மதநோ காலவோ போதோ கோடா கோடீ ச கத்யதே । சதுரங்குல ஸம்பாகோ வ்யாதிகாதாபிஸம்ஜ்ஞகஃ ॥ ௧,௨௦௪.
மதனம், காலவம், போதம், கோடா, கோடி ஆகியவை குறிப்பிடப்பட்டுள்ளன. சதுரங்குலம் என்ற தயார் மருந்து வியாதிகாதம் என்று அழைக்கப்படுகிறது.
வித்யாதாரக்வதம் ராஜவ்ரு'க்ஷம் ரைவதஸம்ஜ்ஞகம் । தந்தீ காகேந்துதிக்தா ஸ்யாத்கண்டகீ ச விகங்கதஃ ॥ ௧,௨௦௪.
ஆராக்வதம் ராஜவிருக்ஷம் என்றும், ரைவதம் என்றும் அழைக்கப்படுகிறது என்று அறிய வேண்டும். தந்தி, காகேந்துதிக்தா, கண்டகி, விகங்கடா ஆகியவை பெயர்கள்.
நிம்போऽரிஷ்டஃ ஸமாக்யாதஃ படோலம் கோலகம் விதுஃ । வயஸ்தா ச விஶல்யா ச ச்சிந்நா சிந்நருஹா மதா ॥ ௧,௨௦௪.
நிம்பு என்பது அரிஷ்டம் என்றும், படோலம் என்பது கோலகம் என்றும் அறியப்படுகிறது. வயஸ்தா, விஷல்யா ஆகியவை சின்னா, சின்னருஹா என்றும் அழைக்கப்படுகின்றன.
வஶா தந்த்யம்ரு'தா சேதி குடூசீநாமஸம்க்ரஹஃ । கிராததிக்தகஶ்சைவ பூநிம்பஃ காண்டதிக்தகஃ ॥ ௧,௨௦௪.
வஷா, தந்த்யமிருதா ஆகியவை குடூசி என்ற பெயர்களாகும். கிராததிக்தக, பூநிம்பு, காண்டதிக்தக ஆகியவை இதில் சேர்க்கப்படுகின்றன.
ஸூத உவாச । நாமாந்யேதாநி ச ஹரே வந்யாநாம் பேஷஜாம் ததா । அதோ வ்யாகரணம் வக்ஷ்யே குமாரோக்தஞ்ச ஶௌநக ॥ ௧,௨௦௪.
சூதர் கூறினார்: ஹரியே, இவை காட்டில் வளரும் மருந்து மூலிகைகளின் பெயர்கள். இப்போது நான், குமாரர் ஷௌனகரிடம் சொன்னபடி, இலக்கணத்தை விளக்குகிறேன்.
ஶ்ரீகருடமஹாபுராணம் ௨௦௫ குமார உவாச । அத வ்யாகரணம் வக்ஷ்யே காத்யாயந ஸமாஸதஃ । ஸித்தஶப்தவிவேகாய பாலவ்யுத்பத்திஹேதவே ॥ ௧,௨௦௫.
குமாரர் கூறினார்: இப்போது, காத்த்யாயனா, நான் இலக்கணத்தை சுருக்கமாக விளக்குகிறேன்; நிலைபெற்ற சொற்களைப் புரிந்துகொள்வதற்கும், குழந்தைகளுக்குப் பயிற்சி அளிப்பதற்கும் இது உதவும்.
ஸுப்திஙந்தம் பதம் க்யாதம் ஸுபஃ ஸப்த விபக்தயஃ । ஸ்வௌஜஸஃ ப்ரதமா ப்ரோக்தா ஸா ப்ராதிபதிகாத்மகே ॥ ௧,௨௦௫.
சுப்தி அல்லது திங்கள் முடியும் சொல் 'பதம்' என்று அழைக்கப்படுகிறது. 'சுப்' என்பது ஏழு விவக்திகளை குறிக்கும்; 'ஸ்வௌஜஸ' என்பது முதல் விவக்தி, அது ப்ராதிபதிகத்தில் இயற்கையாக உள்ளது.
