ப்ராயோऽநுயாதி மர்யாதாம் மோக்ஷாய ச வதாய ச । இத்யக்நிவேஶஸ்ய மதம் ஹாரீதஸ்ய புநஃ ஸ்ம்ரு'திஃ ॥ ௧,௧௪௭.
விடுதலைக்கும் அழிவுக்கும் எல்லை வழிபடப்படுகிறது என்பது அக்நிவேஷனின் கருத்து; இதையே ஹாரீதனின் மரபும் கூறுகிறது.
த்விகுணா ஸப்தமீ யா ச நவம்யேகாதஶீ ததா । ஏஷா த்ரிதோஷமர்யாதா மோக்ஷாய ச வதாய ச ॥ ௧,௧௪௭.
இரட்டிப்பான ஏழாம் நாள், ஒன்பதாம் நாள், பதினொன்றாம் நாளும் மூன்று தோஷங்களுக்கான எல்லையாகும்; இது விடுதலைக்கும் அழிவுக்கும் காரணம்.
ஶுத்த்யாஶுத்த்யா ஜ்வரஃ காலம் தீர்கமப்யத்ர வர்ததே । க்ரு'ஶாநாம் வ்யாதியுக்தாநாம் மித்யாஹாராதிஸேவிநாம் ॥ ௧,௧௪௭.
தூய்மை அல்லது தூய்மை இல்லாததால், காய்ச்சல் நீண்ட நாட்கள் நிலைத்திருக்கலாம்; குறிப்பாக மெலிந்தவர்களும், நோயால் பாதிக்கப்பட்டவர்களும், தவறான உணவு பழக்கங்கள் உடையவர்களும் இதற்கு உட்படுவர்.
அல்போऽபி தோஷோ துஷ்ட்யாதேர்லப்த்வாந்யதமதோ பலம் । ஸ ப்ரத்யநீகோ விஷமம் யஸ்மாத்வ்ரு'த்திக்ஷயாந்விதஃ ॥ ௧,௧௪௭.
சிறிய குறைபாடும் தூய்மை இல்லாதது போன்ற காரணங்களால் வலிமை பெற்று, எதிர்ப்பாகவும் சீரற்றதாகவும் மாறும்; ஏனெனில் அது அதிகரிப்பும் குறைவையும் உடையது.
ஸவிக்ஷேபோ ஜ்வரம் குர்யாத்விஷமக்ஷயவ்ரு'த்திபாக் । தோஷஃ ப்ரவர்ததே தேஷாம் ஸ்வே காலே ஜ்வரயந்பலீ ॥ ௧,௧௪௭.
குழப்பத்தால், அது காய்ச்சலை உண்டாக்கும்; அதில் தோஷம் சீரற்ற அதிகரிப்பு, குறைப்பு கொண்டு, தன் நேரத்தில் வலிமையுடன் காய்ச்சலை ஏற்படுத்தும்.
நிவர்ததே புநஶ்சைவ ப்ரத்யநீகபலாபலஃ । க்ஷீணதோஷோ ஜ்வரஃ ஸூக்ஷ்மோ ரஸாதிஷ்வேவ லீயதே ॥ ௧,௧௪௭.
எதிரியின் வலிமை அல்லது பலவீனத்தால் அது மீண்டும் குறையும்; தோஷம் குறைந்தால், நுண்ணிய காய்ச்சல் உடலில் திரவங்களில் மட்டும் கலந்துவிடும்.
லீநத்வாத்கார்ஶ்யவைவர்ண்யஜாட்யாதீநாம் ததாதி ஸஃ । ஆஸந்நவிக்ரு'தாஸ்யத்வாத்ஸ்ரோதஸாம் ரஸவாஹிநாம் ॥ ௧,௧௪௭.
இவ்வாறு கலந்ததால், அது மெலிவு, நிறமாற்றம், மந்தம் போன்றவற்றை உண்டாக்கும்; திரவம் செல்லும் நாற்படல வாயில்கள் மாற்றமடைந்ததால் இவை ஏற்படுகின்றன.
ஆஶு ஸர்வஸ்ய வபுஷோ வ்யாப்திதோஷோ ந ஜாயதே । ஸந்தஃ ஸததஸ்தேந விபரீதோ விபர்யயாத் ॥ ௧,௧௪௭.
