హరిం వినాన్యం న భజస్వ నిత్యం సా రేణుకా త్వాం తు న పాలయిష్యతి । అదృష్టనామా హరిరేవం హి నిత్యం ఫలప్రదో యది న స్యాత్ఖగేన్ద్ర ॥ ౩,౨౮.
హరిని తప్ప మరెవ్వరిని ఎప్పుడూ పూజించవద్దు. ఆ రేణుక నిన్ను రక్షించదు. హరి, ఎవరికీ కనిపించని నామం కలవాడు, ఎప్పుడూ ఫలితాన్ని ఇస్తాడు. అతడు ఇవ్వకపోతే, పక్షిరాజా! ఇంకెవరు ఇస్తారు?
జుగుప్సితాం శ్రుత్యనుక్తాం చ దేవీం పతిద్రుహాం సర్వదా సేవయిత్వా । తస్యాః ప్రసాదాత్కుష్ఠభగన్దరాద్యైర్భుక్త్వా దుఃఖం సంయమినీం ప్రయాహి ॥ ౩,౨౮.
శాస్త్రాలలో చెప్పని, పతివ్రత ధర్మానికి విరుద్ధంగా ఉండే ఆ దేవిని ఎప్పుడూ సేవిస్తే, ఆమె అనుగ్రహంతో కుష్టు, భగందరాది రోగాలు అనుభవించి, నియమిత లోకానికి వెళ్ళవచ్చు.
తదా కుదేవీ కుత్ర గతా వదస్వ మే హ్యతః పతే త్వం న భజస్వ దేవీమ్ । పతే భజ త్వం బ్రాహ్మణాన్వైష్ణవాంశ్చ సంసారదుఃఖాత్తారన్సుష్ఠురూపాన్ ॥ ౩,౨౮.
ఆ కుదేవి ఎక్కడికి పోయిందో చెప్పు. అందువల్ల, ప్రభూ! ఆ దేవిని పూజించవద్దు. బ్రాహ్మణులను, వైష్ణవులను పూజించు; వారు సంసారబాధలనుంచి నిజంగా రక్షిస్తారు.
సేవాదికం ప్రవిహాయైవ స్వచ్ఛం మాయాదేవ్యా భజనాత్కిం వదస్వ । జ్యేష్ఠాష్టమ్యాం జ్యేష్ఠదేవీం హ్యలక్ష్మీం లక్ష్మీతి బుద్ధ్యా పూజయిత్వా చ సమ్యక్ ॥ ౩,౨౮.
అలాంటి సేవలను వదిలిపెట్టి, మాయాదేవిని పూజించడం వల్ల ఏమి లాభం చెప్పు. జ్యేష్ఠ మాసంలో అష్టమి రోజున, జ్యేష్ఠదేవిని అలక్ష్మిని అని తెలుసుకొని, లక్ష్మిగా భావించి సక్రమంగా పూజించు.
తస్యాః సూత్రం గలబద్ధం చ కృత్వా నానాదుఃఖం హ్యనుభూయాః పతే త్వమ్ । యదా పతే యమదూతైశ్చ పాశైర్బద్ధ్వా చ సమ్యక్ తాడ్యమానైః కశాభిః ॥ ౩,౨౮.
ఆమె తాడును మెడలో కట్టి, నీవు ఎన్నో రకాల బాధలు అనుభవించవలసి వస్తుంది. యమదూతలు తమ పాశాలతో బలంగా కట్టి, కొరడాలతో నిన్ను తీవ్రంగా కొడుతున్నప్పుడు—
తదా హ్యలక్ష్మీః కుత్ర పలాయతేఽసావతో మూలం విష్ణుపాదం భజస్వ । పతే భజ త్వం సర్వదా వాయుతత్త్వం న చాశ్రయేస్త్వం సూక్ష్మస్కన్దం చ మూఢ ॥ ౩,౨౮.
అప్పుడు దురదృష్టం ఎక్కడికి పారిపోతుంది? అందుకే, నీవు మూలమైన విష్ణుపాదాలను ఆశ్రయించు. ప్రభూ, ఎప్పుడూ వాయుతత్త్వాన్ని ఆశ్రయించు; మూర్ఖుడా, సూక్ష్మ స్కందుని నమ్మకు.
తద్వత్తం త్వం నవనీతం చ భక్త్యా తదుచ్ఛిష్టం భక్షయిత్వా పతే హి । తస్యాశ్చ సూత్రం గలబద్ధం చ కృత్వా ఇహైవ దుఃఖాన్యనుభూయాః పతే త్వమ్ ॥ ౩,౨౮.
