ਗਰੁਡਪੁਰਾਣਮ੍

ਮृਗਸ੍ਯ ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍ਕੁਕ੍ਸ਼ਿਂ ਤਤੋ ਵਿਵ੍ਯਾਧ ਭੂਮਿਪਃ । ਰਾਜਾ ਮृਗਪ੍ਰਸਙ੍ਗੇਨ ਤਮਨੁ ਪ੍ਰਾਵਿਸ਼ਦ੍ਵਨਮ੍ ॥ ੨,੯.

ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਸੇ ਜਾਨਵਰ ਦਾ ਪੇਟ ਵਿੱਧ ਦਿੱਤਾ; ਤੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਦੀ ਲਗਨ ਵਿਚ, ਉਹ ਹੋਰ ਅੰਦਰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ।

ਏਕਾਕੀ ਵੈ ਹृਤਬਲਃ ਕ੍ਸ਼ੁਤ੍ਪ੍ਰਿਪਾਸਾਸਮਨ੍ਵਿਤਃ । ਸ ਵਨਸ੍ਯਾਨ੍ਤਮਾਸਾਦ੍ਯ ਮਹਚ੍ਚਾਰਣ੍ਯਮਾਸਦਤ੍ ॥ ੨,੯.

ਉਹ ਇਕੱਲਾ, ਤਾਕਤ ਖਤਮ ਹੋਈ, ਭੁੱਖ ਤੇ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਪੀੜਤ, ਜੰਗਲ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਹਿੱਸੇ 'ਚ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਤੇ ਵੱਡੀ ਜੰਗਲੀ ਥਾਂ 'ਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਿਆ।

ਤृषਯਾ ਪਰਯਾਵਿष੍ਟੋऽਨ੍ਵਿष੍ਯਜ੍ਜਲਮਿਤਸ੍ਤਤਃ । ਸ ਦੂਰਾਤ੍ਪੂਰਚਕ੍ਰਾਹ੍ਵਂ ਹਂਸਸਾਰਸਨਾਦਿਤੈਃ ॥ ੨,੯.

ਤਿੱਖੀ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਉਹ ਇੱਥੇ-ਉੱਥੇ ਪਾਣੀ ਲੱਭਣ ਲੱਗਾ; ਦੂਰੋਂ ਉਸ ਨੇ ਪੂਰਚਕ੍ਰਾ ਨਾਂ ਦੇ ਸਰੋਵਰ 'ਤੇ ਹੰਸ ਤੇ ਸਾਰਸਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਸੁਣੀਆਂ।

ਸੂਚਿਤਂ ਸਰ ਆਗਤ੍ਯ ਸਾਸ਼੍ਵ ਏਵ ਵ੍ਯਗਾਹਤ । ਪਦ੍ਮਾਨਾਞ੍ਚ ਪਰਾਗੇਣ ਉਤ੍ਪਲਾਨਾਂ ਰਜੇਨ ਚ ॥ ੨,੯.

ਉਹ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਇਸ਼ਾਰੇ 'ਤੇ, ਉਹ ਸਰੋਵਰ ਕੋਲ ਆਇਆ ਤੇ ਆਪਣੇ ਘੋੜੇ ਸਮੇਤ ਅੰਦਰ ਗਿਆ; ਉਥੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਮਲਾਂ ਦੀ ਪੌਡੀ ਤੇ ਨੀਲੇ ਉਤਪਲਾਂ ਦੀ ਧੂੜ ਲੱਗ ਗਈ।

ਸੁਗਨ੍ਧਮਮਲਂ ਸ਼ੀਤਂ ਪੀਤ੍ਵਾਮ੍ਭੋ ਨਿਰ੍ਜਗਾਮ ਹ । ਮਾਰ੍ਗਸ਼੍ਰਮਪਰਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਸ੍ਤਡਾਗਤਟਮਣ੍ਡਪਮ੍ ॥ ੨,੯.

ਉਹ ਸੁਗੰਧਤ, ਸਾਫ, ਠੰਢਾ ਪਾਣੀ ਪੀ ਕੇ ਬਾਹਰ ਆਇਆ, ਰਸਤੇ ਦੀ ਥਕਾਵਟ ਨਾਲ ਝੀਲ ਦੇ ਕੰਢੇ ਮੰਡਪ 'ਚ ਆਰਾਮ ਕਰਨ ਲੱਗਾ।

ਨ੍ਯਗ੍ਰੋਧਂ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਤਸ੍ਯਾਸ਼ੁ ਜਟਾਸ੍ਵਸ਼੍ਵਂ ਬਬਨ੍ਧ ਹ । ਸ ਤਤ੍ਰਾਸ੍ਤਰਮਾਸ੍ਤੀਰ੍ਯ ਖੇਟਕਾਨੁਪਧਾਯ ਚ ॥ ੨,੯.

