యదా పతే యమదూతైశ్చ పాశైర్బధ్వా సమ్యక్ తాడ్యమానః కశాభిః । తదా లక్ష్మీః కుత్ర పలాయతేఽసావతో మూలం విష్ణుపాదం భజస్వ ॥ ౩,౨౮.
యమదూతలు తమ పాశాలతో బలంగా కట్టి, కొరడాలతో నిన్ను తీవ్రంగా కొడుతున్నప్పుడు, అప్పుడు లక్ష్మీ ఎక్కడికి పారిపోతుంది? అందుకే, నీవు మూలమైన విష్ణుపాదాలను ఆశ్రయించు.
వివాహమౌంఞ్జీదివసే మూఢబుద్ధే జుగుప్సితాన్ధారయిత్వా సుభక్త్యా । వరారార్తికం కాంస్యపాత్రే నిధాయ కృత్వార్తిక్యం ఉదఉదైతి శబ్దమ్ ॥ ౩,౨౮.
వివాహ మౌంజీ దినాన, మూర్ఖుడా, అపవిత్రమైన వాటిని భక్తితో ధరించి, శుభారతిని కాంస్యపాత్రలో పెట్టి, ఆరతిచేసినప్పుడు ఒక శబ్దం వినిపిస్తుంది.
తథైవ దష్ట్వా పిచుమన్దస్య పత్రం సునర్తయిత్వా పరమాదరేణ । యదా తదా యమదూతైశ్చ పాశైర్బద్ధ్వా బద్ధ్వా తాడ్యమానశ్చ సమ్యక్ ॥ ౩,౨౮.
అదే విధంగా, పిచుమంద ఆకును చూసి, ఎంతో గౌరవంతో దానిని నాట్యమాడించి, ఆ తరువాత యమదూతలు పాశాలతో బలంగా కట్టి, తీవ్రంగా కొడతారు.
తవ స్వామిన్కులదేవో మహాత్మన్పలాయితః కుత్ర మే తద్వదస్వ । స్వదేహానాం పూజయిత్వా చ సమ్యక్కణ్ఠాభరణైర్విధురాణాం చ కేశైః ॥ ౩,౨౮.
నీ కుటుంబదేవుడు, మహాత్మా, ఎక్కడికి పారిపోయాడో చెప్పు. వితంతువుల జుట్టుతో చేసిన కంఠాభరణాలను పూజించి—
సంతిష్ఠమానే యమదూతా బలిష్ఠా సంతాడ్యమానే ముసలైర్భిన్దిపాలైః । యదా తదా కుత్ర పలాయితా సా కేశైర్విహీనా లంబకర్ణం చ కృత్వా ॥ ౩,౨౮.
బలమైన యమదూతలు ఎదురుగా నిలబడి, నిన్ను ముసలలు, బిండిపాళాలతో కొడుతున్నప్పుడు, జుట్టు లేని, చెవులు వేలాడే ఆమె ఎక్కడికి పారిపోయిందో?
స్వవామహస్తే వేణుపాత్రం నిధాయ దీపం ధృత్వా సవ్యహస్తే చ మూఢః । గృహేగృహే భైక్షచర్యాం చ కృత్వా సంతిష్ఠమానే స్వగృహం చైవ దేవీ ॥ ౩,౨౮.
నీ ఎడమ చేతిలో వెనుపాత్రను, కుడి చేతిలో దీపాన్ని పట్టుకుని, మూర్ఖుడా, ఇంటింటికి భిక్షాటన చేస్తూ తిరుగుతావు, కానీ దేవి నీ ఇంట్లోనే ఉంటుంది.
యదా తదా యమదూతైశ్చ మూఢ దీపైః సహస్రైర్దహ్యమానశ్చ సమ్యక్ । నిర్నాసికా రేణుకా మూఢబుద్ధే పలాయితా కుత్ర సా మే వదస్వ ॥ ౩,౨౮.
అప్పుడు, మూర్ఖుడా, యమదూతలు వేలాది దీపాలతో నిన్ను కాల్చుతున్నప్పుడు, ముక్కు లేని రేణుక ఎక్కడికి పారిపోయిందో చెప్పు.
సదా మూఢం ఖడ్గదేవం చ భక్త్యా తం భక్తవత్పూజయిత్వా చ సమ్యక్ । తైః సార్ధం త్వం శ్వానవద్గర్జయిత్వా సంతిష్ఠమానే స్వగృహే చైవ నిత్యమ్ ॥ ౩,౨౮.
