ਗਰੁਡਪੁਰਾਣਮ੍

ਭृਙ੍ਗਾਰਕਰਕਾਦਰ੍ਸ਼ਂ ਪਞ੍ਚਵਰ੍ਣਂ ਵਿਤਾਨਕਮ੍ । ਸ਼ਯ੍ਯਾਮੇਵਂਵਿਧਾਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਯ ਨਿਵੇਦਯੇਤ੍ ॥ ੨,੩੪.

ਆਇਨਾ, ਸਿੰਗਾਰ ਦਾ ਡੱਬਾ, ਪੰਜ ਰੰਗਾਂ ਵਾਲਾ ਛੱਤ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਟ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਸਪਤ੍ਨੀਕਾਯ ਸਮ੍ਪੂਜ੍ਯ ਸ੍ਵਰ੍ਲੋਕਸੁਖਦਾਯਿਨੀਮ੍ । ਵਸ੍ਤ੍ਰੈਃ ਸੁਸ਼ੋਭਨੈਃ ਪੂਜ੍ਯ ਚੈਲਕਂ ਪਰਿਧਾਪਯੇਤ੍ ॥ ੨,੩੪.

ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ ਇਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਵਰਗ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਮੰਨ ਕੇ, ਵਧੀਆ ਕਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾ ਕੇ, ਸੋਹਣੀ ਚਾਦਰ ਪਾ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਕਰ੍ਣਕਣ੍ਠਾਙ੍ਗੁਲੀਬਾਹੁਭੂषਣੈਸ਼੍ਚਿਤ੍ਰਭੂषਣੈਃ । ਗृਹੋਪਕਰਣੈਰ੍ਯੁਕ੍ਤਂ ਗृਹਂ ਧੇਨ੍ਵਾ ਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍ ॥ ੨,੩੪.

ਕੰਨ, ਗਲ, ਉਂਗਲੀਆਂ ਅਤੇ ਬਾਂਹਾਂ ਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਜਾਵਟਾਂ ਨਾਲ, ਘਰ ਦੇ ਸਾਮਾਨ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਗਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ—

ਤਤੋਰ੍ऽਘਃ ਸਮ੍ਪ੍ਰਦਾਤਵ੍ਯਃ ਪਞ੍ਚਰਤ੍ਨਫਲਾਕ੍ਸ਼ਤੈਃ ॥ ੨,੩੪.

ਫਿਰ ਅਰਘ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਪੰਜ ਕਿਸਮ ਦੇ ਰਤਨਾਂ ਅਤੇ ਅਖੰਡ ਅਨਾਜ ਨਾਲ।

ਯਥਾ ਨ ਕृष੍ਣਸ਼ਯਨਂ ਸ਼ੂਨ੍ਯਂ ਸਾਗਰਕਨ੍ਯਯਾ । ਸ਼ਯ੍ਯਾ ਮਮਾਪ੍ਯਸ਼ੂਨ੍ਯਾਸ੍ਤੁ ਤਥਾ ਜਨ੍ਮਨਿਜਨ੍ਮਨਿ ॥ ੨,੩੪.

ਜਿਵੇਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੀ ਖਟ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਧੀ ਤੋਂ ਕਦੇ ਖਾਲੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ, ਤਿਵੇਂ ਮੇਰੀ ਖਟ ਵੀ ਹਰ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਖਾਲੀ ਨਾ ਰਹੇ।

ਦਤ੍ਤ੍ਵੈਵਂ ਤਲ੍ਪਮਮਲਂ ਕ੍ਸ਼ਮਾਪ੍ਯ ਚ ਵਿਸਰ੍ਜਯੇਤ੍ । ਤਥਾ ਚੈਕਾਦਸ਼ਾਹੇ ਤੁ ਵਿਧਿਰੇष ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਃ ॥ ੨,੩੪.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਖਟ ਦਾਨ ਕਰਕੇ, ਮਾਫੀ ਮੰਗ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਹੀ ਗਿਆਰਵੇਂ ਦਿਨ ਦਾ ਵਿਧਾਨ ਹੈ।

ਦਦਾਤਿ ਯੋ ਹਿ ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥੇ ਬਾਨ੍ਧਵੋ ਬਾਨ੍ਧਵੇ ਮृਤੇ । ਵਿਸ਼ੇषਮਤ੍ਰ ਪਕ੍ਸ਼ੇ ਤੁ ਕਥ੍ਯਮਾਨਂ ਮਯਾ ਸ਼ृਣੁ ॥ ੨,੩੪.

