ਨ੍ਯਾਸਾਪਹਰ੍ਤਾ ਮਿਤ੍ਰਧ੍ਰੁਕ੍ਪਰਦਾਰਰਤਸ੍ਤਥਾ । ਵਿਸ਼੍ਵਾਸਘਾਤੀ ਕ੍ਰੂਰਸ੍ਤੁ ਸ ਪ੍ਰੇਤੋ ਜਾਯਤੇ ਧ੍ਰੁਵਮ੍ ॥ ੨,੨੨.
ਜੋ ਅਮਾਨਤ ਚੋਰੀ ਕਰੇ, ਦੋਸਤ ਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦੇਵੇ, ਪਰਾਈ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਵਿਅਭਿਚਾਰ ਕਰੇ, ਭਰੋਸਾ ਟੋੜੇ ਜਾਂ ਕ੍ਰੂਰ ਹੋਵੇ—ਉਹ ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰੇਤ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕੁਲਮਾਰ੍ਗਾਂਸ਼੍ਚ ਸਨ੍ਤ੍ਯਜ੍ਯ ਪਰਧਰ੍ਮਰਤਸ੍ਤਥਾ । ਵਿਦ੍ਯਾਵृਤ੍ਤਵਿਹੀਨਸ਼੍ਚ ਸ ਪ੍ਰੇਤੋ ਜਾਯਤੇਧ੍ਰੁਵਮ੍ ॥ ੨,੨੨.
ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਰਾਹ ਛੱਡ ਦੇਵੇ, ਪਰਾਏ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖੇ ਜਾਂ ਗਿਆਨ ਤੇ ਰੋਜ਼ੀ ਤੋਂ ਵੰਜਿਆ ਹੋਵੇ—ਉਹ ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰੇਤ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਤ੍ਰੈਵੋਦਾਹਰਨ੍ਤੀਮਮਿਤਿਹਾਸਂ ਪੁਰਾਤਨਮ੍ । ਯੁਧਿष੍ਠਿਰਸ੍ਯ ਸਂਵਾਦਂ ਭੀष੍ਮੇਣ ਸਹ ਸੁਵ੍ਰਤ । ਤਦਹਂ ਕਥਯਿष੍ਯਾਮਿ ਯਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸੌਖ੍ਯਮਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ ॥ ੨,੨੨.
ਇੱਥੇ ਪੁਰਾਣਾ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਅਤੇ ਭੀਸ਼ਮ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ, ਹੇ ਸੁਵ੍ਰਤ। ਮੈਂ ਉਹ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਸੁਖ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਯੁਧਿष੍ਠਿਰ ਉਵਾਚ । ਕੇਨ ਕਰ੍ਮਵਿਪਾਕੇਨ ਪ੍ਰੇਤਤ੍ਵਮੁਪਜਾਯਤੇ । ਕੇਨ ਵਾ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਕਸ੍ਮਾਤ੍ਤਨ੍ਮੇ ਬ੍ਰੂਹਿ ਪਿਤਾਮਹ । ਯਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਨ ਪੁਨਰ੍ਮੋਹਮੇਵਂ ਯਾਸ੍ਯਾ ਮਿ ਸੁਵ੍ਰਤ ॥ ੨,੨੨.
ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਕਿਸ ਕਰਮ ਦੇ ਫਲ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਤ ਬਣਦੇ ਹਨ? ਕਿਸ ਨਾਲ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਕਿਸ ਤੋਂ? ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਪਿਤਾਮਾ, ਤਾਂ ਕਿ ਸੁਣ ਕੇ ਮੈਂ ਮੁੜ ਕਦੇ ਭਟਕਾਵੇ ਵਿੱਚ ਨਾ ਪਵਾਂ, ਹੇ ਸੁਵ੍ਰਤ।
ਭੀष੍ਮ ਉਵਾਚ । ਯੇਨੈਵ ਜਾਯਤੇ ਪ੍ਰੇਤੋ ਯੇਨੈਵ ਸ ਵਿਮੁਚ੍ਯਤੇ । ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਨਰਕਂ ਘੋਰਂ ਦੁਸ੍ਤਰਂ ਦੈਵਤੈਰਪਿ ॥ ੨,੨੨.