అదే విధంగా, నీవు భక్తితో నెయ్యి ఉప్పుడును తినిన తర్వాత, ఆమె తాడును మెడలో కట్టి, ఇక్కడే బాధలు అనుభవించవలసి వస్తుంది.
యదా పతే యమదూతైశ్చ పాశైర్బద్ధ్వా చ సమ్యక్ తాడ్యమానః కశాభిః । తదా స్కన్దః కుత్ర పలాయతేఽసావతో మూలం విష్ణుపాదం భజస్వ ॥ ౩,౨౮.
యమదూతలు తమ పాశాలతో బలంగా కట్టి, కొరడాలతో నిన్ను తీవ్రంగా కొడుతున్నప్పుడు, అప్పుడా స్కందుడు ఎక్కడికి పారిపోతాడు? అందుకే, నీవు మూలమైన విష్ణుపాదాలను ఆశ్రయించు.
దీపస్తంభం దాపయిత్వా పతే త్వం సూత్రం చ బద్ధ్వా స్వగలే చ భక్త్యా । తదా బద్ధ్వా యమదూతైశ్చ పాశైర్దీపస్తంభైస్తాడ్యమానస్తు సమ్యక్ ॥ ౩,౨౮.
దీపస్తంభాన్ని నిర్మించి, భక్తితో తాడును నీ మెడలో కట్టి, ఆ తరువాత యమదూతలు పాశాలతో బంధించి, దీపస్తంభాలతో నిన్ను తీవ్రంగా కొడతారు.
దీపస్తంభః కుత్ర పలాయితోభూదతో మూలం విష్ణుపాదం భజస్వ । లక్ష్మీదినే పూజయిత్వా చ లక్ష్మీం సూత్రం తస్యాః స్వగలే ధారయ త్వమ్ ॥ ౩,౨౮.
అప్పుడు ఆ దీపస్తంభం ఎక్కడికి పారిపోతుంది? అందుకే, నీవు మూలమైన విష్ణుపాదాలను ఆశ్రయించు. లక్ష్మీ పూజా దినాన లక్ష్మీదేవిని పూజించి, ఆమె తాడును నీ మెడలో ధరించు.
యదా పతే యమదూతైశ్చ పాశైర్బధ్వా సమ్యక్ తాడ్యమానః కశాభిః । తదా లక్ష్మీః కుత్ర పలాయతేఽసావతో మూలం విష్ణుపాదం భజస్వ ॥ ౩,౨౮.
యమదూతలు తమ పాశాలతో బలంగా కట్టి, కొరడాలతో నిన్ను తీవ్రంగా కొడుతున్నప్పుడు, అప్పుడు లక్ష్మీ ఎక్కడికి పారిపోతుంది? అందుకే, నీవు మూలమైన విష్ణుపాదాలను ఆశ్రయించు.
వివాహమౌంఞ్జీదివసే మూఢబుద్ధే జుగుప్సితాన్ధారయిత్వా సుభక్త్యా । వరారార్తికం కాంస్యపాత్రే నిధాయ కృత్వార్తిక్యం ఉదఉదైతి శబ్దమ్ ॥ ౩,౨౮.
వివాహ మౌంజీ దినాన, మూర్ఖుడా, అపవిత్రమైన వాటిని భక్తితో ధరించి, శుభారతిని కాంస్యపాత్రలో పెట్టి, ఆరతిచేసినప్పుడు ఒక శబ్దం వినిపిస్తుంది.
తథైవ దష్ట్వా పిచుమన్దస్య పత్రం సునర్తయిత్వా పరమాదరేణ । యదా తదా యమదూతైశ్చ పాశైర్బద్ధ్వా బద్ధ్వా తాడ్యమానశ్చ సమ్యక్ ॥ ౩,౨౮.
అదే విధంగా, పిచుమంద ఆకును చూసి, ఎంతో గౌరవంతో దానిని నాట్యమాడించి, ఆ తరువాత యమదూతలు పాశాలతో బలంగా కట్టి, తీవ్రంగా కొడతారు.
తవ స్వామిన్కులదేవో మహాత్మన్పలాయితః కుత్ర మే తద్వదస్వ । స్వదేహానాం పూజయిత్వా చ సమ్యక్కణ్ఠాభరణైర్విధురాణాం చ కేశైః ॥ ౩,౨౮.
నీ కుటుంబదేవుడు, మహాత్మా, ఎక్కడికి పారిపోయాడో చెప్పు. వితంతువుల జుట్టుతో చేసిన కంఠాభరణాలను పూజించి—
సంతిష్ఠమానే యమదూతా బలిష్ఠా సంతాడ్యమానే ముసలైర్భిన్దిపాలైః । యదా తదా కుత్ర పలాయితా సా కేశైర్విహీనా లంబకర్ణం చ కృత్వా ॥ ౩,౨౮.