ਜੋ ਕੋਈ ਧਰਮ ਲਈ ਮਰੇ ਹੋਏ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਹੁਣ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਾਮਲੇ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ, ਸੁਣੋ।

ਉਪਯੁਕ੍ਤਞ੍ਚ ਤਸ੍ਯਾਸੀਤ੍ਯਤ੍ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ਸ੍ਵਗृਹੇ ਪੁਰਾ । ਤਸ੍ਯ ਯਦ੍ਗਾਤ੍ਰਸਂ ਲਗ੍ਨਂ ਵਸ੍ਤ੍ਰਂ ਭਾਜਨਵਾਹਨਮ੍ । ਯਦਭੀष੍ਟਞ੍ਚ ਤਸ੍ਯਾਸੀਤ੍ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਪਰਿਕਲ੍ਪਯੇਤ੍ ॥ ੨,੩੪.

ਉਸ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਵਰਤਿਆ—ਕਪੜੇ, ਭਾਂਡੇ, ਵਾਹਨ ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਲੱਗੇ, ਅਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਉਸ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ—ਇਹ ਸਭ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਸ੍ਥਾਪਯੇਤ੍ਪੁਰੁषਂ ਹੈਮਂ ਸ਼ਯ੍ਯੋਪਰਿ ਸ਼ੁਭਂ ਬੁਧਃ । ਪੂਜਯਿਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਦਾਤਵ੍ਯਾ ਮृਤਸ਼ਯ੍ਯਾ ਯਥੋਦਿਤਾ ॥ ੨,੩੪.

ਗਿਆਨਵਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਸੋਨੇ ਦੀ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਖਟ ਉੱਤੇ ਰੱਖੇ। ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਮਰੇ ਹੋਏ ਦੀ ਖਟ ਜਿਵੇਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ, ਦਾਨ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਪੁਰਨ੍ਦਰਗृਹੇ ਸਰ੍ਵਂ ਸੂਰ੍ਯਪੁਤ੍ਰਾਲਯੇ ਤਥਾ । ਉਪਤਿष੍ਠੇਤ੍ਸੁਖਂ ਜਨ੍ਤੋਃ ਸ਼ਯ੍ਯਾਦਾਨਪ੍ਰਭਾਵਤਃ ॥ ੨,੩੪.

ਇੰਦ੍ਰ ਦੇ ਘਰ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਆਵਾਸ ਵਿੱਚ, ਖਟ ਦਾਨ ਦੇ ਫਲ ਨਾਲ ਜੀਵ ਸੁਖ ਭੋਗਦਾ ਹੈ।

ਪੀਡਯਨ੍ਤਿ ਨ ਤਂ ਯਾਮ੍ਯਾਃ ਪੁਰੁषਾ ਭੀषਣਾਨਨਾਃ । ਨ ਘਰ੍ਮੇਣ ਨ ਸ਼ੀਤੇਨ ਬਾਧ੍ਯਤੇ ਸ ਨਰਃ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ ॥ ੨,੩੪.

ਯਮ ਦੇ ਡਰਾਉਣੇ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੇ ਸੇਵਕ ਉਸ ਨੂੰ ਪੀੜਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ; ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਕਦੇ ਵੀ ਗਰਮੀ ਜਾਂ ਠੰਡ ਨਾਲ ਤੰਗ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।

ਸ਼ਯ੍ਯਾਦਾਨਪ੍ਰਭਾਵੇਣ ਪ੍ਰੇਤੋ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਬਨ੍ਧਨਾਤ੍ । ਅਪਿਃ ਪਾਪਸਮਾਯੁਕ੍ਤਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਲੋਕਂ ਸ ਗਚ੍ਛਤਿ ॥ ੨,੩੪.

