ਰਾਜ੍ਞਰਿਂ ਗਤ੍ਵਾ ਭਵੇਦ੍ਦਂष੍ਟ੍ਰੀ ਤਸ੍ਕਰੋ ਵਿਙ੍ਵਰਾਹਕਃ । ਸ਼ਾਰਿਵਾ ਫਲਵਿਕ੍ਰੇਤਾ ਵृषਸ਼੍ਚ ਵृषਲੀਪਤਿਃ ॥ ੨,੪੬.
ਜੋ ਰਾਜੇ ਦੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਕੋਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੰਦ ਵਾਲਾ ਜਾਨਵਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚੋਰ ਵਿਂਵਰਾਹਕਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਸ਼ਾਰਿਵਾ ਫਲ ਵੇਚਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੱਛਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨੀਚ ਜਾਤੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਪਤੀ ਵੀ ਵੱਛਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਾਰ੍ਜਰੋऽਗ੍ਨਿਂ ਪਦਾ ਸ੍ਪृष੍ਟ੍ਵਾ ਰੋਗਵਾਨ੍ਪਰਮਾਂਸਭੁਕ੍ । ਉਦਕ੍ਯਾਗਮਨਾਤ੍षਣ੍ਡੋ ਦੁਰ੍ਗਨ੍ਧਸ਼੍ਚ ਸੁਗਨ੍ਧਹृਤ੍ ॥ ੨,੪੬.
ਬਿੱਲੀ ਜੋ ਅੱਗ ਨੂੰ ਪੈਰ ਨਾਲ ਛੂਹਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਰੋਗੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਮਾਸ ਖਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਔਰਤ ਦੇ ਮਾਸਿਕ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਪੁੰਸਕ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਸੁਗੰਧ ਚੋਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬਦਬੂ ਵਾਲਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯਦ੍ਵਾ ਤਦ੍ਵਾਪਿ ਪਾਰਕ੍ਯਂ ਸ੍ਵਲ੍ਪਂ ਵਾ ਹਰਤੇ ਬਹੁ । ਹृਤ੍ਵਾ ਵੈ ਯੋਨਿਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਤਿਰਸ਼੍ਚਾਂ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ ॥ ੨,੪੬.
ਚਾਹੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਵੱਧ, ਜੋ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਚੀਜ਼ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਕੋਖ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਏਵਮਾਦੀਨਿ ਚਿਹ੍ਨਾਨਿ ਅਨ੍ਯਾਨ੍ਯਪਿ ਖਗੇਸ਼੍ਵਰ । ਸ੍ਵਕਰ੍ਮਵਿਤਤਾਨ੍ਯੇਵ? ਦृਸ਼੍ਯਨ੍ਤੇ ਯੈਸ੍ਤੁ ਮਾਨਵੈਃ ॥ ੨,੪੬.
ਖਗਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਏਵਂ ਦੁष੍ਕृਤਕਰ੍ਮਾ ਹਿ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਨਰਕਾਨ੍ਕ੍ਰਮਾਤ੍ । ਜਾਯਤੇ ਕਰ੍ਮਸ਼ੇषੇਣ ਉਕ੍ਤਾਸ੍ਵੇਤਾਸੁ ਯੋਨਿषੁ ॥ ੨,੪੬.
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਮੰਦ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਨਰਕਾਂ ਦਾ ਭੋਗ ਭੋਗ ਕੇ, ਬਾਕੀ ਕਰਮ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਪਰੋਕਤ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਕੋਖ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਤਤੋ ਜਨ੍ਮਸ਼ਤਂ ਮਰ੍ਤ੍ਯੇ ਸਰ੍ਵਜਨ੍ਤੁषੁ ਕਾਸ਼੍ਯਪ । ਜਾਯਤੇ ਨਾਤ੍ਰ ਸਨ੍ਦੇਹਃ ਸਮੀਭੂਤੇ ਸ਼ੁਭਾਸ਼ੁਭੇ ॥ ੨,੪੬.
ਫਿਰ, ਕਾਸ਼ਿਆਪਾ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਸੋਭਾ ਤੇ ਅਸੋਭਾ ਬਰਾਬਰ ਹੋਣ ਤੇ, ਮਨੁੱਖ ਸੌ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਸ੍ਤ੍ਰੀਪੁਂਸਯੋ ਪ੍ਰਸਙ੍ਗੇਨ ਨਿਰੁਦ੍ਧੇ ਸ਼ੁਕ੍ਰਸੋਣਿਤੇ । ਸਮੁਪੇਤਃ ਪਞ੍ਚਭੂਤੈਰ੍ਜਾਯਤੇ ਪਾਞ੍ਚਭੌਤਿਕਃ ॥ ੨,੪੬.
