ఒకసారి, శరీరంలో జీర్ణ ప్రక్రియ పూర్తయ్యాక, జ్వరం తలెత్తే సూచనలు స్పష్టంగా కనిపిస్తాయి. ఆకలి, పొడితనం, అవయవాల తేలిక, జ్వరం యొక్క మృదుత్వం, ఎనిమిది రోజులు గడిచిన తర్వాత హ్యూమర్లు (దోషాలు) ప్రవర్తన—ఇవి జ్వరం ప్రారంభానికి సంకేతాలు. జ్వరం స్వీయ లక్షణాల ద్వారా లేదా పరస్పర సంభందం ద్వారా పుట్టినప్పుడు, తల నొప్పి, మూర్చ, వాంతులు, శరీరంలో కాలిన భావన, గొంతు మరియు నోరు పొడిపోవడం, రుచిపోటు, జంటల్లో నొప్పి, నిద్రలేమి, అయోమయం, శరీరంలో రోమాలు నిలువగా నిలిచిపోవడం, జాప్యం, అధికంగా మాట్లాడటం—ఇవి వాయు మరియు పిత్త దోషాల వల్ల కలుగుతాయి. మరోవైపు, శరీరంలో వేడి తగ్గిపోవడం, ఆకలి తగ్గిపోవడం, జంటలు, తలలో నొప్పి, ఉమ్మివేయడం, శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది, దగ్గు, శరీరం పచ్చగా మారడం, చల్లదనం, గట్టి అవయవాలు, కళ్ళ ముందు చీకటి, తల తిరుగడం, నిద్రపోవడం—ఇవి కఫ మరియు వాయు దోషాల కారణంగా వచ్చే లక్షణాలు. కఫ మరియు పిత్త కలిసినప్పుడు, చల్లదనం, గట్టి అవయవాలు, చెమటపడటం, కాలిన భావన, అస్థిరత, దాహం, దగ్గు, కఫ-పిత్త ప్రవర్తన, అయోమయం, నిద్రపోవడం, నోరు మీద పొర, చేదు రుచి—ఇవి కనిపిస్తాయి. అన్ని లక్షణాల్ని తెలిసిన వాడు, శరీరంలో మళ్లీ మళ్లీ కాలిన భావనను అనుభవిస్తాడు; ఆ తర్వాత తీవ్రమైన నిద్ర, పగలు మేలుకుపోవడం, రాత్రి నిద్రలేమి వస్తాయి. ఏదైనా నిద్ర ఎక్కువగా ఉంటే లేదా అసలు ఉండకపోవచ్చు; చెమట ఎక్కువగా వస్తే లేదా రావకపోవచ్చు; పాడేరు, నాట్యం, నవ్వు వంటి ప్రక్రియలు సహజంగా నిలిచిపోతాయి. కళ్ళు కన్నీటి పూరితంగా, అపవిత్రంగా, ఎర్రగా, లోపలికి పోయినట్లు, కంటి పాపలు కంపించడమే కాక, కంటి పక్కన, తల, జంటలు, ఎముకల్లో నొప్పి, తల తిరుగడం కనిపిస్తుంది. చెవులు గంటల మాదిరిగా వినిపించవచ్చు, నొప్పిగా ఉంటాయి, లేదా చాలా చల్లగా ఉంటాయి; నాలుక కాలినట్లుగా, ముదురు, బరువుగా, అవయవాల జంటలు బలహీనంగా, కంపించడంలోనూ కనిపించవచ్చు. రక్తం, పిత్తం ఉమ్మివేయడం, తల తిరుగడం, తీవ్రమైన దాహం, శరీరంపై నలుపు లేదా ఎరుపు మచ్చలు, వృత్తాలు కనిపించడం జరుగుతుంది. హృదయంలో నొప్పి, తరచుగా మలమూత్రం పోయడం, కొంతకాలంలో ఎక్కువగా లేదా తక్కువగా విసర్జన, నోరు నూనెగా మారడం, బలహీనత, గొంతు రాపిడిగా మారడం, బుద్ధి గందరగోళంగా మాట్లాడడం—ఇవి అన్ని లక్షణాలు. దోషాల పరిపక్వత ఎక్కువ సమయం పడుతుంది, నిద్రమత్తు కొనసాగుతుంది, గొంతులో ఎప్పుడూ గుంగునగా వినిపిస్తుంది; అన్ని దోషాలు