ਖਟ ਦਾਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਮਰਿਆ ਹੋਇਆ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਭਾਵੇਂ ਪਾਪੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

ਵਿਮਾਨਵਰਮਾਰੂਢਃ ਸੇਵ੍ਯਮਾਨੋऽਪ੍ਸਰੋਗਣੈਃ । ਆਭੂਤਸਂਪ੍ਲਵਂ ਯਾਵਤ੍ਤਿष੍ਠੇਤ੍ਪਾਤਕਵਰ੍ਜਿਤਃ ॥ ੨,੩੪.

ਉੱਚ ਵਿਮਾਨ ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿਚ, ਉਹ ਜੀਵ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਪਾਪ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਨਵਕਂ षੋਡਸ਼ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਸ਼ਯ੍ਯਾ ਸਾਂਵਤ੍ਸਰਂ ਤਥਾ । ਭਰ੍ਤੁਰ੍ਯਾ ਕੁਰੁਤੇ ਨਾਰੀ ਤਸ੍ਯਾਃ ਸ਼੍ਰੇਯੋ ਹ੍ਯਨਨ੍ਤਕਮ੍ ॥ ੨,੩੪.

ਜੋ ਇਸਤਰੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਲਈ ਨੌ ਜਾਂ ਸੋਲਾਂ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਕਰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਲਈ ਵਿਛੋਨਾ ਤਿਆਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਅੰਤਹੀਣ ਪੂਣ ਲੱਭਦੀ ਹੈ।

ਉਪਕਾਰਾਯ ਸਾ ਭਰ੍ਤੁਰ੍ਜੀਵਨ੍ਤੀ ਨ ਮृਤਾ ਤਥਾ । ਉਦ੍ਧਰੇਜ੍ਜੀਵਮਾਨਾ ਸਾ ਸਤੀ ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਪ੍ਰਿਯਮ੍ ॥ ੨,੩੪.

ਜਦ ਪਤੀ ਜੀਵਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇਸਤਰੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਪਤੀ ਦੇ ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ, ਉਹ ਸੱਚੀ ਤੇ ਭਗਤ ਇਸਤਰੀ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਦੀ ਹੈ।

ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਾ ਦਧ੍ਯਨ੍ਨਸ਼ਯਨੇ ਹੇਮਕੁਙ੍ਕੁਮਮਞ੍ਜਨਮ੍ । ਵਸ੍ਤ੍ਰਭੂषਾ ਤਥਾ ਸ਼ਯ੍ਯਾ ਸਰ੍ਵਮੇਤਦ੍ਧਿ ਦਾਪਯੇਤ੍ ॥ ੨,੩੪.

ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ ਦਹੀਂ-ਚਾਵਲ, ਵਿਛੋਨਾ, ਸੋਨਾ, ਕੇਸਰ, ਕਾਜਲ, ਕਪੜੇ, ਗਹਿਣੇ ਤੇ ਵਿਛੋਨਾ—all ਇਹ ਸਭ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾਨ ਵਜੋਂ ਦੇਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।

ਉਪਕਾਰਕਰਂ ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਯਦ੍ਭਵੋਦਿਹ ਕਿਞ੍ਚਨ । ਭੂषਣਂ ਗਾਤ੍ਰਲਗ੍ਨਞ੍ਚ ਵਸ੍ਤੁ ਭੋਗ੍ਯਾਦਿਕਞ੍ਚ ਯਤ੍ ॥ ੨,੩੪.

ਇਸ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸਤਰੀਆਂ ਲਈ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ—ਗਹਿਣੇ, ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ, ਰਸਦੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਤੇ ਹੋਰ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ—

ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਮੇਲਯਿਤ੍ਵਾ ਤੁ ਸ੍ਵੇਸ੍ਵੇ ਸ੍ਥਾਨੇ ਨਿਯੋਜਯੇਤ੍ । ਪੂਜਯੇਲ੍ਲੋਕਪਾਲਾਂਸ਼੍ਚ ਗ੍ਰਹਾਨ੍ ਦੇਵੀਂ ਵਿਨਾਯਕਮ੍ ॥ ੨,੩੪.

