గరుడపురాణమ్

మయా సార్ధం సద్గురుం ప్రాప్య సమ్యగ్వైరాగ్యపూర్వం తత్త్వమాత్రం విదిత్వా । తేనైవ మోక్షం ప్రాప్నుమో నార్జవైర్యత్తార్యా విష్ణోః సంప్రసాదాచ్చ లక్ష్మ్యాః ॥ ౩,౨౮.

నాతో కలిసి నిజమైన గురువును పొందినవాడు, సరిగ్గా విరక్తితో పరమార్థాన్ని గ్రహించినవాడు, ఆ జ్ఞానంతోనే మోక్షాన్ని పొందుతాడు. కపటంతో కాదు, మహా విష్ణువు మరియు లక్ష్మీ దేవి అనుగ్రహంతోనే అది సాధ్యం.

ఇత్యాశయం మనసా సన్నిధాయ తథా చోక్తం భక్తవర్యో మదీయః । అతో భక్తః ప్రవహేత్యేవ సంజ్ఞామవాప వీన్ద్ర ప్రకృతం తం శృణు త్వమ్ ॥ ౩,౨౮.

ఈ సంకల్పాన్ని మనసులో పెట్టుకుని, చెప్పిన ప్రకారం నా భక్తుడు భక్తుల్లో శ్రేష్ఠుడయ్యాడు. అందుకే అతడిని ప్రవాహ అని పిలిచేవారు. ఇప్పుడు, ఓ పక్షిరాజా, అతని కథను విను.

శ్రీగరుడమహాపురాణమ్ ౨౯ ప్రవహానన్తరాన్వక్ష్యే శృణు పక్షీన్ద్రసత్తమ । యో ధర్మో బ్రహ్మణః పుత్రో హ్యాదిసృష్టౌ త్వగుద్భవః

ప్రవాహుని వారసులను ఇప్పుడు వివరించబోతున్నాను, విను ఓ పక్షిరాజా. బ్రహ్మకి పుత్రుడైన ధర్ముడు సృష్టి ప్రారంభంలో ఆయన శరీరంనుండి జన్మించాడు.

సజ్జనాన్సౌమ్యరూపేణ ధారణాద్ధర్మనామకః । స ఏవ సూర్యపుత్రోభూద్యమసంజ్ఞామవాప సః । పాపినాం శిక్షకత్త్వాత్స యమ ఇత్యుచ్యతే బుధైః

ధర్ముడు సజ్జనులను మృదువుగా రక్షించేవాడు కనుక ధర్ముడు అనే పేరు పొందాడు. అదే ధర్ముడు సూర్యునికి పుత్రుడై యముడు అయ్యాడు. పాపులను శిక్షించేవాడైనందున, పండితులు అతడిని యముడు అని పిలుస్తారు.

శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । ప్రహ్లాదానన్తరం గఙ్గా భార్యా వై వరుణస్య చ । ప్రహ్లాదాదధమా జ్ఞేయా మహిమ్నా వరుణాధికా

శ్రీకృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు: ప్రహ్లాదుని తరువాత గంగా వస్తుంది, ఆమె వరుణుని భార్య కూడా. జన్మలో ప్రహ్లాదునికంటే తక్కువ అయినా, మహిమలో వరుణునికంటే గొప్పది.

స్వరూపాదధమా జ్ఞేయా నాత్ర కార్యా విచారణా । జ్ఞానస్వరూపదం విష్ణుం యమో జానాతి సర్వదా

స్వభావంగా ఆమె తక్కువదిగా భావించబడుతుంది — దీనిపై మరింత ఆలోచన అవసరం లేదు. యముడు ఎప్పుడూ జ్ఞానస్వరూపుడైన విష్ణువును తెలుసుకుంటాడు.

అతో గఙ్గేతి సా జ్ఞేయా సర్వదా లోకపావనీ । భక్త్యా విష్ణుపదీత్యేవ కీర్తితా నాత్ర సంశయః

అందుకే ఆమెను ఎప్పుడూ లోకాలను పవిత్రం చేసే గంగా అని పిలుస్తారు. భక్తితో ఆమెను విష్ణుపదీ అని కూడా అంటారు — ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.

