ਬ੍ਰਹ੍ਮਸ਼ੀਰ੍षਾ ਰੁਦ੍ਰਸ਼ਿਖਾ ਵਿष੍ਣੋਰ੍ਹृਦਯਸਂਸ਼੍ਰਿਤਾ 35.
ਬ੍ਰਹਮਸ਼ੀਰਸ਼ਾ, ਰੁਦ੍ਰਸ਼ਿਖਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦਾ ਹਿਰਦਾ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਚਰਣਾ ਜ੍ਞੇਯਾ ਪृਥਿਵੀਕੁਕ੍ਸ਼ਿਸਂਸ੍ਥਿਤਾ 35.
ਇਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ਹਨ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਤ੍ਰਿਪਦਾष੍ਟਾਕ੍ਸ਼ਰਾ ਜ੍ਞੇਯਾ ਚਤੁष੍ਪਾਦਾ षਡਕ੍ਸ਼ਰਾ 35.
ਤਿੰਨ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲੀ, ਅੱਠ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲੀ ਰੂਪ ਜਾਣਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਚਾਰ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲੀ, ਛੇ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲੀ ਵੀ।
ਨ੍ਯਾਸੇ ਜਪੇ ਤਥਾ ਧ੍ਯਾਨੇ ਅਗ੍ਨਿਕਾਰ੍ਯ੍ਯੇ ਤਥਾਰ੍ਚਨੇ 35.
ਨਿਆਸ, ਜਪ, ਧਿਆਨ, ਅੱਗ ਦੀ ਰੀਤ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹੀ ਵਿਧੀ ਹੈ।
ਪਾਦਾਙ੍ਗੁष੍ਠੇ ਗੁਲ੍ਫਮਧ੍ਯੇ ਜਙ੍ਘਯੋਰ੍ਵਿਦ੍ਧਿ ਜਾਨੁਨੋਃ 35.
ਪੈਰ ਦੇ ਵੱਡੇ ਉਂਗਲ, ਗੁਲਫ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਜੰਘਾ ਤੇ ਗੋਡਿਆਂ 'ਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣੋ।
ਸ੍ਤਨਯੋਰ੍ਹृਦਿ ਕਣ੍ਠੌष੍ਠਮੁਖੇ ਤਾਲੁਨਿ ਚਾਂਸਯੋਃ 35.
ਛਾਤੀ, ਹਿਰਦਾ, ਗਲਾ, ਹੋਠ, ਮੂੰਹ, ਤਾਲੂ ਅਤੇ ਮੋਢਿਆਂ 'ਤੇ।
ਪਸ਼੍ਚਮੇ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਚਾਕਾਰਂ ਨ੍ਯਸੇਦ੍ਵਰ੍ਣਾਨ੍ਵਦਾਮ੍ਯਹਮ੍ 35.
ਸਿਰ ਦੇ ਪਿੱਛਲੇ ਹਿੱਸੇ ਤੇ ਚੋਟੀ 'ਤੇ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ, ਅੱਖਰਾਂ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰੋ।
ਸ਼੍ਵੇਤਂ ਵਿਦ੍ਯੁਤ੍ਪ੍ਰਭਂ ਤਾਰਂ ਕृष੍ਣਂ ਰਕ੍ਤਂ ਕ੍ਰਮੇਣ ਤਤ੍ 35.
ਸਫੈਦ, ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ, ਤਾਰੇ ਵਾਂਗ, ਕਾਲਾ ਅਤੇ ਲਾਲ — ਇਹ ਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਹਨ।
ਸ਼ਙ੍ਖਵਰ੍ਣਂ ਪਾਣ੍ਡੁਰਂ ਚ ਰਕ੍ਤਂ ਚਾਸਵਸਨ੍ਨਿਭਮ੍ 35.
ਸ਼ੰਖ ਵਾਂਗ ਰੰਗ, ਫੀਕਾ, ਲਾਲ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਵਾਂਗ ਰੰਗ ਵਾਲਾ।
ਯਦ੍ਯਤ੍ਸ੍ਪृਸ਼ਤਿ ਹਸ੍ਤੇਨ ਯਚ੍ਚ ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਚਕ੍ਸ਼ੁषਾ 35.
