గరుడపురాణమ్

ముద్రాణాం ధారణే చైవ శఙ్ఖచక్రగదాధరమ్ । పద్మం నారాయణీం ముద్రాం క్రుద్ధోల్కాదీంశ్చ సంస్మరేత్

ముద్రలను ధరించేటప్పుడు శంఖ, చక్ర, గదను ధరించిన హరిని స్మరించాలి. పద్మ ముద్ర, నారాయణి ముద్ర, క్రుద్ధోల్క వంటి ఉగ్ర ముద్రలను కూడా స్మరించాలి.

శ్రీరామసంస్మృతిం చైవ సంధ్యాకాలే ఖగోత్తమ । అచ్యుతానన్తగోవిన్దాఞ్ఛ్రాద్ధకాలే చ సంస్మరేత్

సంధ్యాకాలంలో శ్రీరాముని స్మరించాలి, ఓ ఉత్తమ పక్షిరాజా! శ్రాద్ధ సమయంలో అచ్యుతుడు, అనంతుడు, గోవిందుడు అనే పేర్లను స్మరించాలి.

ప్రాణాదికపఞ్చహోమేచానిరూద్ధాదీంశ్చ సంస్మరేత్ । అన్నాద్యర్పణకాలే తు వాసుదేవం చ సంస్మరేత్

ప్రాణాది పంచహోమ సమయంలో అనిరుద్ధుడు మొదలైన దేవుళ్లను స్మరించాలి. అన్నదానం చేసే సమయంలో వాసుదేవుని స్మరించాలి.

అపోశనస్య కాలే తు వాయోరన్తర్గతం హరిమ్ । వస్త్రధారణకాలే తు ఉపేన్ద్రం సంస్మరేద్ధరిమ్

నీరు మింగే సమయంలో గాలి లోని హరిని జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి. వస్త్రం ధరించే వేళ ఉపేంద్రుడైన హరిని స్మరించాలి.

యజ్ఞోపవీతస్య చ ధారణే తు నారాయణం వామనాఖ్యం స్మరేత్తు । ఆర్తిక్యకాలే చ తథైవ విష్ణోః సమ్యక్స్మరేత్పర్శురామాఖ్యవిష్ణుమ్

యజ్ఞోపవీతాన్ని ధరించే సమయంలో వామనుడైన నారాయణుని జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి. అలాగే కష్ట సమయంలో పరశురాముడైన విష్ణువును స్మరించాలి.

అపోశనేవైశ్వదేవస్య కాలే తదన్యహోమాదిషు భస్మధారణే । స్మరేత్తు భక్త్యా పరమాదరేణ నారాయణం జామదగ్న్యాఖ్యరామమ్

వైశ్వదేవానికి నీరు మింగే సమయంలో, ఇతర హోమాది కార్యాల్లో, బస్మాన్ని ధరించే వేళ, పరమ భక్తితో జామదగ్ని కుమారుడైన నారాయణుని జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి.

త్రివారతీర్థగ్రహణస్య కాలే కృష్ణం రామం వ్యాసదేవం క్రమేణ । శఙ్ఖోదకస్యోద్ధరణే చైవ కాలే ముకున్దరూపం సంస్మరేత్సర్వదైవ

మూడు మార్లు పవిత్ర జలాన్ని తీసుకునే సమయంలో క్రమంగా కృష్ణుడు, రాముడు, వ్యాసదేవుడు గుర్తు తెచ్చుకోవాలి. శంఖంలో నీరు ఎత్తే వేళ ఎల్లప్పుడూ ముకుందుని జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి.

గ్రాసేగ్రాసే స్మరణం చైవ కార్యం గోవిన్దసంజ్ఞస్య విశుద్ధమన్నమ్ । ఏకైకభక్ష్యగ్రహణస్య కాలే సమ్యక్స్మరేదచ్యుతం వై ఖగేన్ద్ర

ప్రతి ముద్ద శుద్ధ అన్నం తినేటప్పుడు గోవిందుడిని జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి. ఒక్కొక్క భోజ్య పదార్థాన్ని తీసుకునే సమయంలో అచ్యుతుడిని సరిగ్గా స్మరించాలి, ఓ పక్షిరాజా.