యా పూర్వకాలే యజ్ఞలిఙ్గస్య విష్ణోః సాక్షాద్ధరేర్విక్రమతః ఖగేన్ద్ర । వామస్య పాదస్య నఖాగ్రతశ్చ నిర్భిద్య చోర్ధ్వాణ్డకటాహఖణ్డమ్

పురాతన కాలంలో, ఓ పక్షిరాజా, యజ్ఞలింగరూపంలో ఉన్న విష్ణువు ఎడమ కాలుని, ఆంగుళి నఖపు చివరనుండి గంగా ఉద్భవించి, బ్రహ్మాండపు పైభాగాన్ని చీల్చింది.

తదుదరమతివేగాత్సమ్ప్రవిశ్యావహన్తీం జగదఘతతిహన్తుః పాదకిఞ్జల్కశుద్ధామ్ । నిఖిలమలనిహన్త్రీం దర్శనాత్స్పర్శనాచ్చ సకృదవగహనాద్వా భక్తిదాం విష్ణుపాదే । శశికరవరగౌరాం మీననేత్రాం సుపూజ్యాం స్మరతి హరిపదోత్థాం మోక్షమేతి క్రమేణ

ఇన్ద్రోపి వాయుకరమర్దితవాయుకూటబిన్దుం చ ప్రాశ్య శిరసి హ్యసహిష్ణుమానః । భాగీరథీ హరిపదాఙ్కమితి స్మ నిత్యం జానన్మహాపరమభాగవతప్రధానః । భక్త్యా చ ఖిన్నహృదయః పరమాదరేణ ధృత్వా స్వమూర్ధ్ని పరమో హ్యశివః శివోఽభూత్

ఇంద్రుడు కూడా, గాలి తాకిన నీటి బిందువు తలపై పడగానే, దాన్ని భరించలేకపోయాడు. భగీరథిని హరిపాదచిహ్నంగా తెలుసుకుంటూ, మహాభక్తుల్లో శ్రేష్ఠుడై, భక్తితో నిండిన హృదయంతో, అత్యంత గౌరవంతో తన తలపై ధరించి, అశుభుడైనవాడు శుభుడయ్యాడు.

భాగీరథ్యాశ్చ చత్వారి రూపాణ్యాసన్ఖగేశ్వర । మహాభిషగ్జనేన్ద్రస్య భార్యా తు హ్యభిషేచనీ

ఓ పక్షిరాజా, భగీరథికి నాలుగు రూపాలు ఉన్నాయి: అభిషేచనీగా ఆమె మహా వైద్యుల రాజుకి భార్య.

ద్వితీయేనైవ రూపేణ గఙ్గా భార్యా చ శన్తనోః । సుషేణా వై సుషేణస్య భార్యా సా వానరీ స్మృతా

రెండవ రూపంలో గంగా శంతనువు భార్య. సుషేణగా, ఆమె సుషేణుని భార్యగా, వానరస్త్రీగా గుర్తించబడుతుంది.

మణ్డూకభార్యా గఙ్గా తు సైవ మణ్డూకినీ స్మృతా । ఏవం చత్వారి రూపాణి గఙ్గాయా ఇతి కీర్తితమ్

మండూకుని భార్యగా గంగా మండూకినీగా ప్రసిద్ధి చెందింది. ఇలా గంగకు నాలుగు రూపాలు ఉన్నాయని చెప్పబడింది.

ఆదిత్యాచ్చైవ గఙ్గాతః పర్జన్యః సముదాహృతః । ప్రవర్షతి సువైరాగ్యం హ్యతః పర్జన్యనామకమ్

ఆదిత్యుని మరియు గంగ నుంచి పర్జన్యుడు ఉద్భవించాడు. అతను పరమ విరక్తిని వర్షించేవాడైనందున పర్జన్యుడు అని పిలవబడతాడు.

శరంవరాయ పఞ్చజన్యాచ్చ పఞ్చ హిత్వా జగ్ధ్వా గర్వకం షట్క్రమేణ । స్వబాణస్య స్వహృది సంస్థితస్య భజేత్సదా నైవ భక్తిం విషం చ

శరంవరుని కోసం, పంచజన్యుని నుండి ఐదింటిని వదిలి, అహంకారాన్ని ఆరు దశల్లో జయించి, తన హృదయంలో ఉన్న బాణాన్ని ఎల్లప్పుడూ పూజించాలి; భక్తిని లేదా విషాన్ని కాదు.