ஸம்போதநே ச லிங்காதாவுக்தே கர்மணி கர்தரி । அர்தவத்ப்ராதிபதிகம் தாதுப்ரத்யயவர்ஜிதம் ॥ ௧,௨௦௫.
சம்போதனையிலும், இலிங்கம் முதலியவற்றிலும், செய்பவர் அல்லது பொருள் குறிப்பிடப்படாதபோது, அர்த்தமுள்ள ப்ராதிபதிகம், தாதுப் பிரத்தியைகள் இல்லாமல் பயன்படுத்தப்படுகிறது.
அமௌஶஸோ த்விதீயா ஸ்யாத்தத்கர்ம க்ரியதே ச யத் । த்விதீயா கர்மணி ப்ரோக்தாந்தராந்தரேண ஸம்யுதே ॥ ௧,௨௦௫.
அமௌஶஸ்கள் என்பது இரண்டாம் விவக்தி; இது செயலில் பொருளை குறிக்கப் பயன்படுகிறது. இரண்டாம் விவக்தி, மற்றொன்றுடன் சேர்க்கப்பட்டபோது, பொருளுக்காக பயன்படுத்தப்படுகிறது.
டாப்யாம்பிஸஸ்த்ரு'தீயா ஸ்யாத்கரணே கர்தரீரிதா । யேந க்ரியதே கரணம் தத்கர்தா யஃ கரோதி ஸஃ ॥ ௧,௨௦௫.
டாப்யாம்பிஸ் என்பது மூன்றாம் விவக்தி; இது கருவி அல்லது செய்பவரை குறிக்கப் பயன்படுகிறது. எதனால் செயல் நடைபெறுகிறது அது கருவி; செய்பவர் யார் என்றால் அவர் செய்பவர்.
ஙேப்யாம்ப்யஸஶ்சதுர்தோ ஸ்யாத்ஸம்ப்ரதாநே ச காரகே । யஸ்மை தித்ஸா தாரயதே ரோசதே ஸம்ப்ரதாநகம் ॥ ௧,௨௦௫.
நான்காம் வேற்றுமை, 'ஙேப்யாம்' மற்றும் 'ப்யஸ்' என்பவற்றிலிருந்து உருவாகிறது. இது பெறுபவருக்காகப் பயன்படுத்தப்படுகிறது; யாருக்காவது கொடுக்க விரும்பும் இடத்தில், அல்லது வழங்க விரும்பும் இடத்தில், நான்காம் வேற்றுமை பயன்படுத்த வேண்டும்.
பஞ்சமீ ஸ்யாந்ஙஸிப்யாம்ப்யோஹ்யபாதாநே ச காரகே । யதோऽபைதி ஸமாதத்தே உபாதத்தே பயம் யதஃ ॥ ௧,௨௦௫.
ஐந்தாம் வேற்றுமை, 'ஙஸி', 'ப்யாம்', 'ப்யோ' என்பவற்றிலிருந்து உருவாகிறது. இது பிரிவைச் சொல்வதற்காகப் பயன்படுத்தப்படுகிறது; எதிலிருந்து ஏதாவது பிரிகிறது, எதையாவது எடுக்கிறோம், பெறுகிறோம், அல்லது எதிலிருந்து பயம் உண்டாகிறது என்றால், அங்கு ஐந்தாம் வேற்றுமை நினைவில் கொள்ளப்படுகிறது.
ஙஸோஸாமஶ்ச ஷஷ்டீ ஸ்யாத்ஸ்வாமிஸம்பந்தமுக்யகே । ஙயோஃ ஸுபோ வை ஸப்தமீ ஸ்யாத்ஸா சாதிகரணே பவேத் ॥ ௧,௨௦௫.