ਜਦੋਂ ਮਰਦ ਤੇ ਔਰਤ ਦਾ ਬੀਜ ਤੇ ਰਕਤ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਪੰਜ ਤੱਤ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਜੀਵ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣਿ ਮਨਃ ਪ੍ਰਾਣਾ ਜ੍ਞਾਨਮਾਯੁਃ ਸੁਖਂ ਧृਤਿਃ । ਧਾਰਣਾ ਪ੍ਰੇਰਣਂ ਦੁਃ ਖਂ ਮਿਥ੍ਯਾਹਙ੍ਕਾਰ ਏਵ ਚ ॥ ੨,੪੬.
ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ, ਮਨ, ਪ੍ਰਾਣ, ਗਿਆਨ, ਆਯੁ, ਸੁਖ, ਧੀਰਜ, ਯਾਦ, ਪ੍ਰੇਰਨਾ, ਦੁੱਖ ਤੇ ਝੂਠਾ ਅਹੰਕਾਰ — ਇਹ ਸਭ ਜੀਵ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਯਤਾਕृਤਿਵਰ੍ਣਸ੍ਤੁ ਰਾਗਦ੍ਵੇषੌ ਭਵਾਭਵੌ । ਤਸ੍ਯੇਦਮਾਤ੍ਮਨਃ ਸਰ੍ਵਮਨਾਦੇਰਾਦਿਮਿਚ੍ਛਤਃ ॥ ੨,੪੬.
ਜੋ ਜੀਵ ਆਪਣੀ ਕਰਤੂਤਾਂ ਨਾਲ ਬਣੇ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਿਆਰ ਤੇ ਨਫ਼ਰਤ, ਜਨਮ ਤੇ ਮੌਤ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਉਸ ਆਤਮਾ ਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਹੈ ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਵਕਰ੍ਮ ਬਦ੍ਧਸ੍ਯ ਤਦਾ ਗਰ੍ਭਵृਦ੍ਧਿਰ੍ਭਵੇਦਿਤਿ । ਪੁਰਾ ਯਥਾ ਮਯਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਤਵ ਜਨ੍ਤੋਰ੍ਹਿ ਲਕ੍ਸ਼ਣਮ੍ ॥ ੨,੪੬.
ਜੋ ਆਪਣੀ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਗਰਭ ਦੀ ਵਾਧੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਜੀਵ ਦੇ ਲਕੜਨ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਸੀ।
ਏਵਂ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਿਤਂ ਚਕ੍ਰਂ ਭੂਤਗ੍ਰਾਮੇ ਚਤੁਰ੍ਵਿਧੇ । ਸਮੁਤ੍ਪਤ੍ਤਿਰ੍ਵਿਨਾਸ਼ਸ਼੍ਚ ਜਾਯਤੇ ਤਾਰ੍ਕ੍ਸ਼੍ਯ ਦੇਹਿਨਾਮ੍ ॥ ੨,੪੬.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੱਕਰ ਚਾਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿਚ ਚੱਲ ਪੈਂਦਾ ਹੈ; ਤਾਰਕਸ਼, ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਜਨਮ ਤੇ ਨਾਸ ਦੋਵੇਂ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਸ੍ਵਧਰ੍ਮੇਣੈਵੋਰ੍ਧ੍ਵਗਤਿਰਧਰ੍ਮੇਣਾਪ੍ਯਧੋਗਤਿਃ । ਜਾਯਤੇ ਸਰ੍ਵਵਰ੍ਣਾਨਾਂ ਸ੍ਵਧਰ੍ਮਚਲਨਾਤ੍ਖਗ ॥ ੨,੪੬.
ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਨਾਲ ਉੱਚੀ ਗਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਅਧਰਮ ਨਾਲ ਹੇਠਾਂ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ; ਖਗਾ, ਸਾਰੇ ਵਰਗਾਂ ਲਈ ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਤੋਂ ਹਟਣ ਨਾਲ ਇਹ ਨਤੀਜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਦੇਵਤ੍ਵੇ ਮਾਨੁषਤ੍ਵੇ ਚ ਦਾਨਭੋਗਾਦਿਕਾਃ ਕ੍ਰਿਯਾਃ । ਯਾ ਦृਸ਼੍ਯਨ੍ਤੇ ਵੈਨਤੇਯ ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਕਰ੍ਮਜਂ ਫਲਮ੍ ॥ ੨,੪੬.
ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣਾ, ਭੋਗ ਕਰਨਾ ਆਦਿ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਕਰਮ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਵੈਨਤੇਯਾ, ਇਹ ਸਭ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਹਨ।
ਅਕਰ੍ਮਵਿਹਿਤੇ ਘੋਰੇ ਕਾਮਕ੍ਰੋਧਾਰ੍ਜਿਤੇऽਸ਼ੁਭੇ । ਪਤੇਦ੍ਵੈ ਨਰਕੇ ਭੂਯੋ ਤਸ੍ਯੋਤ੍ਤਾਰੋ ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ॥ ੨,੪੬.
ਜੋ ਭਿਆਨਕ ਕੰਮ ਧਰਮ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ, ਇੱਛਾ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਜੋ ਮਾੜੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੁੜ ਨਰਕ ਵਿਚ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਉੱਥੋਂ ਬਚਾਵ ਨਹੀਂ।
ਸ਼੍ਰੀਗਰੁਡਮਹਾਪੁਰਾਣਮ੍ ੪੭ ਗਰੁਡ ਉਵਾਚ । ਭਗਵਨ੍ਦੇਵਦੇਵੇਸ਼ ਕृਪਯਾ ਪਰਯਾ ਵਦ । ਦਾਨਂ ਦਾਨਸ੍ਯ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਵੈਤਰਣ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਮਾਣਕਮ੍ ॥ ੨,੪੭.
ਗਰੁੜ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਪ੍ਰਭੂ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਵੱਡੀ ਦਇਆ ਕਰਕੇ ਦਾਨ, ਦਾਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਤੇ ਵੈਤਰਣੀ ਦੀ ਮਾਪ ਬਾਰੇ ਦੱਸੋ।
ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਉਵਾਚ । ਯਾ ਸਾ ਵੈਤਰਣੀ ਨਾਮ ਯਮਮਾਰ੍ਗੇ ਮਹਾਸਰਿਤ੍ । ਅਗਾਧਾ ਦੁਸ੍ਤਰਾ ਪਾਪੈਰ੍ਦृष੍ਟਮਾਤ੍ਰਾ ਭਯਾਵਹਾ ॥ ੨,੪੭.
ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਹ ਵੈਤਰਣੀ ਨਦੀ, ਯਮ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੇ, ਵੱਡੀ ਨਦੀ ਹੈ; ਪਾਪਾਂ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਝਲਕ ਹੀ ਡਰਾਉਣੀ ਹੈ।
ਪੂਯਸ਼ੋਣਿਤਤੋਯਾਢ੍ਯਾ ਮਾਂਸਕਰ੍ਦਮਸਕੁਂਲਾ । ਪਾਪਿਨਞ੍ਚਾਗਤਾਨ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਨਾਨਾਭਯਸਮਾਵृਤਾ ॥ ੨,੪੭.
ਉਹ ਨਦੀ ਪੀਪ ਤੇ ਖੂਨ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਮਾਸ ਤੇ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਗਾੜੀ ਹੋਈ; ਉੱਥੇ ਪਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਦੇਖ ਕੇ, ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਡਰ ਉੱਥੇ ਘੇਰੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਕ੍ਵਾਥ੍ਯਤੇ ਸਤ੍ਵਰਂ ਤੋਯਂ ਪਾਤ੍ਰਮਧ੍ਯੇ ਘृਤਂ ਯਥਾ । ਕ੍ਰਿਮਿਭਿਃ ਸਙ੍ਕੁਲਂ ਪੂਯਂ ਵਜ੍ਰਤੁਣ੍ਡੈਃ ਸਮਾਵृਤਮ੍ ॥ ੨,੪੭.
ਉੱਥੇ ਪਾਣੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਬਲਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਘੀ ਪਤਿਲੇ ਵਿਚ; ਪੀਪ ਕੀੜਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤੇ ਵਜਰ-ਨੁੱਕ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ।
ਸ਼ਿਸ਼ੁਮਾਰੈਸ਼੍ਚ ਮਕਰੈਰ੍ਵਜ੍ਰਕਰ੍ਤਰਿਕਾਯੁਤੈਃ । ਅਨ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਜਲਜੀਵੈਸ਼੍ਚ ਹਿਂਸਕੈਰ੍ਮਾਂਸਭੇਦਿਭਿਃ ॥ ੨,੪੭.
