एकदा धर्मशास्त्रे पापकर्मणां लक्षणानि तेषां च प्रायश्चित्तानि विस्तारतः कथ्यन्ते स्म। यः कश्चित् स्वपितुः स्वस्रियं मातुलस्य भार्यां मातुः स्वस्रियं वा, अथवा स्वपौत्रीं स्वकन्यां वा गच्छति, स पापात्मा गुरुपत्न्याः संग्राही नाम्ना निर्दिष्टः। गुरुपत्नीं स्वकन्यां वा यः सम्प्राप्नोति, स गुरुपत्नीशायी इति कथ्यते। गोवधः, पतितत्वं, चौर्यं, ऋणपरित्यागः च—एतानि पापानि स्मृतानि। दासात् शिक्षां गृह्णाति, विक्रयार्थं शिक्षां ददाति, निन्दितोपजीवनेन शुद्धशूद्रवेश्यवैकृत्यं च यः करोति, स पापी स्यात्। पितरं मातरं वा मित्रं परित्यजति, वा सरः उद्यानं विक्रीणाति, अथवा कन्यां अयुक्तया ददाति, वञ्चनां करोति, व्रतभङ्गं च—एतानि लघुपातकानि निर्दिष्टानि। स्वाध्यायं, अग्निं, बान्धवान् परित्यजति, स अपि पापी भवति। एतानि सर्वाणि लघुपातकानि इति ऋषिभिः घोषितानि। तेषां प्रायश्चित्तानि शृणु। ब्राह्मणघ्नः द्वादशसंवत्सराणि अल्पमश्नन् शुद्धिं लभते। अथवा मज्जायां विधिना हव्यं जुहोति। ब्राह्मणार्थं हतोऽपि, अथवा द्विजवृषभः, क्लेशात् विमुच्यते। सरस्वतीसेवा, पात्रे दानं वा, शुद्ध्यै स्मृतम्। गर्भघ्नः, स्ववर्णानुसारं, आत्रेयाय दक्षिणां दद्यात्। सोमयाज्याग्रे ब्राह्मणः द्विगुणं व्रतमाचरेत्, वल्कलाजिनधारी स्यात्, अग्निवर्णेन घृतेन जीवेत्। या ब्राह्मणी शुक्रं मूत्रं पुरीषं वा पिबति, वा सुरां पिबति, सा अपि तद्वत्। द्विजः सुवर्णचौर्ये राज्ञे मुसलं दद्यात्, तद्व्रतं कुर्यात्। वा तुल्यभारं सुवर्णं दत्वा शुद्धिं लभते। छिन्नलिङ्गश्चण्डांश्च दक्षिणदिग्भागे निक्षिपेत्। चान्द्रायणं वा कुर्यात्, वा त्रिमासं संहितां जपेत्। गोशालायां शयनं, गवां पृष्ठगमनं, गोदानं च शुद्धिदायकम्। मासमात्रं क्षीरव्रतं वा, लाजेन वा जीवेत्, शुद्धिं पुनर्लभते। ब्राह्मणघ्नव्रतं त्रिवर्षं चापि चरति। शूद्रवधाय षण्मासान्, वा दशगवां दानं विधीयते। माषकूर्मनकुलमृगमण्डूकवधे—हिंसाया विविधाः प्रायश्चित्ताः। हस्तिवधे पञ्च कृष्णवृषभान्, शुकवधे द्विवर्षं वत्सं दद्यात्। वृक्षलताविटपवृन्तच्छेदने शतजप्यं ऋचां विधीयते। गर्दभं पशुं दक्षिणदिग्भागे यजेत्, तदा शुद्धिं लभते। प्रेषितस्य मृत्यौ, आचार्यः त्रिकृच्छ्रं कुर्यात्। शत्रून्निवारयन् धान्यदानं, स्नेहं वा प्रयुञ्जीत। योऽनृतदोषे महानल्पे वा आरोप्यते, स तद्व्रतं कुर्यात्। अननुज्ञातः भ्रातुः भार्यां गच्छति चेत्, चान्द्रायणं कुर्यात्। ब्रह्मचारिणः गोशालावासः मासमेकं, क्षीरव्रतं च। पतितयाजनेऽपि त्रिकृच्छ्रं कुर्यात्। गर्दभे उष्ट्रे वा आरोहणं कृत्वा त्रिप्राणायामं कुर्यात्। आचार्ये व्याज्ञाय, 'हुम्' कृत्वा, ब्राह्मणं शास्त्रे जयति चेत्, दण्डेन त्रासयति, वा ताडयति, कृच्छ्रं वा अतिकृच्छ्रं कुर्यात्। यत्र प्रायश्चित्तं विधीयते, तत्र यथाविधि प्रायश्चित्तं कुर्यात्। एष दोषः ग्रहसन्निकर्षे निर्दिष्टः, तस्मात् तादृशं दूतं परित्यजेत्। एवं धर्मशास्त्रे पापकर्मणां लक्षणानि प्रायश्चित्तानि च विस्तारतः कथितानि, येन जनाः धर्ममार्गे स्थित्वा शुद्धिं लभन्ते।