గరుడపురాణమ్

సద్బ్రాహ్మణాన్వన్దయేత్పాదమూలే హస్తౌ చ ద్వౌ సంపుటీకృత్య దేవి । సాష్టాఙ్గరుపం వన్దనం చైవ విష్ణోః కుర్యాత్తథా గురవే విష్ణుబుద్ధ్యా ॥ ౩,౨౪.

సద్బ్రాహ్మణులను వారి పాదమూలంలో, రెండు చేతులు జోడించి గౌరవించాలి, ఓ దేవి! విష్ణువుకు సాష్టాంగ నమస్కారం చేయాలి. అలాగే గురువుని కూడా విష్ణువు అనుకుని నమస్కరించాలి.

గఙ్గాదీనాం వన్దనం కార్యమేవ సాష్టాఙ్గం వై తులసీనాం తథైవ । అశ్వత్థానాం నమనం కార్యమేవ గవాదీనాం నమనం మానసేన ॥ ౩,౨౪.

గంగాదులు వంటి పవిత్ర నదులకు, అలాగే తులసి మొక్కకు కూడా, మనం సాష్టాంగ నమస్కారం చేయాలి. అశ్వత్థ వృక్షాలకు నమస్కరించాలి. ఆవులు మరియు వాటివంటి జీవులకు మనసులో నమస్కారం చేయాలి.

పూజా సదా దేవదేవస్య విష్ణోః కార్యా భక్త్యా వైష్ణవైరేవ నాన్యైః । యే నామకా జ్ఞానవన్తః సుభక్తాః సదైవ కార్యా విష్ణుపూజా చ కన్యే ॥ ౩,౨౪.

దేవదేవుడు అయిన విష్ణువు పూజను ఎప్పుడూ భక్తితో చేయాలి. ఆ పూజను వైష్ణవులు మాత్రమే చేయాలి, ఇతరులు కాదు. విష్ణువు పేర్లు ధరించినవారు, జ్ఞానం ఉన్నవారు, నిజమైన భక్తులు ఎప్పుడూ విష్ణువు పూజ చేయాలి, ఓ కన్యకా.

యే నామకా జ్ఞానవన్తః సుభక్తాః సదైవం కార్యా విష్ణుపూజా చ కన్యే । యేనామకా విష్ణుభక్తాః సదైవ పూజా విష్ణోర్నైవ కార్యాత్ర దేవి ॥ ౩,౨౪.

విష్ణువు పేర్లు ధరించినవారు, జ్ఞానం కలిగినవారు, పరమ భక్తులు ఎప్పుడూ విష్ణువు పూజ చేయాలి, ఓ కన్యకా. విష్ణువు పేర్లు ధరించి, విష్ణువు భక్తులు అయినవారు మాత్రమే ఆయన పూజ చేయాలి, ఇతరులు కాదు, ఓ దేవీ.

మోహాద్యో వై పూజయేద్దేవదేవం మహాధర్మాద్యాతి చాన్ధం తమో వై । బ్రహ్మాదినామాని హరేర్హి దేవీం విష్ణోః స్వనామాని దదౌ దివౌకసామ్ ॥ ౩,౨౪.

ఎవరైనా మోహంతో దేవదేవుడైన విష్ణువును పూజించినా, ధర్మాన్ని విడిచిపెడితే, వారు అంధకారంలో పడిపోతారు. బ్రహ్మ మొదలైన దేవతలకు హరి తన పేర్లను ఇచ్చాడు. విష్ణువు తన పేర్లను దేవతలకు ప్రసాదించాడు, ఓ దేవీ.

నాదాద్ధీరః కేశవాదీని కన్యే స్వకం పురం ప్రవిహాయైవ రాజా । ఏవం మయోక్తం కన్యకే సర్వమేతదేతత్పరం సమ్యగారోహణీయమ్ ॥ ౩,౨౪.

ఒక జ్ఞాని తన స్వస్థానాన్ని వదిలిపెట్టి కేశవాది పేర్లు పెట్టుకోవద్దు, ఓ కన్యకా. ఇలా నేను నీకు అన్నీ వివరంగా చెప్పాను. ఈ గొప్ప ఉపదేశాన్ని సరిగ్గా ఆచరించాలి.