బలమైన యమదూతలు ఎదురుగా నిలబడి, నిన్ను ముసలలు, బిండిపాళాలతో కొడుతున్నప్పుడు, జుట్టు లేని, చెవులు వేలాడే ఆమె ఎక్కడికి పారిపోయిందో?
స్వవామహస్తే వేణుపాత్రం నిధాయ దీపం ధృత్వా సవ్యహస్తే చ మూఢః । గృహేగృహే భైక్షచర్యాం చ కృత్వా సంతిష్ఠమానే స్వగృహం చైవ దేవీ ॥ ౩,౨౮.
నీ ఎడమ చేతిలో వెనుపాత్రను, కుడి చేతిలో దీపాన్ని పట్టుకుని, మూర్ఖుడా, ఇంటింటికి భిక్షాటన చేస్తూ తిరుగుతావు, కానీ దేవి నీ ఇంట్లోనే ఉంటుంది.
యదా తదా యమదూతైశ్చ మూఢ దీపైః సహస్రైర్దహ్యమానశ్చ సమ్యక్ । నిర్నాసికా రేణుకా మూఢబుద్ధే పలాయితా కుత్ర సా మే వదస్వ ॥ ౩,౨౮.
అప్పుడు, మూర్ఖుడా, యమదూతలు వేలాది దీపాలతో నిన్ను కాల్చుతున్నప్పుడు, ముక్కు లేని రేణుక ఎక్కడికి పారిపోయిందో చెప్పు.
సదా మూఢం ఖడ్గదేవం చ భక్త్యా తం భక్తవత్పూజయిత్వా చ సమ్యక్ । తైః సార్ధం త్వం శ్వానవద్గర్జయిత్వా సంతిష్ఠమానే స్వగృహే చైవ నిత్యమ్ ॥ ౩,౨౮.
నిత్యం, మూర్ఖుడా, ఖడ్గదేవుని భక్తితో పూజించి, భక్తుడిలా గౌరవించి, వారితో కలసి కుక్కల్లా అరుస్తూ, ఎప్పుడూ నీ ఇంట్లోనే ఉంటావు.
యదా తదా యమదూతైశ్చ సమ్యక్సంతాడ్యమానస్తత్ర శబ్దం ప్రకుర్వన్ । సంతిష్ఠమానే భక్తవర్యం విహాయ తదా దేవః కుత్ర పలాయితోభూత్ ॥ ౩,౨౮.
అప్పుడు, యమదూతలు నిన్ను తీవ్రంగా కొడుతూ, అక్కడ శబ్దం చేస్తూ ఉండగా, గొప్ప భక్తుడు అక్కడే ఉన్నప్పుడు, ఆ దేవుడు ఎక్కడికి పారిపోయాడో?
స పార్థక్యాద్భీమసేనప్రతీకం పఞ్చామృతైః పూజయిత్వా చ సమ్యక్ । సువ్యఞ్జనే చాన్నకౌపీనమేవ దత్త్వా మూఢస్తిష్ఠమానే స్వగేహే ॥ ౩,౨౮.
భీమసేనుని రూపాన్ని పంచామృతాలతో పూజించి, మంచి పాత్రలో కొంత అన్నం పెట్టి, మూర్ఖుడు తన ఇంట్లోనే ఉంటాడు.
యదా తదా యమదూతైశ్చ సమ్యక్సంతాడ్యమానే యమమార్గే చ మూఢః । భీమః స వై కుత్ర పలాయితోభూదతో మూలం విష్ణుపాదం భజస్వ ॥ ౩,౨౮.
యమదూతలు నిన్ను యమపథంలో తీవ్రంగా కొడుతున్నప్పుడు, మూర్ఖుడా, ఆ భీముడు ఎక్కడికి పారిపోయాడో? అందుకే, నీవు మూలమైన విష్ణుపాదాలను ఆశ్రయించు.
మహాదేవం పూజయిత్వా చ సమ్యక్ హరేత్యుక్త్వా స్వగృహే విద్యమానే । యదా గృహం దహ్యతే వహ్నినా తు తదా హరః కుత్ర పలాయితోభూత్ ॥ ౩,౨౮.
మహాదేవుని సమ్యకంగా పూజించి, 'హరి' అని పలకుతూ, నీ ఇంట్లో ఉండగా, నీ ఇల్లు అగ్నితో కాలిపోతే, అప్పుడా హరుడు ఎక్కడికి పారిపోయాడో?
శాకంభరీదివసే సర్వమేవ శాకంభరీ సా చ దేవీ మహాత్మన్ । పలాయితా కుత్ర మే త్వం వదస్వ కులాలదేవం పూజయిత్వా చ భక్త్యా ॥ ౩,౨౮.
