గరుడపురాణమ్

అన్యో విచిత్రవీర్యోఽభూత్కాశీరాజసుతాపతిః । విచిత్రవీర్యే స్వర్యాతే వ్యాసాత్తత్క్షేత్రతోఽభవత్ ॥ ౧,౧౪౫.

ఇంకొకడు విచిత్రవీర్యుడు, కాశీరాజు కుమార్తె భర్త. విచిత్రవీర్యుడు మరణించిన తర్వాత, వ్యాసుని ద్వారా ఆ వంశానికి కుమారులు పుట్టారు.

ధృతరాష్టోఽమ్బికాపుత్రః పాణ్డురామ్బాలికాసుతః । భుజిష్యాయాన్తు విదురో గాన్ధార్యాం ధృతరాష్ట్రతః ॥ ౧,౧౪౫.

అంబికా కుమారుడైన ధృతరాష్ట్రుడు, అంబాలికా కుమారుడైన పాండు, పనిపెద్దదానివలన జన్మించినవాడు విదురుడు. గాంధారి నుండి ధృతరాష్ట్రునికి కుమారులు పుట్టారు.

దుర్యోధనప్రధానాస్తు శతసంఖ్యా మహాబలాః । పాణ్డోః కున్త్యాఞ్చ మాద్యాం చ పఞ్చ పుత్రాః ప్రజజ్ఞిరే ॥ ౧,౧౪౫.

దుర్యోధనుడు ప్రధానుడిగా, శతమంది బలవంతులైన కుమారులు ఉన్నారు. పాండునికి కుంటి, మాద్రి ద్వారా ఐదుగురు కుమారులు పుట్టారు.

యుధిష్ఠిరో భీమసేనో హ్యర్జునో నకులస్తథా । సహదేవశ్చ పఞ్చైతే మహాబలపరాక్రమాః ॥ ౧,౧౪౫.

యుధిష్ఠిరుడు, భీమసేను, అర్జునుడు, నకులు, సహదేవుడు — ఈ ఐదుగురు మహాశక్తి, పరాక్రమాలు కలిగినవారు.

కురుపాణ్డవయోర్వైరం దైవయో గాద్బభూవ హ । దుర్యోధనేనాధీరేణ పాణ్డవాః సముపద్రుతాః ॥ ౧,౧౪౫.

కౌరవులు, పాండవుల మధ్య శత్రుత్వం భగవంతుని సంకల్పంతో ఏర్పడింది. దుర్యోధనుడు పాండవులను అన్యాయంగా బాధించాడు.

దగ్ధా జతుగృహే వీరాస్తే ముక్తాః స్వధియామలాః ॥ ౧,౧౪౫.

వీరులు జటుగృహాన్ని కాల్చిన తర్వాత, స్వచ్ఛమైన మనస్సుతో అక్కడి నుండి తప్పించుకున్నారు.

తతస్తదేకచక్రాయాం బ్రాహ్మణస్య నివేశనే । వివిశుస్తే మహాత్మానో నిహత్య బకరాక్షసమ్ ॥ ౧,౧౪౫.

ఆ తరువాత, ఆ మహాత్ములు ఏకచక్ర నగరంలో ఒక బ్రాహ్మణుని ఇంటిలో ప్రవేశించి, బకాసురుడిని సంహరించి అక్కడ నివసించారు.

తతః పాఞ్చాలవిషయేద్రౌపద్యాస్తే స్వయంవరమ్ । విజ్ఞాయ వీర్యశుల్కాన్తాం పాణ్డవా ఉపయేమిరే ॥ ౧,౧౪౫.

తర్వాత పాంచాల దేశంలో, వీర్యపరిశోధనగా జరిగిన స్వయంవరంలో పాండవులు ద్రౌపదిని గెలుచుకున్నారు.

ద్రోణభీష్మానుమత్యా తు ధృతరాష్ట్రః సమానయత్ । అర్ద్వరాజ్యం తతః ప్రాప్తా ఇన్ద్రప్రస్థే పురోత్తమే ॥ ౧,౧౪౫.

ద్రోణుడు, భీష్ముడు సమ్మతిచ్చి, ధృతరాష్ట్రుడు పాండవులతో ఒప్పందం చేసాడు. ఆ తరువాత వారు ఇంద్రప్రస్థం అనే మహానగరంలో అర్ధరాజ్యాన్ని పొందారు.

రాజసూయన్తతశ్చక్రుః సభాం కృత్వా యతవ్రతాః । అర్జునో ద్వారవత్యాన్తు సుభద్రాం ప్రాప్తవాన్ప్రియామ్ । వాసుదేవస్య భగినీమనుమత్యా మురద్విషః ॥ ౧,౧౪౫.

తరువాత సభను నిర్మించి, పాండవులు రాజసూయయాగాన్ని నిష్ఠతో నిర్వహించారు. అర్జునుడు ద్వారకలో వాసుదేవుని అక్క అయిన సుభద్రను కృష్ణుని అనుమతితో పొందాడు.

