గరుడపురాణమ్

అతో నమ్యో వాయురపి పురాణాదౌ ద్విజోత్తమాః । భారతీ వాక్యరూపత్వాన్నమ్యా వాయోరనన్తరమ్ ॥ ౩,౧.

కాబట్టి, పురాణం ప్రారంభంలో వాయువును కూడా పూజించాలి, ఉత్తమ ద్విజులారా. వాయువు తర్వాత, మాట రూపమైన భారతిని కూడా నమస్కరించాలి.

ఉపసాధకో నరః ప్రోక్తో యతోతస్తదనన్తరమ్ । నమ్య ఇత్యచ్యతే సద్భిస్తారతమ్యేన సర్వదా ॥ ౩,౧.

సహాయపడే వ్యక్తిని ఉపసాధకుడు అంటారు. అతని తర్వాత, ఎవరు పూజించబడాలో, వారి క్రమాన్ని బట్టి జ్ఞానులు ఎప్పుడూ నిర్ణయిస్తారు.

అతో వ్యాసం నమస్కుర్యాద్గ్రన్థకర్తృత్వహేతుతః । శౌనక ఉవాచ । వ్యాసస్య నమనం హ్యన్తే కథం కార్యం మహాత్మనః ॥ ౩,౧.

అందువల్ల, గ్రంథ రచయిత అయిన వ్యాసుని నమస్కరించాలి. శౌనకుడు అడిగాడు: మహాత్ముడైన వ్యాసునికి చివర్లో ఎలా నమస్కరించాలి?

అన్తే చ వన్దనే తస్య కారణం బ్రూహి సువ్రత । సూత ఉవాచ । విష్ణోరనన్తరం వ్యాసనమనం ముఖ్యమేవ హి ॥ ౩,౧.

చివర్లో అతనికి నమస్కరించడానికి కారణం చెప్పు, సువ్రతా. సూతుడు చెప్పాడు: విష్ణువు తర్వాత వ్యాసుని నమస్కరించడమే ప్రధానమైనది.

హరిరేవ యతో వ్యాసో వాచ్యచక్రస్వరూపకః । వ్యాసో నైవ సమత్వేన ప్రోక్తో భగవతో హరేః ॥ ౩,౧.

హరేనే వ్యాసుడు, వాక్చక్ర స్వరూపుడిగా ఉన్నాడు. వ్యాసుడు భగవంతుడైన హరికి సమానుడు అని ఎక్కడా చెప్పలేదు.

తత్రాపి కారణం వక్ష్యే సాదరేణ మునీశ్వరాః । వ్యాసస్తు కశ్చన ఋషిః పురాణే తామసే స్మృతః ॥ ౩,౧.

ఈ విషయానికి కారణాన్ని నేను గౌరవంతో వివరిస్తాను, మహర్షులారా. తామసిక పురాణంలో వ్యాసుడు ఒక ఋషిగా గుర్తించబడ్డాడు.

ఇతి జ్ఞానా వలంబేన దైత్యా దైత్యానుగైః సమాః । ప్రవిశన్తి హ్యన్ధతమ ఇతి త్వన్తే నమస్కృతః ॥ ౩,౧.

ఇలా జ్ఞానాన్ని ఆధారంగా చేసుకుని, దైత్యులు తమ అనుచరులతో కలిసి అంధకారంలోకి వెళ్లిపోతారు. అందుకే చివర్లో ఆయనకు నమస్కారం చేస్తారు.

యదిదం పరమం గోప్యం హృది ధార్యం న సంశయః । పరాణాం నమ్యమేవోక్తం ప్రతిపాద్యం యతోత్ర హి ॥ ౩,౧.

ఇది పరమ గోప్యమైనది, హృదయంలో నిలుపుకోవాల్సింది, ఎలాంటి సందేహం లేదు. పురాణాల్లో ఇక్కడ బోధించేది, పూజించదగినదే.

సమాసవ్యాసభావాద్ధి పరాణాం తత్ప్రతీయతే । వాస్తవం తం న జానీయురుపజీవ్యో యతో హరిః ॥ ౩,౧.

సంక్షిప్తంగా, విస్తృతంగా చెప్పడాల వల్ల, పురాణాల్లో అది అర్థమవుతుంది. నిజమైనవాడిని వారు తెలుసుకోరు, ఎందుకంటే హరిని సేవించాలి.

హరిర్వ్యాసస్త్వేక ఏవ వ్యాసస్తు హరివత్స్మృతః । ఉపజీవ్యతదీశత్వే తయోరేవ న సంశయః ॥ ౩,౧.

హరి, వ్యాసుడు ఇద్దరూ ఒక్కటే. వ్యాసుడు హరికి ప్రియుడిగా గుర్తించబడ్డాడు. వారిద్దరినీ సేవించాలి, ప్రభువులుగా భావించాలి — ఇందులో సందేహం లేదు.

