ਗਨ੍ਧਂ ਪੁष੍ਪਂ ਤਥਾ ਧੂਪਂ ਦੀਪਂ ਨੈਵੇਦ੍ਯਮੇਵ ਚ 34.
ਸੁਗੰਧ, ਫੁੱਲ, ਧੂਪ, ਦੀਵਾ ਅਤੇ ਭੋਗ—
ਸ੍ਤੁਵੀਤ ਚਾਨ੍ਯਾ ਸ੍ਤੁਤ੍ਯਾ ਪ੍ਰਣਵਾਦ੍ਯੈਰ੍ਵृषਧ੍ਵਜ 34.
ਹੋਰ ਸਤੁਤੀ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ, ਜੋ ਓਂ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਧਵਜ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਨਮੋ ਵਿਦ੍ਯਾਸ੍ਵਰੂਪਾਯ ਵਿਦ੍ਯਾਦਾਤ੍ਰੇ ਨਮੋਨਮਃ 34.
ਵਿਦਿਆ ਦੇ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਵਿਦਿਆ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਸੁਰਾਸੁਰਨਿਹਨ੍ਤ੍ਰੇ ਚ ਸਰ੍ਵਦੁष੍ਟਵਿਨਾਸ਼ਿਨੇ 34.
ਦੇਵਤੇ-ਅਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਸਾਰੇ ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਨਮਸ਼੍ਚੇਸ਼੍ਵਰਵਨ੍ਦ੍ਯਾਯ ਸ਼ਙ੍ਕਚਕ੍ਰਧਾਰਯ ਚ 34.
ਇਸ਼ਵਰ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲੇ, ਸ਼ੰਖ ਤੇ ਚਕਰ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਤ੍ਰਿਗੁਣਾਯਾਗੁਣਾਯੈਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿष੍ਣੁਸ੍ਵਰੂਪਿਣੇ 34.
ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ, ਪਰ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਸਂਸ੍ਤਵਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਦੇਵਦੇਵਂ ਵਿਚਿਨ੍ਤਯੇਤ੍ 34.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਤਿਕਾਰ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾ ਕੇ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਦਾ ਚਿੰਤਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸੂਰ੍ਯਕੋਟਿਪ੍ਰਤੀਕਾਸ਼ਂ ਸਰ੍ਵਾਵਯਵਸੁਨ੍ਦਰਮ੍ 34.
ਉਹ ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਸੂਰਜਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਹਰ ਅੰਗ ਸੁੰਦਰ ਹਨ।
ਇਤਿ ਤੇ ਕਥਿਤਾ ਪੂਜਾ ਹਯਗ੍ਰੀਵਸ੍ਯ ਸ਼ਙ੍ਕਰ 34.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਸ਼ੰਕਰ, ਹਯਗ੍ਰੀਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਤੇਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਨ੍ਯਾਸਾਦਿਕਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਗਾਯਤ੍ਰ੍ਯਾਃ ਸ਼ृਣੁ ਸ਼ਙ੍ਕਰ 35.
ਮੈਂ ਗਾਇਤਰੀ ਦੇ ਨਿਆਸ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰੀਤੀਆਂ ਦੀ ਵਿਧੀ ਦੱਸਾਂਗਾ; ਸੁਣ, ਹੇ ਸ਼ੰਕਰ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਸ਼ੀਰ੍षਾ ਰੁਦ੍ਰਸ਼ਿਖਾ ਵਿष੍ਣੋਰ੍ਹृਦਯਸਂਸ਼੍ਰਿਤਾ 35.
ਬ੍ਰਹਮਸ਼ੀਰਸ਼ਾ, ਰੁਦ੍ਰਸ਼ਿਖਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦਾ ਹਿਰਦਾ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਚਰਣਾ ਜ੍ਞੇਯਾ ਪृਥਿਵੀਕੁਕ੍ਸ਼ਿਸਂਸ੍ਥਿਤਾ 35.
ਇਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ਹਨ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਤ੍ਰਿਪਦਾष੍ਟਾਕ੍ਸ਼ਰਾ ਜ੍ਞੇਯਾ ਚਤੁष੍ਪਾਦਾ षਡਕ੍ਸ਼ਰਾ 35.
ਤਿੰਨ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲੀ, ਅੱਠ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲੀ ਰੂਪ ਜਾਣਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਚਾਰ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲੀ, ਛੇ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲੀ ਵੀ।
ਨ੍ਯਾਸੇ ਜਪੇ ਤਥਾ ਧ੍ਯਾਨੇ ਅਗ੍ਨਿਕਾਰ੍ਯ੍ਯੇ ਤਥਾਰ੍ਚਨੇ 35.
ਨਿਆਸ, ਜਪ, ਧਿਆਨ, ਅੱਗ ਦੀ ਰੀਤ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹੀ ਵਿਧੀ ਹੈ।
ਪਾਦਾਙ੍ਗੁष੍ਠੇ ਗੁਲ੍ਫਮਧ੍ਯੇ ਜਙ੍ਘਯੋਰ੍ਵਿਦ੍ਧਿ ਜਾਨੁਨੋਃ 35.
ਪੈਰ ਦੇ ਵੱਡੇ ਉਂਗਲ, ਗੁਲਫ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਜੰਘਾ ਤੇ ਗੋਡਿਆਂ 'ਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣੋ।
ਸ੍ਤਨਯੋਰ੍ਹृਦਿ ਕਣ੍ਠੌष੍ਠਮੁਖੇ ਤਾਲੁਨਿ ਚਾਂਸਯੋਃ 35.
ਛਾਤੀ, ਹਿਰਦਾ, ਗਲਾ, ਹੋਠ, ਮੂੰਹ, ਤਾਲੂ ਅਤੇ ਮੋਢਿਆਂ 'ਤੇ।
ਪਸ਼੍ਚਮੇ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਚਾਕਾਰਂ ਨ੍ਯਸੇਦ੍ਵਰ੍ਣਾਨ੍ਵਦਾਮ੍ਯਹਮ੍ 35.
ਸਿਰ ਦੇ ਪਿੱਛਲੇ ਹਿੱਸੇ ਤੇ ਚੋਟੀ 'ਤੇ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ, ਅੱਖਰਾਂ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰੋ।
ਸ਼੍ਵੇਤਂ ਵਿਦ੍ਯੁਤ੍ਪ੍ਰਭਂ ਤਾਰਂ ਕृष੍ਣਂ ਰਕ੍ਤਂ ਕ੍ਰਮੇਣ ਤਤ੍ 35.
ਸਫੈਦ, ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ, ਤਾਰੇ ਵਾਂਗ, ਕਾਲਾ ਅਤੇ ਲਾਲ — ਇਹ ਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਹਨ।
ਸ਼ਙ੍ਖਵਰ੍ਣਂ ਪਾਣ੍ਡੁਰਂ ਚ ਰਕ੍ਤਂ ਚਾਸਵਸਨ੍ਨਿਭਮ੍ 35.
ਸ਼ੰਖ ਵਾਂਗ ਰੰਗ, ਫੀਕਾ, ਲਾਲ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਵਾਂਗ ਰੰਗ ਵਾਲਾ।
ਯਦ੍ਯਤ੍ਸ੍ਪृਸ਼ਤਿ ਹਸ੍ਤੇਨ ਯਚ੍ਚ ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਚਕ੍ਸ਼ੁषਾ 35.
ਜੋ ਕੁਝ ਹੱਥ ਨਾਲ ਛੂਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਅੱਖ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਗਾਰੁਡੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਪੂਰ੍ਵਖਣ੍ਡੇ ਪ੍ਰਥਮਾਂਸ਼ਾਖ੍ਯੇ ਆਚਾਰਕਾਣ੍ਡੇ ਗਾਯਤ੍ਤ੍ਰੀਨ੍ਯਾਸਨਿਰੂਪਣਂ ਨਾਮ ਪਞ੍ਚਤ੍ਰਿਂਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਗਾਰੁੜ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪੂਰਵਖੰਡ, ਆਚਾਰਕੰਡ ਵਿੱਚ, ਗਾਇਤਰੀ ਨਿਆਸ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਨਾਮਕ ਪੰਜਤੀਹਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਹੈ।
ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਵਿਧਿਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸ਼੍ਰृਣੁ ਰੁਦ੍ਰਾਘਨਾਸ਼ਨਮ੍ 36.