నిత్యం, మూర్ఖుడా, ఖడ్గదేవుని భక్తితో పూజించి, భక్తుడిలా గౌరవించి, వారితో కలసి కుక్కల్లా అరుస్తూ, ఎప్పుడూ నీ ఇంట్లోనే ఉంటావు.
యదా తదా యమదూతైశ్చ సమ్యక్సంతాడ్యమానస్తత్ర శబ్దం ప్రకుర్వన్ । సంతిష్ఠమానే భక్తవర్యం విహాయ తదా దేవః కుత్ర పలాయితోభూత్ ॥ ౩,౨౮.
అప్పుడు, యమదూతలు నిన్ను తీవ్రంగా కొడుతూ, అక్కడ శబ్దం చేస్తూ ఉండగా, గొప్ప భక్తుడు అక్కడే ఉన్నప్పుడు, ఆ దేవుడు ఎక్కడికి పారిపోయాడో?
స పార్థక్యాద్భీమసేనప్రతీకం పఞ్చామృతైః పూజయిత్వా చ సమ్యక్ । సువ్యఞ్జనే చాన్నకౌపీనమేవ దత్త్వా మూఢస్తిష్ఠమానే స్వగేహే ॥ ౩,౨౮.
భీమసేనుని రూపాన్ని పంచామృతాలతో పూజించి, మంచి పాత్రలో కొంత అన్నం పెట్టి, మూర్ఖుడు తన ఇంట్లోనే ఉంటాడు.
యదా తదా యమదూతైశ్చ సమ్యక్సంతాడ్యమానే యమమార్గే చ మూఢః । భీమః స వై కుత్ర పలాయితోభూదతో మూలం విష్ణుపాదం భజస్వ ॥ ౩,౨౮.
యమదూతలు నిన్ను యమపథంలో తీవ్రంగా కొడుతున్నప్పుడు, మూర్ఖుడా, ఆ భీముడు ఎక్కడికి పారిపోయాడో? అందుకే, నీవు మూలమైన విష్ణుపాదాలను ఆశ్రయించు.
మహాదేవం పూజయిత్వా చ సమ్యక్ హరేత్యుక్త్వా స్వగృహే విద్యమానే । యదా గృహం దహ్యతే వహ్నినా తు తదా హరః కుత్ర పలాయితోభూత్ ॥ ౩,౨౮.
మహాదేవుని సమ్యకంగా పూజించి, 'హరి' అని పలకుతూ, నీ ఇంట్లో ఉండగా, నీ ఇల్లు అగ్నితో కాలిపోతే, అప్పుడా హరుడు ఎక్కడికి పారిపోయాడో?
శాకంభరీదివసే సర్వమేవ శాకంభరీ సా చ దేవీ మహాత్మన్ । పలాయితా కుత్ర మే త్వం వదస్వ కులాలదేవం పూజయిత్వా చ భక్త్యా ॥ ౩,౨౮.
శాకంభరీ దేవి పండుగ రోజున, అన్నీ శాకంభరీయే అవుతాయి, ఆ మహాత్మ దేవి. నీవు కులాలదేవుని భక్తితో పూజించి, ఎక్కడికి పారిపోయావో చెప్పు.
కార్పాసం వై తేన దత్తం గృహీత్వా సంతిష్ఠమానే యమదూతైశ్చ సమ్యక్ । సంహన్యమానస్తీక్షణధారైః కుఠారైః కులాలదేవం చ సుదంష్ట్రనేత్రమ్ । విహాయ వై కుత్ర పలాయితోభూన్న జ్ఞాయతేఽన్వేషణాచ్చాపి కేన ॥ ౩,౨౮.
ఆయన పత్తి ఇచ్చి, యమదూతులు ఎదురుగా నిలబడి ఉండగా, పదునైన గొడ్డళ్లతో కొట్టించబడుతున్నప్పుడు, భయంకరమైన దంతాలు, కళ్ళు ఉన్న కులాలదేవుని వదిలిపెట్టి ఎక్కడికి పారిపోయాడో, ఎవరు వెతికారో ఎవరికీ తెలియదు.
యదా పఞ్చమ్యాం మృన్మయీం శేషమూర్తిం సంపూజ్య భక్త్యా విద్యమానే స్వగేహే । తదా బద్ధ్వా యమదూతాశ్చ సమ్యక్సంనహ్యమానే నాగపాశైశ్చ బద్ధ్వా ॥ ౩,౨౮.
ఐదవ రోజున, ఇంట్లో మట్టి శేషమూర్తిని భక్తితో పూజిస్తుండగా, యమదూతలు పాము పాశాలతో బంధించి, అతడిని గట్టిగా కట్టేశారు.