లిఙ్గం పుష్టం నైవ కార్యం సదైవ లిఙ్గం పుష్టం కార్యమేవం సదాపి । యోనౌ సక్తిర్నైవ కార్యా సదాపి యోనౌ ముక్తేఽసంగతో యాతి ముక్తిమ్

బలమైన లింగాన్ని ఎప్పుడూ చేయకూడదు; అయినా, ఎప్పుడూ బలమైన లింగాన్ని చేయాలి. యోనిలో ఆసక్తి పెట్టకూడదు; అయినా, ఆసక్తి లేకుండా ఉన్నవాడు ముక్తిని పొందుతాడు.

వైరాగ్యమేవం ప్రకారోత్యేవ నిత్యమతః పర్జన్యస్త్వన్తకః పక్షివర్య । ఏతావతా శరభాఖ్యో మహాత్మా స చాన్తరో స తు పర్జన్య ఏవ

విరక్తి స్వభావం ఇలాగే, ఓ పక్షిరాజా. అందుకే పర్జన్యుడిని అంతకుడు అని కూడా అంటారు. ఇలాగే శరభుడు అనే మహాత్మా కూడా పర్జన్యుడే.

శశ్వత్కేశా యస్య గాత్రే ఖగేన్ద్ర ప్రభాస్యన్తే శరభాఖ్యో పయోతః । యమస్య భార్యా శ్యామలా యా ఖగేన్ద్ర యస్మాత్సదా కలిభార్యాపియా చ

ఓ పక్షిరాజా, శరభ అనే పేరు కలిగి, ఎప్పుడూ వెంట్రుకలు ఉన్న రూపంలో ఉన్నవాడు, యమునికి భార్య. ఆమె ముదురు రంగులో ఉంటుంది. ఎప్పుడూ కలికి ఇష్టమైనదాన్ని తాగే కారణంగా ఆమెను కలియుగానికి భార్య అని కూడా అంటారు.

మత్వా సమ్యక్మానసం యా కరోతి హ్యతశ్చ సా శ్యామలాసంజ్ఞకాభూత్ । మలం వక్ష్యే హరిభక్తేర్విరోధీ సులోహపాత్రే సన్నిధానం చ తస్య

తన మనసులో సరిగ్గా ఆలోచించి, దానికి తగినట్లే ప్రవర్తిస్తుంది కనుక ఆమెను శ్యామల అని పిలిచారు. ఇప్పుడు హరిభక్తికి విరుద్ధంగా ఉండే మలినత గురించి, తక్కువ లోహాలతో చేసిన పాత్రల్లో దాని ఉనికిని చెప్తాను.

తద్వైష్ణవైస్త్యాజ్యమేవం సదైవ వస్త్రం దగ్ధం సన్ధిజం చైవ జన్యమ్

కాబట్టి, వైష్ణవులు ఎప్పుడూ కాలిన, కుట్టిన, లేదా మలినమైన వస్త్రాలను తప్పక దూరంగా పెట్టాలి.

నోచ్చాశ్చ తే హరిభక్తేర్విహీనాస్తేషాం సంగో నైవ కార్యః సదాపి । పురాణసంపర్కవిసర్జినం చ పురాణతాలం చ పురాణవస్త్రమ్

హరిభక్తి లేని వాళ్లతో ఎప్పుడూ కలవకూడదు. పురాణాలను వదిలేసినవాళ్లను, పాత తూకపు తాళాలను, పాత వస్త్రాలను ఎప్పుడూ దూరంగా పెట్టాలి.

సుజీర్ణకన్థాజినమేఖలం చ యజ్ఞోపవీతం చ కలిప్రియం చ । ప్రియం గృహం చోర్ణవితానకం చ సమిత్కుశైః పూరితం కుత్సితం చ

చెదిరిపోయిన వస్త్రాలు, జంతు చర్మాలు, మెఖలాలు, యజ్ఞోపవీతాలు, కలికి ఇష్టమైనవాటితో పాటు, ఇష్టమైన ఇళ్లు, పొడి పందిళ్లు, కుశ తృణాలతో నిండిన సమిధలు ఇవన్నీ నిందించదగినవే.

