గరుడపురాణమ్

ప్రాణాఖ్యాః శతసంఖ్యాస్తు దేవతానాం గణస్తదా బలిః శత్రుస్తం హరిశ్చ గదయా ఘాతయిష్యతి ॥ ౮౭.

ఆ సమయంలో దేవతల సమూహాన్ని ప్రాణ అనే పేరుతో, వందమంది అని పిలుస్తారు. బలిని, శత్రువును, హరి తన గదతో సంహరిస్తాడు.

రుద్ర పుత్రస్య తే పుత్రాన్వక్ష్యామ్యేకాదశస్య తు ౮౭.

రుద్రుని కుమారుడైన పదకొండవ మనువు కుమారులను నేను చెప్పబోతున్నాను.

క్షేత్రవర్ణో దృఢేషుశ్చ ఆర్ద్రకః పుత్రకస్తథా ౮౭.

క్షేత్రవర్ణుడు, దృఢేశు, ఆర్ద్రకుడు అతని కుమారులు.

విష్ణుశ్చైవాగ్నితేజాశ్చ ఋషయః సప్త కీర్త్తితాః ౮౭.

విష్ణువు, అగ్నితేజసు, ఇంకా ఏడుగురు మహర్షులు కూడా చెప్పబడ్డారు.

ఏకైకస్త్రింశకస్తేషాం గణశ్చైన్ద్రశ్చ వై వృషః ౮౭.

ప్రతి సమూహంలో ముప్పై మంది ఉంటారు. ఇంద్రుని వృష అని పిలుస్తారు.

మనోస్తు దక్షపుత్రస్య ద్వాదశస్యాత్మజాఞ్ఛృణు ౮౭.

ద్వాదశమ మనువు అయిన దక్షుని కుమారుడైన మనువు కుమారులను విను.

మిత్రవాన్మిత్రదేవశ్చ మిత్రబిన్దుశ్చ వీర్య్యవాన్ ౮౭.

మిత్రవాన్, మిత్రదేవుడు, మిత్రబిందు, వీర్యవాన్.

తపస్వీ సుతపాశ్చైవ తపోమూర్త్తిస్తపోరతిః ౮౭.

ఆయన గొప్ప తపస్సు చేసేవాడు, తపస్సులో నిబద్ధుడై, తపస్సే స్వరూపంగా ఉన్నవాడు, తపస్సులో ఆనందించేవాడు.

స్వధర్మాణః సుతపసో హరితో రోహితాస్తథా ౮౭.

తమ తమ కర్తవ్యాల్లో నిబద్ధులై, గొప్ప తపస్సు చేసే హరితుడు, రోహితుడు కూడా ఉన్నారు.

ఋతధామా చ భద్రే (తత్రే) న్ద్రస్తారకో నామ తద్రిపుః ౮౭.

భద్రే, ధర్మమే నివాసంగా ఉన్న ఇంద్రునికి తారకుడు అనే శత్రువు ఉన్నాడు.

త్రయోదశస్య రౌచ్యస్య మనోః పుత్రామ్నిబోధ మే ౮౭.

ఇప్పుడు, పదమూడు వ మను అయిన రౌచ్యమనువు కుమారుల పేర్లు విను.

సునేత్రః క్షేత్రవృత్తిశ్చ సునయో ధర్మపో దృఢః ౮౭.

సునేత్రుడు, క్షేత్రవృత్తి, సునయుడు, ధర్మపుడు, దృఢుడు.

నిర్మోహస్తత్త్వదర్శో చ ఋషయః సప్త కీర్త్తితాః ౮౭.

నిర్మోహుడు, తత్వదర్శి—ఇలా పేరుగాంచిన ఏడుగురు ఋషులు.

త్రయస్త్రింశద్విభేదాస్తే దేవానాం తత్ర వై గణాః ౮౭.

అక్కడ దేవతల సమూహాలు ముప్పైమూడు విభాగాలుగా ఉన్నాయి.

మాయూరేణ చ రూపేణ ఘాతయిష్యతి మాధవః ౮౭.

మాధవుడు మయూర రూపంలో వచ్చి అతన్ని సంహరిస్తాడు.