స్వభక్తవర్యం ప్రవిహాయ నాగః పలాయితః కుత్ర వై సంవద త్వమ్ । దూర్వాఙ్కురైర్మోదకైః పూజయిత్వా వినాయకం పఞ్చఖాద్యైస్తథైవ ॥ ౩,౨౮.
తన గొప్ప భక్తుడిని వదిలిపెట్టి, ఆ పాము ఎక్కడికి పారిపోయిందో చెప్పు. దూర్వా మొక్కలతో, ముద్దలతో, ఐదు రకాల భోజనాలతో వినాయకుని పూజించిన తరువాత.
సంతిష్ఠంమానే యమదూతైశ్చ సమ్యక్సంతాడ్యమానే తప్తదణ్డైశ్చ మూఢ । దన్తం విహాయైవ చ విఘ్నరాజః పలాయితః కుత్ర మే తం వదత్వమ్ ॥ ౩,౨౮.
యమదూతలు ఎదురుగా నిలబడి, వేడి కర్రలతో కొట్టించబడుతున్నప్పుడు, విఘ్నరాజు తన భక్తుడిని వదిలిపెట్టి ఎక్కడికి పారిపోయాడో నాకు చెప్పు.
వివాహకాలే పిష్టదేవీం సుభక్త్యా సంపూజయిత్వా విద్యమానో గృహే స్వే । యదా తదా యమదూతైశ్చ బద్ధ్వా సంపీడ్యమానో యమమార్గే స మూఢః ॥ ౩,౨౮.
పెళ్లి సమయంలో, ఇంట్లో పిండిపప్పు దేవతను భక్తితో పూజించిన తరువాత, యమదూతలు బంధించి, యమపథంలో ఆ మూర్ఖుడు బాధపడుతున్నాడు.
విష్ఠాదేవీ పీడ్యమానం చ భక్తం విహాయ సా కుత్ర పలాయితాభూత్ । వివాహకాలే రజకస్య గేహం గత్వా సమ్యక్ప్రార్థయిత్వా చ మూఢః ॥ ౩,౨౮.
విష్టాదేవి తన బాధపడుతున్న భక్తుడిని వదిలిపెట్టి ఎక్కడికి పారిపోయిందో. పెళ్లి సమయంలో, అతడు ధోబీ ఇంటికి వెళ్లి, earnestగా ప్రార్థించాడు, మూర్ఖుడై.
యస్తంభసూత్రం కలశే పరీత్య పూజాం కృత్వా విద్యమానో గృహే స్వే । యదా తదా యమదూతశ్చ సమ్యక్తం స్తంభసూత్రం తస్య ముఖే నిధాయ ॥ ౩,౨౮.
అయితే, తాడు సూత్రాన్ని కలశానికి కట్టి, ఇంట్లో పూజ చేసినప్పుడు, యమదూతలు ఆ తాడు సూత్రాన్ని అతని నోట్లో పెట్టారు.
సంతాడ్యమానే స్తంభసూత్రస్థదేవీ పలాయితా కుత్ర మే సంవదస్వ । వివాహకాలే పూజయిత్వా చ సమ్యక్చణ్డాలదేవీం భక్తవశ్యాం చ తస్యాః ॥ ౩,౨౮.
కొట్టించబడుతున్నప్పుడు, తాడు సూత్రంలో నివసించే దేవత ఎక్కడికి పారిపోయిందో నాకు చెప్పు. పెళ్లి సమయంలో, చండాలదేవిని భక్తితో పూజించిన తరువాత.
తద్భక్తవర్యైః శూర్పమధ్యే చ తీరే సంసేవయిత్వా విద్యమానో గృహే స్వే । యదా తదా యమదూతైశ్చ బద్ధ్వా సంతాడ్యమానో యమమార్గే మహద్భిః ॥ ౩,౨౮.
ఆమె గొప్ప భక్తులతో, శూపంలో, తీరున సేవ చేసినప్పుడు, ఇంట్లో ఉండగా, యమదూతలు బంధించి, యమపథంలో అతడిని బలంగా కొట్టారు.
చఊలదేవీ క్వ పలాయితాభూత్సుమూఢబుద్ధే విష్ణుపాదం భజస్వ । జ్వరాదిభిః పీడ్యమానే స్వపుత్రే గృహే స్థితం బ్రహ్మదేవం చ సమ్యక్ ॥ ౩,౨౮.
