గరుడపురాణమ్

శతపుష్పం దేవదారు మాంసీ శైలేయకం బలా । చన్దనం తగరం కుష్టం మనః శిలా జ్యోతిష్మతీ ॥ ౧,౧౭౪.

శతపుష్ప, దేవదారు, మాంసీ, శైలేయక, బల, చందనం, తగర, కుష్ఠ, మనఃశిల, జ్యోతిష్మతీ — ఇవన్నీ కలిపి ఉపయోగించాలి.

ఏతైః కర్షసమైః కల్కైః ఘృతప్రస్థం విపాచయేత్ । కువ్జవామనపఙ్గూనాం బధిరవ్యఙ్గకుష్ఠినామ్ ॥ ౧,౧౭౪.

ఈ పదార్థాలను సమానంగా తీసుకుని, ఒక ప్రస్థం నెయ్యితో కలిపి మరిగించాలి. ఇది కుజ్జులు, చిన్నపాటి వారు, లంగరు, చెవిటి, వికలాంగులు, కుష్టురోగంతో బాధపడే వారికి ఉపయోగపడుతుంది.

వాయునా భగ్నగాత్రాణాం యే చ సీదన్తి మైథునే । జరాజర్జరగాత్రాణాం చాధ్మానముఖ శోషిణామ్ ॥ ౧,౧౭౪.

వాయువుతో అవయవాలు విరిగినవారు, మైథునంలో బలహీనమైనవారు, వృద్ధాప్యంలో శరీరం బలహీనమైనవారు, పొంగినవారు లేదా నోరు ఎండిపోయినవారు — వీరికి ఇది ఉపయోగపడుతుంది.

త్వగ్గతాశ్చాపి యే వాతా శిరాస్నాయుగతాశ్చ యే । సర్వాంస్తాన్నాశయత్యాశు తైలం రోగకులాన్తకమ్ ॥ ౧,౧౭౪.

చర్మంలో, నరాల్లో, శిరల్లో ఉన్న వాయువులను త్వరగా తొలగించే ఆయిల్ ఇది. అన్ని రకాల వ్యాధులను నాశనం చేస్తుంది.

నారాయణమిదం తైలం విష్ణునోక్తం రుగర్దనమ్ । పృథక్తైలం ఘృతం కుర్యాత్సమస్తైరౌషధైః పృథక్ ॥ ౧,౧౭౪.

ఈ నారాయణ తైలాన్ని విష్ణువు చెప్పినట్టు, వ్యాధులను పోగొట్టే ఔషధం. అన్ని ఔషధాలతో వేర్వేరు తైలాన్ని, నెయ్యిని వేర్వేరుగా తయారు చేయాలి.

శతావర్యా గుడూచ్యా వా చిత్రకై గోచనాన్వితైః । నిర్గుణ్డ్యా వా ప్రసారః స్యాత్కణ్టకార్యా రసాదిభిః ॥ ౧,౧౭౪.

శతావరి, గుడూచీ, చిత్రక, గొచనతో లేదా నిర్గుండితో, లేక కంటకారి రసంతో కలిపి ఈ మిశ్రమాన్ని ఉపయోగించవచ్చు.

వర్షాభూవాలయా వాపి వాసకన ఫలత్రికైః । బ్రాహయా చైగ్ణ్డకేనాపి భృఙ్గరాజేన కుష్టినా ॥ ౧,౧౭౪.

వర్షాభూ, ఆలయ, వాసక, మూడు ఫలాలతో, బ్రాహ్మీ, ఇగ్ణ్డక, భృంగరాజ, కుష్టతో కూడిన మిశ్రమాన్ని కూడా వాడవచ్చు.

ముసల్యా దశమూలేన ఖదిరేణ వటాదిభిః । వటికా మోదకో వాపి చూర్ణ స్యాత్సర్వరోగనుత్ ॥ ౧,౧౭౪.

ముసలి, దశమూల, ఖదిర, వట వంటివాటితో కలిపి, వటికా లేదా మోదకం లేదా పొడి రూపంలో తీసుకుంటే అన్ని వ్యాధులకు ఇది ఔషధం.

ఘృతేన మధునా వాపి అద్భిః ఖణ్డగుడాదిభిః । లవణైః కటుకైర్యుక్తం యథాలాభం చ గేగనుత్ ॥ ౧,౧౭౪.

నెయ్యి, తేనె, నీరు, బెల్లం వంటివాటితో, పులుపు ఉప్పులతో కలిపి, లభ్యమైనంతగా ఉపయోగిస్తే ఇది వ్యాధులను పోగొడుతుంది.

చిత్రకార్కత్రివృద్వాపి యవానీహయమారకమ్ । సుధాం చ బాలాం గణికాం సప్తపర్ణసువర్చికామ్ ॥ ౧,౧౭౪.