శాకంభరీ దేవి పండుగ రోజున, అన్నీ శాకంభరీయే అవుతాయి, ఆ మహాత్మ దేవి. నీవు కులాలదేవుని భక్తితో పూజించి, ఎక్కడికి పారిపోయావో చెప్పు.
కార్పాసం వై తేన దత్తం గృహీత్వా సంతిష్ఠమానే యమదూతైశ్చ సమ్యక్ । సంహన్యమానస్తీక్షణధారైః కుఠారైః కులాలదేవం చ సుదంష్ట్రనేత్రమ్ । విహాయ వై కుత్ర పలాయితోభూన్న జ్ఞాయతేఽన్వేషణాచ్చాపి కేన ॥ ౩,౨౮.
ఆయన పత్తి ఇచ్చి, యమదూతులు ఎదురుగా నిలబడి ఉండగా, పదునైన గొడ్డళ్లతో కొట్టించబడుతున్నప్పుడు, భయంకరమైన దంతాలు, కళ్ళు ఉన్న కులాలదేవుని వదిలిపెట్టి ఎక్కడికి పారిపోయాడో, ఎవరు వెతికారో ఎవరికీ తెలియదు.
యదా పఞ్చమ్యాం మృన్మయీం శేషమూర్తిం సంపూజ్య భక్త్యా విద్యమానే స్వగేహే । తదా బద్ధ్వా యమదూతాశ్చ సమ్యక్సంనహ్యమానే నాగపాశైశ్చ బద్ధ్వా ॥ ౩,౨౮.
ఐదవ రోజున, ఇంట్లో మట్టి శేషమూర్తిని భక్తితో పూజిస్తుండగా, యమదూతలు పాము పాశాలతో బంధించి, అతడిని గట్టిగా కట్టేశారు.
స్వభక్తవర్యం ప్రవిహాయ నాగః పలాయితః కుత్ర వై సంవద త్వమ్ । దూర్వాఙ్కురైర్మోదకైః పూజయిత్వా వినాయకం పఞ్చఖాద్యైస్తథైవ ॥ ౩,౨౮.
తన గొప్ప భక్తుడిని వదిలిపెట్టి, ఆ పాము ఎక్కడికి పారిపోయిందో చెప్పు. దూర్వా మొక్కలతో, ముద్దలతో, ఐదు రకాల భోజనాలతో వినాయకుని పూజించిన తరువాత.
సంతిష్ఠంమానే యమదూతైశ్చ సమ్యక్సంతాడ్యమానే తప్తదణ్డైశ్చ మూఢ । దన్తం విహాయైవ చ విఘ్నరాజః పలాయితః కుత్ర మే తం వదత్వమ్ ॥ ౩,౨౮.
యమదూతలు ఎదురుగా నిలబడి, వేడి కర్రలతో కొట్టించబడుతున్నప్పుడు, విఘ్నరాజు తన భక్తుడిని వదిలిపెట్టి ఎక్కడికి పారిపోయాడో నాకు చెప్పు.
వివాహకాలే పిష్టదేవీం సుభక్త్యా సంపూజయిత్వా విద్యమానో గృహే స్వే । యదా తదా యమదూతైశ్చ బద్ధ్వా సంపీడ్యమానో యమమార్గే స మూఢః ॥ ౩,౨౮.
పెళ్లి సమయంలో, ఇంట్లో పిండిపప్పు దేవతను భక్తితో పూజించిన తరువాత, యమదూతలు బంధించి, యమపథంలో ఆ మూర్ఖుడు బాధపడుతున్నాడు.
విష్ఠాదేవీ పీడ్యమానం చ భక్తం విహాయ సా కుత్ర పలాయితాభూత్ । వివాహకాలే రజకస్య గేహం గత్వా సమ్యక్ప్రార్థయిత్వా చ మూఢః ॥ ౩,౨౮.
విష్టాదేవి తన బాధపడుతున్న భక్తుడిని వదిలిపెట్టి ఎక్కడికి పారిపోయిందో. పెళ్లి సమయంలో, అతడు ధోబీ ఇంటికి వెళ్లి, earnestగా ప్రార్థించాడు, మూర్ఖుడై.
యస్తంభసూత్రం కలశే పరీత్య పూజాం కృత్వా విద్యమానో గృహే స్వే । యదా తదా యమదూతశ్చ సమ్యక్తం స్తంభసూత్రం తస్య ముఖే నిధాయ ॥ ౩,౨౮.
అయితే, తాడు సూత్రాన్ని కలశానికి కట్టి, ఇంట్లో పూజ చేసినప్పుడు, యమదూతలు ఆ తాడు సూత్రాన్ని అతని నోట్లో పెట్టారు.