ఈశకోటిప్రవిష్టత్వాచ్ఛ్రియః స్వామిత్వమీరితమ్ । త్రయాణాముపజీవ్యత్వాత్సేవ్యత్వాత్స్వామితా స్మృతాః ॥ ౩,౧.

అనేక ప్రభువుల్లో శ్రీదేవి ప్రవేశించినందున, ఆమెకు అధికారం కలిగింది అని చెబుతారు. ముగ్గురినీ సేవించాల్సినవారు, పూజించాల్సినవారు కనుక, వారికి ప్రభుత్వం గుర్తించబడింది.

వాయ్వాదీనాం త్రయాణాం చ సేవ్యత్వాత్సేవ్యతా స్మృతా । భూభారహరణే విష్ణోః ప్రధానాఙ్గం హి మారుతిః ॥ ౩,౧.

వాయువు మొదలైన ముగ్గురిలో, కొందరిని పూజించవచ్చు, కొందరిని కాదు అని చెప్పబడింది. వీరిలో, భూమిపై భారాన్ని తొలగించడంలో మారుతి, విష్ణువు యొక్క ముఖ్యమైన భాగంగా భావించబడతాడు.

వాక్యరూపా భారతీ తు ద్వితీయాఙ్గం హి సా స్మృతా । తృతీయాఙ్గ హరేః శేషో న నమ్యాః సామ్యతో హరేః ॥ ౩,౧.

భారతి అనే వాక్కు రెండవ భాగంగా గుర్తించబడింది. హరిలో శేషుడు మూడవ భాగం. వీరిని హరిలో సమానంగా పూజించరాదు.

ప్రతిపాద్యా ముఖ్యతయా నమ్యా ఏవ సమీరితాః । అవాన్తరాశ్చ వాయ్వాద్యా న నమ్యాస్తేన తే స్మృతాః ॥ ౩,౧.

ప్రధానంగా పూజించవలసినవారిని అలా చెప్పారు. వాయువు మొదలైన ఉప భాగాలను పూజించరాదు, అందుకే వారు అలా గుర్తించబడ్డారు.

భీష్మద్రోణాదినామాని భీమాదిష్వేవ ముఖ్యతః । వాచకాని యతో నిత్యం తన్నమ్యాస్తే మునీశ్వరాః ॥ ౩,౧.

భీష్ముడు, ద్రోణుడు వంటి పేర్లు, ప్రధానంగా భీముడు మొదలైనవారికి వర్తిస్తాయి. అందువల్ల, మునిశ్రేష్ఠులారా, వారినే పూజించాలి.

పరాణామేవ నమ్యత్వం ప్రతిపాద్యత్వమేవ హి । ఏతత్సర్వం మయాఖ్యాతం కిమన్యచ్ఛ్రోతుమిచ్ఛథ ॥ ౩,౧.

పరమమైనవారినే పూజించాలి, మిగతావారు వారి ప్రతినిధులుగా అర్థం చేసుకోవాలి. ఇవన్నీ నేను వివరించాను. ఇంకేమైనా వినాలనుకుంటున్నారా?

శ్రీగరుడమహాపురాణమ్ ౨ శ్రీశౌనక ఉవాచ । కథం ససర్జ భగవాంస్తత్తత్తత్త్వాభిమానినః । సృష్టిక్రమం న జానామి దేవానాం హ్యన్తరం మునే ॥ ౩,౨.

శౌనకుడు ఇలా అడిగాడు: భగవంతుడు ఆ తత్త్వాలకు అనుగుణంగా ఉన్నవారిని ఎలా సృష్టించాడు? దేవతల సృష్టి క్రమం, వారి మధ్య తేడాలు నాకు తెలియవు, మునివరా.

శౌనకేనైవ ముక్తస్తు సూతో వచనమబ్రవీత్ । శూత ఉవాచ । సమ్యగ్వ్యవసితా బుద్ధిస్తవ బ్రహ్మర్షిసత్తమ ॥ ౩,౨.

శౌనకుడి అనుమతితో సూతుడు ఇలా చెప్పాడు: బ్రహ్మర్షిశ్రేష్ఠుడా, నీ బుద్ధి సరిగానే స్థిరంగా ఉంది.

ఏవమేవ కృతః ప్రశ్రో హరౌ తు గరుడేన వై । యదుక్తవాన్హరిస్తస్మైతద్వక్ష్యామి తవానఘ । గరుడ ఉవాచ । సృష్టిం వ్రూహి మహాభాగ సచ్చిదానన్దవిగ్రహ ॥ ౩,౨.