ਭੀਸਮ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਕੋਈ ਪ੍ਰੇਤ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਕਾਰਨ ਉਹ ਮੁਕਤੀ ਵੀ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਉਹ ਐਸਾ ਭਿਆਨਕ ਨਰਕ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਦੇਵਤੇਆਂ ਲਈ ਵੀ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੈ।
ਸਤਤਂ ਸ਼੍ਰਵਣਾਦ੍ਯਸ੍ਯ ਪੁਣ੍ਯਸ਼੍ਰਵਣਕੀਰ੍ਤਨਾਤ੍ । ਮਾਨਵਾ ਵਿਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਨ੍ਤੇ ਆਪਨ੍ਨਾਃ ਪ੍ਰੇਤਯੋਨਿषੁ ॥ ੨,੨੨.
ਜਿਸ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ ਦੀ ਸਦਾ ਸੁਣਨ ਤੇ ਗਾਉਣ ਨਾਲ, ਲੋਕ ਪ੍ਰੇਤਾਂ ਦੀ ਜਾਤੀ ਵਿੱਚ ਪੈਣ ਤੋਂ ਬਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੂਯਤੇ ਹਿ ਪੁਰਾ ਵਤ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਃ ਸ਼ਂਸਿਤਵ੍ਰਤਃ । ਨਾਮ੍ਨਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਤਕਃ ਖ੍ਯਾਤ ਸ੍ਤਪੋਰ੍ऽਥੇ ਵਨਮਾਸ਼੍ਰਿਤਃ ॥ ੨,੨੨.
ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਿਆਰੇ, ਕਿ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ 'ਸੰਤਪਤਕ' ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਕੜੇ ਵਰਤਾਂ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ ਅਤੇ ਤਪਸਿਆ ਲਈ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਸੀ।
ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਯੁਕ੍ਤੋ ਹੋਮੇਨ ਯੋ (ਯਾ) ਗਯੁਕ੍ਤੋ ਦਯਾਨ੍ਵਿਤਃ । ਯਜਨ੍ਸ ਸਕਲਾਨ੍ਯਜ੍ਞਾਨ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਯਾ ਕਾਲਂ ਚ ਵਿਕ੍ਸ਼ਿਪਨ੍ ॥ ੨,੨੨.
ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਾਠ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ, ਹਵਨ ਕਰਦਾ, ਦਇਆਵਾਨ ਸੀ, ਸਾਰੇ ਯਜਨ ਕਰਦਾ ਤੇ ਸਮਾਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਿਤਾਉਂਦਾ ਸੀ।
ਬ੍ਰਹਾਮਚਰ੍ਯਸਮਾਯੁਕ੍ਤੋ ਯੁਕ੍ਤਸ੍ਤਪਸਿ ਮਾਰ੍ਦਵੇ । ਪਰਲੋਕਭਯੋਪੇਤਃ ਸਤ੍ਯਸ਼ੌਚੈਸ਼੍ਚ ਨਿਰ੍ਮਲਃ ॥ ੨,੨੨.
ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਚਰਿਆ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦਾ, ਮਰਦਤਾ ਵਾਲੀ ਤਪਸਿਆ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ, ਪਰਲੋਕ ਦੇ ਡਰ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਸੱਚ ਤੇ ਸਫਾਈ ਵਿੱਚ ਪਵਿੱਤਰ ਸੀ।
ਯੁਕ੍ਤੋऽਹਿ ਗੁਰੁਵਾਕ੍ਯੇਨ ਯੁਕ੍ਤਸ਼੍ਚਾਤਿਥਿਪੂਜਨੇ । ਆਤ੍ਮਯੋਗੇ ਸਦੋਦ੍ਯੁਕ੍ਤਃ ਸਰ੍ਵਦ੍ਵਨ੍ਦ੍ਵਵਿਵਰ੍ਜਿਤਃ ॥ ੨,੨੨.