ਉਹ ਸਭ ਚੀਜ਼ਾਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਥਾਂ ਤੇ ਰੱਖਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ; ਫਿਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ, ਗ੍ਰਹਾਂ, ਦੇਵੀ ਤੇ ਵਿਨਾਇਕ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਤਤਃ ਸ਼ੁਕ੍ਲਾਮ੍ਬਰਧਰੋ ਗृਹੀਤਕੁਸੁਮਾਞ੍ਜਲਿਃ । ਇਮਮੁਚ੍ਚਾਰਯੇਨ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਵਿਪ੍ਰਸ੍ਯ ਪੁਰਤੋ ਬੁਧਃ ॥ ੨,੩੪.

ਫਿਰ, ਚਿੱਟੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨ ਕੇ ਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਅੰਜਲੀ ਫੜ ਕੇ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇਹ ਮੰਤਰ ਉਚਾਰਣ ਕਰੇ।

ਪ੍ਰੇਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਤਿਮਾ ਹ੍ਯੇषਾ ਸਰ੍ਵੋਪਕਰਣੈਰ੍ਯੁਤਾ । ਸਰ੍ਵਰਤ੍ਨਸਮਾਯੁਕ੍ਤਾ ਤਵ ਵਿਪ੍ਰਨਿਵੇਦਿਤਾ ॥ ੨,੩੪.

ਇਹ ਪ੍ਰੇਤ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਸਾਮਾਨ ਤੇ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਤੇ ਇਹ ਤੁਹਾਨੂੰ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੀ, ਭੇਟ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਆਤ੍ਮਾ ਸ਼ਮ੍ਭੁਃ ਸ਼ਿਵਾ ਗੌਰੀ ਸ਼ਕ੍ਰਃ ਸੁਰਗਣੈਃ ਸਹ । ਤਸ੍ਮਾਚ੍ਛਯ੍ਯਾਪ੍ਰਦਾਨੇਨ ਸੈष ਆਤ੍ਮਾ ਪ੍ਰਸੀਦਤੁ ॥ ੨,੩੪.

ਆਤਮਾ ਸ਼ੰਭੂ ਹੈ, ਸ਼ਿਵਾ ਗੌਰੀ ਹੈ, ਤੇ ਇੰਦਰ ਦੇਵਤੇਆਂ ਨਾਲ ਹੈ; ਇਸ ਕਰਕੇ, ਵਿਛੋਨਾ ਦੇਣ ਨਾਲ ਇਹ ਆਤਮਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੇ।

ਆਚਾਰ੍ਯਾਯ ਪ੍ਰਦਾਤਵ੍ਯਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਯ ਕੁਟੁਮ੍ਬਿਨੇ । ਗृਹੀਤੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕੋऽਦਾਦਿਤਿ ਚ ਕੀਰ੍ਤਯੇਤ੍ ॥ ੨,੩੪.

ਇਹ ਦਾਨ ਆਚਾਰਯ ਜਾਂ ਘਰੇਲੂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਜਦ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਇਸ ਨੂੰ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਐਲਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, 'ਕੌਣ ਦੇਵੇਗਾ?'

ਤਤਃ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣੀਕृਤ੍ਯ ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯ ਵਿਸਰ੍ਜਯੇਤ੍ । ਵਿਧਿਨਾਨੇਨ ਵੈ ਪਕ੍ਸ਼ਿਨ੍ ਦਾਨਮੇਕਸ੍ਯ ਦਾਪਯੇਤ੍ ॥ ੨,੩੪.

ਫਿਰ, ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਘੁੰਮ ਕੇ ਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਰੁਖਸਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਹੇ ਪੰਛੀ, ਇਸ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਦਾਨ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਹੀ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਬਹੁਭ੍ਯੋ ਨ ਪ੍ਰਦੇਯਾਨਿ ਗੌਰ੍ਗृਹਂ ਸ਼ਯਨਂ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਃ । ਵਿਭਕ੍ਤਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾ ਹ੍ਯੇਤੇ ਦਾਤਾਰਂ ਪਾਤਯਨ੍ਤਿ ਹਿ ॥ ੨,੩੪.