చిత్రక, అర్క, త్రివృత్, యవానీ, హయమారక, సుధా, బాలా, గణికా, సప్తపర్ణ, సువర్చికా వంటి ఔషధాలతో కలిపి తయారు చేయాలి.

జ్యోతిష్మతీఞ్చ సంభృత్య తైలం ధీరో విపాచయేత్ । ఏతన్నిష్యన్దనం తైలం భృశం దద్యాద్భగన్దరే ॥ ౧,౧౭౪.

జ్యోతిష్మతిని సేకరించి, తెలివిగా ఆయిల్ మరిగించాలి. ఈ తైలాన్ని భగందర వ్యాధిలో బాగా రాయాలి.

శోధనం గేపణం చైవ సర్వవర్ణకరం పరమ్ । చిత్రకాద్యం మహాతైలం సర్వరోగప్రభఞ్జనమ్ ॥ ౧,౧౭౪.

శుద్ధి, గాయాల మాన్పు, అన్ని రంగులను కలిగించడంలో ఇది ఉత్తమం. చిత్రక మొదలైన ఔషధాలతో చేసిన ఈ మహాతైలం అన్ని వ్యాధులను నాశనం చేస్తుంది.

అజమోదం ససిన్దూరం హరితాలం నిశాద్వయమ్ । క్షారద్వయం ఫేనయుతమార్ద్రక సర (శవః లోద్భవమ్ ॥ ౧,౧౭౪.

అజమోద, సిందూరం, హరితాళం, రెండు రకాల నిశా, రెండు రకాల క్షారం, నురుగు, తాజా అల్లం, శవ వృక్షం నుండి వచ్చిన గుళిక కలిపి ఉపయోగించాలి.

ఇన్ద్రవారుణ్యపామార్గకదలైః స్యన్దనైః సమమ్ । ఏభిః సర్షపజం తైలమజామూత్రైశ్చయోజితమ్ ॥ ౧,౧౭౪.

ఇంద్రవారుణి, అపామార్గ, అరటి, వాటి సారాలతో కలిపి, ఈ పదార్థాలతో ముస్తర్డ్ ఆయిల్‌ను మేక మూత్రంతో కలిపి తయారు చేయాలి.

మృద్వగ్నినా పచేదేత్గవ్యక్షీరేణ సంయుతమ్ । అజమోదాదికం తైలం గణ్డమాలాం వ్యపోహతి ॥ ౧,౧౭౪.

దీనిని మృదువుగా ఆవుపాలు కలిపి మరిగించాలి. అజమోద మొదలైన పదార్థాలతో చేసిన తైలం గండమాల వ్యాధిని పోగొడుతుంది.

విదగ్ధస్తు పచేత్పక్వం చైవ విశోధయేత్ । రోపణం మృదుభావం చ తైలేనానేన కారయేత్ ॥ ౧,౧౭౪.

బాగా మరిగించి, శుభ్రపరిచి, ఈ తైలంతో గాయాలు త్వరగా మానిపించేలా, మృదుత్వాన్ని కలిగించేలా చేయాలి.

శ్రీగరుడమహాపురాణమ్ ౧౭౫ రుద్ర ఉవాచ । ఏవం ధన్వన్తరిర్విష్ణుః సుశ్రుతాదీనువాచ హ । హరిః పునర్హరాయాహ నానాయోగాన్రుగర్దనాన్ ॥ ౧,౧౭౫.

రుద్రుడు ఇలా అన్నాడు: ధన్వంతరి, విష్ణువు, సుశ్రుతుడు ఇలా చెప్పారు. హరి మళ్లీ హరుడికి వివిధ వ్యాధులకు సంబంధించిన యోగాలను వివరించాడు.

హరిరువాచ । సర్వజ్వరేషు ప్రథమం కార్యం శఙ్కర లఙ్ఘనమ్ । క్వథితోదకపానం చ తథా నిర్వాతసేవనమ్ ॥ ౧,౧౭౫.

హరి ఇలా అన్నాడు: శంకరా! అన్ని జ్వరాలలో మొదట ఉపవాసం చేయాలి, మరిగిన నీరు తాగాలి, గాలి తాకకుండా జాగ్రత్త పడాలి.

అగ్నిస్వేదాజ్జ్వరాస్త్వేవం నాశమాయాన్తిహీశ్వర । వాతజ్వరహరః క్వాథో గుడూచ్యా ముస్తకేన చ ॥ ౧,౧౭౫.

అగ్ని స్వేదంతో జ్వరాలు పోతాయి, ప్రభో! గుడూచీ, ముస్తకంతో చేసిన కషాయం వాతజ్వరాన్ని తగ్గిస్తుంది.