ਉਹ ਨੇ ਵਟ ਰੁੱਖ ਵੇਖ ਕੇ, ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਜੜ੍ਹੀ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ; ਉਥੇ ਚੋਣੀ ਵਿਛਾ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਢਾਲ ਹੇਠਾਂ ਰੱਖ ਕੇ ਲੈਟ ਗਿਆ।

ਸੂष੍ਵਾਪ ਵਾਯੁਨਾ ਤਤ੍ਰ ਸੇਵ੍ਯਾਮਾਤਸ੍ਤਦਾ ਕ੍ਸ਼ਣਮ੍ । ਕ੍ਸ਼ਣਂ ਸੁਪ੍ਤੇ ਨृਪੇ ਤਤ੍ਰ ਪ੍ਰੇਤੋ ਵੈ ਪ੍ਰੇਤਵਾਹਨਃ ॥ ੨,੯.

ਉਹ ਉਥੇ ਹਲਕੇ ਹਵਾ ਨਾਲ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਸੁੱਤਾ; ਜਦ ਰਾਜਾ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਲਈ ਸੁੱਤਾ, ਉਥੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰੇਤ ਆਪਣੀ ਸਵਾਰੀ ਨਾਲ ਆ ਗਿਆ।

ਕਸ਼੍ਚਿਦਤ੍ਰਾਜਗਾਮਾਥ ਯੁਕ੍ਤਃ ਪ੍ਰੇਤਸ਼ਤੇਨ ਚ । ਅਸ੍ਥਿਚਰ੍ਮਸ਼ਿਰਾਸ਼ੇषਸ਼ਰੀਰਃ ਪਰਿਵਿਭ੍ਰਮਨ੍ ॥ ੨,੯.

ਉਥੇ ਕੋਈ ਆਇਆ, ਸੌ ਪ੍ਰੇਤਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ; ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਹੱਡੀਆਂ, ਚਮੜੀ ਤੇ ਸਿਰ ਹੀ ਸੀ, ਤੇ ਉਹ ਇਧਰ-ਉਧਰ ਭਟਕ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਭਕ੍ਸ਼੍ਯਂਪੇਯਂ ਮਾਰ੍ਗਮਾਣੋ ਨ ਬਧ੍ਨਾਤਿ ਧृਤਿਂ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ । ਤਮਪੂਰ੍ਵਂ ਨृਪੋ ਦृष੍ਟ੍ਵਾਕਰੋਦਸ੍ਤ੍ਰਂ ਸ਼ਰਾਸਨੇ ॥ ੨,੯.

ਉਹ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਪਰ ਕਿਤੇ ਵੀ ਸੰਤੋਖ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ; ਇਹ ਅਜੀਬ ਜੀਵ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣਾ ਧਨੁ ਤੇ ਤੀਰ ਤਿਆਰ ਕਰ ਲਿਆ।

ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸੋऽਪਿ ਚਿਰਂ ਭੂਪਂ ਤਸ੍ਥੌ ਸ੍ਥਾਣੁਪਿਵਾਗ੍ਰਤਃ । ਤਮਵਸ੍ਥਿਤਮਾਲੋਕ੍ਯ ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਕੁਤੂਹਲਃ ॥ ੨,੯.

ਉਹ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਰਿਹਾ, ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪਤਥਰ ਵਾਂਗ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਜਿਗਿਆਸਾ ਹੋਈ।

ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਤਞ੍ਚ ਕੋऽਸੀਤਿ ਕੁਤੋ ਵਾ ਵਿਕृਤਿਂ ਗਤਃ । ਪ੍ਰੇਤ ਉਵਾਚ । ਪ੍ਰੇਤਭਾਵੋ ਮਯਾ ਤ੍ਯਕ੍ਤੋ ਗਤਿਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋऽਸ੍ਮ੍ਯਹਂ ਪਰਾਮ੍ ॥ ੨,੯.

ਰਾਜਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ? ਕਿੱਥੋਂ ਆਇਆ ਹੈਂ, ਤੇ ਇੰਨਾ ਵਿਗੜਿਆ ਕਿਉਂ ਹੈਂ?" ਪ੍ਰੇਤ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰੇਤ-ਅਵਸਥਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਤੇ ਉੱਚੀ ਗਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਈ ਹੈ।"

ਤ੍ਵਤ੍ਸਂਯੋਗਾਨ੍ਮਹਾਬਾਹੋ ਨਾਸ੍ਤਿ ਧਨ੍ਯਤਰੋ ਮਯਾ । ਬਭ੍ਰੁਵਾਹਨ ਉਵਾਚ । ਕਿਮੇਤਦ੍ਵਿਪਿਨੇ ਘੋਰੇ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰਾਤਿਭਯਾਨਕੇ ॥ ੨,੯.

ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਕਰਕੇ, ਵੱਡੇ ਬਾਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਮੈਂ ਸਭ ਤੋਂ ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤ ਹਾਂ। ਬਭਰੂਵਾਹਨ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਇਹ ਕਿਹੜਾ ਡਰਾਉਣਾ ਜੰਗਲ ਹੈ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਡਰ ਹੀ ਡਰ ਹੈ?

ਦੋਧੂਯਮਾਨੇ ਵਾਤੇਨ ਵਾਤ੍ਯਾਰੂਪੇਣ ਕੋਣਪ । ਪਤਙ੍ਗਾ ਮਸ਼ਕਾਃ ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਰਾਃ ਕਵਨ੍ਧਾਸ਼੍ਚ ਸ਼ਿਰਾਂਸਿ ਚ ॥ ੨,੯.

ਜਦੋਂ ਹਵਾ ਤੂਫਾਨ ਵਾਂਗ ਜੋਰ ਨਾਲ ਵੱਗਦੀ ਹੈ, ਲਾਸਾਂ ਉਡਦੀਆਂ ਹਨ; ਕੀੜੇ, ਮੱਛਰ, ਛੋਟੇ ਜੰਤੂ, ਸਿਰ-ਵਿਗਣ ਲਾਸਾਂ ਤੇ ਵੱਖ ਹੋਏ ਸਿਰ ਵੀ ਦਿਸਦੇ ਹਨ।

ਮਤ੍ਸ੍ਯਾਃ ਕੂਰ੍ਮਾਃ ਕृਕਲਾਸਾ ਵृਸ਼੍ਚਿਕਾ ਭ੍ਰਮਰਾਹਯਃ । ਅਧੋਮੁਖੋਰ੍ਧ੍ਵਪਾਦਾਸ੍ਤੇ ਕ੍ਰਨ੍ਦਮਾਨਾਃ ਸੁਦਾਰੁਣਮ੍ ॥ ੨,੯.

ਮੱਛੀਆਂ, ਕਛੂਏ, ਹੱਡੀਆਂ, ਬਿਛੂ, ਭੰਬੀਰ, ਤੇ ਘੋੜੇ—ਇਹ ਸਭ ਉਲਟੇ ਮੂੰਹ ਤੇ ਉੱਪਰ ਪੈਰ ਕਰਕੇ, ਡਰਾਉਣੀ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪ੍ਰਵਾਨ੍ਤਿ ਵਾਯਵੋ ਰੂਕ੍ਸ਼ਾ ਜ੍ਵਲਨ੍ਤੋ ਵਿਦ੍ਯੁਦਗ੍ਨਯਃ । ਇਤਸ੍ਤਤੋ ਭ੍ਰਮਨ੍ਤੀਵ ਵਾਯੁਨਾ ਤृਣਸਨ੍ਤਤਿਃ ॥ ੨,੯.

ਕੜੀ ਹਵਾਵਾਂ ਵੱਗਦੀਆਂ ਹਨ, ਬਿਜਲੀ ਤੇ ਅੱਗ ਨਾਲ ਤਪਦੀਆਂ; ਘਾਹ ਹਵਾ ਨਾਲ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਘੁੰਮਦਾ ਜਾਪਦਾ ਹੈ।

ਦृਸ਼੍ਯਨ੍ਤੇ ਵਿਵਿਧਾ ਜੀਵਾ ਨਾਗਾਸ਼੍ਚ ਸ਼ਲਭਵ੍ਰਜਾਃ । ਸ਼੍ਰੂਯਨ੍ਤੇ ਬਹੁਧਾ ਰਾਵਾ ਨ ਦृਸ਼੍ਯਨ੍ਤੇ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ਕ੍ਵਚਿਤ੍ ॥ ੨,੯.

ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਜੀਵ ਦਿਸਦੇ ਹਨ, ਸੱਪ ਤੇ ਟिड਼ੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਵੀ ਹਨ; ਬਹੁਤ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਸੁਣਾਈ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਕਿਤੇ ਵੀ ਸਾਫ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ।

ਦृष੍ਟ੍ਵੇਦਂ ਵਿਕृਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਵੇਪਤੇ ਹृਦਯਂਮਮ । ਪ੍ਰਤੇ ਉਵਾਚ । ਯੇषਾਂ ਨੈਵਾਗ੍ਨਿਸਂਸ੍ਕਾਰੋ ਨ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਨੋਦਕਕ੍ਰਿਯਾਃ ॥ ੨,੯.