ਜੋ ਕੁਝ ਹੱਥ ਨਾਲ ਛੂਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਅੱਖ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਗਾਰੁਡੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਪੂਰ੍ਵਖਣ੍ਡੇ ਪ੍ਰਥਮਾਂਸ਼ਾਖ੍ਯੇ ਆਚਾਰਕਾਣ੍ਡੇ ਗਾਯਤ੍ਤ੍ਰੀਨ੍ਯਾਸਨਿਰੂਪਣਂ ਨਾਮ ਪਞ੍ਚਤ੍ਰਿਂਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਗਾਰੁੜ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪੂਰਵਖੰਡ, ਆਚਾਰਕੰਡ ਵਿੱਚ, ਗਾਇਤਰੀ ਨਿਆਸ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਨਾਮਕ ਪੰਜਤੀਹਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਹੈ।
ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਵਿਧਿਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸ਼੍ਰृਣੁ ਰੁਦ੍ਰਾਘਨਾਸ਼ਨਮ੍ 36.
ਮੈਂ ਸੰਧਿਆ ਦੀ ਵਿਧੀ ਦੱਸਾਂਗਾ; ਸੁਣ, ਹੇ ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ।
ਸਪ੍ਰਣਵਾਂ ਸਵ੍ਯਾਹृਤਿਂ ਗਾਯਤ੍ਤ੍ਰੀਂ ਸ਼ਿਰਸਾ ਸਹ 36.
ਪ੍ਰਣਵ, ਵਿਆਹ੍ਰਿਤੀਆਂ ਅਤੇ ਗਾਇਤਰੀ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਸਿਰ ਸਮੇਤ ਲੈ ਕੇ।
ਮਨੋਵਾਕ੍ਰਾਯਜਂ ਦੋषਂ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮੈਰ੍ਦਹੇਦ੍ਦ੍ਵਿਜਃ 36.
ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਮਨ, ਬੋਲ ਅਤੇ ਕਰਤੂਤ ਤੋਂ ਆਏ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਨਾਲ ਸਾੜ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਾਯਮਗ੍ਨਿਸ਼੍ਚ ਮੇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਾ ਪ੍ਰਾਤਃ ਸੂਰ੍ਯ੍ਯੇਤ੍ਯਪਃ ਪਿਬੇਤ੍ 36.
ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਅੱਗ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾਵੇ, ਸਵੇਰੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਪੀਵੇ।
ਆਪੋਹਿष੍ਠੇਤ੍ਯृਚਾ ਕੁਰ੍ਯ੍ਯਾਨ੍ਮਾਰ੍ਜਨਂ ਤੁ ਕੁਸ਼ੋਦਕੈਃ 36.
‘ਆਪੋ ਹਿਸ਼ਠ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਕੁਸ਼ਾ ਘਾਸ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਸ਼ੁਧੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਰਜਸ੍ਤਮਃ ਸ੍ਵਮੋਹੋਤ੍ਥਾਞ੍ਜਾਗ੍ਰਤ੍ਸ੍ਵਪ੍ਨਸੁषੁਪ੍ਤਿਜਾਨ੍ 36.
ਰਜਸ ਤੇ ਤਮਸ ਦੇ ਮਲ ਜਾਗਣ, ਸੁਪਨੇ ਅਤੇ ਗਹਿਰੀ ਨੀਂਦ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਸਮੁਦ੍ਧृਤ੍ਯੋਦਕਂ ਪਾਣੌ ਜਪ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਦ੍ਰੁਪਦਾਂ ਕ੍ਸ਼ਿਪੇਤ੍ 36.
ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਪਾਣੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਪਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਉਦੁਤ੍ਯਂਚਿਤ੍ਰਮਿਤ੍ਯਾਭ੍ਯਾਮੁਪਤਿष੍ਠੇਦ੍ਦਿਵਾਕਰਮ੍ 36.
‘ਉਦੁਤਯੰ’ ਤੇ ‘ਚਿਤ੍ਰਮ’ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ, ਸੂਰਜ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪੂਰ੍ਵਸਂਧ੍ਯਾਂ ਜਪਂਸ੍ਤਿष੍ਠੇਤ੍ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਮੁਪਵਿਸ਼੍ਯ ਚ 36.