தோஷம் உடல் முழுவதும் விரைவில் பரவாது; நல்லவர்கள் எப்போதும் இப்படியே இருப்பார்கள், ஆனால் எதிர்மாறாக இருப்பவர்களுக்கு மாறாக நடக்கும்.
விஷமோ விஷமாரம்பஃ க்ஷபாகாலேந ஸங்கவாந் । தோஷோ ரக்தாஶ்ரயஃ ப்ராயஃ கரோதி ஸந்ததம் ஜ்வரம் ॥ ௧,௧௪௭.
சீரற்றது, சீரற்ற துவக்கம் உடையது, இரவு நேரத்துடன் சேர்ந்தது; ரத்தத்தில் நிலை கொண்ட தோஷம் பொதுவாக தொடர்ந்த காய்ச்சலை உண்டாக்கும்.
அஹோராத்ரஸ்ய ஸந்தௌ ஸ்யாத்ஸக்ரு'தந்யேத்யுராஶ்ரிதஃ । தஸ்மிந்மாம்ஸவஹா நாடீ மேதோநாடீ த்ரு'தீயகே ॥ ௧,௧௪௭.
பகலும் இரவும் சந்திக்கும் பொழுது அது ஒருமுறை ஏற்படும்; மற்றொரு நாளில் அது நிலைபெறும்; அதில் மாமிசம் செல்லும் நரம்பும், கொழுப்பு நரம்பும் மூன்றாவது முறையில் இருக்கும்.
க்ராஹீ பித்தாநிலாந்மூர்த்நஸ்த்ரிகஸ்ய கபபித்ததஃ । ஸப்ரு'ஷ்டஸ்யாநிலகபாத்ஸ சைகாஹாந்தரஃ ஸ்ம்ரு'தஃ ॥ ௧,௧௪௭.
பிடிக்கும் காய்ச்சல் தலைவில் பித்தமும் வாயுவும் காரணமாகும்; திரிக பகுதியில் கபமும் பித்தமும், முதுகில் வாயுவும் கபமும் காரணமாக, அது ஒரு நாளுக்குப் பிறகு ஏற்படும் என்று கூறப்படுகிறது.
சதுர்தகோ மலைர்மேதோமஜ்ஜாஸ்த்யந்யதரே ஸ்திதஃ । மஜ்ஜாஸ்த ஏவ ஹ்யபரஃ ப்ரபாவமநுதர்ஶயேத் ॥ ௧,௧௪௭.
நான்காவது வகை, கழிவுகள், கொழுப்பு, மஜ்ஜை, எலும்பு ஆகியவற்றில் நிலை கொண்டது; மற்றொன்று மஜ்ஜை, எலும்பில் மட்டும் இருந்து அதன் விளைவைக் காட்டும்.
த்விதா கபோணிஜங்காப்யாம் ஸ பூர்வம் ஶிரஸாநிலாத் । அஸ்திமஜ்ஜோருபகதஶ்சதுர்தகவிபர்யயஃ ॥ ௧,௧௪௭.
கபம் இரண்டு வகை, கால்களில், முதலில் தலைவாயுவால் உண்டாகும்; எலும்பும் மஜ்ஜையும் சென்றடைந்தால், அது நான்காவது வகைக்கு மாறானது.
த்ரிதா த்ர்யஹம் ஜ்வரயதி திநமேகந்து முஞ்சதி । பலா பலேந தோஷணாமந்யசேஷ்டாதிஜந்மநாம் ॥ ௧,௧௪௭.
மூன்று வகை, மூன்று நாட்கள் காய்ச்சலை உண்டாக்கும், ஆனால் ஒரு நாள் விடுவிக்கும்; தோஷங்களின் வலிமையாலும், பிற செயல்களின் காரணமாகவும் இது நிகழும்.
பக்ராநாமவிபர்யாஸாத்ஸப்தராத்ரஞ்ச லங்கயேத் । ஜ்வரஃ ஸ்யாந்மநஸஸ்தத்வத்கர்மணஶ்ச ததாததா ॥ ௧,௧௪௭.
காய்ச்சல்களில் மாற்றம் இல்லாததால், ஏழு இரவுகள் விரதமாக இருக்கும்; மனதையும், அதேபோல் செயல்களையும், அந்த நேரத்திலும் வேறு நேரத்திலும் காய்ச்சல் பாதிக்கும்.
கம்பீரதாதுசாரித்வாத்ஸந்நிபாதேந ஸம்பவாத் । துல்யோச்ச்ரயாச்ச தோஷாணாம் துஶ்சிகித்ஸ்யஶ்சதுர்தகஃ ॥ ௧,௧௪௭.
