ਗਰੁਡਪੁਰਾਣਮ੍

ਮਧ੍ਯੇ ਤृਤੀਯਾਂ ਵਿਨ੍ਯਸ੍ਯ ਪਸ਼੍ਚਾਦਾਵਾਹਨਾਦਿਕਮ੍ । ਆਵਾਹਨਾਦਿਨਾ ਪੂਰ੍ਵਂ ਵਿਸ਼੍ਵੇਦੇਵਾਨ੍ਪ੍ਰਪੂਜ੍ਯਚ ॥ ੨,੮.

ਤੀਜੀ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖ ਕੇ, ਫਿਰ ਆਵਾਹਨ ਆਦਿ ਕਰਕੇ, ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਸ਼ਵਦੇਵਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਆਵਾਹਨ ਆਦਿ ਨਾਲ ਕਰੇ।

ਵਸੁਭ੍ਯਸ੍ਤ੍ਵਾਮਹਂ ਵਿਪ੍ਰ ਰੁਦ੍ਰੇਭ੍ਯਸ੍ਤ੍ਵਾਮਹਂ ਤਤਃ । ਸੂਰ੍ਯੇਭ੍ਯਸ੍ਤ੍ਵਾਮਹਂ ਵਿਪ੍ਰ ਭੋਜਯਾਮੀਤਿ ਤਾਨ੍ਵਦੇਤ੍ ॥ ੨,੮.

ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਕਹੇ: 'ਵਸੁਆਂ ਲਈ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ; ਰੁਦ੍ਰਾਂ ਲਈ; ਸੂਰਿਆਂ ਲਈ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।'

ਆਵਾਹਨਾਦਿਕਂ ਸ਼ੇषਂ ਕੁਰ੍ਯਾਚ੍ਚ ਪਿਤृਸ਼ੇषਵਤ੍ । ਸਾਮ੍ਯਾਂ ਧੇਨੁਂ ਤਤੋ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਵਸੂਦ੍ਦੇਸ਼ਂ ਦ੍ਵਿਜਾਯ ਤੁ ॥ ੨,੮.

ਬਾਕੀ ਆਵਾਹਨ ਆਦਿ ਪਿਤਰਾਂ ਵਾਲੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰੇ। ਫਿਰ ਇੱਕ ਗਾਂ ਸਾਂਝੀ ਦੇਵੇ, ਤੇ ਵਸੁਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ।

ਆਗ੍ਨੇਯ੍ਯਾਂ ਚਾਥ ਰੌਦ੍ਰਾਯ ਯਾਮ੍ਯਾਂ ਸੂਰ੍ਯਦ੍ਵਿਜਾਯ ਤੁ । ਵਿਸ਼੍ਵੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚਾਥ ਦੇਵੇਭ੍ਯਸ੍ਤਿਲਪਾਤ੍ਰਂ ਨਿਵੇਦਯੇਤ੍ ॥ ੨,੮.

ਅਗਨਿਆ, ਰੌਦਰ, ਯਾਮਿਆ ਤੇ ਸੂਰਜ-ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰੇ। ਵਿਸ਼ਵਦੇਵਾਂ ਨੂੰ ਤਿਲਾਂ ਦਾ ਪਾਤਰ ਭੇਟ ਕਰੇ।

ਸ੍ਵਸ੍ਤੀਤ੍ਯੇਵ ਤਥਾਕ੍ਸ਼ਯ੍ਯਂ ਜਲਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾਥ ਤਾਨ੍ਦ੍ਵਿਜਾਨ੍ । ਵਿਸਰ੍ਜਯੇਤ੍ਸ੍ਮਰਨ੍ਵਿष੍ਣੁਂ ਦੇਵਮष੍ਟਾਕ੍ਸ਼ਰਂ ਵਿਭੁਮ੍ ॥ ੨,੮.

ਸੁਭਕਾਮਨਾ ਕਹਿ ਕੇ, ਅਖੁੱਟ ਪਾਣੀ ਦੇ ਕੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰੇ। ਵਿਸ਼ਨੂ, ਅਠ-ਅੱਖਰੀ ਮੰਤ੍ਰ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰੇ।

ਤਤਃ ਕਾਮਂ ਕੁਲੇਸ਼ਾਨੀਂ ਸ਼ਿਵਂ ਨਾਰਾਯਣਂ ਸ੍ਮਰੇਤ੍ । ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼੍ਯਾਂ ਤਤੋ ਗਚ੍ਛੇਦ੍ਯਥਾਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਂ ਸਰਿਦ੍ਵਰਾਮ੍ ॥ ੨,੮.

ਫਿਰ, ਮਨ ਚਾਹੀਏ ਤਾਂ ਘਰ ਦੀ ਮਾਤਾ, ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਚੌਦਵੀ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਵਧੀਆ ਦਰਿਆ ਉਪਲਬਧ ਹੋਵੇ, ਉਥੇ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਵਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਲੋਹਖਣ੍ਡਾਨਿ ਜਿਤਂ ਤ ਇਤਿ ਸਂਜਪਨ੍ । ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਭਿਮੁਖੋ ਵਹ੍ਨਿਂ ਜ੍ਵਾਲਯੇਤ੍ਤਤ੍ਰ ਚ ਸ੍ਵਯਮ੍ ॥ ੨,੮.

