గరుడపురాణమ్

గన్ధ్యాకర్మావసానే తు స్వయం హోమో విధీయతే । స్వయం హోమఫలం యత్తు తదన్యేన న జాయతే ॥ ౧,౨౧౩.

సంధ్యాకర్మ ముగిసిన తర్వాత స్వయంగా హోమం చేయాలి. మనమే చేసిన హోమానికి వచ్చే ఫలితం, ఇతరులు చేసినదానితో రాదు.

ఋత్విక్పుత్రో గురుర్భ్రాతా భాగినేయోఽథ విట్పతిః । ఏభిరేవ హుతం యత్తు తద్ధుతం స్వయమేవ హి ॥ ౧,౨౧౩.

ఋత్విక్, కుమారుడు, గురువు, సోదరుడు, మేనల్లుడు, కుటుంబాధిపతి— వీరే హోమం చేసినప్పుడు, అది మనమే చేసినట్లే ఫలితం కలుగుతుంది.

బ్రహ్మా వై గార్హపత్యాగ్నిర్దక్షిణాగ్నిస్త్రిలోచనః । విష్ణురాహవనీయాగ్నిః కుమారః సత్య ఉచ్యతే ॥ ౧,౨౧౩.

బ్రహ్మ గార్హపత్యాగ్ని, దక్షిణాగ్ని త్రిలోచనుడు, విష్ణువు ఆహవనీయాగ్ని, కుమారుడు సత్యంగా చెప్పబడతారు.

కృత్వా హోమం యథాకాలం సౌరాన్మన్త్రాఞ్జపేత్తతః । సమాహితాత్మా సావిత్రీం ప్రణవం చ యథోదితమ్ ॥ ౧,౨౧౩.

సమయానికి హోమం చేసిన తర్వాత, సూర్య మంత్రాలను, సావిత్రి మంత్రాన్ని, ప్రణవాన్ని మనస్సు ఏకాగ్రతతో జపించాలి.

ప్రణవే నిత్యయుక్తస్య వ్యాహృతీషు చ సప్తసు । త్రిపదాయాం చ సావిత్ర్యాం న భయం విద్యతే క్వచిత్ ॥ ౧,౨౧౩.

ప్రణవంలో, ఏడు వ్యాహృతుల్లో, మూడు పాదాల సావిత్రిలో ఎప్పుడూ నిమగ్నుడై ఉండేవారికి ఎక్కడా ఎలాంటి భయం ఉండదు.

గాయత్త్రీం యో జపేన్నిత్యం కల్యముత్థాయ మానవః । లిప్యతే న స పాపేన పద్మపత్రమివామ్భసా ॥ ౧,౨౧౩.

ప్రతి రోజు శుభసమయంలో లేచి గాయత్రీ మంత్రాన్ని జపించే మనిషికి పాపం అంటదు. అది నీటిలో తడవని తామర ఆకులా ఉంటుంది.

శ్వేతవర్ణా సముద్దిష్టా కౌశైయవసనా తథా । అక్షసూత్రధరా దేవీ పద్మాసనగతా శుభా ॥ ౧,౨౧౩.

ఆమె తెల్లని వర్ణంతో, పట్టు వస్త్రాలు ధరించి, జపమాల ధరించి, పద్మాసనంలో కూర్చున్న శుభమయి దేవతగా వర్ణించబడింది.

ఆవాహ్య యజుపానేన తేజోఽసీతి విధానతః । ఏతద్యజుః పురా దైవైర్దృష్టిదర్శనకాఙ్క్షిభిః ॥ ౧,౨౧౩.

యజుర్వేద మంత్రాలతో నియమానుసారం తేజస్సును ఆహ్వానించి, ఈ యజుర్వేదాన్ని దేవతలు పూర్వం దర్శించాలనే ఆకాంక్షతో చూశారు.

ఆదిత్యమణ్డలాన్తః స్థాం బ్రహ్మలోకస్థితామపి । తత్రావాహ్య జపిత్వాతో నమస్కారాద్విసర్జయేత్ ॥ ౧,౨౧౩.

ఆ ఆదిత్య మండలంలో ఉన్నదాన్నైనా, బ్రహ్మలోకంలో స్థిరంగా ఉన్నదాన్నైనా అక్కడ ఆహ్వానించి జపం చేసి, నమస్కారం చేసి, మరల విడిచిపెట్టాలి.

పూర్వాహ్న ఏవ కుర్వీత దేవతానాం చ పూజనమ్ । న విష్ణోః పరమో దేవస్తస్మాత్తం పూజయేత్సదా ॥ ౧,౨౧౩.

దేవతల పూజను ఉదయం ముందే చేయాలి. విష్ణువు కన్నా గొప్ప దేవుడు లేడు కనుక ఎప్పుడూ ఆయనను పూజించాలి.

