గరుడపురాణమ్

ఒకప్పుడు ఋషులు, ఔషధ గుణాల్ని వివరించుతూ, అనేక ఫలాలు, ధాన్యాలు, ద్రవ్యాల విశిష్టతను శ్రద్ధగా వివరిస్తూ ఉపదేశించారు. కూష్మాండ ఫలం చర్మవ్యాధులు, మూత్ర సంబంధిత రుగ్మతలు, జ్వరం, శ్వాసకోశ సమస్యలు, దగ్గు, పిత్తం, కఫం వంటి దోషాలను తొలగించడంలో ఉత్తమమని చెప్పారు. ఇది శరీరానికి హితకరం, అన్ని రుగ్మతలను తొలగించి మూత్రాశయాన్ని శుభ్రపరుస్తుంది. కలింగ, ఆలబుని వంటి ఫలాలు పిత్తాన్ని తగ్గించి, వాతాన్ని ప్రేరేపిస్తాయి. త్రపుష, ఉర్వారుక వాత-కఫాలను తగ్గించి, పిత్తాన్ని నియంత్రిస్తాయి. వృక్షామ్ల, జంబీర, దాడిమ, నాగరంగ వంటి ఫలాలు కఫ, వాత దోషాలను తగ్గించడంలో ప్రసిద్ధి చెందాయి. దాడిమ వాతాన్ని తగ్గించడంలో సహాయపడుతుంది, బంధకంగా పనిచేస్తుంది; నాగరంగ ఫలం బరువుగా ఉంటుంది. కేశర, మాతులుంగ వంటి ఫలాలు అగ్నిని ప్రేరేపించి, కఫ, వాతాలను తగ్గిస్తాయి. మాష ధాన్యం వాత, పిత్తాన్ని తొలగించడంలో, తైలమయంగా, ఉష్ణంగా ఉండి, వాతాన్ని తగ్గించడంలో ఉత్తమం. సరామామలక ఫలం మధురంగా, హితకరంగా, రసాన్ని కలిగించడంలో ప్రసిద్ధి చెందింది. హరితకి అమృతంతో సమానంగా, భోజనం తర్వాత జీర్ణశక్తిని పెంచుతుంది. స్త్రంసని కఫ, వాతాన్ని తగ్గిస్తుంది. అక్ష ఫలమూ మూడు దోషాలను సమంగా నియంత్రిస్తుంది. టింటిడి ఫలం ఆమ్లంగా, వాత-కఫాలను తొలగించడంలో, విరేచనంగా పనిచేస్తుంది. లకుచ ఫలం స్వీటుగా ఉండి, కొంత రుగ్మతలకు కారణమవుతుంది. బకుల కఫ, వాతాలను తగ్గిస్తుంది. బీజపూరక ఫలం కడుపు ఊబకారం, వాత, కఫం, శ్వాసకోశ సమస్యలు, దగ్గు వంటి వాటిని తొలగిస్తుంది. కపిత్థం బంధకంగా, రుగ్మతలను తొలగించడంలో, పండినప్పుడు బరువుగా, అన్తిదోతంగా ఉంటుంది. ముదురు కాకముందు కఫ, పిత్తాన్ని పెంచుతుంది; పూర్తిగా పండినప్పుడు పిత్తాన్ని మరింత పెంచుతుంది. పండిన మామిడి వాతాన్ని, మాంసాన్ని, వీర్యాన్ని, వర్ణాన్ని, బలాన్ని పెంచుతుంది. జాంబవ ఫలం వాత, కఫ, పిత్తాన్ని తగ్గించి, బంధకంగా, మలబద్ధకాన్ని కలిగిస్తుంది. తిండుక కఫ, వాతాలను తొలగిస్తుంది. బదర వాత, పిత్తాన్ని తగ్గిస్తుంది. బిల్వం బంధకంగా, వాతాన్ని పెంచుతుంది. ప్రియాల వాతాన్ని తగ్గించడంలో సహాయపడుతుంది. రాజాదన, మోచ, పనస, కొబ్బరి వంటి ఫలాలు వీర్యాన్ని, మాంసాన్ని పెంచి, మధురంగా, తైలముగా, బరువుగా ఉంటాయి. ద్రాక్ష, మధూక, ఖర్జూరం, కుంకుమ వాత, రక్త దోషాలను తగ్గిస్తాయి. పండిన మాగధి మధురంగా, ఉత్తమంగా, శ్వాసకోశ సమస్యలు, పిత్తాన్ని తొలగిస్తుంది. ఆద్రక రసం ఆకలిని పెంచి, శక్తిని ఇస్తూ, అగ్నిని ప్రేరేపించి, కఫ, వాతాలను తగ్గిస్తుంది. శుష్క ఆద్రక, మిరియాలు, పిప్పలి