గోవిన్ద నారాయణ మాధవేతి యూయం మయా సర్వమారాధితవ్యమ్ । సర్వే మిలిత్వా పునరేవం ఖగేన్ద్ర సమారుహన్వైఙ్కటాద్రిం గృణన్తః ॥ ౩,౨౪.

గోవింద, నారాయణ, మాధవ అనే నా పేర్లతో మీరు నన్ను అన్ని విధాల పూజించాలి. అందరూ కలసి, ఓ పక్షిరాజా, వేంకటాద్రిపైకి చేరి, నా స్తుతులు పాడుతూ వెళ్లారు.

హరేర్నామాన్యత్ర పూర్వం గృణన్తస్త్వాస్వాదయన్తః శ్రీనివాసస్య నామ । ద్రష్టుం సర్వే శ్రీనివాసం తథైవ కుర్వన్తస్తే తలశబ్దం నదన్తః ॥ ౩,౨౪.

హరి పేర్లను పూర్వంలా జపిస్తూ, శ్రీనివాసుని నామాన్ని ఆస్వాదిస్తూ, అందరూ శ్రీనివాసుని దర్శించేందుకు వెళ్లారు. వారు చేతులు కొడుతూ ఆనందంగా సాగారు.

ఇతి కృష్ణవచః శ్రుత్వా తార్క్ష్యః కృష్ణమువాచహ కథమాస్వాదనం చక్రురేతద్విస్తీర్యమే వద । శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । భో శ్రీనివాస తవ నామైవ చైతన్నామ స్వామీ నను నామైవ స్వామీ । యాం బ్రహ్మాద్యా ఆశ్రయన్తీత్తి యస్మాత్తస్మాద్రమా శ్రీరితి నామ చాప ॥ ౩,౨౪.

కృష్ణుడు చెప్పిన మాటలు విని, తార్క్ష్యుడు ఇలా అడిగాడు: 'వారు ఆ నామాన్ని ఎలా ఆస్వాదించారు? దయచేసి వివరంగా చెప్పు.' శ్రీకృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు: 'ఓ శ్రీనివాసా, నీ నామమే స్వామి నామం. స్వామిని నామంతోనే తెలుసుకోవచ్చు. బ్రహ్మ మొదలైనవారు నీను ఆశ్రయిస్తారు కాబట్టి నిన్ను రమా, శ్రీ అని కూడా పిలుస్తారు.'

రమాశ్రయత్వాన్నితరాం సర్వదా చేత్యతో హరిః శ్రీనివాసాభిధానః । భో శ్రీనివాసేతి తు నర్తయన్తో రోమాఞ్చమాత్రాస్తలశబ్దకారిణః ॥ ౩,౨౪.

నీవు ఎప్పుడూ లక్ష్మీకి ఆశ్రయం కాబట్టి హరికి శ్రీనివాసుడు అనే పేరు వచ్చింది. ఓ శ్రీనివాసా, వారు నాట్యం చేస్తూ, ఆనందంతో రోమాంచితులై, చేతులు కొడుతూ నిన్ను స్తుతించారు.

అద్యైవ పశ్యామ హరేస్తవాస్యం కదా వయం కృత కృత్యా భవామః । భోః కేశవాద్యైవ పదారవిన్దం సందర్శయిత్వా సుదయాం కురుష్వ ॥ ౩,౨౪.

ఈరోజే హరివారి ముఖాన్ని చూడాలని మనసుంది. ఎప్పుడు మనం సంతృప్తి చెందుతామో? ఓ కేశవా, ఈరోజే నీ పద్మపాదాలను చూపించి, మాకు అపార కరుణను ప్రసాదించు.

బ్రహ్మాణమాహుశ్చ పురాణమాహుః కశబ్దవాచ్యం సర్వలోకేశమాహుః । ఈశం చార్హం రుద్రమిత్యేవ చాహుస్తత్ప్రేరకం సృష్టిసంహారకార్యే ॥ ౩,౨౪.

వారిని బ్రహ్మ అని, పురాణపురుషుడు అని, 'క' అనే అక్షరంతో సూచించే జగన్నాధుడు అని, ఇశ్వరుడు, రుద్రుడు అని కూడా పిలుస్తారు. సృష్టి, లయ కార్యాలకు ఆయనే ప్రేరణ కలిగించేవాడు.

అతో హరిః కేశవనామధేయో భోః కేశవేతి చ నర్తయన్తః । ఆనన్దవాపీం సంస్త్రవన్తోభి జగ్ముర్నారాయణేతి ప్రవదన్తో హి జగ్ముః ॥ ౩,౨౪.

అందుకే హరికి కేశవుడు అనే పేరు వచ్చింది. వారు 'ఓ కేశవా' అని పాడుతూ, ఆనందపు తటాకానికి వెళ్లారు. 'నారాయణ' అని పలుకుతూ ముందుకు సాగారు.

అతో దోషాస్తద్విరుద్ధా గుణాశ్చ నారాశ్చ తేషామాశ్రయత్వాన్మురారిః । నారాయణేతి ప్రవదన్తీహ లోకే నారానుబన్ధాత్సర్వముక్తాః ఖగేన్ద్ర ॥ ౩,౨౪.

కాబట్టి, ఓ పక్షిరాజా, ఆయనకు వ్యతిరేకమైన దోషాలు, గుణాలు, అలాగే ఆయనను ఆశ్రయించే జీవులు అన్నీ మురారితో సంబంధం కలిగి ఉంటాయి. అందుకే ఈ లోకంలో 'నారాయణ' అని పిలుస్తారు. అందువల్ల అందరూ విముక్తి పొందుతారు.

నారాః ప్రోక్తా ఆశ్రయత్వాచ్చ తేషామతోపి నారాయణ ఏవ వీన్ద్ర । ముక్తాశ్చ యే తు ప్రపదంను జగ్మురణ్డోదకం యస్య కటాక్షమాత్రాత్ ॥ ౩,౨౪.

ఆయన ఎప్పుడూ ఆ జీవులకు ఆశ్రయం కాబట్టి, ఆయన నారాయణుడు అని పిలవబడతాడు, ఓ పక్షిరాజా. విముక్తులు ఆయన కటాక్షంతోనే పరమపదాన్ని, ఆండోదకాన్ని చేరుకుంటారు.

యదుత్పన్నం తేన నారాః ఖగేన్ద్ర తేషాం సదాప్యాశ్రయత్వాచ్చ వీన్ద్ర । నారాయణేతి ప్రవదన్తీహ లోకే హ్యనన్తబ్రహ్మాణ్డవిసర్జకత్వాత్ ॥ ౩,౨౪.

ఓ పక్షిరాజా, ఆయన సృష్టించిన ఆ జీవులు ఎప్పుడూ ఆయన ఆశ్రయంలో ఉంటారు. అందుకే ఈ లోకంలో ఆయనను నారాయణుడు అంటారు. ఎందుకంటే ఆయన అనేక బ్రహ్మాండాలను సృష్టిస్తాడు.

ఏవం ననృతుః పరిశంసయన్తో గోవిన్ద నాన్యో హి న చైవ దర్శనమ్ । గోశబ్దవాచ్యాస్తు సమస్తవాచో గోభిశ్చ సర్వైః ప్రతిపాద్యతే యతః ॥ ౩,౨౪.

ఇలా వారు గోవిందుని స్తుతిస్తూ, 'గోవిందుడికి సమానం ఎవ్వరూ లేరు, ఆయన దర్శనం మించినదేమీ లేదు' అని నాట్యం చేశారు. 'గో' అనే పదంతో అన్ని మాటలు సూచించబడతాయి. అన్ని ఆవుల ద్వారా ఈ జగత్తు స్థిరంగా ఉంటుంది.

అతో హి గోవిన్ద ఇతి స్మృతః సదా భో వేదవేద్యేతి తథా న ననృతుః । ఆనన్దబాష్పైశ్చ సమన్వితా హి హరే మురారే తవ దర్శనం హి ॥ ౩,౨౪.

అందుకే ఆయనను ఎప్పుడూ గోవిందుడు అని, వేదాల ద్వారా తెలిసినవాడు అని స్మరిస్తారు. వారు నిన్ను దర్శించి, ఆనందబాష్పాలతో నాట్యం చేశారు, ఓ మురారే.

దేహి ప్రభో వై తవదాసదాసాశ్చతుర్దశే భువనే సర్వదాపి । యతస్త్వమేవం వసతీతి వాసుశ్చాత్రైవ నిత్యం క్రీడతే సర్వదైవ ॥ ౩,౨౪.

ప్రభూ, నీ భక్తులు పద్నాలుగు లోకాల్లో ఎప్పుడూ ఉండాలని అనుగ్రహించు. ఎందుకంటే నీవు ఇక్కడే వాసువుగా నివసిస్తూ, ఎప్పుడూ ఆనందంగా క్రీడిస్తావు.

యతో దేవేత్యేవమాహుర్మహాన్తస్త్వతో హరిం వాసుదేవేతి చాహుః । భో వాసుదేవేతి ననృతుః సర్వదైవ భో మాధవేతి ననృతుశ్చైవ సర్వే ॥ ౩,౨౪.

అందుకే మహానుభావులు ఆయననే దేవుడు అంటారు, హరిను 'వాసుదేవుడు' అని పిలుస్తారు. 'ఓ వాసుదేవా!' అని ఎప్పుడూ ఆనందంగా నర్తించేవారు, అలాగే అందరూ 'ఓ మాధవా!' అని కూడా నర్తించేవారు.

లక్ష్మీపతే చేతి వదన్తి సర్వే ధనీతి శబ్దః స్వాభివాచీ యతో హి । అతోప్యార్యా మాధవేతి బ్రువన్తి లక్ష్మీపతే పాహి తథైవ భక్తాన్ ॥ ౩,౨౪.

అందరూ ఆయనను 'లక్ష్మీపతి' అని పిలుస్తారు, ఎందుకంటే 'ధనం' అనే మాట నిజంగా ఆయనకే వర్తిస్తుంది. అందుకే ఆర్యులు ఆయనను 'మాధవుడు' అని సంబోధిస్తారు. ఓ లక్ష్మీపతీ, అలాగే నీ భక్తులను కాపాడుము.

తే వై బ్రువన్తో ననృతుశ్చ జగ్ముర్విష్ణో సదాస్మాన్పరిపాహి నిత్యమ్ । సర్వత్ర యస్మాద్వితతోసి తస్మాదిత్యాదినామాని గృణన్త ఏవ । జగ్ముశ్చ సర్వే దదృశుశ్చ తీర్థం భక్త్యోపేతాః శ్రీనివాసం స్మరన్తః ॥ ౩,౨౪.

వారు ఆ పేర్లను జపిస్తూ, ఆనందంగా నర్తిస్తూ, ఎప్పుడూ 'ఓ విష్ణూ, మమ్మల్ని ఎల్లప్పుడూ కాపాడుము' అని ప్రార్థిస్తూ వెళ్లారు. నీవు అన్నిచోట్లా వ్యాపించి ఉన్నావు కాబట్టి, అలాంటి పేర్లను జపిస్తూ ముందుకు సాగారు. అందరూ వెళ్లి, ఆ పవిత్ర స్థలాన్ని దర్శించి, భక్తితో శ్రీనివాసుని స్మరించుకుంటూ చూశారు.

కన్యోవాచ । కిం నామకం తీర్థమిదం మునీన్ద్ర కిం కార్యమత్ర ప్రవదాస్మాన్కృతీశ । కస్మై ప్రసన్నో భగవాఞ్ఛ్రీనివాసస్త్వస్మిన్సుతీర్థం వద విస్తరేణ ॥ ౩,౨౪.

అప్పుడు ఆ యువతి ఇలా అడిగింది: 'ఓ మునీంద్రా, ఈ తీర్థానికి పేరు ఏమిటి? ఇక్కడ మనం ఏమి చేయాలి? దయచేసి మాకు వివరంగా చెప్పండి. ఈ పవిత్ర స్థలంలో శ్రీనివాసుడు ఎవరికోసం ప్రసన్నుడయ్యాడు?'

జైగీషవ్య ఉవాచ । కన్యే శృణు త్వం హ్యభవత్సుబుద్ధిమాన్ప్రహ్రాదసంజ్ఞో హరిభక్తవర్యః । నిష్కామబుద్ధ్యా తు యదా జగామ శేషాచలస్థం శ్రీనివాసం చ ద్రష్టుమ్ ॥ ౩,౨౪.

జైగీషవ్యుడు ఇలా అన్నాడు: 'అమ్మాయి, విను. హరిభక్తుల్లో గొప్పవాడు, ప్రహ్లాదుడు అనే జ్ఞానవంతుడు ఉండేవాడు. అతను ఎలాంటి స్వార్థం లేకుండా శేషాచలంలో నివసించే శ్రీనివాసుని దర్శించడానికి వెళ్లాడు.'

అస్మింస్థలే దైత్యకుమారకాన్ప్రతి హరేశ్చ తత్త్వం పరిపృష్టవాన్ప్రభుః । నృసింహరూపం శ్రీనివాసం భజస్వ సుదుర్లభం మానుషం జన్మ కన్యే ॥ ౩,౨౪.

ఈ స్థలంలో, ఆ ప్రభువు దైత్య కుమారులను పిలిచి హరిలోని తత్త్వాన్ని ప్రశ్నించాడు. అమ్మాయి, నరసింహ రూపంలో ఉన్న శ్రీనివాసుని భజించు; మానవ జన్మ చాలా అరుదైనది.

తత్రాపి విష్ణోర్నృహరే సుతత్త్వం సుదుర్లభం సుష్ఠు యాత్రా తథైవ । యస్యాం యాత్రాయాం యత్ర కుత్రాపి దేశే హరేః కథా వర్తతే దైత్యవర్యాః ॥ ౩,౨౪.

అక్కడ కూడా విష్ణువు నరసింహునిగా ఉన్న అసలు తత్త్వాన్ని తెలుసుకోవడం చాలా కష్టం, ఆ యాత్ర కూడా అంతే దుర్లభం. ఎక్కడైనా ఆ యాత్ర జరిగితే, ఓ ఉత్తమ దైత్యా, అక్కడ హరిలోని కథలు వినిపిస్తుంటాయి.

తత్ర స్థలే హరిరాస్తే సదైవ యతో వ్యాప్తః సర్వతో వై నృసింహః । ఏతచ్ఛ్రుత్వా దైత్యకుమారకాస్తే ప్రహ్లాదమూచుర్భక్తవర్యం హరేశ్చ ॥ ౩,౨౪.

ఆ స్థలంలో హరి ఎప్పుడూ ఉంటాడు, ఎందుకంటే నరసింహుడు అన్నిచోట్లా వ్యాపించి ఉన్నాడు. ఇది విని, దైత్య కుమారులు హరిభక్తుల్లో శ్రేష్ఠుడైన ప్రహ్లాదునితో మాట్లాడారు.

వ్యాప్తో హరిశ్చేత్కథమత్ర వై సఖే న దృశ్యతే జలరూపీ నృసింహః । స ఏవముక్తో దానవానాం సుతైశ్చ తుష్టావ విష్ణుం పరమాదరేణ ॥ ౩,౨౪.

'హరి అన్నిచోట్లా ఉన్నాడంటే, స్నేహితా, ఇక్కడ నీటిలో నరసింహుని రూపం ఎందుకు కనబడటం లేదు?' అని దైత్య కుమారులు అడిగారు. అప్పుడు ప్రహ్లాదుడు పరమ భక్తితో విష్ణువును స్తుతించాడు.

తవ స్వరూపం మమ దర్శయస్వ స్వయోగ్యరూపం దానవానాం సుతానామ్ । ఇతి స్తుతః శ్రీనివాసో హరిస్తు తస్మిన్నన్తర్జలరూపం సమాయాత్ ॥ ౩,౨౪.

'నీ నిజమైన రూపాన్ని, దైత్య కుమారులకు అనుకూలంగా ఉన్న రూపాన్ని నాకు చూపించు' అని ప్రార్థించగా, శ్రీనివాసుడు అక్కడ నీటిలోని రూపంలో ప్రత్యక్షమయ్యాడు.