బ్రహ్మవిష్ణుశివాన్దేవాన్న పృథగ్భావయేత్సుధీః । లోకేఽస్మిన్మఙ్గలాన్యష్టౌ బ్రాహ్మణో గౌర్హుతాశనః ॥ ౧,౨౧౩.

బ్రహ్మ, విష్ణు, శివులను వేర్వేరు దేవతలుగా భావించకూడదు. ఈ లోకంలో ఎనిమిది మంగళకరమైనవే: బ్రాహ్మణుడు, ఆవు, అగ్ని, బంగారం, నెయ్యి, సూర్యుడు, నీరు, ఎనిమిదవదిగా రాజు.

హిరణ్యం సర్పిరాదిత్య ఆపో రాజా తథాష్టమః । ఏతాని సతతం పశ్యేదర్చయేచ్చ ప్రదక్షిణమ్ ॥ ౧,౨౧౩.

బంగారం, నెయ్యి, సూర్యుడు, నీరు, రాజు—ఈ ఎనిమిది ఎప్పుడూ చూడాలి, పూజించాలి, వాటిని ప్రదక్షిణగా తిరగాలి.

వేదస్యాధ్యయనం పూర్వం విచారోభ్యసనం జపః । తద్దానం చైవ శిష్యభ్యో వేదాభ్యాసో హి పఞ్చధా ॥ ౧,౨౧౩.

వేదాన్ని చదవడం, ఆలోచించడం, పునఃపఠనం, జపం, శిష్యులకు దానం—ఇవి ఐదు విధాలుగా వేదాభ్యాసం.

వేదార్థం యజ్ఞశాస్త్రాణి ధర్మశాస్త్రాణి చైవ హి । మూల్యేన లేఖయిత్వా యో దద్యాద్యాతి స వైదికమ్ ॥ ౧,౨౧౩.

వేదార్థం, యజ్ఞశాస్త్రాలు, ధర్మశాస్త్రాలను వ్రాసి, వాటిని ధరతో ఇచ్చినవాడు వేదపండితుడిగా పరిగణించబడతాడు.

ఇతిహా సపురాణాని లిఖిత్వాయః ప్రయచ్ఛతి । బ్రహ్మదానసమం పుణ్యం ప్రాప్నోతి ద్విగుణీకృతమ్ ॥ ౧,౨౧౩.

ఇతిహాసాలు, పురాణాలు వ్రాసి దానం చేసినవాడు, బ్రహ్మజ్ఞాన దానంతో సమానమైన, రెండింతలు పుణ్యం పొందుతాడు.

మృతీయే చ తథా భాగే పోష్యవర్గార్థసాధనమ్ । మాతా పితా గురుర్భ్రాతా ప్రజా దీనాః సమాశ్రితాః ॥ ౧,౨౧౩.

మూడవ భాగంలో కూడా పోషించవలసినవారు: తల్లి, తండ్రి, గురువు, అన్న, సంతానం, పేదలు, ఆశ్రయించేవారు—వీరి పోషణకు అవసరమైన వనరులు కలిగి ఉండాలి.

అభ్యాగతోఽతిథిశ్చాగ్నిః పోష్యవర్గా ఉదాహృతః । భరణం పోష్యవర్గస్య ప్రశస్తం స్వర్గసాధనమ్ ॥ ౧,౨౧౩.

అతిథి, అగ్ని కూడా పోషించవలసినవారిలోకి వస్తారు. వీరి పోషణ పరలోక ప్రాప్తికి ఉత్తమ మార్గంగా చెప్పబడింది.

భరణం పోష్య వర్గస్య తస్మాద్యత్నేన కారయేత్ । స జీవతి వరశ్చైకో బహుభిర్యోపజీవ్యతి ॥ ౧,౨౧౩.

కాబట్టి పోషించవలసినవారి సంరక్షణకు శ్రమించాలి. ఒకడు బతికితే, అతని ద్వారా అనేక మంది జీవించగలుగుతారు.

జీవన్తో మృతకాస్త్వన్యే పురుషాః స్వోదరమ్భరాః । స్వకీయోదరపూర్తిశ్చ కుక్కురస్యాపి విద్యతే ॥ ౧,౨౧౩.

తమ కడుపు నింపుకునే వారు, బతికున్నా, చనిపోయినవారితో సమానం. తమ కడుపు నింపుకోవడం కుక్కకూ తెలుసు.

అర్థేభ్యోఽపి వివృద్ధేభ్యః సమ్భూతేభ్యస్తతస్తతః । క్రియాః సర్వాః ప్రవర్తన్తే పర్వతేభ్య ఇవాపగాః ॥ ౧,౨౧౩.