ਉਹ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਬਚਨ ਮੰਨਦਾ, ਅਤਿਥੀਆਂ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕਰਦਾ, ਆਤਮ-ਸੰਯਮ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਯਤਨशील ਰਹਿੰਦਾ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਦੁੰਦਵਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਸੀ।
ਯੋਗਾਭ੍ਯਾਸੇ ਸਦਾ ਯੁਕ੍ਤਃ ਸਂਸਾਰਵਿਜਿਗੀषਯਾ । ਏਵਂਵृਤ੍ਤਃ ਸਦਾਚਾਰੋ ਮੋਕ੍ਸ਼ਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ੀ ਜਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ ॥ ੨,੨੨.
ਉਹ ਸਦਾ ਯੋਗ ਅਭਿਆਸ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ, ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ, ਚੰਗੇ ਆਚਰਨ ਵਾਲਾ, ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਖ਼ਾਹਿਸ਼ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਚੁੱਕਾ ਸੀ।
ਬਹੂਨ੍ਯਬ੍ਦਾਨਿ ਵਿਜਨੇ ਵਨੇ ਤਸ੍ਯ ਗਤਾਨਿ ਵੈ । ਤਸ੍ਯ ਬੁਦ੍ਧਿਸ੍ਤਤੋ ਜਾਤਾ ਤੀਰ੍ਥਾਨੁਗਮਨਂ ਪ੍ਰਤਿ ॥ ੨,੨੨.
ਉਸਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਲ ਜੰਗਲ ਦੇ ਇਕੱਲੇਪਣ ਵਿੱਚ ਗੁਜ਼ਾਰੇ; ਫਿਰ ਉਸਦਾ ਮਨ ਤੀਰਥਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਵੱਲ ਮੁੜ ਗਿਆ।
ਪੁਣ੍ਯੈਸ੍ਤੀਰ੍ਥਜਲੈਰੇਵ ਸ਼ੋषਯਿष੍ਯੇ ਕਲੇਵਰਮ੍ । ਸ ਤੀਰ੍ਥੇਤ੍ਵਰਿਤਂ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਤਪਸ੍ਵੀ ਭਾਸ੍ਕਰੋਦਯੇ । ਕृਤਜਾਪ੍ਯਨਮਸ੍ਕਾਰੋ ਹ੍ਯਧ੍ਵਾਨਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਪਦ੍ਯਤ ॥ ੨,੨੨.
ਉਸਨੇ ਸੋਚਿਆ, 'ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥਾਂ ਦੇ ਜਲ ਨਾਲ ਇਹ ਸਰੀਰ ਘਿਸ ਦੇਵਾਂਗਾ।' ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਤਪਸਵੀ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਦੇ ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਜਪ ਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਏਕਸ੍ਮਿਨ੍ਦਿਵਸੇ ਵਿਪ੍ਰੋ ਮਾਰ੍ਗਭ੍ਰष੍ਟੋ ਮਹਾਤਪਾਃ । ਦਦਰ੍ਸ਼ਾਧ੍ਵਨਿ ਗਚ੍ਛਨ੍ਸ ਪਞ੍ਚ ਪ੍ਰੇਤਾਨ੍ ਸੁਦਾਰੁਣਾਨ੍ ॥ ੨,੨੨.
ਇੱਕ ਦਿਨ, ਵੱਡੇ ਤਪਸਵੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਭਟਕ ਗਿਆ; ਰਸਤੇ ਤੇ ਚੱਲਦਿਆਂ ਉਸਨੇ ਪੰਜ ਡਰਾਉਣੇ ਪ੍ਰੇਤ ਵੇਖੇ।
ਅਰਣ੍ਯੇ ਨਿਰ੍ਜਨੇ ਦੇਸ਼ੇ ਸਂਕਟੇ ਵृਕ੍ਸ਼ਵਰ੍ਜਿਤੇ । ਪਞ੍ਚੈਤਾਨ੍ਵਿਕृਤਾਕਾਰਾਨ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਵੈ ਘੋਰਦਰ੍ਸ਼ਨਾਨ੍ । ਈषਤ੍ਸਨ੍ਤ੍ਰਸ੍ਤਹृਦਯੋऽਤਿष੍ਠਦੁਨ੍ਮੀਲ੍ਯ ਲੋਚਨੇ ॥ ੨,੨੨.