కఫ, వాతాలను తగ్గించడంలో ప్రసిద్ధి. మిరియాలు శక్తివంతంగా లేవని వైద్యులు అంటారు, కానీ కడుపులో గడ్డలు, నొప్పిని తొలగిస్తాయి. హింగు వాత, కఫాలను తొలగిస్తుంది. వాము, ధనియాలు, జీలకర్ర వాత, కఫాలను తొలగించడంలో ప్రథమం. సాంద్ర లవణం కంటికి హితకరం, శక్తివంతంగా, మూడు దోషాలను సమంగా నియంత్రిస్తుంది. సౌవర్చల లవణం మలబద్ధకాన్ని తొలగించి, ఉష్ణంగా, హృదయ నొప్పిని తగ్గిస్తుంది. విదంగం ఉష్ణంగా, నొప్పిని తగ్గించడంలో, వాతాన్ని నాశనం చేయడంలో ప్రసిద్ధి. రోమక లవణం వాతాన్ని పెంచి, మధురంగా, ఆకలిని పెంచుతుంది, తేమగా, బరువుగా ఉంటుంది. యవక్షారము హృద్రోగం, పాండురోగం, కంఠవ్యాధులను తొలగించి, అగ్నిని ప్రేరేపిస్తుంది. సోడియం కార్బోనేట్ ఉష్ణంగా, ప్రేరేపణగా, తీవ్రంగా, లోపలికి ప్రవేశించే స్వభావంతో, దోషాలను నాశనం చేసి, తేలికగా, శుభ్రంగా, విషాలను తొలగిస్తుంది. నదీ జలము వాతాన్ని పెంచి, ఎండు, స్వచ్ఛంగా, మధురంగా, తేలికగా ఉంటుంది; వాత, కఫాలను తొలగిస్తుంది. చెరువు నీరు వాతాన్ని పెంచుతుంది, దూరంగా ఉండాలి. స్రవంతి నీరు ఆకలిని పెంచి, అగ్నిని ప్రేరేపించి, ఎండు, కఫాన్ని తొలగించి, తేలికగా ఉంటుంది. బావి నీరు ప్రేరేపణగా, పిత్తాన్ని తొలగిస్తుంది; వర్షపు నీరు పిత్తాన్ని నాశనం చేస్తుంది. పగలు సూర్యకిరణాలు, రాత్రి చంద్రకిరణాలు తాకిన నీరు అన్ని దోషాల నుండి విముక్తమై, వర్షపు నీటితో సమానంగా ఉంటుంది. వెచ్చని నీరు జ్వరం, శ్వాసకోశ సమస్యలు, కొవ్వు, వాత, కఫాలను తొలగిస్తుంది. మరిగిన నీరు శీతాన్ని, మూడు దోషాలను నాశనం చేస్తుంది, కానీ నిల్వ నీరు హానికరం. ఆవుని పాలు వాత, పిత్తాన్ని తొలగించి, తైలముగా, బరువుగా, పునరుత్తేజకంగా ఉంటుంది. ఎద్దు పాలు మరింత బరువుగా, తైలముగా, అగ్నిని నాశనం చేస్తుంది. మేకపాలు రక్తాతిసారం, దగ్గు, శ్వాసకోశ సమస్యలు, కఫాన్ని తొలగిస్తుంది. ఇది కంటికి హితకరం, స్త్రీలకు పోషకంగా, రక్తస్రావ వ్యాధులకు మంచిది. పెరుగు వాతాన్ని తగ్గించి, శక్తిని ఇస్తుంది, కానీ పిత్తం, కఫాన్ని పెంచుతుంది. మజ్జిగ, మఠ్ఠా దోషాలను తొలగించి, నాడులను శుద్ధి చేస్తాయి. తాజా వెన్నం కడుపు వ్యాధులు, మూత్రపిండాలు, నొప్పిని తొలగిస్తుంది; పాత వెన్న బరువుగా, చర్మవ్యాధులకు కారణమవుతుంది. మజ్జిగ ప్రాచీన ఋషుల ప్రకారం, కడుపు వ్యాధులు, ఊబకారం, మూత్రపిండాలు, పాండురోగం, విరేచన, కడుపు గడ్డలు వంటి వాటికి ఉత్తమం, మూడు దోషాలను సమంగా తగ్గిస్తుంది. నెయ్యి శక్తివంతంగా, మధురంగా, వాత, పిత్త, కఫాలను తొలగిస్తుంది. ఆవుని నెయ్యి మైండ్, కంటికి హితకరం, సరిగా తయారుచేస్తే మూడు దోషాలను