ஆறாம் வேற்றுமை 'ஙஸ்', 'ஆம்' என்பவற்றிலிருந்து உருவாகிறது; இது உரிமை மற்றும் தொடர்பைச் சொல்வதற்காகப் பயன்படுத்தப்படுகிறது. 'ங' மற்றும் 'சு' என்பவற்றிலிருந்து ஏழாம் வேற்றுமை உருவாகிறது; இது இடத்தைச் சொல்வதற்காகப் பயன்படுத்தப்படுகிறது.
ஆதாரஶ்சாதிகரணம் ரக்ஷார்தாநாம் ப்ரயோகதஃ । ஈப்ஸிதம் சாநீப்ஸிதம் யத்ததபாதாநகம் ஸ்ம்ரு'தம் ॥ ௧,௨௦௫.
ஆதாரம் என்பது இடமாகும்; இது பாதுகாப்பிற்காகப் பயன்படுத்தப்படுகிறது. விரும்பியதும் விரும்பாததும் எதுவாக இருந்தாலும், அது பிரிவைச் சொல்வதாகக் கருதப்படுகிறது.
பஞ்சமீ பர்யுபாங்யோகே இதரர்தேऽந்யதிங்முகே । ஏநயோகே த்விதீயா ஸ்யாத்கர்மப்ரவசநீயகைஃ ॥ ௧,௨௦௫.
ஐந்தாம் வேற்றுமை 'பர்யுபாங்' என்பதுடன் சேர்ந்து, மற்ற பொருள்களில், வேறு திசையில் பயன்படுத்தப்படுகிறது. 'என்' சேரும் போது, செயலைக் குறிக்கும் வினைகளுடன் இரண்டாம் வேற்றுமை பயன்படுத்தப்படுகிறது.
வீப்ஸேத்தம்பாவசிஹ்நேऽபிர்பாகேநைவ பரிப்ரதீ । அநுரேஷு ஸஹார்தே ச ஹீநேऽநூபஶ்ச கத்யதே ॥ ௧,௨௦௫.
மீண்டும் மீண்டும் நிகழும் செயல், ஆதரவு, பகிர்வு, முற்றிலும் பகிர்ந்தளித்தல் ஆகியவற்றிற்கு இந்த வேற்றுமைகள் பயன்படுத்தப்படுகின்றன. கூடுதல், குறைவு, அருகாமை ஆகிய பொருள்களுக்கும் இவை கூறப்பட்டுள்ளன.
த்விதீயா ச சதுர்தோ ஸ்யாச்சேஷ்டாயாம் கதிகர்மணி । அப்ராணே ஹி விபக்தீ த்பே மந்யகர்மண்யநாதரே ॥ ௧,௨௦௫.
இரண்டாம் மற்றும் நான்காம் வேற்றுமைகள் முயற்சி மற்றும் நகரும் செயல் குறிக்கும் வினைகளுக்கு பயன்படுத்தப்படுகின்றன. உயிரில்லாதவற்றில், கவனமில்லாத செயலில் இரண்டு வேற்றுமைகள் பயன்படுத்தப்படுகின்றன.
நமஃ ஸ்வஸ்திஸ்வதாஸ்வாஹாலம்வஷட்யோக ஈரிதா । சதுர்தோ சைவ தாதர்த்யே துமர்தாத்பாவவாசிநஃ ॥ ௧,௨௦௫.
'நம:', 'ஸ்வஸ்தி', 'ஸ்வதா', 'ஸ்வாஹா', 'அலம்', 'வஷட்' என்பவை கூறப்படுகின்றன; அவற்றின் நோக்கத்திற்கும், செயல் அல்லது நிலையைச் சொல்வதற்கும் நான்காம் வேற்றுமை பயன்படுத்தப்படுகிறது.
த்ரு'தீயா ஸஹயோகே ஸ்யாத்குத்ஸிதேங்கே விஶேஷணே । காலே பாவே ஸப்தமீ ஸ்யாதேதைர்யோகேऽபிஷஷ்ட்யதி ॥ ௧,௨௦௫.