సర్వం చేత్కలిభార్యాప్రియం చ నైవ ప్రియం శార్ఙ్గపాణేః కదాచిత్ । కాంస్యే సుపక్వం యావనాలస్య చాన్నం తుషః పిణ్యాకం తుమ్బబిల్వే పలాణ్డుః

కలియుగ భార్యకి ఇష్టమైనవన్నీ శారంగపాణికి ఎప్పుడూ ఇష్టపడవు. కాంస్య పాత్రలో బాగా వండిన అన్నం, యవలు, పొట్టు, నువ్వుల పొడి, సొరకాయ, ఉల్లిపాయ ఇవన్నీ కలికి ఇష్టమైనవి.

దీర్ఘం తక్రం స్వాదుహీనం కటూష్ణమేతే సర్వే కలిభార్యాప్రియాశ్చ । సుదుర్ముఖం నిన్దనం చార్యజానాం సతోవమత్యాత్మజానాం ప్రసహ్య

పెద్దగా పులిసిపోయిన మజ్జిగ, రుచిలేని, కారంగా, వేడిగా ఉన్నవన్నీ కలియుగ భార్యకి ఇష్టమైనవి. ఇవన్నీ చాలా చెడ్డవి, మంచి వాళ్లచేత నిందించబడతాయి, పిల్లలు కూడా వీటిని అసహ్యంగా తిరస్కరిస్తారు.

సుపీడనం సర్వదా భర్తృవర్గే గృహస్థితవ్రీహివస్త్రాదిచౌర్యాత్ । ప్రకీర్ణభూతాన్మూర్ధజాన్సందధానం కరైర్యుతం దేవకలిప్రియం చ

భర్తల మధ్య ఎప్పుడూ కలహానికి కారణమయ్యే, ఇంట్లో బియ్యం, వస్త్రాలు దొంగిలించడం, చితికిపోయిన జుట్టును చేతులతో కలపడం, దేవతలకు మరియు కలికి ఇష్టమైనవన్నీ ఇవే.

ఇత్యాది సర్వం కలిభార్యాప్రియఞ్చ సునిర్మలం ప్రకరోత్యేవ సర్వమ్ । అతశ్చ సా శ్యామలేతి స్వసంజ్ఞామవాప సా దేవకీ సంబభూవ

ఇలాంటి కలియుగ భార్యకి ఇష్టమైనవన్నీ పూర్తిగా పవిత్రంగా చేయబడతాయి. అందుకే ఆమె శ్యామల అని పేరు పొందింది, అలాగే దేవకిగా ప్రసిద్ధి చెందింది.

యుధిష్ఠిరస్యైవ బభూవ పత్నీసంభావితా తత్ర చ దేవకీ సా । చన్ద్రస్య భార్యా రోహిణీ వై తదేయమశ్విన్యాదిభ్యోఽహ్యధికా సర్వదైవ

ఆమె యుధిష్ఠిరునికి గౌరవనీయమైన భార్యగా నిలిచింది, అక్కడ దేవకీ కూడా ఉండేది. చంద్రునికి భార్య రోహిణి, ఆమె అశ్వినీ దేవతల కంటే ఎప్పుడూ శ్రేష్ఠురాలు.

రోణీం ధృత్వా రోహతి యోగ్యస్థానం తస్మాచ్చ సా రోహిణీతి ప్రసిద్ధా । ఆదిత్యభార్యా నామ సంజ్ఞా ఖగేన్ద్ర జ్ఞేయా సా నారాయణస్య స్వరూపా

గర్భాన్ని ధరించి, తగిన స్థానం చేరుకుంటుంది కనుక ఆమెను రోహిణి అని ప్రసిద్ధి చెందింది. ఓ పక్షిరాజా, ఆదిత్యునికి భార్య సంజ్ఞ అనే పేరు కలది, ఆమె నారాయణుని స్వరూపమే.

సంజానాతీత్యేవ సంజ్ఞామవాప సంజ్ఞేతి లోకే సూర్య భార్యా ఖగేన్ద్ర । బ్రహ్మాణ్డస్య హ్యభిమానీ తు దేవో విరాడితి హ్యభిధామాప తేన

అవగాహన కలిగి ఉండటం వల్ల ఆమెకు సంజ్ఞ అనే పేరు వచ్చింది. అందుకే లోకంలో సూర్యుని భార్యను సంజ్ఞ అని పిలుస్తారు, ఓ పక్షిరాజా. బ్రహ్మాండానికి అధిపతి అయిన దేవుడు విరాట్ అనే పేరుతో ప్రసిద్ధి చెందాడు.