ਸਵੇਰ ਦੀ ਸੰਧਿਆ ਦੌਰਾਨ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਜਪ ਕਰੇ, ਤੇ ਸ਼ਾਮ ਦੀ ਸੰਧਿਆ ਲਈ ਬੈਠ ਕੇ ਜਪ ਕਰੇ।
ਦਸ਼ਭਿਰ੍ਜਨ੍ਮਜਨਿਤਂ ਸ਼ਤੇਨ ਤੁ ਪੁਰਾ ਕृਤਮ੍ 36.
ਦਸ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਪਾਪ, ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸੌ ਵਾਰੀ ਕੀਤੇ ਪਾਪ,
ਰਕ੍ਤਾ ਭਵਤਿ ਗਾਯਤ੍ਤ੍ਰੀ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਸ਼ੁਕ੍ਲਵਰ੍ਣਿਕਾ 36.
ਗਾਇਆਤਰੀ ਲਾਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਸਾਵਿਤਰੀ ਚਿੱਟੀ ਰੰਗ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ੴ ਭੂਰ੍ਵਿਨ੍ਯਸ੍ਯ ਹृਦਯੇ ੴ ਭੁਵਃ ਸ਼ਿਰਸਿ ਨ੍ਯਸੇਤ੍ 36.
‘ਓੰ ਭੂ’ ਹਿਰਦੇ 'ਤੇ ਰੱਖੇ, ‘ਓੰ ਭੁਵ’ ਸਿਰ 'ਤੇ ਰੱਖੇ।
ਵਿਨ੍ਯਸੇਤ੍ਕਵਚੇ ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ਦ੍ਵਿਤੀਯਂ ਨੇਤ੍ਰਯੋਰ੍ਨ੍ਯਸੇਤ੍ 36.
ਗਿਆਨਵਾਨ ਦੂਜਾ ਮੰਤ੍ਰ ਕਵਚ 'ਤੇ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਅੱਖਾਂ 'ਤੇ ਰੱਖੇ।
ਸਂਧ੍ਯਾਕਾਲੇ ਤੁ ਵਿਨ੍ਯਸ੍ਯ ਜਪੇਦ੍ਵੈ ਵੇਦਮਾਤਰਮ੍ 36.
ਸੰਧਿਆ ਵੇਲੇ, ਮੰਤ੍ਰ ਰੱਖ ਕੇ, ਵੇਦ ਮਾਤਾ ਦਾ ਜਪ ਕਰੇ।
ਤ੍ਰਿਪਦਾ ਯਾ ਤੁ ਗਾਯਤ੍ਤ੍ਰੀ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿष੍ਣੁਮਹੇਸ਼੍ਵਰੀ 36.
ਤਿੰਨ ਪਦਾਂ ਵਾਲੀ ਗਾਇਆਤਰੀ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਤੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਪਾਪਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ 36.
ਜੋ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤਂ ਹਨ੍ਤਿ ਸੂਰ੍ਯ੍ਯਃ ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਯਾਂ ਨੋਪਾਸ੍ਤਿਂ ਕੁਰੁਤੇ ਤੁ ਯਃ 36.
ਜੋ ਸੰਧਿਆ ਵੇਲੇ ਉਪਾਸਨਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਸੂਰਜ ਉਸ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦੇਂਦਾ ਹੈ।
ਛਨ੍ਦਸ੍ਤੁ ਦੇਵੀ ਗਾਯਤ੍ਤ੍ਰੀ ਪਰਮਾਤ੍ਮਾ ਚ ਦੇਵਤਾ ।। 36.
ਛੰਦ ਦੇਵੀ ਗਾਇਆਤਰੀ ਹੈ; ਪਰਮਾਤਮਾ ਹੀ ਦੇਵਤਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਗਾਰੁਡੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਪੂਰ੍ਵਖਣ੍ਡੇ ਪ੍ਰਥਮਾਂਸ਼ਾਖ੍ਯੇ ਆਚਾਰਕਾਣ੍ਡੇ ਸਂਧ੍ਯਾਵਿਧਿਰ੍ਨਾਮ षਟ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਗਰੁੜ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪੂਰਵ ਖੰਡ ਦੇ ਆਚਾਰ ਅੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੰਧਿਆ ਵਿਧੀ ਨਾਮਕ ਛੱਤੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।