மூன்றாம் வேற்றுமை கூடுதல், இகழ்ச்சி, குறிப்பாக்கம் ஆகியவற்றிற்கு பயன்படுத்தப்படுகிறது. காலம், நிலை ஆகியவற்றிற்கு ஏழாம் வேற்றுமை பயன்படுத்தப்படுகிறது; 'ஏதைர்' என்பதுடன் சேரும் போது ஆறாம் வேற்றுமையும் பயன்படுத்தப்படுகிறது.
ஸ்வாமீஶ்வராதிபதிபிஃ ஸாக்ஷிதாயாதப்ரஸூதைஃ । நிர்தாரணே த்வே விபக்தோ ஷஷ்டீ ஹேதுப்ரயோககே ॥ ௧,௨௦௫.
உரிமையாளர், ஆண்டவன், அரசர், சாட்சி, வாரிசு, சந்ததி ஆகியோருடன், தீர்மானிக்க இரண்டு வேற்றுமைகள் பயன்படுத்தப்படுகின்றன; காரணத்தைச் சொல்வதற்கு ஆறாம் வேற்றுமை பயன்படுத்தப்படுகிறது.
ஸ்ம்ரு'த்யர்தகர்மணி ததா கரோதேஃ ப்ரதியத்நகே । ஹிம்ஸார்தாநாம் ப்ரயோகே ச க்ரு'தி கர்மணி கர்தரி ॥ ௧,௨௦௫.
நினைவு தொடர்பான செயலில், 'செய்' என்ற வினை முயற்சி பொருளில், தீங்கு செய்யும் நோக்கில், செயல் மற்றும் செய்பவர் ஆகியவற்றைச் சொல்வதற்கு இவை பயன்படுத்தப்படுகின்றன.
ந கர்த்ரு'கர்மணோஃ ஷஷ்டீ நிஷ்டயோஃ ப்ராதிபதிகே । த்விவிதம் ப்ராதிபதிகம் நாம தாதுஸ்ததைவ ச ॥ ௧,௨௦௫.
செய்பவர் மற்றும் செய்பொருளுக்காகவும், பெயரெச்ச வடிவில் உள்ள சொற்களுக்கு ஆறாம் வேற்றுமை பயன்படுத்தப்படாது. பெயரெச்சம் என்பது இரண்டு வகை, அதாவது பெயர் மற்றும் வினை.
பூவாந்திப்யஸ்திஙோ லஃ ஸ்யால்லகாரா தஶ வை ஸ்ம்ரு'தாஃ । திப்தஸூசி ப்ரதமோ மத்யஃ ஸிப்தஸ்தோத்தமபூருஷஃ ॥ ௧,௨௦௫.
'பூ' முதலிய வேர்ச்சொற்களில் இருந்து 'திங்கள்' மற்றும் 'ல' உருவாகின்றன; பத்து வினை வடிவங்கள் நினைவில் கொள்ளப்படுகின்றன: 'திப்', 'தஸ்', 'சு', 'ஜ்ஹி' முதலாவது, 'சிப்', 'தஸ்', 'த' நடுவில், 'உத்தம', 'பூருஷ' கடைசியாகும்.
மிப்வஸ்மஸ்து பரஸ்மை ஹி பதாநாம் சாத்மநேபதம் । தாதாஞ்ச ப்ரதமோ மத்ய ஸ்தாஸாதாந்த்வமதோத்தமஃ ॥ ௧,௨௦௫.
'மிப்', 'வஸ்', 'மஸ்' ஆகியவை பரஸ்மைபதத்திற்கு, 'பதாநாம்' ஆத்மநிபதிக்கு. 'தா', 'தாம்', 'ஜ்ஹ' முதலாவது; 'மத்ய', 'ஸ்தா', 'ஸா', 'தா', 'ந்த்வம்' நடுவில்; 'உத்தம' கடைசியாகும்.