ਉੱਥੇ ਮਗਰਮੱਛ ਤੇ ਮਕਰ, ਵਜਰ-ਕਤਰਿਆਂ ਨਾਲ ਲੈਸ, ਹੋਰ ਜਲ-ਜੀਵ ਹਨ, ਜੋ ਹਿੰਸਕ ਹਨ ਤੇ ਮਾਸ ਚੀਰਦੇ ਹਨ।
ਉਦ੍ਯਾਨ੍ਤਿ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਦਿਤ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਲਯਾਨ੍ਤੇ ਤਥਾ ਹਿ ਤੇ । ਤਪਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਰ ਵੈ ਮਰ੍ਤ੍ਯਾਃ ਕ੍ਰਨ੍ਦ ਮਾਨਾਸ੍ਤੁ ਪਾਪਿਨਃ ॥ ੨,੪੭.
ਉੱਥੇ ਬਾਰਹ ਸੂਰਜ ਉਗਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਪ੍ਰਲੈ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ; ਉੱਥੇ ਮਨੁੱਖ ਸੜਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਪਾਪੀ ਰੋ-ਰੋ ਕੇ ਚੀਲਦੇ ਹਨ।
ਹਾ ਭ੍ਰਾਤਃ ਪੁਤ੍ਰ ਤਾਤੇਤਿ ਪ੍ਰਲਪਨ੍ਤਿ ਮੁਹੁਰ੍ਮੁਹੁਃ । ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ ਨਿਮਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਗ੍ਲਾਨਿਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਜਨ੍ਤਵਃ ॥ ੨,੪੭.
ਉਹ ਮੁੜ ਮੁੜ 'ਹਾਏ ਭਰਾ! ਪੁੱਤਰ! ਪਿਤਾ!' ਕਰਕੇ ਵਿਲਾਪ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਜੀਵ ਉੱਥੇ ਘੁੰਮਦੇ, ਡੁੱਬਦੇ ਤੇ ਥਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਚਤੁਰ੍ਵਿਧੈਃ ਪ੍ਰਾਣਿਗਣੈਰ੍ਦृष੍ਟਾ ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਾ ਮਹਾਨਦੀ । ਤਰਨ੍ਤਿ ਗੋਪ੍ਰਦਾਨੇਨ ਤ੍ਵਨ੍ਯਥਾ ਚ ਪਤਨ੍ਤਿ ਤੇ ॥ ੨,੪੭.
ਉਹ ਵੱਡੀ ਨਦੀ ਚਾਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ; ਉਹ ਗੋ-ਦਾਨ ਨਾਲ ਪਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਮਾਂ ਨਰਾ ਯੇऽਵਮਨ੍ਯਨ੍ਤੇ ਚਾਚਾਰ੍ਯਂ ਗੁਰੁਮੇਵ ਚ । ਵृਦ੍ਧਾਨਨ੍ਯਾਂਸ਼੍ਚਾਪਿ ਮੂਢਾਸ੍ਤੇषਾਂ ਵਾਸਸ੍ਤੁ ਤਤ੍ਰ ਵੈ ॥ ੨,੪੭.
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ, ਗੁਰੂ ਤੇ ਵੱਡਿਆਂ ਦਾ ਅਦਬ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਉਹ ਮੂਰਖ ਉੱਥੇ ਹੀ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਪਤਿਵ੍ਰਤਾਂ ਸਾਧੁਸ਼ੀਲਾਮੂਢਾਂ ਧਰ੍ਮੇषੁ ਨਿਸ਼੍ਚਲਾਮ੍ । ਪਰਿਤ੍ਯਜਨ੍ਤਿ ਯੇ ਮੂਢਾਸ੍ਤੇषਾਂ ਵਾਸਸ੍ਤੁ ਸਨ੍ਤਤਮ੍ ॥ ੨,੪੭.
ਜੋ ਮੂਰਖ ਪਤਿਵਰਤਾ, ਚੰਗੀ ਚਲਣ ਵਾਲੀ, ਧਰਮ ਵਿਚ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਾਸ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉੱਥੇ ਹੀ ਹੈ।
ਵਿਸ਼੍ਵਾਸਪ੍ਰਤਿਪਨ੍ਨਾਨਾਂ ਸ੍ਵਾਮਿਮਿਤ੍ਰਤਪਸ੍ਵਿਨਾਮ੍ । ਸ੍ਤ੍ਰੀਬਾਲਵਿਕਲਾਦੀਨਾਂ ਵਧਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਪਤਨ੍ਤਿ ਹਿ । ਪਚ੍ਯਨ੍ਤੇ ਤਤ੍ਰ ਮਧ੍ਯੇ ਤੁ ਕ੍ਰਨ੍ਦਮਾਨਾਸ੍ਤੁ ਪਾਪਿਨਃ ॥ ੨,੪੭.