దురాలభైశ్చైవ ఘృతం పిత్తజ్వరహరః శృణు । శుణ్ఠీపర్పటముస్తైశ్చ బాలకోశీరచన్దనైః ॥ ౧,౧౭౫.

పిత్తజ్వరాన్ని పోగొట్టే, దొరకడం కష్టం అయిన నెయ్యిని, శుంఠి, పరుపట, ముస్త, బాల, కోశీర, చందనం కలిపి తయారు చేస్తారు. విను.

సాజ్యః క్వాథః శ్లేష్మజం తు సశుణ్ఠిః సదురాలభః । సవాలకః సర్వజ్జ్వరం సశుణ్ఠిః సహపర్పటః ॥ ౧,౧౭౫.

నెయ్యి, శుంఠి, దురాలభతో చేసిన కషాయం శ్లేష్మజ్వరానికి మంచిది. బాలను కలిపితే, శుంఠి, పరుపటతో కలిపినప్పుడు అన్ని జ్వరాలకు ఉపశమనం కలుగుతుంది.

కిరాతతిక్తైర్నారీగుడూచీశుణ్ఠిముస్తకైః । పిత్తజ్వరహరః స్యాచ్చ శృణ్వన్యం యోగముత్తమమ్ ॥ ౧,౧౭౫.

కిరాతతిక్త, నారీ, గుడూచీ, శుంఠి, ముస్తతో చేసిన ఔషధం పిత్తజ్వరానికి మంచి పరిష్కారం. ఈ ఉత్తమమైన మిశ్రమాన్ని విను.

వాలకోశీరపాఠాభిః కణ్టకారికముస్తకైః । జ్వరనుచ్చ కృతః క్వాథస్తథా వై సురదారుణా ॥ ౧,౧౭౫.

బాల, కోశీర, పాఠా, కంటకారిక, ముస్త, సురదారు కలిపి చేసిన కషాయం తీవ్రమైన జ్వరాన్ని తగ్గిస్తుంది.

ధన్యాకనిమ్బముస్తానాం సమధుః స తు శఙ్కర । పటోలపత్రయుక్తస్తు గుడూచీత్రిఫలాయుతః ॥ ౧,౧౭౫.

ధన్యాక, నింబ, ముస్త కలిపి తేనెతో లేదా పట్టోలపత్రాలు, గుడూచీ, త్రిఫలతో కలిపి చేసిన మిశ్రమం శంకరా, ఆరోగ్యానికి మంచిది.

పీతోఽఖిలజ్వరహరః క్షుధాకృద్వాతనుత్త్విదమ్ । హరీతకీపిప్లీనామామలీచిత్రకోద్భవమ్ ॥ ౧,౧౭౫.

హరీతకి, పిప్పలి, ఆమలకీ, చిత్రకంతో చేసిన ఔషధాన్ని తాగితే అన్ని జ్వరాలు పోతాయి, ఆకలి పెరుగుతుంది, వాయువ్యాధి తగ్గుతుంది.

చూర్ణం జ్వరం చ క్వథితం ధాన్య (ధన్యా) కోశీరపపర్పటైః । ఆమలక్యా గుడూచ్యా చ మధుయుక్తం సచన్దనమ్ ॥ ౧,౧౭౫.

ధన్యాక, కోశీర, పరుపట, ఆమలకీ, గుడూచీతో చేసిన పొడి లేదా కషాయానికి తేనె, చందనం కలిపితే జ్వరానికి మంచి ఔషధం అవుతుంది.

సమస్తజ్వరనుచ్చ స్యాత్సన్నిపాతహరం శృణు । హరిద్రానిమ్బత్రిఫలాముస్తకైర్దేవదారుణా ॥ ౧,౧౭౫.

హరిద్రా, నింబ, త్రిఫలా, ముస్త, దేవదారు కలిపిన ఔషధం అన్ని జ్వరాలను పోగొట్టి, త్రిదోష సమతుల్యతను ఇస్తుంది. విను.

కషాయం కటురోహిణ్యా సపటోలం సపత్రకమ్ । త్రిదోషజ్వరనుచ్చస్యాత్పీతం తు క్వథితం జలమ్ ॥ ౧,౧౭౫.

కటురోహిణి, పట్టోల, దాని ఆకులతో చేసిన కషాయం కషాయ రుచితో ఉంటుంది. దీన్ని తాగితే త్రిదోషజ్వరాలు తగ్గుతాయి.

కణ్టకార్యా నాగరస్య గుడూచ్యా పుష్కరేణ చ । జగ్ధ్వా నాగబలాచూర్ణం శ్వసకాసాదినుద్భవేత్ ॥ ౧,౧౭౫.

కంటకారిక, శుంఠి, గుడూచీ, పుష్కరంతో చేసిన పొడిని, నాగబలా పొడితో తీసుకుంటే శ్వాస, దగ్గు వంటి వ్యాధులు పోతాయి.