ధనం పెరిగినా, ఎక్కడి నుండైనా వచ్చినా, అన్ని కార్యాలు దానివల్లనే జరుగుతాయి. పర్వతాలనుండి నదులు ప్రవహించునట్లు.

సర్వరత్నాకరా భూమిర్ధాన్యాని పశవః స్త్రియః । అర్థస్య కార్యయోగిత్వాదర్థ ఇత్యభిధీయతే ॥ ౧,౨౧౩.

ఈ భూమి అన్నిరకాల రత్నాలు, ధాన్యాలు, పశువులు, స్త్రీలు కలిగి ఉండి, కార్యానికి అనుకూలంగా ఉండే కారణంగా 'ధనం' అని పిలవబడుతుంది.

అద్రోహేణైవ భూతానామల్పద్రోహేణ వా పునః । యా వృత్తిస్తాం సమాస్థాయ విప్రో జీవేదనాపది ॥ ౧,౨౧౩.

ప్రాణులకు హాని చేయకుండా, లేకపోతే తక్కువ హాని కలిగించడానికైనా, బ్రాహ్మణుడు ఎలాంటి కష్టమూ లేని సమయంలో అలాంటి జీవనోపాయం ఎంచుకుని జీవించాలి.

ధనం తు త్రివిధం జ్ఞేయం శుక్లం శబలమేవ చ । కృష్ణం చ తస్య విజ్ఞేయో విభాగః సప్తధా పృథక్ ॥ ౧,౨౧౩.

ధనాన్ని మూడు విధాలుగా తెలుసుకోవాలి: శుద్ధమైనది, మిశ్రమమైనది, క్రూరమైనది. దీని విభాగం ఏడు రకాలుగా వేరు వేరుగా తెలుసుకోవాలి.

క్రమాయత్తం ప్రీతిదత్తం ప్రాప్తం చ సహ భార్యయా । అవిశేషేణ సర్వేషాం వర్ణానాం త్రివిధం ధనమ్ ॥ ౧,౨౧౩.

పారంపర్యంగా వచ్చిన ధనం, ప్రేమతో ఇచ్చిన ధనం, భార్యతో కలిసి వచ్చిన ధనం—ఈ మూడు రకాల ధనం అన్ని వర్ణాలకు సమానంగా వర్తిస్తాయి.

వైశేషికం ధనం దృష్టం బ్రాహ్మణస్య త్రిలక్షణమ్ । యాజనాధ్యాపనే నిత్యం విశుద్ధశ్చ (ద్ధాచ్చ) ప్రతిగ్రహః ॥ ౧,౨౧౩.

బ్రాహ్మణునికి ప్రత్యేకమైన ధనం మూడు విధాలుగా ఉంటుంది: యజ్ఞంలో కర్మకాండ చేయడం, బోధించడం, శుద్ధమైన దానం స్వీకరించడం.

త్రివిధం క్షత్రియస్యాపి ప్రాహుర్వైశేషికం ధనమ్ । శుద్ధార్థం లబ్ధకరజం దణ్డాప్తం జయజం తథా ॥ ౧,౨౧౩.

క్షత్రియునికి మూడు రకాల ధనం ఉన్నాయని చెబుతారు. ఒకటి పవిత్రమైన సంపాదన, రెండవది పన్నుల ద్వారా వచ్చినది, మూడవది యుద్ధంలో గెలిచి సంపాదించినది.

వైశేషికం ధనం దృష్టం వైశ్యస్యాపి విలక్షణమ్ । కృషిగోరక్షవాణిజ్యం శూద్రస్యైభ్యస్త్వనుగ్రహాత్ ॥ ౧,౨౧౩.

వైశ్యునికి వేర్వేరు రకాల ధనం ఉంటాయని గుర్తించారు. అవి వ్యవసాయం, పశుపోషణ, వ్యాపారం. శూద్రుడికి ఇవన్నీ ఇతరుల అనుగ్రహంతోనే లభిస్తాయి.

కుసీదకృషివాణిజ్యం ప్రకుర్వీత స్వయం పరమ్ (కృతమ్) । ఆపత్కాలే స్వయం కుర్వన్నైనసా యుజ్యతే ద్విజః ॥ ౧,౨౧౩.

బ్రాహ్మణుడు కష్టకాలంలో వడ్డీ వ్యాపారం, వ్యవసాయం లేదా వ్యాపారం స్వయంగా చేసుకోవచ్చు. అలాంటి సమయంలో స్వయంగా చేస్తే పాపం కలుగదు.

బహవో వర్తనోపాయా ఋషిభిః పరికీర్తితాః । సర్వేషామపి చైవైషాం కుసీదమధికం విదుః ॥ ౧,౨౧౩.

జీవికా మార్గాలు అనేకంగా ఉన్నాయని ఋషులు చెప్పారు. వాటిలో వడ్డీ వ్యాపారమే ఉత్తమమని భావించారు.