ਜੰਗਲ ਦੇ ਸੁੰਨੇ, ਇਕੱਲੇ ਤੇ ਔਖੇ ਥਾਂ, ਜਿੱਥੇ ਰੁੱਖ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਉਸਨੇ ਉਹ ਪੰਜ ਵਿਅੰਗੀ ਤੇ ਡਰਾਉਣੇ ਪ੍ਰੇਤ ਵੇਖੇ; ਉਸਦਾ ਦਿਲ ਥੋੜ੍ਹਾ ਡਰ ਗਿਆ, ਤੇ ਉਹ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਅਵਲਮ੍ਬ੍ਯ ਤਤੋ ਧੈਰ੍ਯਂ ਭਯਮੁਤ੍ਸृਜ੍ਯ ਦੂਰਤਃ । ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਮਧੁਰਾਭਾषੀ ਕੇ ਯੂਯਂ ਵਿਕृਤਾਨਨਾਃ ॥ ੨,੨੨.
ਫਿਰ, ਹੌਸਲਾ ਕਰਕੇ ਤੇ ਡਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਹ ਦੂਰੋਂ ਮਿੱਠੀ ਬੋਲੀ ਵਿੱਚ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ: 'ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਇੰਨੇ ਵਿਅੰਗੀ ਹਨ?'
ਕਿਞ੍ਚਾਸ਼ੁਭਂ ਕृਤਂ ਕਰ੍ਮ ਯੇਨ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਃ ਸ੍ਥ ਵੈਕृਤਮ੍ । ਕਥਂ ਵਾ ਚੈਕਤਃ ਕਰ੍ਮ ਪ੍ਰਸ੍ਥਿਤਾਃ ਕੁਤ੍ਰ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤਮ੍ ॥ ੨,੨੨.
'ਤੁਸੀਂ ਕਿਹੜਾ ਮਾੜਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਇਹ ਹਾਲਤ ਹੋਈ? ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਇਕੱਠੇ ਕਿਵੇਂ ਹੋਏ, ਤੇ ਕਿੱਥੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹੋ?'
ਪ੍ਰੇਤਰਾਜ ਉਵਾਚ । ਸ੍ਵੈਃ ਸ੍ਵੈਸ੍ਤੁ ਕਰ੍ਮਭਿਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਪ੍ਰੇਤਤ੍ਵਂ ਹਿ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮ । ਪਰਦ੍ਰੋਹਰਤਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਪਾਪਮृਤ੍ਯੁਵਸ਼ਂ ਗਤਾਃ ॥ ੨,੨੨.
ਪ੍ਰੇਤਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਆਪਣੇ ਹੀ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਅਸੀਂ ਪ੍ਰੇਤ ਬਣੇ ਹਾਂ; ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹੇ, ਪਾਪੀ ਮੌਤ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਾਂ।'
ਕ੍ਸ਼ੁਤ੍ਪਿਪਾਸਾਰ੍ਦਿਤਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਪ੍ਰੇਤਤ੍ਵਂ ਸਮੁਪਾਗਤਾਃ । ਹਤਵਾਕ੍ਯਾ ਹਤਸ਼੍ਰੀਕਾ ਹਤ ਸਂਜ੍ਞਾ ਵਿਚੇਤਸਃ ॥ ੨,੨੨.
ਅਸੀਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭੁੱਖ ਤੇ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਾਂ, ਪ੍ਰੇਤ ਬਣ ਚੁੱਕੇ ਹਾਂ; ਬੋਲਣ ਦੀ ਸਮਰਥਾ, ਸੋਭਾ, ਤੇ ਹੋਸ਼ ਖੋ ਚੁੱਕੇ ਹਾਂ, ਤੇ ਮਨ ਵੀ ਉਲਝਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਨ ਜਾਨੀਮੋ ਦਿਸ਼ਂ ਤਾਤ ਵਿਦਿਸ਼ਂ ਚਾਤਿਦੁਃ ਖਿਤਾਃ । ਕ੍ਵ ਨੁ ਗਚ੍ਛਾਮਹੇ ਮੂਢਾਃ ਪਿਸ਼ਾਚਾਃ ਕਰ੍ਮਜਾ ਵਯਮ੍ ॥ ੨,੨੨.