ஆழமான திசுக்களில் நிலை கொண்டதால், கலவையால், தோஷங்கள் சம அளவில் அதிகரிப்பதால், நான்காவது வகை குணப்படுத்த இயலாததாகும்.
ஸூக்ஷாமாத்ஸூக்ஷ்மஜ்வரேஷ்வேஷு தூரத்தூரதரேஷு ச । தோஷோ ரக்தாதிமார்கேஷு ஶநைரல்பஶ்சிரேண யத் ॥ ௧,௧௪௭.
நுண்ணிய தன்மை காரணமாக, நுண்ணிய காய்ச்சல்களில், மேலும் மேலும் தொலைவில் உள்ளவற்றிலும், தோஷம் ரத்தம் முதலிய பாதையில் மெதுவாக, சிறிது சிறிதாக, நீண்ட காலம் செல்கிறது.
யாதி தேஹஞ்ச நாஶேஷம் ஸந்தாபாதீந்கரோத்யதஃ । க்ரமோ யத்நேந விச்சிந்நஃ ஸதாபோ லக்ஷ்யதே ஜ்வரஃ ॥ ௧,௧௪௭.
அது உடலை சென்றடைந்து எதையும் விடாமல் எரிச்சல் போன்றவற்றை உண்டாக்கும்; வரிசை முயற்சியால் துண்டிக்கப்பட்டால், எரிச்சலுடன் கூடிய காய்ச்சல் காணப்படும்.
விஷமோ விஷமாரம்பஃ க்ஷபாகாலாநுஸாரவாந் । யதோத்தரம் மந்தகதிர்மந்தஶக்திர்யதாயதம் ॥ ௧,௧௪௭.
இது சமமாக இல்லாமல், ஆரம்பத்தில் கடினமாக வந்து, இரவு நேரத்தின் போக்கை பின்பற்றுகிறது; ஒவ்வொரு கட்டமும் முந்தையதைவிட மெதுவாகவும் பலவீனமாகவும் நடக்கிறது.
காலேநாப்நோதி ஸத்ரு'ஶாந்ஸ ரஸாதீம்ஸ்ததாததா । தோஷோ ஜ்வரயதி க்ருத்தஶ்சிராச்சிரதரேண ச ॥ ௧,௧௪௭.
காலப்போக்கில், அது அதற்கேற்ற சுவையும் பண்புகளும் பெறுகிறது; நோய் தூண்டப்படும்போது, அது வெகுவாக எரிகிறது, சில சமயம் நீண்ட இடைவெளிக்குப் பிறகும்.
பூமௌ ஸ்திதம் ஜலைஃ ஸிக்தம் காலம் நைவ ப்ரதீக்ஷதே । அங்குராய யதா பீஜம் தோஷபீஜம் பவேத்ததா ॥ ௧,௧௪௭.
மண்ணில் வைக்கப்பட்டு தண்ணீரால் நனைக்கப்பட்ட விதை, முளைக்க நேரத்தை காத்திருக்காது; அதுபோல், நோயின் விதையும் உடனே செயல்படுகிறது.
வேகம் க்ரு'த்வாவிஷம் யத்வதாஶயே நயதே பலம் । குப்யத்யாப்தபலம் பூயஃ காலதோஷவிஷந்ததா ॥ ௧,௧௪௭.
விஷம் வேகமடைந்து உடலில் தனது சக்தியை கொண்டு வருவது போல, காலத்தின் சக்தியால் நோயும் விஷமும் அதிகம் தூண்டப்படுகிறது.
ஏவம் ஜ்வராஃ ப்ரவர்தந்தே விஷமாஃ ஸததாதயஃ । உத்க்லேஶோ கௌரவம் தைந்யம் பங்கோऽங்காநாம் விஜ்ரு'ம்பணம் ॥ ௧,௧௪௭.
இவ்வாறு, காய்ச்சல்கள் சீரற்றும் தொடர்ச்சியாகவும் தோன்றுகின்றன; அவை கலக்கம், கனத்த தன்மை, மனச்சோர்வு, உடல் உறுப்புகள் சோர்வு, உடல் நீட்டுதல் ஆகியவற்றை உண்டாக்கும்.