అలాగే గరుడుడు హరిని ఇదే ప్రశ్న అడిగాడు. హరి చెప్పిన మాటలను, పాపరహితుడా, ఇప్పుడు నీకు చెబుతాను. గరుడుడు ఇలా అడిగాడు: సచ్చిదానంద స్వరూపుడా, సృష్టి గురించి చెప్పు.

సృష్టౌ జ్ఞాతే తవోత్కర్షో జ్ఞాతప్రాయో భవిష్యతి । బ్రహ్మాదీనాం తారతమ్యజ్ఞానం మమ భవిష్యతి ॥ ౩,౨.

సృష్టిని తెలుసుకుంటే, నీ మహిమ పూర్తిగా తెలిసిపోతుంది. బ్రహ్మ మొదలైనవారిలో ఉన్న తేడాలను నేను తెలుసుకుంటాను.

మోక్షోపాయమ్యః స వోక్త మితతరత్తస్య సాధనమ్ । గరుడేనైవ ముక్తస్తు కృష్ణో వచనమబ్రవీత్ ॥ ౩,౨.

మోక్షానికి మార్గాన్ని, దానికి సాధనాన్ని చెప్పవలసినది. గరుడుడి అనుమతితో కృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు.

శృకృష్ణ ఉవాచ మూలరూపే హ్యతో జ్ఞేయో విష్ణుత్వాద్విష్ణురవ్యయః ॥ ౩,౨.

శ్రీకృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు: మూలరూపంలో విష్ణువు అనశ్వరుడు, ఆయనను విష్ణువుగా తెలుసుకోవాలి.

అవతారమిదం ప్రోక్తం పూర్ణత్వాదేవ సువ్రత । అనేకో హ్యేకతాం ప్రాప్య సంశేతే ప్రలయాయ వై ॥ ౩,౨.

ఈ అవతారాన్ని సంపూర్ణత వల్ల అవతారమని అంటారు, సద్గుణసంపన్నుడా. అనేక రూపాలు ఉన్నా, అవన్నీ ఒకటై, ప్రళయ సమయంలో విశ్రాంతి పొందుతాయి.

తత్రాపి చ విశేషోస్తి జ్ఞాతవ్యం తత్వమేవ సః ॥ ౩,౨.

అక్కడ కూడా ఒక ప్రత్యేకత ఉంది. ఆ తత్త్వాన్ని తెలుసుకోవాలి.

భేదేన దర్శనాద్వాపి భేదాభేదేన దర్శనాత్ । విష్ణోర్గుణానాం రూపాణాం తదఙ్గానాం సుఖాదినామ్ । తత్రైవ దశనాద్వాపి క్షిప్రమేవ తమో వ్రజేత్ ॥ ౩,౨.

విష్ణువు యొక్క గుణాలు, రూపాలు, అవయవాలు, సుఖాలు మొదలైన వాటిలో తేడా లేదా తేడా-అతేడా రెండింటినీ చూసినా, ఆ దృష్టితో చూస్తే చీకటి త్వరగా తొలగిపోతుంది.

పురుషాన్తరమారభ్య కల్పితా యే ద్విజోత్తమ । హరిరూపాస్తు తే జ్ఞేయా ఏకీభూతా హి తేన తే ॥ ౩,౨.

ఇంకొక పురుషుని నుండి మొదలుకొని, బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠుడా, కల్పించబడినవారు హరిలో రూపాలుగా తెలుసుకోవాలి. వారు ఆయనతో ఏకమై ఉంటారు.

ప్రలయే సమనుప్రాప్తే జీవాః స యాన్తి మామకాః । విరాడ్రూపే హరేః సంతి తదా తే చ హ్యనేకధా ॥ ౩,౨.

ప్రళయం వచ్చినప్పుడు, నా జీవులు వెళ్ళిపోతారు. హరిలో విరాట్స్వరూపంలో ఉన్నప్పుడు, అవి మళ్లీ అనేక రూపాల్లో అవుతాయి.

ఏకీభావం ప్రాప్నువన్తి మూలేన ప్రలయే ద్విజ । బింబేన తు స్వయం విష్ణురేకీభావం వ్రజేద్యది ॥ ౩,౨.

ప్రళయంలో, వారు మూలంతో ఏకత్వాన్ని పొందుతారు, ద్విజుడా. కాని, స్వయంగా విష్ణువు మూలరూపంగా ఏకత్వాన్ని పొందితే—

ప్రతిబింబః కథం జీవో భవేన్నారాయణస్య చ । తదధీనస్తత్సదృశో హరేర్జీవో న సంశయః ॥ ౩,౨.

జీవుడు నారాయణుని ప్రతిబింబంగా ఎలా అవుతాడు? ఆయన ఆధీనంగా, ఆయనలాంటి హరిజీవుడు అవుతాడు. ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.