ਅਸੀਂ ਦਿਸ਼ਾ ਜਾਂ ਵਿਦਿਸ਼ਾ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ, ਪਿਆਰੇ, ਇੰਨੇ ਦੁਖੀ ਹਾਂ; ਅਸੀਂ ਕਿੱਥੇ ਜਾਵਾਂ, ਅਸੀਂ ਮੂਰਖ, ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਪਿਸਾਚ ਹਾਂ।
ਨ ਮਾਤਾ ਨ ਪਿਤਾਸ੍ਮਾਕਂ ਪ੍ਰੇਤਤ੍ਵਂ ਕਰ੍ਮਭਿਃ ਸ੍ਵਕੈਃ । ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਃ ਸ੍ਮ ਸਹਸਾ ਜਾਤਦੁਃ ਖੋਦ੍ਵੇਗਸਮਾਕੁਲਮ੍ ॥ ੨,੨੨.
ਸਾਡਾ ਕੋਈ ਮਾਂ-ਪਿਓ ਨਹੀਂ; ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਕਰਕੇ ਅਸੀਂ ਅਚਾਨਕ ਪ੍ਰੇਤ ਬਣ ਗਏ ਹਾਂ, ਨਵੇਂ ਦੁਖ ਤੇ ਉਲਝਣ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ।
ਦਰ੍ਸ਼ਨੇਨ ਚ ਤੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਮੁਦਿਤਾਪ੍ਯਾਯਿਤਾ ਵਯਮ੍ । ਮੁਹੂਰ੍ਤਨ੍ਤਿष੍ਠ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਵृਤ੍ਤਾਨ੍ਤਂ ਸਰ੍ਵਮਾਦਿਤਃ ॥ ੨,੨੨.
ਤੇਰੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਅਸੀਂ ਖੁਸ਼ ਤੇ ਤਰੋਤਾਜ਼ਾ ਹੋ ਗਏ ਹਾਂ; ਥੋੜ੍ਹਾ ਰੁਕ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਾਰੀ ਕਹਾਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਅਹਂ ਪਰ੍ਯੁषਿਤੋ ਨਾਮ ਏष ਸੂਚੀਮੁਖਸ੍ਤਥਾ । ਸ਼ੀਘ੍ਰਗੋ ਰੋਘ (ਹ) ਕਸ਼੍ਚੈਵ ਪਞ੍ਚਮੋ ਲੇਖਕਃ ਸ੍ਮਤृਤਃ ॥ ੨,੨੨.
ਮੇਰਾ ਨਾਮ ਪਰਯੁਸ਼ਿਤਾ ਹੈ, ਇਹ ਸੂਚੀਮੁਖਾ ਹੈ, ਤੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ੀਘਰਗਾ, ਰੋਧਕਾ, ਅਤੇ ਪੰਜਵਾਂ ਲੇਖਕਾ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਵਂ ਨਾਮ੍ਨਾ ਚ ਸਰ੍ਵੇ ਵੈ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਃ ਪ੍ਰੇਤਤਾਂ ਵਯਮ੍ । ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ ਉਵਾਚ । ਪ੍ਰੇਤਾਨਾਂ ਕਰ੍ਮਜਾਤਾਨਾਂ ਕਥਂ ਵੈ ਨਾਮਸਮ੍ਭਵਃ । ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ਕਾਰਣਮੁਦਿਸ਼੍ਯ ਯੇਨ ਬ੍ਰੂਯਾਃ ਸ੍ਵਨਾਮਕਾਨ੍ ॥ ੨,੨੨.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਮਾਂ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਪ੍ਰੇਤ ਹੋਣ ਦੀ ਹਾਲਤ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰੇਤਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਰਮਾਂ ਤੋਂ ਹੋਇਆ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਮਾਂ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲਦੇ ਹਨ? ਤੁਸੀਂ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਕਿਹੜੇ ਕਾਰਨ ਰੱਖਿਆ, ਇਹ ਦੱਸੋ।
ਪ੍ਰੇਤਰਾਜ ਉਵਾਚ । ਮਯਾ ਸ੍ਵਾਦੁ ਸਦਾ ਭੁਕ੍ਤਂ ਦਤ੍ਤਂ ਪਰ੍ਯੁषਿਤਂ ਦ੍ਵਿਜ ॥ ੨,੨੨.