ஆதேஶா இட்பஹிமஹி தாதுதோத ணிஜாதிவத் । நாம்நி ப்ரயுஜ்யமாநேऽபி ப்ரதமஃ புருஷோ பவேத் ॥ ௧,௨௦௫.
மாற்று சொற்கள் 'இட்', 'பஹ்', 'மஹி'; வேர்ச்சொல் 'ணிஜ்' முதலியவைபோல். பெயர்களுடன் பயன்படுத்தினாலும், முதலாவது புறுஷம் தான் வரும்.
மத்யமோ யுஷ்மதி ப்ரோக்த உத்தமஃ புருஷோऽஸ்மதி । பூவாத்யா தாதவஃ ப்ரோக்தாஃ ஸநாத்யந்தாஸ்ததா ததஃ ॥ ௧,௨௦௫.
நடுவுப் புறுஷம் 'யுஷ்மத்' என்பதற்காக, உயர்ந்த புறுஷம் 'அஸ்மத்' என்பதற்காகக் கூறப்பட்டுள்ளது; 'பூ' முதலிய வினைமூல்கள் கூறப்பட்டுள்ளன; 'சன்' முதலியவை முடிவில் வந்தாலும் அதேபோல்.
லடீரிதோ வர்தமாநே ஸ்மேநாதீதே ச தாதுதஃ । பூதேऽநத்யதநே லங்வா லோடாத்யாஶிஷி தாதுதஃ ॥ ௧,௨௦௫.
'லட்' நிகழ்காலத்திற்கு, 'ஸ்மென்' கடந்த காலத்திற்கு வேர்ச்சொலில் இருந்து வருகிறது; கடந்த காலம் உடனடி அல்லாத போது 'லங்', விருப்பம் அல்லது ஆசை பொருளில் 'லோட்' முதலியவை வேர்ச்சொலில் இருந்து வருகிறது.
வித்யாதாவேவாநுமதோ லோட்வாச்யோ மந்த்ரணே பவேத் । நிமந்த்ரணாதீஷ்டஸம்ப்ரஶ்ரே ப்ரார்தநேஷு ததாஶிஷி ॥ ௧,௨௦௫.
கட்டளை, அனுமதி ஆகியவற்றிற்கு 'லோட்' பயன்படுத்தப்படுகிறது; ஆலோசனை, அழைப்பு, ஆணை, வேண்டுகோள், விருப்பம் ஆகியவற்றிலும் இது பயன்படுத்தப்படுகிறது.
லிஙதீதே பரோக்ஷே ஸ்யால்லிட்பூதே ளட்பவிஷ்யதி । ஸ்யாதநத்யதநே தத்வத்பவிஷ்யதி து தாதுதஃ ॥ ௧,௨௦௫.
நிகழ்காலத்தைத் தாண்டி, மறைந்திருக்கும் நிகழ்வுகளுக்குப் பரோக்ஷம் எனப்படும்; கடந்த காலத்திற்கு 'லிட்' பயன்படும்; எதிர்காலத்திற்கு 'லட்' பயன்படுத்தப்படுகிறது. இதுபோல் நிகழ்காலமல்லாத இடங்களிலும் இதே விதி, ஆனால் அது வேரிலிருந்து உருவாகிறது.
தாதோர்லு'ங்க்ரியாதிபத்தௌ லிஙர்தே லேட்ப்ரகீர்திதஃ । க்ரு'தஸ்த்ரிஷ்வபி வர்தந்தே பாவே கர்மணி கர்தரி ॥ ௧,௨௦௫.
தானம் செய்பவரின் செயல் கடந்துவிட்டபோது, விருப்பத்தைச் சொல்வதற்கு 'லெட்' எனப்படுகிறது. முடிந்தது, நிலை, பொருள், செய்பவர் என மூன்றிலும் நிகழ்கிறது.