ఉరుర్గభీరో ధృష్టశ్చ తరస్వీగ్రా (గ్ర) హ ఏవ చ తేజస్వీ దుర్లభశ్చైవ భౌత్యస్యైతే మనోః సుతాః ॥ ౮౭.

ఉరురు, గభీరుడు, ధృష్టుడు, తరస్వీ, గ్రహుడు, తేజస్వీ, దుర్లభుడు—ఇవాళ్లంతా భౌత్యమనువు కుమారులు.

అగ్నీధ్రశ్చాగ్నిబాహుశ్చ మాగధశ్చ తథా శుచిః ౮౭.

అగ్నీధ్రుడు, అగ్నిబాహువు, మాగధుడు, అలాగే శుచిః.

చాక్షుషాః కర్మనిష్ఠాశ్చ పవిత్రా భ్రాజినస్తథా ౮౭.

చాక్షుషుడు, క్రియాశీలులు, పవిత్రులు, పాపరహితులు.

శుచిరిన్ద్రో మహాదైత్యో రిపుహన్తా హరిః స్వయమ్ ౮౭.

శుచీంద్రుడు, మహాదైత్యుడు, శత్రువులను సంహరించేవాడు హరివే.

కృతస్తతః పురాణాని విద్యాశ్చాష్టాదశైవ తు ౮౭.

అప్పుడే పురాణాలు, పదహారూ విద్యాశాఖలు ఏర్పడ్డాయి.

పురాణం ధర్మశాస్త్రం చ ఆయుర్వేదార్థశాస్త్రకమ్ ౮౭.

పురాణం, ధర్మశాస్త్రం, ఆయుర్వేదం, అర్థశాస్త్రం.

ఇతి శ్రాగారుడే మహాపురాణే పూర్వఖణ్డే ప్రథమాంశాఖ్యే ఆచారకాణ్డే మనుతద్వంశనిరూపణం నామ స్పతాశీతితమోఽధ్యాయః

ఇలా శ్రీ గరుడ మహాపురాణంలో, పూర్వఖండంలో, ఆచారకాండలో, మనువుల వంశవివరణ అనే ఎనభై ఏడవ అధ్యాయం ముగిసింది.

హరిర్మన్వన్తరాణ్యాహ బ్రహ్మాదిభ్యో హరాయ చ 88.

హరివు మన్వంతరాల విషయాన్ని బ్రహ్మాదులకు, హరుడికీ వివరించాడు.

మార్కణ్డేయ ఉవాచ అత్రస్తోఽమితమాయీ చ చచార పృథివీమిమామ్ ॥ 88.

మార్కండేయుడు చెప్పాడు: అతడు భయమేమీ లేకుండా, అపారమైన మాయ కలిగి, ఈ భూమిపై సంచరించాడు.

అనగ్నిమనికేతం తమేకాహారమనాశ్రమమ్ 88.

అతనికి అగ్ని లేదు, స్థిరమైన నివాసం లేదు, ఒక్క భోజనం మీదే జీవించాడు, ఆశ్రమం కూడా లేదు.

పితర ఊచుః స్వర్గాపవర్గహే (సే)తుత్వాద్వన్ధస్తేనానిశం (నిమిషం) వినా ॥ 88.

పితృదేవతలు ఇలా అన్నారు: స్వర్గం, మోక్షం అన్నీ నీవల్లే సాధ్యమవుతాయి. అందుకే మేము ఎప్పుడూ బంధించబడి ఉంటాము; ఒక్క క్షణం కూడా విడిపోలేము.

గృహీ సమస్తదేవానాం పితౄణాం చ తథార్హణమ్ 88.

ఇంటి యజమాని అన్నవాడు దేవతలకు, పితృదేవతలకు తగిన గౌరవం ఇచ్చేవాడు.

స్వాహోచ్చారణతో దేవాన్స్వధోచ్చారణతః పితృన్ 88.

'స్వాహా' అని పలకడం ద్వారా దేవతలను, 'స్వధా' అని పలకడం ద్వారా పితృదేవతలను సంతృప్తిపరచుతాడు.

సత్త్వం దైవాదృణాద్వన్ధమిమమస్మదృణాదపి 88.

ప్రతి జీవి దేవతలకు, ఋషులకు, మాకు పితృదేవతలకు, ఇంకా తన స్వంత ఋణాలకు బంధించబడి ఉంటుంది.