శూపదేవి ఎక్కడికి పారిపోయిందో, ఓ మూర్ఖుడా, నీవు విష్ణుపాదాలను భజించు. ఇంట్లో నీ కుమారుడు జ్వరం మొదలైన వ్యాధులతో బాధపడుతున్నప్పుడు, బ్రహ్మదేవుని సక్రమంగా పూజించు.
ధూర్పైర్దీపైర్భక్ష్యభోజ్యైశ్చ పుష్పైః పూజాం కృత్వా విద్యమానశ్చ గేహే । యదా తదా యమదూతైశ్చ బద్ధ్వా సంతాడ్యమానే వేణుపాశాదిభిశ్చ ॥ ౩,౨౮.
యొక్కాలు, దీపాలు, తినుబండారాలు, పువ్వులతో ఇంట్లో పూజ చేసిన తరువాత, యమదూతలు వెణుపాశాలతో బంధించి, కొట్టారు.
స బ్రహ్మదేవః క్వ పలాయితోభూత్సుమూఢబుద్ధే విష్ణుపాదం భజస్వ । సన్తానార్థం బృహతీం పూజయిత్వా గలేన బద్ధ్వా బృహతీం వై ఫలం చ ॥ ౩,౨౮.
ఆ బ్రహ్మదేవుడు ఎక్కడికి పారిపోయాడో, ఓ మూర్ఖుడా, నీవు విష్ణుపాదాలను భజించు. సంతానార్థం, బ్రహతీ మొక్కను పూజించి, మెడలో కట్టి, దాని ఫలాన్ని కూడా ధరించు.
సంతిష్ఠమానే యమదూతైశ్చ బద్ధ్వా సంతాడ్యమానే బృహతీకణ్టకైశ్చ । తదా దేవీ బృహతీ మూఢబుద్ధే పలాయితా కుత్ర మే తద్వద త్వమ్ ॥ ౩,౨౮.
యమదూతలు బ్రహతీ మొక్క ముల్లులతో బంధించి, కొట్టినప్పుడు, ఆ బ్రహతీ దేవి ఎక్కడికి పారిపోయిందో, ఓ మూర్ఖుడా, నాకు చెప్పు.
భజస్వ మూఢ పరదైవతం చ నారాయణం తారకం సర్వదుఃఖాత్ । సుక్షుద్రదేవేషు మతిం చ మా కురు న చ శృణు త్వం ఫల్గువాక్యం తథైవ ॥ ౩,౨౮.
ఓ మూర్ఖుడా, నీవు పరమదైవమైన నారాయణుడిని భజించు, ఆయన అన్ని దుఃఖాలనుండి రక్షించేవాడు. చిన్న చిన్న దేవతలపై మనసు పెట్టవద్దు, వ్యర్థమైన మాటలు వినవద్దు.
సుక్షుద్రదేవాన్ భిన్దిపాలే నిధాయ విసర్జయిత్వా దూరదేశే మహాత్మన్ । సంధార్య త్వం స్వకులాచారధర్మం సంపాతనే నరకం హేతుభూతమ్ ॥ ౩,౨౮.
చిన్న దేవతలను శూపంలో పెట్టి, దూరంగా పంపించి, ఓ మహాత్మా, నీ వంశ ఆచారధర్మాన్ని పాటించు, అది నరకానికి కారణమవుతుంది.
పునీహి గాత్రం సర్వదా మూఢబుద్ధే మన్త్రాష్టకైర్జన్మతీర్థే పవిత్రే । హృది స్థితాం మౌర్ఖ్యముద్రాం విహాయ కృత్వా భూషాం విష్ణుముద్రాభిరగ్ర్యామ్ ॥ ౩,౨౮.
నీ శరీరాన్ని ఎప్పుడూ జన్మతీర్థంలో పవిత్రమైన అష్టమంత్రాలతో శుద్ధి చేయు, ఓ మూర్ఖుడా. హృదయంలో ఉన్న మూర్ఖత్వ ముద్రను వదిలి, విష్ణుముద్రలను అలంకరించు.
సదా మూఢో హరివార్తాం భజస్వ హ్యాయుర్గతం వ్యర్థమేవం కుబుద్ధ్యా । సద్వైష్ణవానాం సంగమో దుర్లభశ్చ క్షుబ్ధం జ్ఞానం తారతమ్యస్వరూపమ్ ॥ ౩,౨౮.
ఎప్పుడూ, ఓ మూర్ఖుడా, హరివార్తలను భజించు; నీ ఆయుషు వ్యర్థంగా పోయింది. సద్భక్తుల సాంగత్యం చాలా అరుదు, జ్ఞానం కూడా కలవరపడి, తేడాగా మారుతుంది.