తథాష్టాదశ విద్యాశ్చ హరీ రుద్రం తతోఽబ్రవీత్ హరిరువాచ 2.
అలాగే, పదహారు విద్యలు గురించి కూడా—అప్పుడు హరి రుద్రునితో ఇలా అన్నాడు:
అహం హి దేవో దేవానాం సర్వలోకేశ్వరేశ్వరః 2.
నేనే దేవతలకు దేవుడిని, అన్ని లోకాలకు అధిపతిని, వారి పాలకులకు కూడా అధిపతిని.
అహం హి పూజితో రుద్ర ! దదామి పరమాం గతిమ్ 2.
ఓ రుద్రా! నన్ను ఆరాధించినప్పుడు, నేను వారికి పరమ గతి ప్రసాదిస్తాను.
జగత్స్థితేరహం బీజం జగత్కర్త్తా త్వహం శివ ! 2.
ఈ లోకానికి నేను విత్తనం, ఓ శివా! ఈ జగత్తును సృష్టించేది కూడా నేనే.
అవతారైశ్చ మత్స్యాద్యైః పాలయామ్యఖిలం జగత్ 2.
మత్స్యావతారం మొదలైన నా అవతారాలతో నేను ఈ సర్వ లోకాన్ని కాపాడుతాను.
స్వర్గాదీనాం చ కర్త్తాహం స్వర్గాదీన్యహమేవ చ 2.
స్వర్గాది లోకాలను సృష్టించేది నేనే, స్వర్గాది లోకాలు కూడా నేనే.
జ్ఞాతా శ్రోతా తథా మన్తా వక్తా వక్తవ్యమేవ చ 2.
నేనే తెలుసుకునేవాడిని, వినేవాడిని, ఆలోచించేవాడిని, చెప్పేవాడిని, చెప్పవలసినదీ నేనే.
ధ్యానం పూజోపహారోఽహం మణ్డలాన్యహమేవ చ 2.
ధ్యానం, పూజలో సమర్పణ, పవిత్ర మండలాలు అన్నీ నేనే.
సర్వజ్ఞానాన్యహం శమ్భో ! బ్రహ్మాత్మాహమహం శివ ! 2.
ఓ శంభూ! సమస్త జ్ఞానం నేనే; ఓ శివా! బ్రహ్మ తత్వం కూడా నేనే.
అహం సాక్షాత్సదాచారో ధర్మోఽహం వైష్ణవో హ్యహమ్ 2.
నేరుగా సద్ఆచారం నేనే, ధర్మం నేనే, వైష్ణవ మార్గం కూడా నేనే.
యమోఽహం నియమో రుద్ర ! వ్రతాని వివిధాని చ 2.
ఓ రుద్రా! నియమం, ఆచరణ, వివిధ వ్రతాలు అన్నీ నేనే.
పురా మాం గరుడః పక్షీ తపసారాధయద్భువి 2.
పూర్వం గరుడుడు అనే పక్షి భూమిపై తపస్సుతో నన్ను ఆరాధించాడు.
మమ మాతా చ వినతా నాగైర్దాసీకృతా హరే 2.
నా తల్లి వినతను, ఓ హరివు, పాములు దాసిగా చేసుకున్నాయి.
దాస్యాద్విమోక్షయిష్యామి యథాహం వాహనస్తవ 2.
నేను ఆమెను దాస్య స్థితి నుంచి విముక్తి కలిగిస్తాను, ఎలా నేను నీ వాహనమయ్యానో అలా.
పురాణసంహితాకర్త్తా యథాఽహం స్యాం తథా కురుం విష్ణురువాచ 2.
నేను పురాణ సంగ్రహాలను రచించినట్లే, నువ్వూ అలాగే చేయాలి అని విష్ణువు చెప్పాడు.
నాగదాస్యాన్మాతరం త్వం వినతాం మోక్షయిష్యసి 2.
నువ్వు పాముల దాస్య బంధనంనుంచి నీ తల్లి వినతను విముక్తి చేస్తావు.
