గరుడపురాణమ్

ఏవం స్తుతో హరిః కృష్ణో సుప్రబుద్ధోఽపి సర్బదా । ఉద్వుద్ధవన్మహా విష్ణురభూదజ్ఞపరీక్షయా ॥ ౩,౧౧.

ఇలా స్తుతించబడిన హరి కృష్ణుడు, ఎప్పుడూ జ్ఞానవంతుడై ఉన్నా, జ్ఞానాన్ని పరీక్షించేందుకు నిద్రలో ఉన్నట్టుగా ప్రవర్తించాడు, ఓ ఉత్తమ పక్షీ!

తస్య నాభేరభూత్పద్మం సౌవర్ణం భువనాశ్రయమ్ । తత్ప్రాకృతం చ విజ్ఞేయం భూదేవీ త్వభిమానినీ ॥ ౩,౧౧.

ఆయన నాభి నుండి బంగారు పద్మం పుట్టింది; అది లోకాల ఆధారంగా నిలిచింది. అది ప్రకృతిసంబంధమైనదిగా తెలుసుకోవాలి; భూదేవి దానిలో తానని భావించింది.

అనన్తసూర్యవచ్చైవ ప్రకాశకరమీరితమ్ । చిదానన్దమయో విష్ణుస్తస్మాద్భిన్నో న సంశయః ॥ ౩,౧౧.

అనంతమైన సూర్యుడు వెలుతురును ప్రసరించునట్లు, అది కూడా ప్రకాశించింది. చైతన్యానందమయుడు అయిన విష్ణువు దానికంటే వేరు — ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.

విష్ణోః స్వరూపభూతం చ యే విజానన్తి తే నరాః । తే యాన్తి హ్యధరం లోకం తథా తత్సంగిసంగినః ॥ ౩,౧౧.

విష్ణువు యొక్క నిజమైన స్వరూపాన్ని తెలుసుకున్న వారు, అలాగే అలాంటి వారితో కలిసినవారు, వారు దిగువ లోకాలకు వెళ్తారు.

కిరీటాదికవచ్చైవ జ్ఞాతవ్యం చ ఖగేశ్వర । కిరీటాద్యా అపి హరేర్ద్విధా సంతి న సంశయః ॥ ౩,౧౧.

పక్షిరాజా, మకుటాది అలంకారాల విషయమై కూడా తెలుసుకో. హరిదేవునికి మకుటాదులు కూడా రెండు రకాలు ఉంటాయి, దీనిలో ఎలాంటి సందేహమూ లేదు.

స్వరూపా హ్యస్వరూపాశ్చ స్వస్వరూపని దర్శనే । గృహీతా ఇతి విజ్ఞేయా న స్వరూపాః ఖగేశ్వర ॥ ౩,౧౧.

నిజమైన స్వరూపాలు, అప్రకృత స్వరూపాలు రెండూ ఉంటాయి. ఎవరి స్వరూపంగా కనిపిస్తాయో, అవి స్వీకరించబడినవే కానీ, నిజమైన స్వరూపాలు కావు, పక్షిరాజా.

భ్మాణ్డం హ్యసృజత్తత్ర సర్వలోకవిధాయకమ్ । ప్రలయే ముక్తిహీనశ్చ సుప్త ఇత్యుచ్యతే బుధః ॥ ౩,౧౧.

అక్కడ ఆయన బ్రహ్మాండాన్ని సృష్టించాడు, అది అన్ని లోకాల ఏర్పాటుకు కారణం. ప్రళయంలో ముక్తి లేని వాడు 'నిద్రించిపోతున్నాడు' అని జ్ఞానులు అంటారు.

తస్య సమివస్త్రివం చ న జ్ఞాతవ్యా ఖగేశ్వర । ప్రలయోపి మహాభాగ బ్రహ్మవాయ్వోర్న చాస్తి హి ॥ ౩,౧౧.

దాని అసలు స్వరూపం తెలుసుకోలేము, పక్షిరాజా. ప్రళయంలో కూడా, మహాభాగా, బ్రహ్మ మరియు వాయువు యొక్క నిజమైన స్థితి ఉండదు.

వృత్తిరూపం పరం జ్ఞానం పాద్యార్ఘ్యం నాత్ర సంశయః । ఇన్ద్రియాణాముపరతిః సుప్తిరిత్యుచ్యతే బుధైః ॥ ౩,౧౧.

ప్రపంచ విషయాల నుంచి ఉపశమనం కలిగిన పరమ జ్ఞానం పాద్యార్ఘ్యాల వంటిది, ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు. ఇంద్రియాలు నిశ్చలమయ్యే స్థితిని 'నిద్ర' అని జ్ఞానులు అంటారు.

బ్రహ్మవాయ్వోశ్చ పాసగ్ని వాస్తవం స్యాత్ఖగేశ్వర । కథం తర్హి తయోర్వర్తే హ్యవిలత్యత్వముచ్యతే ॥ ౩,౧౧.

బ్రహ్మ, వాయువులకు ఉన్నది తాడు, అగ్ని లాంటి మాయ స్వరూపమే, పక్షిరాజా. మరి, వారి స్థితి ఎందుకు అసలైనదిగా పరిగణించబడదు?

తస్మాత్తద్వాస్తవం నాస్తి బ్రహ్మవాయ్వోః ఖగేశ్వర । స్వప్నావస్థాయాః సదృశీ హ్యవస్థా సుప్తిసంజ్ఞికా ॥ ౩,౧౧.

కాబట్టి, బ్రహ్మ, వాయువులకు నిజమైన స్వరూపం లేదు, పక్షిరాజా. 'నిద్ర' అనే స్థితి, కలల స్థితికి సమానంగా ఉంటుంది.

బ్రహ్మణ్యముఖ్యయా వృత్త్యా హ్యస్తీత్యేవం నిబోధ మే । అతో న వాస్తవమిదమఙ్గీకార్యం ఖగేశ్వర ॥ ౩,౧౧.

బ్రహ్మ యొక్క ప్రధాన స్వరూపం వల్ల అది ఉందని అంటారు; అందువల్ల, పక్షిరాజా, ఇది నిజమైనదిగా అంగీకరించకూడదు.

వాస్తవం యే విజానన్తి తేషాం నిత్యం ధనం తపః । శ్రీగరుడ ఉవాచ । సుప్తిస్త్వజ్ఞానకార్యత్వాత్సుప్తిర్నాస్తీత్యుదీరితా ॥ ౩,౧౧.

నిజాన్ని తెలిసినవారికి ధనం, తపస్సు ఎప్పటికీ ఉంటాయి. శ్రీగరుడుడు పలికాడు: 'నిద్ర' అనేది అజ్ఞానం వల్ల కలిగింది కాబట్టి, అది నిజంగా లేదు అని చెప్పబడింది.

యదా హి కారణం చాస్తి తదా కార్యమితి ప్రభో । ఇత్యభిప్రాయగర్భేణ త్వం సమాధాస్య తే యది ॥ ౩,౧౧.

ప్రభూ, కారణం ఉన్నప్పుడు ఫలితమూ ఉంటుంది. ఈ భావంతో నీవు దీనిని విచారిస్తే—

తర్హి తస్య మహాభాగ కథం బ్రూహి భయాదికమ్ । భయాదికం హ్యస్తు నామ కా వాస్మాకం క్షతిర్భవేత్ ॥ ౩,౧౧.

మహాభాగా, అలాంటప్పుడు భయం మొదలైనవి ఎలా కలుగుతాయో చెప్పు. భయం వంటివి ఉన్నా, మనకు ఏమి నష్టం కలుగుతుంది?

ఏవముక్తస్తు గోవిన్దోబ్రవీత్తత్రాపి కారణమ్ । భయం త్వజ్ఞానకార్యం స్యాత్కార్యాకారణమత్ర హి ॥ ౩,౧౧.

ఇలా అడిగినప్పుడు, గోవిందుడు ఇలా అన్నాడు: అక్కడ కూడా కారణం ఉంది. భయం అనేది అజ్ఞానం వల్ల కలిగింది, ఎందుకంటే ఇక్కడ ఫలితానికి కారణం లేదు.

ప్రీయతే మత్వా బ్రహ్మ తస్మాత్సుప్తిశ్చ తత్ర హి । అజ్ఞాదికం యది బ్రహ్మ తస్య న స్యాత్కథఞ్చన ॥ ౩,౧౧.

బ్రహ్మను ధ్యానిస్తే ఆనందం కలుగుతుంది; అందుకే అక్కడ నిద్ర ఉంటుంది. బ్రహ్మ అజ్ఞానం వంటిది అయితే, అలాంటిది ఎప్పుడూ ఉండదు.

కథం సుఖీ ప్రదృశ్యేత న కథఞ్చిత్కరిష్యతి । కథం వా ముక్తిపర్యన్తం జ్ఞానవ్యక్తిర్వదస్వ మే ॥ ౩,౧౧.

ఎలా ఒకడు సంతోషంగా ఉండగలడు? ఏ విధంగా పనులు చేయగలడు? ముక్తి వరకు జ్ఞానం ఎలా వెలుగుతుందో చెప్పు.

యద్యజ్ఞానం తస్య సత్యం న స్యాత్తర్హి మహాప్రభో । అత్యాదరాత్కథం బ్రహ్మఞ్ఛ్రవణం కురుతే వద ॥ ౩,౧౧.

అజ్ఞానం నిజంగా దానికి ఉంటే, మహాప్రభూ, బ్రహ్మ ఎందుకు అంత ఆదరంతో శ్రవణం చేస్తుంది? చెప్పు.