నన్దిఘోషం రథం దివ్యమగ్నేర్ఘనురనుత్తమమ్ । గాణ్డీవం నామ తద్దివ్యం త్రిషు లోకేషు విశ్రుతమ్ । అక్షయాన్సాయకాంశ్చైవ తథాభేద్యఞ్చ దంశనమ్ ॥ ౧,౧౪౫.

అతడు ఆకాశవాణిగా ప్రసిద్ధమైన నందిఘోషం అనే రథాన్ని, మూడు లోకాలలో ప్రసిద్ధమైన గాండీవం అనే విల్లు, అమితమైన బాణాలతో కూడిన తుంగాన్ని, దుర్భేద్యమైన కవచాన్ని పొందాడు.

స తేన ధనుషా వీరః పాణ్డవో జాతవేదసమ్ । కృష్ణద్వితీయో బీభత్సురతర్పయత వీర్యవాన్ ॥ ౧,౧౪౫.

ఆ విల్లు చేత పట్టుకుని, కృష్ణునితో కలిసి, పరాక్రమశాలి అర్జునుడు అగ్నిదేవుడికి గొప్ప కానుకను సమర్పించాడు.

నృపాన్దిగ్విజయే జిత్వా రత్నాన్యాదాయ వై దదౌ । యుధిష్ఠిరాయ మహతే భ్రాత్రే నీతివిదే ముదా ॥ ౧,౧౪౫.

అతడు అన్ని దిశల్లో రాజులను జయించి, వారి రత్నాలను సేకరించి, ధర్మశీలుడైన తన పెద్ద అన్నయ్య యుధిష్ఠిరునికి ఆనందంతో సమర్పించాడు.

యుధిష్ఠిరోఽపి ధర్మాత్మా భ్రాతృభిః పరివారితః । జితో దుర్యోధనేనైవ మాయాద్యూతేన పాపినా । కర్ణదుః శాసనమతే స్థితేన శకునేర్మతే ॥ ౧,౧౪౫.

ధర్మాత్ముడైన యుధిష్ఠిరుడు అన్నదమ్ములతో కూడి ఉన్నా, దుర్యోధనుడు, కర్ణుడు, దుఃశాసనుడు, శకుని మాయతో జూదంలో అతడిని ఓడించాడు.

అథ ద్వాదశ వర్షాణి వనే తేపుర్మహత్తపః । సధౌమ్యా ద్రౌపదీషష్ఠా మునివృన్దాభిసంవృతాః ॥ ౧,౧౪౫.

ఆ తరువాత పాండవులు, ద్రౌపది, ఋషుల సమూహంతో, ధౌమ్యునితో కలిసి, పన్నెండు సంవత్సరాలు అరణ్యంలో కఠిన తపస్సు చేశారు.

యయుర్విరాటనగరం గుప్తరూపేణ సంశ్రితాః । వర్షమేకం మహాప్రాజ్ఞా గోగ్రహాత్తమపాలయన్ ॥ ౧,౧౪౫.

వారు విరాట నగరానికి వెళ్ళి, తమను దాచుకుని, ఒక సంవత్సరం గొల్లగూడెంలో పని చేశారు.

తతే యాతాః స్వకం రాష్ట్రం ప్రార్థయామాసురాదృతాః । పఞ్చగ్రామానర్ధరాజ్యాద్వీరా దుర్యోధనం నృపమ్ ॥ ౧,౧౪౫.

తర్వాత వారు తమ రాజ్యానికి తిరిగి వచ్చి, అర్ధరాజ్యానికి బదులుగా ఐదు గ్రామాలను దుర్యోధనుని దగ్గర వినయంగా అడిగారు.

నాప్తవన్తః కురుక్షేత్రే యుద్ధఞ్చక్రుర్బలాన్వితాః । అక్షౌహిణీభిర్దివ్యాభిః సప్తభిః పరివారితాః ॥ ౧,౧౪౫.

అవి లభించకపోవడంతో, వారు కురుక్షేత్రంలో ఏడు అక్షౌహిణి సైన్యాలతో గొప్ప యుద్ధాన్ని చేశారు.

ఏకాదశభిరుద్యుక్తా యుక్తా దుర్యోధనాదయః । ఆసీద్యుద్ధం సంకులం చ దేవాసురరణోపమమ్ ॥ ౧,౧౪౫.

దుర్యోధనుడు, అతని సహచరులు పదకొండు అక్షౌహిణి సైన్యాలతో సిద్ధమై, దేవాసుర సంగ్రామానికి సమానమైన ఘోరమైన యుద్ధాన్ని చేశారు.

భీష్మః సేనాపతిరభూదాదౌ దౌర్యోధనే బలే । పాణ్డవానాం శిఖణ్డీ చ తయోర్యుద్ధం బభూవ హ । శస్త్రాశస్త్రి మహాఘోరం ధసరాత్రం శరాశరి ॥ ౧,౧౪౫.