ਜੋ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਤੋੜਦੇ, ਆਪਣੇ ਮਾਲਕ, ਦੋਸਤ, ਤਪਸਵੀ, ਔਰਤਾਂ, ਬੱਚਿਆਂ, ਲਾਚਾਰਾਂ ਜਾਂ ਦੁਖੀ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਉੱਥੇ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਉਸ ਨਦੀ ਵਿਚ ਪਾਪੀ ਰੋ-ਰੋ ਕੇ ਉਬਲਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ਾਨ੍ਤਂ ਬੁਭੁਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਵਿਪ੍ਰਂਯੋ ਵਿਘ੍ਨਾਯੋਪਸਰ੍ਪਤਿ । ਕ੍ਰਿਮਿਭਿਰ੍ਭਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ ਤਤ੍ਰ ਯਾਵਦਾਭੂਤਸਂਪ੍ਲਵਮ੍ ॥ ੨,੪੭.
ਜੋ ਕੋਈ ਸ਼ਾਂਤ ਤੇ ਭੁੱਖੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਜਾਂ ਵਿੱਘਾ ਪਾਉਣ ਲਈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉੱਥੇ ਕੀੜਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦ ਤਕ ਜਗਤ ਦਾ ਸਮਾਪਤੀ ਨਹੀਂ ਆ ਜਾਂਦੀ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਯ ਪ੍ਰਤੀਸ਼੍ਰੁਤ੍ਯ ਯਮਾਰ੍ਥਂ ਨ ਦਦਾਤਿ ਤਮ੍ । ਆਹੂਯ ਨਾਸ੍ਤਿ ਯੋ ਬ੍ਰੂਯਾਤ੍ਤਸ੍ਯ ਵਾਸਸ੍ਤੁ ਤਤ੍ਰ ਵੈ ॥ ੨,੪੭.
ਜੇ ਕੋਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਕੁਝ ਦੇਣ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕਰਕੇ ਨਾ ਦੇਵੇ, ਤੇ ਜਦੋਂ ਪੁੱਛਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਕਹੇ ਕਿ 'ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਨਹੀਂ', ਉਹ ਇਥੇ ਹੀ ਰਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਅਗ੍ਨਿਦੋ ਗਰਦਸ਼੍ਚੈਵ ਕੂਟਸਾਕ੍ਸ਼ੀ ਚ ਮਦ੍ਯਪਃ । ਯਜ੍ਞਵਿਧ੍ਵਂਸਕਸ਼੍ਚੈਵ ਰਾਜ੍ਞੀਗਾਮੀ ਚ ਪੈਸ਼ੁਨਃ ॥ ੨,੪੭.
ਅੱਗ ਲਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਜ਼ਹਿਰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਝੂਠੀ ਗਵਾਹੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਸ਼ਰਾਬੀ, ਯਜਨ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਰਾਜਾ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਕੋਲ ਜਾਣ ਵਾਲਾ, ਤੇ ਚੁਗਲਖੋਰ—
ਕਥਾਭਙ੍ਗਕਰਸ਼੍ਚੈਵ ਸ੍ਵਯਨ੍ਦਤ੍ਤਾ ਪਹਾਰਕਃ । ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਸੇਤੁਵਿਭੇਦੀ ਚ ਪਰਦਾਰਪ੍ਰਧਰ੍षਕਃ ॥ ੨,੪੭.
ਗੱਲਬਾਤ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਾਲਾ, ਆਪਣੀ ਦਿੱਤੀ ਚੀਜ਼ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਖੇਤ ਦੀ ਹੱਦ ਜਾਂ ਬਾਂਧ ਤੋੜਣ ਵਾਲਾ, ਤੇ ਦੂਜੇ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਭੰਗ ਕਰਨ ਵਾਲਾ—
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਰਸਵਿਕ੍ਰੇਤਾ ਤਥਾ ਯੋ ਵृषਲੀਪਤਿਃ । ਗੋਧਨਸ੍ਯ ਤृषਾਰ੍ਤਸ੍ਯ ਵਾਪ੍ਯਾ ਭੇਦਂ ਕਰੋਤਿ ਯਃ ॥ ੨,੪੭.
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਰਸ ਵੇਚਦਾ ਹੈ, ਨੀਚ ਜਾਤ ਦੀ ਔਰਤ ਦਾ ਪਤੀ ਹੈ, ਜਾਂ ਜਦੋਂ ਗਾਂ ਪਿਆਸੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਪੋਖਰ ਤੋੜ ਦੇਵੇ—