அரோசகோ வமிஃ ஶ்வாஸஃ ஸர்வஸ்மிந்ரஸகே ஜ்வரே । ரக்தநிஷ்டீவநம் த்ரு'ஷ்ணா ரூக்ஷோஷ்ணம் பீடகோத்யமஃ ॥ ௧,௧௪௭.
உடல் காய்ச்சலில், உணர்ச்சி குறைவு, வாந்தி, மூச்சுத்திணறல் எல்லா வகையிலும் ஏற்படும்; இரத்தம் துப்புதல், தாகம், உலர்ச்சி, வெப்பம், வலியுடன் முயற்சி ஆகியவை கூடும்.
தாஹராகப்ரமமதப்ரலாபோ ரக்தஸம்ஶ்ரிதே । த்ரு'ட்க்லாநிஃ ஸ்ப்ரு'ஷ்டவர்சஸ்கமந்தர்தாஹோ ப்ரமஸ்தமஃ ॥ ௧,௧௪௭.
இரத்தம் பாதிக்கப்பட்டவர்களுக்கு, எரிச்சல், சிவப்பு, குழப்பம், பித்தளை, பேச்சு தவறு, தாகம், சோர்வு, நிறம் மாறுதல், உடலுக்குள் எரிச்சல், மயக்கம், இருட்டு காண்பது போன்றவை ஏற்படும்.
தௌர்கந்த்யம் காத்ரவிக்ஷேபோ மாம்ஸஸ்தே மேதஸி ஸ்திதே । ஸ்வேதோऽதித்ரு'ஷ்ணா வமநம் தௌர்கந்த்யம் வா ஸஹிஷ்ணுதா ॥ ௧,௧௪௭.
மாம்சம் அல்லது கொழுப்பில் நோய் இருந்தால், துர்நாற்றம், உடல் அசைவுகள், அதிக வியர்வை, மிகுந்த தாகம், வாந்தி, துர்நாற்றம் அல்லது சகிப்புத்தன்மை ஏற்படும்.
ப்ரலாபோ க்லாநிரருசிரஸ்திகே த்வஸ்திபேதநம் । தோஷப்ரவ்ரு'த்திருத்போதஃ ஶ்வாஸாம்கக்ஷேபகூஜநம் ॥ ௧,௧௪௭.
எலும்பில் நோய் இருந்தால், பித்தளை, சோர்வு, உணர்ச்சி குறைவு, எலும்பு வலி மற்றும் உடைந்துபோவது, நோய் அதிகரிப்பு, விழிப்பு, மூச்சுத்திணறல், உடல் பிடிப்பு, கூச்சல் ஆகியவை உண்டாகும்.
அந்தர்தாஹோ பஹிஃ ஶைத்யம் ஶ்வாஸோ ஹிக்கா ஹி மஜ்ஜமே । தமஸோ தர்ஶநம் மர்மச்சேதநம் ஸ்தப்தமேட்ரதா ॥ ௧,௧௪௭.
மஜ்ஜையில் நோய் இருந்தால், உடலுக்குள் எரிச்சல், வெளியே குளிர்ச்சி, மூச்சுத்திணறல், விக்கல், கண்களில் இருட்டு, முக்கிய இடங்களில் வெட்டும் வலி, ஆணுறுப்பு உறைதல் போன்றவை ஏற்படும்.
ஶுக்ரப்ரவ்ரு'த்தௌ ம்ரு'த்யுஸ்து ஜாயதே ஶுக்ரஸம்ஶ்ரயே । உத்தரோத்தரதுஃ ஸாத்யாஃ பஞ்சாந்யே து விபர்யயே ॥ ௧,௧௪௭.
நோய் விந்துவை அடைந்தால், விந்து பாதிக்கப்பட்டவர்களுக்கு மரணம் ஏற்படும்; பின்வரும் ஐந்து நிலைகள், பின்னோக்கி செல்லும் போது மேலும் மேலும் குணப்படுத்த முடியாதவையாகும்.
ப்ரலிம்பந்நிவ காத்ராணி ஶ்லேஷ்மணா கௌரவேண ச । மந்தஜ்வரப்ரலாபஸ்து ஸஶீதஃ ஸ்யாத்ப்ரலேபகஃ ॥ ௧,௧௪௭.
உடல் உறுப்புகள் பூசப்பட்டதுபோல், சளியால் கனத்த தன்மை ஏற்படும்; மெதுவான காய்ச்சலில், பித்தளை குளிர்ச்சியுடன் கூடியும், உடலை மூடிய உணர்வும் ஏற்படும்.