శాకాదీనాం భక్షణే చైవ కాలే ధన్వన్తరిం స్మరేచ్చైవ నిత్యమ్ । తథా పరాన్నస్య చ భోగకాలే స్మరేచ్చ సమ్యక్పాణ్డురఙ్గం చ విష్ణుమ్

శాకాదులు తినే వేళ ఎల్లప్పుడూ ధన్వంతరిని జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి. అలాగే ఇతరులు చేసిన అన్నాన్ని ఆస్వాదించే సమయంలో పాండురంగుడైన విష్ణువును స్మరించాలి.

హైయఙ్గవీనస్య చ భక్షణే వై సమ్యక్స్మరేత్తాణ్డవాఖ్యం చ కృష్ణమ్ । దధ్యన్నభక్షే పరమం పురాణం గోపాలకృష్ణం సంస్మరేచ్చైవ నిత్యమ్

నెయ్యి తినేటప్పుడు తాండవునిగా ప్రసిద్ధుడైన కృష్ణుడిని జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి. పెరుగు అన్నం తినేటప్పుడు పురాతన గోపాల కృష్ణుడిని ఎల్లప్పుడూ స్మరించాలి.

దుగ్ధాన్నభోగే చ తథైవ కాలే సమ్యక్స్మరేచ్ఛ్రీనివాసం హరిం చ । సుతైలసర్పిఃషు విపక్వభక్షసంభోజనే సంస్మరేద్వ్యఙ్కటేశమ్

పాలన్నం తినేటప్పుడు శ్రీనివాసుడిని, హరిని సరిగ్గా జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి. స్వచ్ఛమైన నెయ్యి లేదా నూనెతో బాగా వండిన వంటకాలు తినేటప్పుడు వేంకటేశ్వరుని స్మరించాలి.

ద్రాక్షాసుజమ్బూకదలీరసాలనారిఙ్గదాడిమ్బఫలాని చారు । స్మరేత్తు రమ్భోత్తమనారికేలధాత్రీసుభోగే ఖలు బాలకృష్ణమ్

ద్రాక్ష, రేగిపండు, అరటి, నిమ్మ, దానిమ్మ వంటి రుచికరమైన పండ్లు, అరటిపళ్లు, కొబ్బరి, నేలికాయ తినేటప్పుడు బాలకృష్ణుడిని తప్పక జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి.

సుపానకస్యైవ చ పానకాలే సమ్యక్స్మరేన్నారసింహాఖ్యవిష్ణుమ్ । గఙ్గామృతస్యైవ చ పానకాలే గఙ్గాతాతం సంస్మరేద్విష్ణుమేవ

ఉత్తమ పానీయాలు తాగే సమయంలో నరసింహుడైన విష్ణువును సరిగ్గా జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి. గంగాజలం తాగేటప్పుడు గంగాతాతుడైన విష్ణువును స్మరించాలి.

ప్రయాణకాలే సంస్మరేత్తార్క్ష్యవాహం నారాయణం నిర్గుణం విశ్వమూర్తిమ్ । పుత్రాదీనాం చుంబనే చైవ కాలే సువేణుహస్తం సంస్మరేత్కృష్ణమేవ

ప్రయాణ సమయంలో గరుడవాహనుడైన నారాయణుని, నిర్గుణుడైన విశ్వరూపుడిని జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి. పిల్లల్ని లేదా ఇతరులను ముద్దాడే వేళ అందమైన వేణువును పట్టుకున్న కృష్ణుడిని స్మరించాలి.