ਇਹ ਸਾਰਾ ਡਰਾਉਣਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਵੇਖ ਕੇ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਕੰਬਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅੰਤਮ ਸੰਸਕਾਰ, ਸ੍ਰਾਦ੍ਹ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਭੇਟ ਨਹੀਂ ਹੋਈ—

षਟ੍ਪਿਣ੍ਡਾ ਦਸ਼ ਗਾਤ੍ਰਾਣਿ ਸਪਿਣ੍ਡੀਕਰਣਂ ਨ ਹਿ । ਵਿਸ਼੍ਵਾਸਘਾਤਿਨੋ ਯੇ ਚ ਸੁਰਾਪਾਃ ਸ੍ਵਰ੍ਣਹਾਰਿਣਃ ॥ ੨,੯.

ਛੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੀ ਭੇਟ, ਦਸ ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਰਸਮ, ਜਾਂ ਪਿੰਡ-ਦਾਨ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ; ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਤੋੜਿਆ, ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਤੀ, ਜਾਂ ਸੋਨਾ ਚੋਰੀ ਕੀਤਾ—

ਮृਤਾ ਦੁਰ੍ਮਰਣਾਦ੍ਯੇ ਚ ਯੇ ਚਾਸੂਯਾਪਰਾ ਜਨਾਃ । ਪ੍ਰਾਯਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਵਿਹੀਨਾ ਯੇ ਅਗਮ੍ਯਾਗਮਨੇ ਰਤਾਃ ॥ ੨,੯.

ਜੋ ਕੁਦਰਤੀ ਮੌਤ ਨਹੀਂ ਮਰੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਈਰਖਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਸ਼ਚਾਤਾਪ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਜਾਂ ਜੋ ਅਵੈਧ ਸੰਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ—

ਕਰ੍ਮਭਿਰ੍ਭ੍ਰਾਮ੍ਯਮਾਣਾਸ੍ਤੇ ਪ੍ਰਾਣਿਨਃ ਸ੍ਵਕृਤੈਰਿਹ । ਦੁਰ੍ਲਭਾਹਾਰਪਾਨੀਯਾ ਦृਸ਼੍ਯਨ੍ਤੇ ਪੀਡਿਤਾ ਭृਸ਼ਮ੍ ॥ ੨,੯.

ਇਹ ਜੀਵ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਕਰਕੇ ਇੱਥੇ ਘੁੰਮ ਰਹੇ ਹਨ, ਭੋਜਨ ਤੇ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਵੰਜੇ ਹੋਏ, ਬਹੁਤ ਦੁੱਖੀ ਦਿਸਦੇ ਹਨ।

ਏਤੇषਾਂ ਕृਪਯਾ ਰਾਜਂਸ੍ਤ੍ਵਂ ਕੁਰੁष੍ਵੌਰ੍ਧ੍ਵਦੇਹਿਕਮ੍ । ਯੇषਾਂ ਨ ਮਾਤਾ ਨ ਪਿਤਾ ਨ ਪੁਤ੍ਰੋ ਨ ਚ ਬਾਨ੍ਧਵਾਃ ॥ ੨,੯.

ਇਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰਕੇ, ਰਾਜਾ, ਤੂੰ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਅੰਤਮ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਾਂ, ਪਿਤਾ, ਪੁੱਤਰ ਜਾਂ ਕੋਈ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਨਹੀਂ।

ਤੇषਾ ਰਾਜਾ ਸ੍ਵਯਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਕਰ੍ਮਾਣਿ ਤੁ ਯਤੋ ਨृਪਃ । ਆਤ੍ਮਨਸ਼੍ਚ ਸ਼ੁਭਂ ਕਰ੍ਮ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਪਾਰਲੌਕਿਕਮ੍ ॥ ੨,੯.

ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਰਾਜਾ ਆਪ ਹੀ ਇਹ ਕਰਮ ਕਰੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਲਈ ਭਲੇ ਕਰਮ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਅਗਲੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਫਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਵਿਮੁਕ੍ਤਃ ਸਰ੍ਵਦੁਃ ਖੇਭ੍ਯੋ ਯੇਨਾਞ੍ਜੋ ਦੁਰ੍ਗਾਤਿਂ ਤਰੇਤ੍ । ਭ੍ਰਾਤਰਃ ਕਸ੍ਯ ਕੇ ਪੁਤ੍ਰਾਸ੍ਤ੍ਰਿਯੋऽਪਿ ਸ੍ਵਾਰ੍ਥਕੋਵਿਦਾਃ ॥ ੨,੯.

ਜੋ ਸਭ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਉਹ ਮੁਸ਼ਕਲ ਰਾਹ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪਾਰ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਭਰਾ, ਪੁੱਤਰ ਜਾਂ ਪਤਨੀ ਕਿਸ ਲਈ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਹੀ ਸਵਾਰਥ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹਨ?

ਨ ਕਾਰ੍ਯਸ੍ਤੇषੁ ਵਿਸ਼੍ਰਮ੍ਭ ਸ੍ਵਕृਤਂ ਭੁਜ੍ਯਤੇਯਤਃ । ਗृਹੇष੍ਵਰ੍ਥਾ ਨਿਵਰ੍ਨ੍ਤ੍ਤਨ੍ਤੇ ਸ਼੍ਮਸ਼ਾਨੇ ਚੈਵ ਬਾਨ੍ਧਵਾਃ ॥ ੨,੯.

ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਹਰ ਕੋਈ ਆਪਣਾ ਕੀਤਾ ਹੀ ਭੋਗਦਾ ਹੈ; ਧਨ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਤਕ ਹੀ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਸ਼ਰੀਰਂ ਕਾष੍ਠਾਮਾਦਤ੍ਤੇ ਪਾਪਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਸਹ ਵ੍ਰਜੇਤ੍ । ਤਸ੍ਮਾਦਾਸ਼ੁ ਤ੍ਵਯਾ ਸਮ੍ਯਗਾਤ੍ਮਨਃ ਸ਼੍ਰੇਯ ਇਚ੍ਛਤਾ ॥ ੨,੯.

ਸ਼ਰੀਰ ਸਿਰਫ਼ ਲੱਕੜ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਪਾਪ ਤੇ ਪੁੰਨ ਆਤਮਾ ਨਾਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਲਈ, ਜੋ ਆਪਣਾ ਭਲਾ ਚਾਹੁੰਦਾ, ਉਹ ਸਹੀ ਤੇ ਜਲਦੀ ਕਰਮ ਕਰੇ।

ਅਸ੍ਥਿਰੇਣ ਸ਼ਰੀਰੇਣ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਞ੍ਚੌਰ੍ਧ੍ਵਦੋਹਿਕਮ੍ । ਰਾਜੋਵਾਚ । ਕृਸ਼ਰੂਪਃ ਕਰਾਲਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰੇਤ ਇਵ ਲਕ੍ਸ਼੍ਯਸੇ ॥ ੨,੯.

ਇਸ ਅਸਥਿਰ ਸ਼ਰੀਰ ਨਾਲ, ਅੰਤਮ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਤੇ ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਭੂਤ ਵਾਂਗ ਦਿਸਦਾ ਹੈ।

ਕਥਯਸ੍ਵਃ ਮਮ ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾ ਪ੍ਰੇਤਰਾਜ ਯਥਾਤਥਮ੍ । ਤਥਾ ਪृष੍ਟਃ ਸ ਵੈ ਰਾਜ੍ਞਾ ਉਵਾਚ ਸਕਲਂ ਸ੍ਵਕਮ੍ ॥ ੨,੯.

ਮੇਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ, ਭੂਤਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਸੱਚ ਸੱਚ ਦੱਸ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ।

ਪ੍ਰੇਤ ਉਵਾਚ । ਕਥਯਾਮਿ ਨृਪਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਸਰ੍ਵਮੇਵਾਦਿਤਸ੍ਤਵ । ਪ੍ਰੇਤਤ੍ਵੇ ਕਾਰਣਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਦਯਾਂ ਕਰ੍ਤੁਮਿਹਾਰ੍ਹਸਿ ॥ ੨,੯.

ਭੂਤ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਾਰਾ ਪਹਿਲੋਂ ਤੋਂ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ; ਮੇਰਾ ਭੂਤ ਬਣਨ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਇੱਥੇ ਦਇਆ ਕਰ।

ਵੈਦਿਸ਼ਂ ਨਾਮ ਨਗਰਂ ਸਰ੍ਵਸਮ੍ਪਤ੍ਸੁਖਾਵਹਮ੍ । ਨਾਨਾਜਨਪਦਾਕੀਰ੍ਣਂ ਨਾਨਾਰਤ੍ਨਸਮਾਕੁਲਮ੍ ॥ ੨,੯.

ਵੈਦਿਸ਼ਾ ਨਾਂ ਦੀ ਇਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ, ਜੋ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੌਲਤ ਤੇ ਸੁਖ ਦਿੰਦੀ ਹੈ; ਉਹ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ।