ ౧,౨౩౭.

నేనే బ్రహ్మ, పరమ జ్యోతి. వివేకంతో విముక్తి లభిస్తుంది. ఈ శరీరం తొమ్మిది ద్వారాల గృహం, మూడు, అయిదు అనే సాక్షులతో కూడినది.

క్షేత్రజ్ఞాధిష్ఠితం విద్వాన్యో వేద స వరః కవిః । అశ్వమేధసహస్రాణి వాజపేయశతాని చ । జ్ఞానయజ్ఞస్య సర్వాణి కలాం నార్హన్తి షోచ్శీమ్ ॥ ౧,౨౩౭.

ఈ శరీరంలో నివసించే ఆత్మను తెలుసుకున్న జ్ఞానిని, గొప్ప మునిని, వేల అశ్వమేధ యాగాలు, వందల వాజపేయ యాగాలు చేసినా, ఆ జ్ఞానయజ్ఞానికి ఒక చిన్న భాగానికీ సరిపోలేవు.

శ్రీగరుడమహాపురాణమ్ ౨౩౮ శ్రీభగవానువాచ । యమశ్చ నియమ.పార్థ ఆసనం ప్రాణసంయమః । ప్రత్యాహారస్తథా ధ్యానం ధారణార్జున సప్తమీ ॥ ౧,౨౩౮.

శ్రీభగవంతుడు ఇలా అన్నాడు: యమము, నియమము, ఆసనం, శ్వాస నియంత్రణ, ఇంద్రియ నియమము, ధ్యానం, ధారణ—అర్జునా! ఇవే యోగానికి ఏడుసూత్రాలు.

సమాధిరితి చాష్టాఙ్గో యోగ ఉక్తో విముక్తయే । కర్మణా మనసా వాచా సర్వభూతేషు సర్వదా ॥ ౧,౨౩౮.

సమాధి ఎనిమిదవ అంగంగా చెప్పబడింది, ఇది మోక్షానికి మార్గం. కార్యములో, మనసులో, మాటలో, అన్ని జీవుల పట్ల ఎప్పుడూ పాటించాలి.

హింసావిరామకో ధర్మో హ్యాహింసా పరమం సుఖమ్ । విధినా యా భవేద్ధింసా సా త్వహింసా ప్రకీర్తితా ॥ ౧,౨౩౮.

హింసను వదిలిన ధర్మమే నిజమైన ధర్మం; హింస చేయకపోవడమే పరమానందం. నియమంగా జరిగే హింస కూడా అహింసగా పరిగణించబడుతుంది.

సత్యం బ్రూయాత్ప్రియం బ్రూయాన్న బ్రూయాత్సత్యమప్రియమ్ । ప్రియం చ నానృతం బ్రూయాదేష ధర్మః సనాతనః ॥ ౧,౨౩౮.

సత్యాన్ని చెప్పాలి, మధురంగా చెప్పాలి; కానీ, చేదు సత్యాన్ని చెప్పకూడదు, మధురమైన అబద్ధాన్ని కూడా చెప్పకూడదు—ఇదే శాశ్వత ధర్మం.

యచ్చద్రవ్యాపహరణం చౌర్యాద్వాథ బలేన వా । స్తేయం తస్యానాచరణమస్తేయం ధర్మసాధనమ్ ॥ ౧,౨౩౮.

ఎవరైనా దేనినైనా దొంగతనంగా లేదా బలవంతంగా తీసుకోవడం తప్పు. అలాంటి దొంగతనాన్ని చేయకుండా ఉండడమే అస్తేయం, ఇది ధర్మ సాధనకు మార్గం.

కర్మణా మనసా వాచా సర్వావస్థాసు సర్వదా । సర్వత్ర మైథునత్యాగం బ్రహ్మచర్యం ప్రచక్షతే ॥ ౧,౨౩౮.

కార్యములో, మనసులో, మాటలో, ఎప్పుడూ, అన్ని పరిస్థితుల్లో—ప్రతి చోటా కామాన్ని పూర్తిగా వదిలిపెట్టడమే బ్రహ్మచర్యం.

ద్రవ్యాణామప్యనాదానమాపత్స్వపి తథేచ్ఛయా । అపరిగ్రహమిత్యాహుస్తం ప్రయత్నేన వర్జయేత్ ॥ ౧,౨౩౮.

ఏ వస్తువునైనా, అవసరంలోనైనా, కోరికతోనైనా తీసుకోకపోవడమే అపరిగ్రహం అంటారు. దాన్ని శ్రద్ధగా దూరంగా ఉంచాలి.