ਗਾਂ, ਘਰ, ਵਿਛੋਨਾ ਜਾਂ ਇਸਤਰੀ—ਇਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਕਦੇ ਵੀ ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੇਣੀਆਂ; ਜੇ ਇਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਾਨ ਦੇ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਦਾਤਾ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਏਵਂ ਯੋ ਵਿਤਰੇਤ੍ਤਾਰ੍ਕ੍ਸ਼੍ਯ ਸ਼ृਣੁ ਤਸ੍ਯ ਚ ਯਤ੍ਫਲਮ੍ । ਸਾਗ੍ਰਂ ਵਰ੍षਸ਼ਤਂ ਦਿਵ੍ਯਂ ਸ੍ਵਰ੍ਗਲੋਕੇ ਮਹੀਯਤੇ ॥ ੨,੩੪.

ਹੇ ਤਾਰਕਸ਼, ਜੋ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਸੁਣ: ਉਹ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਪੂਰੇ ਸੌ ਦਿਵਯ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਯਤ੍ਪੁਣ੍ਯਨ੍ਤੁ ਵ੍ਯਤੀਪਾਤੇ ਕਾਰ੍ਤਿਕ੍ਯਾਮਯਨਦ੍ਵਯੇ । ਦ੍ਵਾਰਕਾਯਾਨ੍ਤੁ ਯਤ੍ਪੁਣ੍ਯਂ ਚਨ੍ਦ੍ਰਸੂਰ੍ਯਗ੍ਰਹੇ ਤਥਾ ॥ ੨,੩੪.

ਵਿਆਤੀਪਾਤ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਕਾਰਤਿਕੀ ਵਿੱਚ, ਦੋਵੇਂ ਅਯਨਾਂ 'ਤੇ, ਜਾਂ ਦਵਾਰਕਾ ਵਿੱਚ ਚੰਦ੍ਰ ਤੇ ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਣ ਸਮੇਂ ਜੋ ਪੂਣ ਮਿਲਦਾ ਹੈ—

ਪ੍ਰਯਾਗੇ ਨੈਮਿषੇ ਯਚ੍ਚ ਕੁਰੁਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਤਰ੍ਥਾਬੁਦੇ । ਗਙ੍ਗਾਯਾਂ ਯਮੁਨਾਯਾਞ੍ਚ ਸਿਨ੍ਧੁਸਾਗਰਸਂਗਮੇ ॥ ੨,੩੪.

ਪ੍ਰਯਾਗ, ਨੈਮੀਸ਼, ਕੁਰੁਕਸ਼ੇਤਰ, ਪੁਸ਼ਕਰ, ਗੰਗਾ-ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਸੰਗਮ 'ਤੇ, ਜਾਂ ਸਿੰਧੁ ਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਮਿਲਾਪ 'ਤੇ—

ਤੇषੁ ਯਦ੍ਦੀਯਤੇ ਦਾਨਂ ਤਸ੍ਮਾਦਪ੍ਯਧਿਕਨ੍ਤ੍ਵਿਦਮ੍ । ਏਤਚ੍ਛਯ੍ਯਾਪ੍ਰਦਾਨਸ੍ਯ ਨਾਪ੍ਨੋਤਿ षੋਡਸ਼ੀਂ ਕਲਾਮ੍ ॥ ੨,੩੪.

ਉਹਨਾਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਜੋ ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਵਿਛੋਨਾ ਦੇਣ ਦਾ ਪੂਣ ਉਹਨਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧ ਹੈ; ਇਸ ਦਾ ਸੋਲਾਂਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਵੀ ਹੋਰ ਦਾਨਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ।

ਯਤ੍ਰਾਸੌ ਜਾਯਤੇ ਪ੍ਰਾਣੀ ਭੁਙ੍ਕ੍ਤੇ ਤਤ੍ਰੈਵ ਤਤ੍ਫਲਮ੍ । ਕਰ੍ਮਕ੍ਸ਼ਯੇ ਕ੍ਸ਼ਿਤੌ ਯਾਤਿ ਮਾਨੁषਃ ਸ਼ੁਭਦਰ੍ਸ਼ਨਃ ॥ ੨,੩੪.

ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਜੀਵ ਜੰਮਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਹੀ ਉਹ ਫਲ ਭੋਗਦਾ ਹੈ; ਜਦ ਕਰਮ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਸੁਭ ਦਿਖਾਈ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਬਣਦਾ ਹੈ।