కలిసిపోతే ప్రాణశక్తిని హరించవచ్చు. వాయువు గొంతులో ఆగిపోతే, పిత్తం లోపల ఎక్కువగా చేరితే, సంభోగం లేదా ఆనందం తర్వాత, బయటకు మార్గం వెతుకుతుంది; అందుకు ఫలితంగా, జ్వరం కలిసిన దోషాల వల్ల కళ్ళు పసుపు రంగులోకి మారుతాయి. దోషాలు పెరిగి, జీర్ణాగ్ని తగ్గిపోతే, అన్ని లక్షణాలు కలిసితే, కలిసిన దోషాల జ్వరం అశాధ్యంగా మారుతుంది; లేకపోతే, కష్టంగా అయినా చికిత్స చేయవచ్చు. ఇంకో చోట, కలిసిన దోషాల వల్ల జ్వరం వస్తే, కానీ పిత్తం వేరుగా ఉంటే, చర్మం లేదా పొట్టలో కాలిన భావన ముందుగా లేదా తర్వాత కలుగుతుంది. వాయు, కఫ కలిసినప్పుడు, చల్లదనం వస్తుంది; కాలిన భావన, ఇతర లక్షణాలు రెండూ కలిసినప్పుడు అధికంగా, తొలిసారిగా చల్లదనంలో పిత్తం ఉంటుంది; కఫతో పొడితనం, ఉక్కిరిబిక్కిరి కలుగుతుంది. పిత్తం శాంతించగానే, మూర్చ, మత్తు, దాహం వస్తాయి; కాలిన భావన ప్రారంభంలో, మిగిలిన వాటిలో నిద్రమత్తు, అలసట, వాంతులు వరుసగా వస్తాయి. జ్వరం నాలుగు రకాలుగా వస్తుంది—బాహ్య గాయము, సంభందం, శాపాలు లేదా మాంత్రిక చర్యలు; గాయంతో కలిగిన జ్వరం కాలిన భావన, ఇతర లక్షణాలతో వస్తుంది. అత్యంత శ్రమతో, వాయువు రక్తాన్ని కలుషితం చేస్తుంది, నొప్పి, దుఃఖం, రంగు మారడం, నొప్పితో జ్వరం కలుగుతుంది. జ్వరం భూతప్రవేశం, ఔషధాలు, విషం, కోపం, భయం, దుఃఖం లేదా కామం వల్ల కూడా వస్తుంది. ఇందులో, ఆకస్మిక ప్రవేశం లేదా సంభందం, ఔషధాల వాసన వల్ల కలుగుతుంది; వాసనతో మూర్చ, తలనొప్పి, వాంతులు, క్షీణత వస్తాయి. విషం వల్ల మూర్చ, విరేచన, చీకటి, కాలిన భావన, తల తిరుగడం వస్తాయి; కోపం వల్ల కంపింపు, తలనొప్పి; భయం, దుఃఖం వల్ల అయోమయం. కామం వల్ల తల తిరుగడం, ఆకలి తగ్గిపోవడం, కాలిన భావన, సిగ్గు, నిద్ర, బుద్ధి, జ్ఞానం పోవడం; భూతప్రవేశం, ఇతర సందర్భాల్లో కలిసిన దోషాల లక్షణాలు, మొదట వాయువు మరియు ఇతర దోషాల లక్షణాలు ఉంటాయి. కోపం వల్ల, లేదా పిత్తం అధికంగా కోపంతో కలిసిన జ్వరం, శాపాలు, మాంత్రిక చర్యల వల్ల వచ్చిన రెండు తీవ్రమైన దోషాల జ్వరాలు అత్యంత భయంకరమైనవి. మంత్రాలు, మాంత్రిక చర్యల వల్ల బాధపడిన శరీరం తొలుత బాధపడుతుంది; ఆ తర్వాత చర్మంపై eruptions, అయోమయం వస్తాయి. ఎప్పుడూ కాలిన భావన, మూర్చతో బాధపడే వాడికి, జ్వరం రోజూ పెరుగుతుంది; ఇలా జ్వరం ఎనిమిది రూపాల్లో కనిపిస్తుంది, కానీ సంక్షిప్తంగా రెండు రకాలుగా చెప్పబడుతుంది. జ్వరం శరీర సంబంధమైనది లేదా మానసికమైనది, మృదువు లేదా తీవ్రమైనది, లోపల లేదా బయట పుట్టినది; సహజమైనది