ਪ੍ਰੇਤਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਾਸੀ ਖਾਣਾ ਖਾਇਆ ਤੇ ਬਾਸੀ ਖਾਣਾ ਹੀ ਦਾਨ ਕੀਤਾ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ।
ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਗਚ੍ਛਤਿ ਵਿਪ੍ਰੇਣ ਯਾਚਿਤਃ ਕ੍ਸ਼ੁਧਿਤੇਨ ਵੈ । ਏਤਤ੍ਕਾਰਣਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਨਾਮ ਪਰ੍ਯੁषਿਤਂ ਮਮ ॥ ੨,੨੨.
ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਭੁੱਖਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੈਨੂੰ ਮੰਗਦਾ, ਮੈਂ ਤੁਰੰਤ ਜਾਂਦਾ ਸੀ; ਇਸ ਕਾਰਨ ਮੇਰਾ ਨਾਮ ਪਰਯੁਸ਼ਿਤਾ ਪਿਆ।
ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਗਚ੍ਛਤਿ ਵਿਪ੍ਰੇਣ ਯਾਚਿਤਃ ਕ੍ਸ਼ੁਧਿਤੇਨ ਵੈ । ਏਤਤ੍ਕਾਰਣਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਸ਼ੀਘ੍ਰਗੋऽਯਂ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮ ॥ ੨,੨੨.
ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਭੁੱਖਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਇਸ ਨੂੰ ਮੰਗਦਾ, ਇਹ ਵੀ ਤੁਰੰਤ ਜਾਂਦਾ ਸੀ; ਇਸ ਕਾਰਨ, ਇਹ ਦਾ ਨਾਮ ਸ਼ੀਘਰਗਾ ਹੋਇਆ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ।
ਸੂਚਿਤਾ ਬਹਵੋऽਨੇਨ ਵਿਪ੍ਰਾ ਅਨ੍ਨਾਧਿਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਯਾ । ਏਤਤ੍ਕਾਰਣਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਏष ਸੂਚਿਮੁਖਃ ਸ੍ਮृਤਃ ॥ ੨,੨੨.
ਇਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣੇ ਦੀ ਲਾਲਚ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ; ਇਸ ਕਾਰਨ, ਇਹ ਸੂਚੀਮੁਖਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਕਾਕੀ ਮਿष੍ਟਮਸ਼੍ਰਾਤਿ ਪੋष੍ਯਵਰ੍ਗਮृਤੇ ਸਦਾ । ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਮਭਾਵੇਨ ਰੋਧ (ਹ) ਕਸ੍ਤੇਨ ਚੋਚ੍ਯਤੇ ॥ ੨,੨੨.
ਇਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਿੱਠਾ ਖਾਣਾ ਇਕੱਲਾ ਖਾਂਦਾ ਸੀ, ਸਿਰਫ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਜੋ ਪਾਲਣ ਵਾਲੇ ਸਨ; ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਰੋਧਕਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪੁਰਾਯਂ ਮੌਨਮਾਸ੍ਥਾਯ ਯਾਚਿਤੋ ਵਿਲਿਖੇਦ੍ਭੁਵਮ੍ । ਤੇਨ ਕਰ੍ਮਵਿਪਾਕੇਨ ਲੇਖਕੋ ਨਾਮ ਚੋਚ੍ਯਤੇ ॥ ੨,੨੨.
ਪਹਿਲਾਂ, ਇਹ ਚੁੱਪ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ ਤੇ ਮੰਗੇ ਜਾਣ 'ਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਨੂੰ ਖੁਰਚਦਾ ਸੀ; ਉਸ ਕਰਮ ਦੇ ਫਲ ਨਾਲ, ਇਹ ਲੇਖਕਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।