మహాబలో వాహనస్త్వం భవిష్యసి విషార్దనః 2.
నీవు మహాబలుడు, వాహనుడు, విషాన్ని నాశనం చేసే వాడవుగా అవుతావు.
యదుక్తం మత్స్వరూపం చ తవ చావిర్భవిష్యతి 2.
నా ఏ రూపాన్ని వివరించారో, అది నీకు ప్రత్యక్షమవుతుంది.
యథాహం దేవదేవానాం శ్రీః ఖ్యాతో వినతాసుత 2.
వినతా కుమారా! నేను దేవతలకు శ్రీరూపంగా ప్రసిద్ధుడినట్లే—
యథాహం కీర్త్తనీయోఽథ తథా త్వం గరుడాత్మనా 2.
నేను ఎలా కీర్తించదగినవాడినో, అలాగే నువ్వు గరుడ స్వరూపంతో కీర్తించదగినవాడవు.
ఇత్యుక్తో గరుడో రుద్ర ! కశ్యపాయాహ పృచ్ఛతే 2.
ఇలా అడిగినప్పుడు, గరుత్మంతుడు కశ్యపుని ప్రశ్నకు సమాధానం చెప్పాడు, ఓ రుద్రా!
స్వయం చాన్యమనా భూత్వా విద్యయాన్యాన్య జీవయత్ గరుడోక్తం గారుడం హి శ్రృణు రుద్ర ! మదాత్మకమ్ ।। 2.
తన మనస్సు మరొకదానిపై నిలిపి, విద్యతో మరొకరిని ప్రాణం పోసాడు. గరుత్మంతుడు తన స్వరూపమైన గారుడ విద్యను చెప్పినదాన్ని విను, ఓ రుద్రా!
ఇతి రుద్రాబ్జజౌ విష్ణోః శుశ్రావ బ్రహ్మణో మునిః 3.
ఇలా బ్రహ్మ నుండి, పద్మంలో జన్మించిన రుద్రుడు, విష్ణువు గురించి ఆ ముని విన్నాడు.
మునీనాం శ్రృణ్వతాం మధ్యే సర్గాద్యం దేవపూజనమ్ 3.
మునులు అందరూ వినుతూ ఉండగా, సృష్టి ప్రారంభంలో దేవతల ఆరాధన ఎలా జరిగిందో వివరించబడింది.
వర్ణాశ్రమాదిధర్మాశ్చ దానరాజ్యాదిధర్మకాః 3.
వర్ణాశ్రమ ధర్మాలు, దానం, రాజ్యం వంటి విధులు కూడా వివరించబడ్డాయి.
అంగాని ప్రలయో ధర్మకామార్థజ్ఞానముత్తమమ్ 3.
ఆంగాలు, లయ, ధర్మం, కామం, అర్థం అనే విషయాల్లో ఉన్న ఉత్తమమైన జ్ఞానం వివరించబడింది.
పురాణే గారుడే సర్వం గరుడో భగవానథ 3.
ఈ సర్వ విషయాలను గారుడ పురాణంలో, భగవంతుడైన గరుత్మంతుడు వివరించాడు.
భుత్వా హరేర్వాహనం చ సర్గాదీనాం చ కారణమ్ 3.
హరివాహనుడై, సృష్టి మొదలైన వాటికి కారణమైన గరుత్మంతుడు,
చక్రే క్షుధా హృతం యస్య బ్రహ్మాణ్డముదరే హరేః 3.
హరిదేవుని పొట్టలోని బ్రహ్మాండాన్ని ఆకలి తో పట్టుకున్న వాడు ఈ కార్యాలను చేశాడు.
కశ్యపో గారుడాద్వృక్షం దగ్ధం చాజీవయద్యతః 3.
గరుత్మంతుడి విద్యా శక్తితో, కశ్యపుడు గారుడుని వల్ల కాలిన వృక్షాన్ని మళ్లీ ప్రాణం పోశాడు.