ਮੈਂ ਸੰਧਿਆ ਦੀ ਵਿਧੀ ਦੱਸਾਂਗਾ; ਸੁਣ, ਹੇ ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ।
ਸਪ੍ਰਣਵਾਂ ਸਵ੍ਯਾਹृਤਿਂ ਗਾਯਤ੍ਤ੍ਰੀਂ ਸ਼ਿਰਸਾ ਸਹ 36.
ਪ੍ਰਣਵ, ਵਿਆਹ੍ਰਿਤੀਆਂ ਅਤੇ ਗਾਇਤਰੀ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਸਿਰ ਸਮੇਤ ਲੈ ਕੇ।
ਮਨੋਵਾਕ੍ਰਾਯਜਂ ਦੋषਂ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮੈਰ੍ਦਹੇਦ੍ਦ੍ਵਿਜਃ 36.
ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਮਨ, ਬੋਲ ਅਤੇ ਕਰਤੂਤ ਤੋਂ ਆਏ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਨਾਲ ਸਾੜ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਾਯਮਗ੍ਨਿਸ਼੍ਚ ਮੇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਾ ਪ੍ਰਾਤਃ ਸੂਰ੍ਯ੍ਯੇਤ੍ਯਪਃ ਪਿਬੇਤ੍ 36.
ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਅੱਗ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾਵੇ, ਸਵੇਰੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਪੀਵੇ।
ਆਪੋਹਿष੍ਠੇਤ੍ਯृਚਾ ਕੁਰ੍ਯ੍ਯਾਨ੍ਮਾਰ੍ਜਨਂ ਤੁ ਕੁਸ਼ੋਦਕੈਃ 36.
‘ਆਪੋ ਹਿਸ਼ਠ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਕੁਸ਼ਾ ਘਾਸ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਸ਼ੁਧੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਰਜਸ੍ਤਮਃ ਸ੍ਵਮੋਹੋਤ੍ਥਾਞ੍ਜਾਗ੍ਰਤ੍ਸ੍ਵਪ੍ਨਸੁषੁਪ੍ਤਿਜਾਨ੍ 36.
ਰਜਸ ਤੇ ਤਮਸ ਦੇ ਮਲ ਜਾਗਣ, ਸੁਪਨੇ ਅਤੇ ਗਹਿਰੀ ਨੀਂਦ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਸਮੁਦ੍ਧृਤ੍ਯੋਦਕਂ ਪਾਣੌ ਜਪ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਦ੍ਰੁਪਦਾਂ ਕ੍ਸ਼ਿਪੇਤ੍ 36.
ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਪਾਣੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਪਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਉਦੁਤ੍ਯਂਚਿਤ੍ਰਮਿਤ੍ਯਾਭ੍ਯਾਮੁਪਤਿष੍ਠੇਦ੍ਦਿਵਾਕਰਮ੍ 36.
‘ਉਦੁਤਯੰ’ ਤੇ ‘ਚਿਤ੍ਰਮ’ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ, ਸੂਰਜ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪੂਰ੍ਵਸਂਧ੍ਯਾਂ ਜਪਂਸ੍ਤਿष੍ਠੇਤ੍ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਮੁਪਵਿਸ਼੍ਯ ਚ 36.
ਸਵੇਰ ਦੀ ਸੰਧਿਆ ਦੌਰਾਨ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਜਪ ਕਰੇ, ਤੇ ਸ਼ਾਮ ਦੀ ਸੰਧਿਆ ਲਈ ਬੈਠ ਕੇ ਜਪ ਕਰੇ।