గరుడపురాణమ్

కదా ద్రక్ష్యే శ్రీనివాసస్య చోరు తలాతలస్యాశ్రయం సర్వదైవ । కదా ద్రక్ష్యే శ్రీనివాసస్య జాను సుకోమలం సుతలస్యాశ్రయం చ ॥ ౩,౨౩.

తలాతలానికి శాశ్వతంగా ఆధారమైన శ్రీనివాసుని తొడలను నేను ఎప్పుడూ దర్శించగలను? సుతలానికి ఆధారమైన, మృదువైన శ్రీనివాసుని మోకాళ్లను నేను ఎప్పుడు చూడగలను?

కదా ద్రక్ష్యే శ్రీనివాసస్య జఙ్ఘే రసాతలస్యాశ్రయేః సర్వదైవ । కదా ద్రక్ష్యే పాదతలం హరేశ్చ పాతాలలోకస్యాశ్రయం సర్వదైవ ॥ ౩,౨౩.

రసాతలానికి శాశ్వతంగా ఆధారమైన శ్రీనివాసుని కాలును నేను ఎప్పుడు దర్శించగలను? పాతాళలోకానికి ఆధారమైన హరివారి పాదతలాన్ని నేను ఎప్పుడూ చూడగలను?

ఇత్థం మార్గే చిన్తయన్తీ చ దేవీ శేషాచలే శేషదేవం దదర్శ । ఫణైః సహస్రైః సువిరాజమానం నానాద్రుమైర్వానరైర్వానరీభిః ॥ ౩,౨౩.

ఈ విధంగా మార్గంలో ఆలోచిస్తూ, ఆ దేవి శేషాచలంలో, శేషదేవుడిని వెయ్యి ఫణాలతో ప్రకాశిస్తూ, అనేక వృక్షాలతో, కోతులతో, కోతులదెంతోలతో కూడి ఉన్నవాడిని దర్శించింది.

అనన్త జన్మార్జితపుణ్యసంచయాన్మయాద్య దృష్టః పరమాచలో హి । తద్దర్శనాద్వాష్పకలాకులేక్షణా సద్యః సముత్థాయ ననామ మూర్ధ్నా ॥ ౩,౨౩.

అనేక జన్మల్లో సంపాదించిన పుణ్యఫలంతో, ఈ రోజు నేను పరమశిఖరాన్ని చూశాను. ఆ దర్శనంతో ఆమె కన్నీళ్లతో కళ్లు నిండిపోయి, వెంటనే లేచి తలదించింది.

ముఖం చ దృష్ట్వా నమనం చ కార్యం పృష్ఠాదిభాగే నమనం న కార్యమ్ । సాపి ద్విషట్కం నమనం చ చక్రే శాలగ్రామం స్థాపయిత్వా పురోఽస్య ॥ ౩,౨౩.

ముఖాన్ని చూసిన తరువాత నమస్కారం చేయాలి; వెనుక భాగాలకు నమస్కరించటం శ్రేయస్కరం కాదు. ఆమె కూడా శాలగ్రామాన్ని ముందుంచి, ద్వాదశ నమస్కారాలు చేసింది.

ఇత్థం కార్యం వైష్ణవైః పర్వతస్య త్వం వైష్ణవైర్విపరీతం చ కార్యమ్ । మధ్వాన్తఃస్థః పర్వతాగ్రేస్తి నిత్యం రమాబ్రహ్మాద్యైః పూజితః శ్రీనివాసః ॥ ౩,౨౩.

ఈ విధంగా వైష్ణవులు పర్వతంపై ఆచరించాలి; వైష్ణవులకు విరుద్ధంగా నీవు చేయకూడదు. పర్వతశిఖరంలో శ్రీనివాసుడు ఎప్పుడూ నివసిస్తూ, రమాదేవి, బ్రహ్మాదులు పూజిస్తున్నారు.

సుసత్తమం పరమం శ్రీనివాసం ద్రక్ష్యేఽథాహం హ్యారురుక్షేఽచలఞ్చ । ఇత్యేవముక్త్వా కపిలాఖ్యతీర్థే స్థానం చక్రే సా స్వపిత్రా సహైవ ॥ ౩,౨౩.

నేను పరమ పవిత్రుడైన శ్రీనివాసుని దర్శించాలి, ఇప్పుడు పర్వతాన్ని ఎక్కుతాను. ఇలా చెప్పి, కపిల అనే తీర్థంలో తన తండ్రితో కలిసి నివాసం ఏర్పరచుకుంది.

అత్రైవాస్తే శ్రీనివాసో హరిస్తు ద్రవ్యేణ రూపేణ న చాన్యథేతి । ఆదౌ స్నాత్వా ముణ్డనం తత్ర కృత్వా తీర్థశ్రాద్ధం కారయిత్వా సుతీర్థే ॥ ౩,౨౩.

ఇక్కడే శ్రీనివాసుడు, హరివారు, స్వరూపంతో, ద్రవ్యరూపంలో ఉన్నారు; వేరే విధంగా లేరు. మొదట అక్కడ స్నానం చేసి, తల ముండనం చేసి, తీర్థంలో పితృకర్మలు చేసింది.

గోభూహిరణ్యాదిసమస్తదానం దత్త్వా శైలం చారురోహాథ సాధ్వీ । శాలగ్రామం స్థాపయిత్వా స చాగ్రే పునః ప్రణామం సాపి చక్రే సుభక్త్యా ॥ ౩,౨౩.

ఆమె గోవులు, భూమి, బంగారం మొదలైన దానాలు ఇచ్చి, పర్వతాన్ని ఎక్కింది. శాలగ్రామాన్ని ముందుంచి, మళ్లీ భక్తితో నమస్కారం చేసింది.

సోపానానాం శతపర్యన్తమేవమారుహ్య సా హ్యుపవిష్టా తు తత్ర । శుశ్రావ సా భాగవతం పురాణం శుశ్రావ వై వేఙ్కటాద్రేః ప్రశంసామ్ ॥ ౩,౨౩.

ఈ విధంగా వంద మెట్లు ఎక్కి, అక్కడ కూర్చుంది. ఆమె భాగవత పురాణాన్ని వినింది, వేంకటాద్రి మహిమను కూడా శ్రద్ధగా ఆలకించింది.

జైగీషవ్యాద్గురుపాదాత్సుభక్త్యా సుశ్రావ తత్త్వం వేఙ్కటాద్రేశ్చ సర్వమ్ ॥ ౩,౨౩.

జైగీషవ్య గురువు పాదాల వద్ద భక్తితో కూర్చుని, వేంకటాద్రి తత్త్వాన్ని పూర్తిగా తెలుసుకుంది.

శ్రీగరుడమహాపురాణమ్ ౨౪ జైగీషవ్య ఉవాచ । కన్యే శృణు త్వం వేఙ్కటాఖ్యాచలస్య స్మేరాననాం పుణ్యమాంరోహణేఽస్య । శ్రీగీతాయాః పఠనం చైవ కుర్వన్నారోహణం కురుతే సర్వలోకః ॥ ౩,౨౪.

జైగీషవ్యుడు ఇలా అన్నాడు: అమ్మాయీ! వేంకట అనే పర్వతాన్ని చిరునవ్వుతో ఎక్కడంలో కలిగే పుణ్యాన్ని విను. ఎక్కుతూ శ్రీగీతను పఠిస్తే, అన్ని లోకాలను పొందగలుగుతారు.

పదేపదే శ్రీనివాసశ్చ దేవస్త్వలం హ్యలం ప్రీయతే భక్తవర్గః । తం ప్రీణయన్మోక్షమాయాన్తి సర్వే హరౌ తుష్టే కిమలభ్యం చ కన్యే ॥ ౩,౨౪.

ప్రతి మెట్టుపై భక్తులపై శ్రీనివాసుడు ఎంతో సంతోషిస్తాడు. ఆయనను సంతృప్తిపరిచితే అందరూ ముక్తిని పొందుతారు; హరివారు సంతోషిస్తే, అమ్మాయీ, ఏమి సాధ్యం కాదు చెప్పు?

సోపానదేశే యః పురాణం శృణోతి తదా కృతా సర్వతీర్థాదియాత్రా । తదా దివా ప్రస్తువన్తీహ మార్గే సదా హరిం శ్రీనివాసం గురుం చ ॥ ౩,౨౪.

ఎవరైనా మెట్ల దగ్గర పురాణాన్ని వినితే, అన్ని తీర్థయాత్రలు చేసినట్లే. పూటపూట మార్గంలో హరివారిని, శ్రీనివాసుని, గురువును స్మరిస్తూ స్తుతించాలి.

సోపానానాం మహిమానం చ శ్రుత్వా శాలగ్రామం స్థాపయిత్వా చ తత్ర । నమస్కృత్వా పునరేవాపి సా తు సోపానాని త్వారురోహాథ సాధ్వీ ॥ ౩,౨౪.

మెట్ల మహిమను విని, అక్కడ శాలగ్రామాన్ని ఉంచి, మళ్లీ నమస్కరించి, ఆ సతీమణి ఆ మెట్లు ఎక్కింది.

సోపానానాం వీన్ద్ర చారోహణేన త్వవైష్ణవానాం హరితోషో న చైవ । తేనైవ తేషాం సాధనం భూయ ఏవ తమస్యన్ధే పాతయితుం ఖగేన్ద్ర ॥ ౩,౨౪.

పక్షిరాజా, వైష్ణవ దేవాలయాల మెట్లు ఎక్కడమే హరిదేవునికి ఆనందాన్ని కలిగించదు. అలా చేయడం వల్ల వారికి పుణ్యం పెరుగుతుంది కానీ, మళ్లీ వారు అంధకారంలో పడిపోతారు.

స్థలేస్థలే ఏవమేవాపి కార్యం జైగీషవ్యం పునరేవాహ దేవీ । కన్యోవాచ । జైగీషవ్యః శ్రీనివాసో హరిస్తు బ్రహ్మాదీనాం దృశ్యతే శ్రీనివాసః ॥ ౩,౨౪.

ప్రతి స్థలంలో కూడా ఇదే విధంగా జైగీషవ్య పూజ చేయాలి అని ఆ దేవత మళ్లీ చెప్పింది. ఆ కన్యక ఇలా అన్నది: జైగీషవ్య, శ్రీనివాసుడు హరిదేవుడు బ్రహ్మాదులకు కనిపిస్తాడు; శ్రీనివాసుడు ప్రత్యక్షంగా ఉన్నాడు.

జైగీషవ్య కృపయా త్వం వదస్వ జైగీషవ్యో హ్యేవముక్తో హరిం తు । ఉవాచ కన్యాం సోమపుత్రీం సతీం చ బ్రహ్మాదీనాం దృశ్యతే శ్రీనివాసః ॥ ౩,౨౪.

జైగీషవ్యా, దయచేసి చెప్పు అని కోరగా, జైగీషవ్యుడు హరిదేవుని దగ్గర ఇలా అన్నాడు: ఆ కన్యక, సోముని కుమార్తె, సతీకి కూడా చెప్పాడు — శ్రీనివాసుడు బ్రహ్మాదులకు కనిపిస్తాడు.

అనన్తరూపోధికకాన్తకాన్తిమాన్రూద్రాదీనాం దృశ్యతే వేఙ్కటేశః । ససూర్యలక్షాధికకాన్తకాన్తితో రుద్రాదీనాం దృశ్యతే శ్రీనివాసః ॥ ౩,౨౪.

అనేక రూపాలతో అపూర్వమైన కాంతి కలిగిన వేంకటేశుడు రుద్రాదులకు కనిపిస్తాడు. లక్షలాది సూర్యుల కాంతిని మించిపోయే ప్రకాశంతో ఉన్న శ్రీనివాసుడు కూడా రుద్రాదులకు దర్శనమిస్తాడు.

సహస్రసూర్యాధికకాన్తికాన్తః సవిద్యుత్త్వాన్మానుషాణాం రమేశః । ఋష్యాదీనాం దృశ్యతే చన్ద్రవచ్చ సన్మానుషాణామపరోక్షో హరిస్తు ॥ ౩,౨౪.

వెయ్యి సూర్యుల కాంతిని మించిపోయి, మెరుపు వలె ప్రకాశించే రమేశుడు మనుషులకు కనిపిస్తాడు. హరిదేవుడు ఋషులకు చంద్రునిలా కనిపిస్తాడు, కానీ మంచి మనుషులకు మాత్రం ప్రత్యక్షంగా కనిపించడు.

నక్షత్రవద్దృశ్యతే శ్రీనివాసః సదా ఋషీణామపరోక్షో హరిస్తు । స సూర్యవద్దృశ్యతే శ్రీనివాసః సంసారిణాం వేఙ్కటేశః ఖగేన్ద్ర ॥ ౩,౨౪.

శ్రీనివాసుడు ఋషులకు నక్షత్రంలా ఎప్పుడూ కనిపిస్తాడు; హరిదేవుడు వారికి ప్రత్యక్షంగా ఉంటాడు. సంసారంలో ఉన్నవారికి శ్రీనివాసుడు సూర్యునిలా కనిపిస్తాడు, పక్షిరాజా.

సందోహవద్దృశ్యతే వై ప్రకాశో మిథ్యావతాం దృశ్యతే శ్రీనివాసః । పాషాణవన్నైల్యరూపప్రకాశః శిలామాత్రే దృష్యతే వై కలౌ చ ॥ ౩,౨౪.

తప్పుడు అవతారాలవారికి శ్రీనివాసుడు వెలుగు గుంపులా కనిపిస్తాడు. ఆయన రూపం రాయి వలె ప్రకాశిస్తుంది; కలియుగంలో ఆయనను రాయిలా మాత్రమే చూస్తారు.

నృణాం సర్వేషాం శ్రీనివాసో హరిస్తు కలౌ స్వరూపం శ్రీనివాసస్య దేవీ । న మానుషాః ప్రవిజానన్తి సర్వే యతః కలౌ తామసా రాజసాస్తు ॥ ౩,౨౪.

దేవీ, కలియుగంలో అందరికీ శ్రీనివాసుడు హరిదేవుడు ఉన్నా, ఆయన అసలు రూపాన్ని మనుషులు గుర్తించరు. ఎందుకంటే కలియుగంలో అందరూ తామసిక, రాజసిక స్వభావాల్లో మునిగిపోతారు.

తత్సంగినః సాత్త్వికాః కేచిదేవ హ్యతో భక్తా దుర్లభా వై కలౌ చ । యే దృశ్యన్తే భక్తవత్తే న భక్తాః శిశ్రోదరయోర్భరణే చైవ సక్తాః ॥ ౩,౨౪.

కేవలం కొందరు మాత్రమే, ఆయనతో సత్సంగం కలిగి, సాత్విక స్వభావంతో ఉన్నవారు నిజమైన భక్తులు. అందుకే కలియుగంలో నిజమైన భక్తులు చాలా అరుదు. భక్తుల్లా కనిపించే వారు నిజంగా భక్తులు కాదు; వారు పిల్లల పోషణలో, తమ అవసరాల్లో మాత్రమే ఆసక్తి చూపుతారు.

కుర్వన్తి యాత్రాం చ తదర్థమేవ భక్తిజ్ఞానం దుర్లభం వై కలౌ చ । భక్తా యే వై న విరక్తాః సదైవ తేషాం హరేర్దర్శనం దుర్లభం చ ॥ ౩,౨౪.

వారు యాత్రలు కూడా తమ అవసరాలకోసమే చేస్తారు; కలియుగంలో భక్తి, జ్ఞానం చాలా అరుదైనవి. భక్తులైనా కూడా ఎప్పుడూ విరక్తి లేకపోతే, వారికీ హరిదేవుని దర్శనం దుర్లభమే.

భక్తస్వరూపం తవ వక్ష్యే ఖగేన్ద్ర యో జ్ఞానపూర్ణః పరమే స్నిగ్ధ ఏవ । న చ ద్వేషైర్బన్ధురో భక్తియుక్తస్తవ ద్వేషాఞ్ఛృణు వక్ష్యే చ సమ్యక్ ॥ ౩,౨౪.

పక్షిరాజా, నిజమైన భక్తుని స్వరూపాన్ని నేను చెప్పుతాను: జ్ఞానంతో నిండినవాడు, పరమమైన ప్రేమతో ఉండేవాడు, ద్వేషానికి దూరంగా ఉండేవాడు, భక్తితో నిండినవాడు. ఇప్పుడు ద్వేషం స్వరూపాన్ని కూడా నేను సరిగ్గా వివరించబోతున్నాను, విను.

జీవాభిదా హరిణాప్రాకృతేన స్వతన్త్రేణ హ్యస్వతన్త్రస్య నిత్యమ్ । జ్ఞానానన్దైః పరిపూర్ణే హరౌ చ గుణైరపూర్ణో హరిరిత్యేవ చిన్తా ॥ ౩,౨౪.

జీవుడు ఎప్పుడూ ఆధీనుడే, హరిదేవుడు మాత్రం స్వతంత్రుడు, ప్రాకృతికుడికాడు. హరిదేవుడు జ్ఞానం, ఆనందంతో నిండివున్నవాడు. కానీ, ఆయనలో గుణాలు తక్కువగా ఉన్నాయని భావించడం తప్పు.

శ్రీబ్రహ్మరుద్రాదిదివౌకసాం సదా తథా ద్విజానాం సంమానాయాశ్చ చిన్తా । విష్ణోః సకాశాద్బ్రహ్మరుద్రాదికానాం సదాధిక్యాలోచనం ద్వేష ఏవ ॥ ౩,౨౪.

బ్రహ్మ, రుద్రాది దేవతలకు ఎప్పుడూ గౌరవం ఇవ్వాలని, ద్విజులకు కూడా గౌరవం ఇవ్వాలని ఆలోచన కలుగుతుంది. విష్ణుదేవుని దృష్టిలో బ్రహ్మ, రుద్రాదులు ఎప్పుడూ గొప్పవారని భావించడం ద్వేషమే.

విష్ణోర్భద్రే హస్తపాదాదికానాం భేదజ్ఞానం ద్వేషమాహుర్మహాన్తః । అవతారాణా ఛేదభేదాదికం చ తథోచ్యతే మరణస్యాపి చిన్తా ॥ ౩,౨౪.

విష్ణుదేవుని చేతులు, కాళ్లు వంటివాటిలో తేడా ఉందని భావించడం ద్వేషమని మహాత్ములు చెబుతారు. ఆయన అవతారాల్లో తేడాలు చూడటం, మరణం కూడా కలుగుతుందని అనుకోవడం కూడా ద్వేషంగానే చెప్పబడింది.