సుఖఙ్గకాలే స్వస్త్రియశ్చైవ నిత్యం గోపి కుచద్వన్ద్వవిలాసినం హరిమ్ । తాంబూలకాలే సంస్మరైచ్చైవ నిత్యం ప్రద్యుమ్నాఖ్యం వాసుదేవం హరిం చ

తన భార్యతో శారీరక ఆనంద సమయంలో ఎల్లప్పుడూ గోపికల వక్షోజాలలో ఆనందించే హరిని జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి. తాంబూలం నమిలే వేళ ఎల్లప్పుడూ ప్రద్యుమ్నుడైన వాసుదేవుడైన హరిని స్మరించాలి.

శయ్యాకాలే సంస్మరేచ్చైవ నిత్యం సంకర్షణాఖ్యం విష్ణురూపం హరిం చ । నిద్రాకాలే సంస్మరేత్పద్మనామం కథాకాలే వ్యాసరూపం హరిం చ

పదిలో పడుకునే సమయంలో ఎల్లప్పుడూ సంకర్షణుడైన హరిని జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి. నిద్రించే వేళ పద్మనాభుడిని, కథలు చెప్పే సమయంలో వ్యాసరూపుడైన హరిని స్మరించాలి.

సుగానకాలే సంస్మరేద్వేణుగీతం హరిం హరిం ప్రవదేత్సర్వదైవ । శ్రీమత్తులస్యాశ్ఛేదనే చైవ కాలే శ్రీరామరామేతి చ సంస్మరేత్తు

మధుర గీతాలు పాడే సమయంలో వేణువాడే హరిని జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి, ఎప్పుడూ 'హరి హరి' అని పలకాలి. పవిత్ర తులసిని కోయే వేళ 'శ్రీ రామ రామ' అని జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి.

పుష్పాదీనాం ఛేదనే చైవ కాలే సమ్యక్ స్మరేదేత్కపిలాఖ్యం హరిం చ । ప్రదక్షిణే గారుడాన్తర్గతం చ హరిం స్మరేత్సర్వదా వై ఖగేన్ద్ర

పువ్వులు మొదలైనవి కోయే సమయంలో కపిలుడైన హరిని సరిగ్గా జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి. ప్రదక్షిణ చేసే వేళ, ఓ పక్షిరాజా, గరుడులోని హరిని ఎల్లప్పుడూ స్మరించాలి.

ప్రణామకాలే దేవదేవస్య విష్ణోః శేషాన్తస్థం సంస్మరేచ్చైవ విష్ణుమ్ । సునీతికాలే సంస్మరేన్నారసింహం నారాయణం సంస్మరేత్సర్వదాపి

దేవతల దేవుడైన విష్ణువుకు నమస్కరించే సమయంలో శేషుని లోని విష్ణువును జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి. సత్కార్యాలు చేసే వేళ నరసింహుడిని, ఎల్లప్పుడూ నారాయణుని స్మరించాలి.

పూర్తిర్యదా క్రియతే కర్మణాం చ సమ్యక్స్మరేద్వాసుదేవం హరిం చ । ఏవం కృతాని కర్మాణి హరిప్రీతికరాణి చ

పుణ్యకార్యాలు చేసే ప్రతి సమయంలో వాసుదేవుడిని, హరిని సరిగ్గా జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి. ఇలా చేసిన కార్యాలు హరికి ప్రీతికరంగా మారతాయి.

సమ్యక్ప్రకుర్వన్నేతాని పుష్కరో హరివల్లభః

ఈ విధంగా కార్యాలు సరిగ్గా నిర్వహించే వాడు హరికి ప్రియమైన పుష్కరుడు.

ఏతస్మాదేవ పక్షీశ కర్మ యత్సముదాహృతం పుష్కరాఖ్యానమతులం శృణోతి శ్రద్ధయాన్వితః । హరిప్రీతికరే ధర్మే ప్రీతియుక్తో భవేత్సదా

అందుచేత, పక్షీరాజా, ఈ అపూర్వమైన పుష్కర కథను ఎవరు శ్రద్ధతో వినితే, హరిదేవునికి ఆనందాన్ని కలిగించే ధర్మంలో ఎప్పుడూ ప్రేమతో నిండిపోతారు.