దుర్యోధనుని సేనకు మొదట భీష్ముడు సేనాధిపతిగా ఉన్నాడు. పాండవుల పక్షాన శిఖండీ నాయకత్వం వహించాడు. వారిద్దరి మధ్య పదిరోజులు గొప్ప ఆయుధాలు, బాణాలు మోత మోగిన భయంకరమైన యుద్ధం జరిగింది.

శిఖణ్డ్యర్జునబాణైశ్చ భీష్మః శరశతైశ్చితః । ఉత్తరాయణమావీక్ష్య ధ్యాత్వా దేవం గదాధరమ్ ॥ ౧,౧౪౫.

శిఖండీ, అర్జునులు వదిలిన వందలాది బాణాలతో భీష్ముడు గాయపడ్డాడు. అప్పుడాయన ఉత్తరాయణం ప్రారంభమవుతున్నదని చూసి, గదాధరుడైన దేవుణ్ణి ధ్యానించాడు.

ఉక్త్వా ధర్మాన్బహువిధాంస్తర్పయిత్వా పితౄన్బహూన్ । ఆనన్దే తు పదే లీనో విమలే ముక్తకిల్బిషే ॥ ౧,౧౪౫.

అనేక విధాల ధర్మాలను వివరించి, అనేక పితృదేవతలను తృప్తిపరిచిన భీష్ముడు, అనంతమైన ఆనందమయమైన, పవిత్రమైన, పాపరహితమైన స్థితిలో లీనమయ్యాడు.

తతో ద్రోణో యయౌ యోద్ధుం ధృష్టద్యుమ్నేన బీర్యవాన్ । దినాని పఞ్చ తద్యుద్ధమాసీత్పరమదారుణమ్ ॥ ౧,౧౪౫.

ఆ తరువాత ధైర్యవంతుడైన ద్రోణుడు, ధృష్టద్యుమ్నుడితో యుద్ధానికి వెళ్లాడు. ఆ యుద్ధం అయిదు రోజులు కొనసాగి, అత్యంత భయంకరంగా జరిగింది.

యత్ర తే పృథివీపాలా హతాః పార్థేన సంగరే । శోకసాగరమాసాద్య ద్రోణోఽపి స్వర్గమాప్తవాన్ ॥ ౧,౧౪౫.

ఆ యుద్ధంలో పృథ్వీరాజులు అర్జునునిచేత చంపబడ్డారు. ద్రోణుడు తీవ్రమైన దుఃఖంలో మునిగి, చివరికి స్వర్గాన్ని పొందాడు.

తతః కర్ణా యయౌ యోద్ధుమర్జునేన మిహాత్మనా । దినద్వయం మహాయుద్ధం కృత్వా పార్థాస్త్రసాగరే । నిమగ్నః సూర్యలోకన్తు తతః ప్రాప స వీర్యవాన్ ॥ ౧,౧౪౫.

తర్వాత వీరుడైన కర్ణుడు అర్జునునితో యుద్ధానికి వెళ్లాడు. రెండు రోజులపాటు ఘోరమైన యుద్ధం జరిగి, అర్జునుని ఆయుధాల సముద్రంలో కర్ణుడు మునిగి, చివరికి సూర్యలోకాన్ని పొందాడు.

తతః శల్యో యయౌ యోద్ధుం ధర్మరాజేన ధీమతా । దినార్ధేన హతః శల్యో బాణైర్జ్వలనసన్నిభైః ॥ ౧,౧౪౫.

తర్వాత శల్యుడు, ధర్మరాజుతో యుద్ధానికి వెళ్లాడు. అర్ధదినంలోనే అగ్నిలా మండుతున్న బాణాలతో శల్యుడు హతమయ్యాడు.

దుర్యోధనోఽథ వేగేన గదామాదాయ వీర్యవాన్ । అభ్యధావత వై భీభం కాలాన్తకయమోపమః ॥ ౧,౧౪౫.

తర్వాత దుర్యోధనుడు, ఉత్సాహంతో తన గదను పట్టుకుని, కాలాంతకుడిలా భయంకరంగా యుద్ధానికి దూసుకెళ్లాడు.

అథ భీమేన వీరేణ గదయా వినిపాతితః । అశ్వత్థామా గతో ద్రౌణిః సుప్తసైన్యం తతో నిశి ॥ ౧,౧౪౫.

ఆ తరువాత వీరుడైన భీముడు గదతో దుర్యోధనుని పడగొట్టాడు. ద్రోణుని కుమారుడు అశ్వత్థాముడు రాత్రి సమయంలో నిద్రిస్తున్న సైన్యంపై దాడికి వెళ్లాడు.

జఘాన బాహువీర్యేణ పితుర్వధమనుస్మరన్ । ధృష్టద్యుమ్నం జఘానాథ ద్రౌపదేయాంశ్చ వీర్యవాన్ ॥ ౧,౧౪౫.

తండ్రి మరణాన్ని గుర్తు చేసుకుంటూ, అశ్వత్థాముడు తన బలమైన చేతులతో ధృష్టద్యుమ్నుని, ద్రౌపదికి పుట్టిన కుమారులను చంపాడు.