ਕਪੜੇ ਅਤੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਟੁਕੜਿਆਂ ਨੂੰ 'ਇਹ ਜਿੱਤ ਲਈ' ਕਹਿ ਕੇ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਮੁੱਖ ਕਰਕੇ, ਅੱਗ ਨੂੰ ਖੁਦ ਜਲਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਤਾ ਕੁਸ਼ੈਰ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੀਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਤਿਕृਤਿਂ ਦਹੇਤ੍ । ਹੁਤ੍ਵਾ ਸ਼੍ਮਾਸ਼ਾਨਿਕਂ ਹੋਮਂ ਪੂਰ੍ਣਾਹੁਤ੍ਯਨ੍ਤਮੇਵ ਹਿ ॥ ੨,੮.

ਪੰਜਾਹ ਕੁਸ਼ ਘਾਸ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਬਣਾਕੇ ਉਸਨੂੰ ਸਾੜਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਦੀ ਹੋਮ ਕਰਕੇ, ਪੂਰਨ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਨਿਰਗ੍ਰਿਮਥ ਵਾ ਭੂਮਿਂ ਯਮਂ ਰੁਦ੍ਰਞ੍ਚ ਸਂਸ੍ਮਰੇਤ੍ । ਹੁਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਧਾਨਿਕੇ ਸ੍ਥਾਨੇ ਪਸ਼੍ਚਾਦਾਵਾਹਯੇਚ੍ਚ ਤਮ੍ ॥ ੨,੮.

ਜੇ ਅੱਗ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਯਮ ਅਤੇ ਰੁਦ੍ਰ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਥਾਂ ਤੇ ਹੋਮ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਉਸਨੂੰ ਆਵਾਹਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰਪਯੇਚ੍ਚਾਪਰਂ ਵਹ੍ਨੌ ਮੁਦ੍ਗਮਿਸ਼੍ਰਂ ਚਰੁਂ ਤਤਃ । ਤਿਲਤਣ੍ਡੁਲਮਿਸ਼੍ਰਞ੍ਚ ਦ੍ਵਿਤੀਯਂ ਸਪਵਿਤ੍ਰਕਮ੍ ॥ ੨,੮.

ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਭੋਗ ਪਕਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮੂੰਗ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ ਹੋਵੇ। ਦੂਜਾ ਭੋਗ ਤਿਲ ਅਤੇ ਚਾਵਲ ਨਾਲ, ਪਵਿੱਤਰ ਛੜੀ ਸਮੇਤ ਪਕਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਓਂ ਪृਥਿਵ੍ਯੈ ਨਮਸ੍ਤੁਭ੍ਯਮਿਤਿ ਚੈਕਂ ਨਿਵੇਦਯੇਤ੍ । ਓਂ ਯਮਾਯ ਨਮਸ਼੍ਚੇਤਿ ਦ੍ਵਿਤੀਯਂ ਤਦਨਨ੍ਤਰਮ੍ ॥ ੨,੮.

ਪਹਿਲਾ ਭੋਗ 'ਓਂ ਪૃਥਵੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ' ਕਹਿ ਕੇ ਚੜ੍ਹਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਦੂਜਾ ਭੋਗ 'ਓਂ ਯਮ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ' ਕਹਿ ਕੇ ਤੁਰੰਤ ਚੜ੍ਹਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਓਂ ਨਮਸ਼੍ਚਾਥ ਰੁਦ੍ਰਾਯ ਸ਼੍ਮਾਸ਼ਾਨਪਤਯੇ ਨਮਃ । ਤਤੋ ਦੀਪ੍ਤੇ ਸਮਿਦ੍ਧੇऽਗ੍ਨੌ ਭੂਮੌ ਪ੍ਰਕृਤਿਦਾਰੁਣੇ ॥ ੨,੮.

'ਓਂ ਰੁਦ੍ਰ ਨੂੰ, ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਦੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ' ਕਹਿ ਕੇ, ਫਿਰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਲਗਦੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ, ਕੁਦਰਤੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਭੋਗ ਚੜ੍ਹਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਸਪ੍ਤਭ੍ਯੋ ਯਮਸਂਜ੍ਞੇਭ੍ਯੋ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਸਪ੍ਤ ਜਲਾਞ੍ਜਲੀਨ੍ । ਯਮਾਯ ਧਰ੍ਮਰਾਜਾਯ ਮृਤ੍ਯਵੇ ਚਾਨ੍ਤਕਾਯ ਚ ॥ ੨,੮.

ਯਮ ਦੇ ਸੱਤ ਨਾਮਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸੱਤ ਵਾਰੀ ਪਾਣੀ ਦੇ ਅੰਜਲੀ ਚੜ੍ਹਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ: ਯਮ, ਧਰਮਰਾਜ, ਮ੍ਰਿਤਯੁ ਅਤੇ ਅੰਤਕ।

ਵੈਵਸ੍ਵਤਾਯ ਕਾਲਾਯ ਸਰ੍ਵਪ੍ਰਾਣਹਰਾਯ ਚ । ਸ੍ਵਧਾਕਾਰਨਮਸ੍ਕਾਰਪ੍ਰਣਵੈਃ ਸਹ ਸਪ੍ਤਧਾ ॥ ੨,੮.

ਵੈਵਸਵਤ, ਕਾਲ ਅਤੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਜਾਨ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ, ਸਵਧਾ, ਨਮਸਕਾਰ ਅਤੇ ਓਂ ਦੀ ਸੱਤ ਵਾਰੀ ਉਚਾਰਨ ਸਮੇਤ ਭੋਗ ਚੜ੍ਹਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਅਮੁਕਾਮੁਕਗੌਤ੍ਰੈਤਤ੍ਤੁਭ੍ਯਮਸ੍ਤੁ ਤਿਲੋਦਕਮ੍ । ