గరుడపురాణమ్

విశ్వామిత్రో భృగురౌర్వశ్చ కుత్సో మరీచిరత్రిః పులహః క్రతుశ్చ । శక్తిర్వసిష్ఠో సౌతమీయో పులస్త్యో భారద్వాజః శ్రీనివాసస్య భక్తాః ॥ ౩,౨౪.

విశ్వామిత్రుడు, భృగువు, ఔర్వుడు, కుత్సుడు, మరీచి, అత్రి, పులహుడు, క్రతువు, శక్తి, వశిష్ఠుడు, సౌతమీయుడు, పులస్త్యుడు, భరద్వాజుడు— వీరందరూ శ్రీనివాసుని భక్తులే.

మాన్ధాతా నహుషోంబరీషసగరౌ రాజా పృథుర్హైహయో ఇక్ష్వాకుర్భరతో యయాతిసుతలౌ ధర్మో వికుక్షిస్తథా । ఉత్తానశ్చ బిభీషణో దశరథో హ్యేతే మహాజ్ఞానినః శ్రీమద్వేఙ్కటనాయకస్య చ గురోర్భక్తాః సదా సంస్మృతాః ॥ ౩,౨౪.

మాంధాత, నహుషుడు, అంబరీషుడు, సాగరుడు, రాజా పృథు, హైహయుడు, ఇక్ష్వాకు, భరతుడు, యయాతి, సుతలుడు, ధర్ముడు, వికుక్షి, ఉత్తానుడు, విభీషణుడు, దశరథుడు— వీరు మహాజ్ఞానులు, శ్రీ వేంకటనాయకుని మరియు ఆయన గురువుని ఎప్పుడూ భక్తిగా స్మరిస్తారు.

భాగీరథీ సముద్రశ్చ యమునా చ సరస్వతీ । గోదావరీ నర్మదా చ కృష్ణా భీమరథీ తథా ॥ ౩,౨౪.

భాగీరథి, సముద్రం, యమునా, సరస్వతి, గోదావరి, నర్మదా, కృష్ణా, భీమరథి కూడా అలాగే ఉన్నాయి.

సరయూఫల్గుకావేరీగణ్డకీ కపిలా స్తథా । ఇత్యేతాశ్చ హరేర్భక్తాః సంతి చాత్రైవ భామిని ॥ ౩,౨౪.

సరయూ, ఫల్గు, కావేరి, గండకి, కపిలా— ఇవన్నీ కూడా ఇక్కడ హరి భక్తులే, ఓ సుందరి!

అభిప్రాయం తత్ర వక్ష్యే శృణు కన్యే మయా సతి । యత్ర ప్రవర్తతే మార్గే కథా విష్ణోర్మహాత్మనః ॥ ౩,౨౪.

అక్కడి ఉద్దేశాన్ని నేను చెబుతాను, విను కన్యా! ఎక్కడ విశ్ణువు గొప్పతనాన్ని చెప్పే కథ మార్గం ప్రబలిస్తుందో, అక్కడే.

వర్తన్తే వైష్ణవా యత్ర హరితత్త్వార్థబోధకాః । తత్రైవ భక్తాః సర్వేపి సంతి విష్ణోస్తథైవ చ ॥ ౩,౨౪.

ఎక్కడ వైష్ణవులు హరితత్త్వాన్ని బోధిస్తూ ఉంటారో, అక్కడే విష్ణువు భక్తులు అందరూ ఉంటారు.

యే దేవయాత్రాం పరమాత్మచిన్తయా కుర్వన్తి తే హరిభక్తాశ్చ నాన్యే । యతో హరౌ పరమే వైష్ణవానాం సర్వం నిష్ఠామేతి కృత్యం ఖగేన్ద్ర ॥ ౩,౨౪.

పరమాత్మను ధ్యానిస్తూ దేవయాత్ర చేయువారు మాత్రమే హరి భక్తులు, ఇతరులు కాదు. ఎందుకంటే, పరమహరిలోనే వైష్ణవుల అన్ని కార్యాలు, లక్ష్యాలు నెరవేరుతాయి, ఓ గరుత్మంతుడు!

శేషాచలం సమాసాద్య హ్యన్నవస్త్రాదిభూషణమ్ । యో న దద్యాదభక్తః స తతః కో ను పరః పశుః ॥ ౩,౨౪.

శేషాచలాన్ని చేరినవాడు, అన్నం, వస్త్రం, అలంకారాలు ఇవ్వకపోతే, అతనికి భక్తి లేదు. అలాంటి వాడికి కన్నా మరొకడు మృగం ఎవరు?

భక్తా హరేః శ్రీనివాసాచలే చ గఙ్గాదిరూపేణ చ తత్రతత్ర । తిష్ఠన్తి సేవార్థమురుక్రమస్య తేషాం పూజా నైవ కార్యా చ దేవి ॥ ౩,౨౪.

హరి భక్తులు, శ్రీనివాసాచలంలో, గంగా మొదలైన రూపాలలో, అక్కడక్కడ సేవకోసం నిలిచివుంటారు. వారికి పూజ చేయకూడదు, ఓ దేవి!

అభిప్రాయం తత్ర వక్ష్యే శృణు త్వం తత్ర స్థలే వస్త్రగన్ధాదిధూపైః । పురాణోక్తా అపి భేదేన పూజ్యా దృష్ట్వా చ తాన్వన్దయేత్ప్రాజ్ఞ ఏవ ॥ ౩,౨౪.

అక్కడి ఉద్దేశాన్ని నేను చెబుతాను, విను. ఆ స్థలంలో వస్త్రం, సువాసన, ధూపం మొదలైన వాటితో, పురాణాల్లో చెప్పినవారిని వేర్వేరుగా పూజించినా, వారిని చూసినప్పుడు జ్ఞానులు గౌరవించాలి.

సద్బ్రాహ్మణాన్వన్దయేత్పాదమూలే హస్తౌ చ ద్వౌ సంపుటీకృత్య దేవి । సాష్టాఙ్గరుపం వన్దనం చైవ విష్ణోః కుర్యాత్తథా గురవే విష్ణుబుద్ధ్యా ॥ ౩,౨౪.

సద్బ్రాహ్మణులను వారి పాదమూలంలో, రెండు చేతులు జోడించి గౌరవించాలి, ఓ దేవి! విష్ణువుకు సాష్టాంగ నమస్కారం చేయాలి. అలాగే గురువుని కూడా విష్ణువు అనుకుని నమస్కరించాలి.

గఙ్గాదీనాం వన్దనం కార్యమేవ సాష్టాఙ్గం వై తులసీనాం తథైవ । అశ్వత్థానాం నమనం కార్యమేవ గవాదీనాం నమనం మానసేన ॥ ౩,౨౪.

గంగాదులు వంటి పవిత్ర నదులకు, అలాగే తులసి మొక్కకు కూడా, మనం సాష్టాంగ నమస్కారం చేయాలి. అశ్వత్థ వృక్షాలకు నమస్కరించాలి. ఆవులు మరియు వాటివంటి జీవులకు మనసులో నమస్కారం చేయాలి.

పూజా సదా దేవదేవస్య విష్ణోః కార్యా భక్త్యా వైష్ణవైరేవ నాన్యైః । యే నామకా జ్ఞానవన్తః సుభక్తాః సదైవ కార్యా విష్ణుపూజా చ కన్యే ॥ ౩,౨౪.

దేవదేవుడు అయిన విష్ణువు పూజను ఎప్పుడూ భక్తితో చేయాలి. ఆ పూజను వైష్ణవులు మాత్రమే చేయాలి, ఇతరులు కాదు. విష్ణువు పేర్లు ధరించినవారు, జ్ఞానం ఉన్నవారు, నిజమైన భక్తులు ఎప్పుడూ విష్ణువు పూజ చేయాలి, ఓ కన్యకా.

యే నామకా జ్ఞానవన్తః సుభక్తాః సదైవం కార్యా విష్ణుపూజా చ కన్యే । యేనామకా విష్ణుభక్తాః సదైవ పూజా విష్ణోర్నైవ కార్యాత్ర దేవి ॥ ౩,౨౪.

విష్ణువు పేర్లు ధరించినవారు, జ్ఞానం కలిగినవారు, పరమ భక్తులు ఎప్పుడూ విష్ణువు పూజ చేయాలి, ఓ కన్యకా. విష్ణువు పేర్లు ధరించి, విష్ణువు భక్తులు అయినవారు మాత్రమే ఆయన పూజ చేయాలి, ఇతరులు కాదు, ఓ దేవీ.

మోహాద్యో వై పూజయేద్దేవదేవం మహాధర్మాద్యాతి చాన్ధం తమో వై । బ్రహ్మాదినామాని హరేర్హి దేవీం విష్ణోః స్వనామాని దదౌ దివౌకసామ్ ॥ ౩,౨౪.

ఎవరైనా మోహంతో దేవదేవుడైన విష్ణువును పూజించినా, ధర్మాన్ని విడిచిపెడితే, వారు అంధకారంలో పడిపోతారు. బ్రహ్మ మొదలైన దేవతలకు హరి తన పేర్లను ఇచ్చాడు. విష్ణువు తన పేర్లను దేవతలకు ప్రసాదించాడు, ఓ దేవీ.

నాదాద్ధీరః కేశవాదీని కన్యే స్వకం పురం ప్రవిహాయైవ రాజా । ఏవం మయోక్తం కన్యకే సర్వమేతదేతత్పరం సమ్యగారోహణీయమ్ ॥ ౩,౨౪.

ఒక జ్ఞాని తన స్వస్థానాన్ని వదిలిపెట్టి కేశవాది పేర్లు పెట్టుకోవద్దు, ఓ కన్యకా. ఇలా నేను నీకు అన్నీ వివరంగా చెప్పాను. ఈ గొప్ప ఉపదేశాన్ని సరిగ్గా ఆచరించాలి.

గోవిన్ద నారాయణ మాధవేతి యూయం మయా సర్వమారాధితవ్యమ్ । సర్వే మిలిత్వా పునరేవం ఖగేన్ద్ర సమారుహన్వైఙ్కటాద్రిం గృణన్తః ॥ ౩,౨౪.

గోవింద, నారాయణ, మాధవ అనే నా పేర్లతో మీరు నన్ను అన్ని విధాల పూజించాలి. అందరూ కలసి, ఓ పక్షిరాజా, వేంకటాద్రిపైకి చేరి, నా స్తుతులు పాడుతూ వెళ్లారు.

హరేర్నామాన్యత్ర పూర్వం గృణన్తస్త్వాస్వాదయన్తః శ్రీనివాసస్య నామ । ద్రష్టుం సర్వే శ్రీనివాసం తథైవ కుర్వన్తస్తే తలశబ్దం నదన్తః ॥ ౩,౨౪.

హరి పేర్లను పూర్వంలా జపిస్తూ, శ్రీనివాసుని నామాన్ని ఆస్వాదిస్తూ, అందరూ శ్రీనివాసుని దర్శించేందుకు వెళ్లారు. వారు చేతులు కొడుతూ ఆనందంగా సాగారు.

ఇతి కృష్ణవచః శ్రుత్వా తార్క్ష్యః కృష్ణమువాచహ కథమాస్వాదనం చక్రురేతద్విస్తీర్యమే వద । శ్రీకృష్ణ ఉవాచ । భో శ్రీనివాస తవ నామైవ చైతన్నామ స్వామీ నను నామైవ స్వామీ । యాం బ్రహ్మాద్యా ఆశ్రయన్తీత్తి యస్మాత్తస్మాద్రమా శ్రీరితి నామ చాప ॥ ౩,౨౪.

కృష్ణుడు చెప్పిన మాటలు విని, తార్క్ష్యుడు ఇలా అడిగాడు: 'వారు ఆ నామాన్ని ఎలా ఆస్వాదించారు? దయచేసి వివరంగా చెప్పు.' శ్రీకృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు: 'ఓ శ్రీనివాసా, నీ నామమే స్వామి నామం. స్వామిని నామంతోనే తెలుసుకోవచ్చు. బ్రహ్మ మొదలైనవారు నీను ఆశ్రయిస్తారు కాబట్టి నిన్ను రమా, శ్రీ అని కూడా పిలుస్తారు.'

రమాశ్రయత్వాన్నితరాం సర్వదా చేత్యతో హరిః శ్రీనివాసాభిధానః । భో శ్రీనివాసేతి తు నర్తయన్తో రోమాఞ్చమాత్రాస్తలశబ్దకారిణః ॥ ౩,౨౪.

నీవు ఎప్పుడూ లక్ష్మీకి ఆశ్రయం కాబట్టి హరికి శ్రీనివాసుడు అనే పేరు వచ్చింది. ఓ శ్రీనివాసా, వారు నాట్యం చేస్తూ, ఆనందంతో రోమాంచితులై, చేతులు కొడుతూ నిన్ను స్తుతించారు.

అద్యైవ పశ్యామ హరేస్తవాస్యం కదా వయం కృత కృత్యా భవామః । భోః కేశవాద్యైవ పదారవిన్దం సందర్శయిత్వా సుదయాం కురుష్వ ॥ ౩,౨౪.

ఈరోజే హరివారి ముఖాన్ని చూడాలని మనసుంది. ఎప్పుడు మనం సంతృప్తి చెందుతామో? ఓ కేశవా, ఈరోజే నీ పద్మపాదాలను చూపించి, మాకు అపార కరుణను ప్రసాదించు.

బ్రహ్మాణమాహుశ్చ పురాణమాహుః కశబ్దవాచ్యం సర్వలోకేశమాహుః । ఈశం చార్హం రుద్రమిత్యేవ చాహుస్తత్ప్రేరకం సృష్టిసంహారకార్యే ॥ ౩,౨౪.

వారిని బ్రహ్మ అని, పురాణపురుషుడు అని, 'క' అనే అక్షరంతో సూచించే జగన్నాధుడు అని, ఇశ్వరుడు, రుద్రుడు అని కూడా పిలుస్తారు. సృష్టి, లయ కార్యాలకు ఆయనే ప్రేరణ కలిగించేవాడు.

అతో హరిః కేశవనామధేయో భోః కేశవేతి చ నర్తయన్తః । ఆనన్దవాపీం సంస్త్రవన్తోభి జగ్ముర్నారాయణేతి ప్రవదన్తో హి జగ్ముః ॥ ౩,౨౪.

అందుకే హరికి కేశవుడు అనే పేరు వచ్చింది. వారు 'ఓ కేశవా' అని పాడుతూ, ఆనందపు తటాకానికి వెళ్లారు. 'నారాయణ' అని పలుకుతూ ముందుకు సాగారు.

అతో దోషాస్తద్విరుద్ధా గుణాశ్చ నారాశ్చ తేషామాశ్రయత్వాన్మురారిః । నారాయణేతి ప్రవదన్తీహ లోకే నారానుబన్ధాత్సర్వముక్తాః ఖగేన్ద్ర ॥ ౩,౨౪.

కాబట్టి, ఓ పక్షిరాజా, ఆయనకు వ్యతిరేకమైన దోషాలు, గుణాలు, అలాగే ఆయనను ఆశ్రయించే జీవులు అన్నీ మురారితో సంబంధం కలిగి ఉంటాయి. అందుకే ఈ లోకంలో 'నారాయణ' అని పిలుస్తారు. అందువల్ల అందరూ విముక్తి పొందుతారు.

నారాః ప్రోక్తా ఆశ్రయత్వాచ్చ తేషామతోపి నారాయణ ఏవ వీన్ద్ర । ముక్తాశ్చ యే తు ప్రపదంను జగ్మురణ్డోదకం యస్య కటాక్షమాత్రాత్ ॥ ౩,౨౪.

ఆయన ఎప్పుడూ ఆ జీవులకు ఆశ్రయం కాబట్టి, ఆయన నారాయణుడు అని పిలవబడతాడు, ఓ పక్షిరాజా. విముక్తులు ఆయన కటాక్షంతోనే పరమపదాన్ని, ఆండోదకాన్ని చేరుకుంటారు.

యదుత్పన్నం తేన నారాః ఖగేన్ద్ర తేషాం సదాప్యాశ్రయత్వాచ్చ వీన్ద్ర । నారాయణేతి ప్రవదన్తీహ లోకే హ్యనన్తబ్రహ్మాణ్డవిసర్జకత్వాత్ ॥ ౩,౨౪.

ఓ పక్షిరాజా, ఆయన సృష్టించిన ఆ జీవులు ఎప్పుడూ ఆయన ఆశ్రయంలో ఉంటారు. అందుకే ఈ లోకంలో ఆయనను నారాయణుడు అంటారు. ఎందుకంటే ఆయన అనేక బ్రహ్మాండాలను సృష్టిస్తాడు.

ఏవం ననృతుః పరిశంసయన్తో గోవిన్ద నాన్యో హి న చైవ దర్శనమ్ । గోశబ్దవాచ్యాస్తు సమస్తవాచో గోభిశ్చ సర్వైః ప్రతిపాద్యతే యతః ॥ ౩,౨౪.

ఇలా వారు గోవిందుని స్తుతిస్తూ, 'గోవిందుడికి సమానం ఎవ్వరూ లేరు, ఆయన దర్శనం మించినదేమీ లేదు' అని నాట్యం చేశారు. 'గో' అనే పదంతో అన్ని మాటలు సూచించబడతాయి. అన్ని ఆవుల ద్వారా ఈ జగత్తు స్థిరంగా ఉంటుంది.

అతో హి గోవిన్ద ఇతి స్మృతః సదా భో వేదవేద్యేతి తథా న ననృతుః । ఆనన్దబాష్పైశ్చ సమన్వితా హి హరే మురారే తవ దర్శనం హి ॥ ౩,౨౪.

అందుకే ఆయనను ఎప్పుడూ గోవిందుడు అని, వేదాల ద్వారా తెలిసినవాడు అని స్మరిస్తారు. వారు నిన్ను దర్శించి, ఆనందబాష్పాలతో నాట్యం చేశారు, ఓ మురారే.

దేహి ప్రభో వై తవదాసదాసాశ్చతుర్దశే భువనే సర్వదాపి । యతస్త్వమేవం వసతీతి వాసుశ్చాత్రైవ నిత్యం క్రీడతే సర్వదైవ ॥ ౩,౨౪.

ప్రభూ, నీ భక్తులు పద్నాలుగు లోకాల్లో ఎప్పుడూ ఉండాలని అనుగ్రహించు. ఎందుకంటే నీవు ఇక్కడే వాసువుగా నివసిస్తూ, ఎప్పుడూ ఆనందంగా క్రీడిస్తావు.