లేదా అసహజమైనది, శాధ్యమైనది లేదా అశాధ్యమైనది, సులభమైనది లేదా సంక్లిష్టమైనది. మొదట శరీర జ్వరంలో శరీరంలో వేడి, మానసిక జ్వరంలో మనసులో వేడి వస్తుంది; వాయు ప్రభావంతో, కఫ ఉన్నప్పుడు చల్లదనం వస్తుంది. పిత్తం కలిసినప్పుడు కాలిన భావన వస్తుంది; కలిసినప్పుడు లోపలకి తిరిగి చేరుతుంది; జ్వరంలో అంతర్గత కల్లోలం, మలమూత్ర నిలుపుదల వంటి ఇతర సమస్యలు వస్తాయి. బాహ్య ప్రభావం ఉన్నప్పుడు, వేడి కూడా బయటే స్థిరపడుతుంది; వర్షాకాలం, శరదృతు, వసంతంలో వాయు, ఇతర దోషాల వల్ల జ్వరం వరుసగా వస్తుంది. అసహజమైన జ్వరం వేరుగా, చికిత్స కష్టం; సహజమైనది ఎక్కువగా వాయు వల్ల వస్తుంది; వర్షాకాలంలో, కలిసిన వాయు, పిత్తం, కఫతో జ్వరం వస్తుంది. శరదృతులో పిత్తం పెరిగి, ఆ తర్వాత కఫ వస్తుంది; వాటి స్వభావం, విడుదల వల్ల, ఆ సమయంలో ఏ ఆహారం తీసుకున్నా ప్రమాదం లేదు. వసంతంలో కఫ ప్రబలంగా, ఆ తర్వాత వాయు, పిత్తం వస్తాయి; సమస్య తేలికగా ఉంటే, జ్వరం సులభంగా చికిత్స చేయవచ్చు. ప్రతి సందర్భంలో, సమస్యను గుర్తిస్తే, ముందుగానే అశాధ్యంగా చెప్పబడుతుంది; జ్వర సంభందిత సంక్లిష్టతలలో జీర్ణశక్తి బలహీనత, మలమూత్ర అధికంగా వస్తాయి. ఆకలి లేదు, సరైన జీర్ణం లేదు, జ్వరం ప్రత్యేకంగా కనిపిస్తుంది; జ్వర తీవ్రత పెరిగి, దాహం, అయోమయం, శ్వాస ఇబ్బంది, తల తిరుగడం వస్తాయి. మలమూత్ర పోవాలనే ఉద్దీపన, దాని లోపం, జ్వరం పరిపక్వతకు సంకేతాలు; తిరుగుదల లేకపోతే, ఏడు రాత్రులు ఉపవాసం వల్ల సమస్య పరిష్కారం అవుతుంది. జ్వరం ఐదు రకాలుగా చెప్పబడుతుంది—మలమూత్రం, కాలం, బలము, బలహీనత ఆధారంగా; కానీ ఎక్కువగా, మూడు దోషాల కలుషితంగా వచ్చినదిగా వివరించబడుతుంది. నిరంతర, నిరంతర, రెండు రోజులకు ఒకసారి, మూడు రోజులకు ఒకసారి, నాలుగు రోజులకు ఒకసారి వచ్చే జ్వరాలు—ఇవి దోషాలు, మలమూత్రం ద్వారా వస్తాయి, విస్తృతంగా వ్యాపించాయి. ఇవి శరీరాన్ని మొత్తం వేడి చేస్తాయి, మొదటి నుండే సమంగా పెరుగుతాయి; ఇవి బలంగా, భారంగా, ప్రాణరసంలో తేడా లేకుండా ఉంటాయి. నిరంతర, ప్రతిబంధన లేకుండా, ఇలాంటి జ్వరం భరించలేనిదిగా ఉంటుంది; జ్వరం లేదా వేడి, లేదా కలుషిత దోషాలు, శరీరాన్ని త్వరగా నాశనం చేస్తాయి. ప్రతి రూపంలో, ప్రాణరసాలు మరియు ఇతరాలు శుద్ధంగా లేదా కలుషితంగా ఉంటే, వాయు, పిత్తం, కఫ దోషాలు, జ్వరాన్ని ఏడు, ఆరు, లేదా పన్నెండు రోజుల్లో కలిగిస్తాయి. ఇలా, జ్వరం యొక్క లక్షణాలు, కారణాలు, రూపాలు, తీవ్రతలు, పరిణామాలు శాస్త్రపరంగా వివరించబడ్డాయి.