ఇతి తస్య వచః శ్రుత్వా కృష్ణో వచనమబ్రవీత్ । భయం చ వాస్తవం తస్య న జానీహి మహామతే ॥ ౩,౧౧.

అతని మాటలు విని, కృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు: మహామతివంతుడా, దానికి భయం నిజంగా ఉండదని తెలుసుకో.

దృశ్యతే మద్భయం తస్య హరిప్రీత్యర్థమేవ చ । భయాకామవతీవానమువాస్తవమీరితమ్ ॥ ౩,౧౧.

దానికి నన్ను చూసి భయం కనిపిస్తుంది, అలాగే హరిని సంతోషపెట్టడానికి కూడా. భయం, కోరికలాగే, అసలైనది కాదు అని చెప్పబడింది.

ప్రాప్తప్రాబ్ధలేశస్త తస్య నాస్తి ఖగేశ్వర । దుః ఖాజ్ఞానాదికం కిఞ్చిత్కథం తస్మిన్ భవిష్యతి ॥ ౩,౧౧.

ఓ పక్షిరాజా, ఎవరికైనా వారి విధిగా లభించాల్సిన భాగం కొంతైనా దక్కితే, వారికి బాధలు, అజ్ఞానం వంటి వాటికి ఆస్కారం ఉండదు. అలాంటి వాటి ప్రభావం వారిలో ఎలా ఉండగలదు?

విష్ణోరాజ్ఞానుసారేణ భయాయానుకరోత్యసౌ । తేన ప్రీణాతి చ హరిస్తస్య నాస్త్యత్ర సంశయః ॥ ౩,౧౧.

వాడు విష్ణువు ఆజ్ఞను భయంతో పాటిస్తూ ఆచరిస్తాడు. దాంతో హరి సంతోషిస్తాడు. ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.

శృణోతి సతతం బ్రహ్మా న చిన్త్యాత్తావతాజ్ఞతా । కదాచిద్దృశ్యతే బ్రహ్మా దుః ఖీ న చ ఖగేశ్వర ॥ ౩,౧౧.

బ్రహ్మా ఎప్పుడూ వింటాడు కాని ఆలోచించడు. అందువల్ల ఇక్కడ అజ్ఞానం అనేది పరిగణించాల్సినది కాదు. కొన్నిసార్లు బ్రహ్మా బాధపడుతున్నట్టు కనిపించవచ్చు గానీ నిజంగా కాదు, ఓ పక్షిరాజా.

యద్బ్రహ్మ చ న జానీయాద్ధరిప్రీత్యర్థమేవ చ । దుః ఖివద్దృశ్యతే బ్రహ్మా ఆజ్ఞానాం మోహనాయ చ ॥ ౩,౧౧.

బ్రహ్మా ఏదైనా తెలియకపోతే అది హరిని సంతోషపెట్టడానికే. బ్రహ్మా బాధపడుతున్నట్టు కనిపించడం అజ్ఞానులను మాయలో పడేయడానికే.

యోగ్యతామనతిక్రమ్య యావజ్జ్ఞానం చ తిష్ఠతి । బ్రహ్మణస్తావదేవాస్తి నాత్ర కార్యా విచారణా ॥ ౩,౧౧.

బ్రహ్మాకు తన యోగ్యత మేరకు జ్ఞానం ఉన్నంతవరకూ అది ఉంటుంది. దీనిలో మరింత విచారించాల్సిన అవసరం లేదు.

జ్ఞానస్య వ్యక్తతా నామ విద్యమానస్య చాదరాత్ । జ్ఞానస్యాసాదనం చైవ జ్ఞానవ్యక్తిరితి స్మృతా ॥ ౩,౧౧.

జ్ఞానం ఉన్నప్పుడు, భక్తితో దాన్ని చేరుకునేటప్పుడు, ఆ జ్ఞానాన్ని పొందడమే జ్ఞాన వికాసం అని అంటారు.

అతో జ్ఞానాదికం నాస్తి బ్రహ్మణః పరమేష్ఠినః । పద్మాద్ధిరణ్మ యాజ్జాతో బ్రహ్మా తు చతురాననః ॥ ౩,౧౧.

కాబట్టి, పరమేశ్ఠి అయిన బ్రహ్మాకు అజ్ఞానం వంటి వాటికి చోటు లేదు. నాలుగు ముఖాల బ్రహ్మా, బంగారు గుడ్డులో నుంచి పుట్టిన పద్మం మీద జన్మించాడు.

సర్వదాఽలోచనాయుక్తస్తేన స్వాలోచనం కృతమ్ । అజ్ఞానాం మోహనార్థాయ హరిప్రీత్యర్థమేవ చ ॥ ౩,౧౧.

అతడు ఎప్పుడూ ఆలోచనతో నిండివుంటాడు. అందుకే తన ఆలోచనను తానే చేస్తాడు. అది అజ్ఞానులను మాయలో పడేయడానికీ, హరిని సంతోషపెట్టడానికీ.