జయిస్తుంది. సరైన విధంగా తయారైన నెయ్యి అపస్మారం, విషం, ఉన్మాదం, మూర్చ వంటి వ్యాధులను తొలగిస్తుంది. మేకల నెయ్యి, ఇతర జంతువుల నెయ్యికి కూడా మంచి గుణాలు ఉంటాయి. మూత్రం వాత, కఫాలను తొలగించి, పురుగులు, విషాలను నాశనం చేస్తుంది. నువ్వుల నూనె పాండురోగం, కడుపు ఊబకారం, చర్మవ్యాధులు, మూత్రపిండాలు, కడుపు గడ్డలు, మూత్రవ్యాధులను తొలగిస్తుంది; వాత, కఫాలను నాశనం చేసి, శరీరాన్ని బలపరుస్తుంది, ఉత్తమమైనదిగా పరిగణించబడుతుంది. ఆవాల నూనె పురుగులు, పాండురోగాన్ని నాశనం చేసి, కఫం, కొవ్వు, వాతాన్ని తగ్గిస్తుంది. ఆవిసె నూనె కంటికి మంచిది, పిత్తం, హృద్రోగం, వాతాన్ని తొలగిస్తుంది. అముదం నూనె కఫం, పిత్తాన్ని తగ్గించి, జుట్టు పెరుగుదల, చర్మం, చెవులకు పోషణ ఇస్తుంది. తేనె మూడు దోషాలను తగ్గించడంలో ప్రసిద్ధి, కానీ వాతాన్ని కొంతవరకు పెంచుతుంది. చెరకు తుమ్ము, శ్వాసకోశ సమస్యలు, పురుగులు, వాంతులు, మూత్రవ్యాధులు, దాహం, విషాన్ని తగ్గిస్తుంది. దాని రసం రక్త, పిత్త దోషాలను తొలగించి, బలాన్ని పెంచి, వీర్యాన్ని పెంచుతుంది, కానీ కఫాన్ని పెంచుతుంది. బెల్లం పిత్తాన్ని పెంచి, తీవ్రంగా ఉంటుంది. సురా, చేప ఉప్పు తేలికగా ఉంటాయి. సక్కర వీర్యవర్ధకంగా, తైలముగా, మధురంగా, రక్త, పిత్త, వాతాన్ని తగ్గిస్తుంది. బెల్లం వాత, పిత్తాన్ని తగ్గించి, ఎండు, వాతాన్ని శాంతింపజేస్తుంది, కానీ కఫాన్ని పెంచుతుంది. పాత బెల్లం పిత్తాన్ని తగ్గించి, హితకరం, రక్తాన్ని శుద్ధి చేస్తుంది. నెయ్యితో కలిపిన సక్కర రక్త, పిత్త దోషాలను తొలగించి, వీర్యవర్ధకంగా ఉంటుంది. మధ్యస్థాయిలో ఉన్న సక్కర ఆమ్లత్వం వల్ల అన్ని రకాల పిత్తాన్ని పెంచుతుంది, కానీ కఫ, వాతాలను జయిస్తుంది. తీవ్రంగా, కొత్తగా తయారైన వెనిగర్లు రక్త, పిత్త దోషాలను పెంచుతాయి. అరిగించిన బియ్యంతో చేసిన గంజి జీర్ణశక్తిని పెంచి, ఆకలిని పెంచి, హితకరంగా ఉంటుంది. తక్కువ మందంతో చేసిన గంజి తేలికగా, వాతాన్ని కిందికి తరలించి, మూత్రాశయాన్ని శుభ్రపరుస్తుంది. సతక్ర, దాడిమ, పిప్పలి, బెల్లం, తేనె, పిప్పలి వంటి పదార్థాలతో కలిపితే ఎంతో ప్రయోజనకరం. బాగా తయారైన గంజి దగ్గు, శ్వాసకోశ వ్యాధులు, విరేచనానికి అనుకూలం. పాలలో వండిన అన్నం కఫం, బలాన్ని పెంచుతుంది; కృష్ణార వాతాన్ని నాశనం చేస్తుంది. బాగా కడిగిన, వడగట్టి, తైలముగా, తేలికగా వేడి వేడి వడ్డించిన అన్నం, మూలకాలు, ఫలాలు, కందులతో తయారైతే పోషకంగా, కానీ బరువుగా ఉంటుంది. ఈ విధంగా, ఋషులు ప్రతి పదార్థం యొక్క స్వభావాన్ని, దోష నివారణ గుణాన్ని, హితాహితాలను వివరిస్తూ, శ్రద్ధగా శిష్యులకు తెలియజేశారు.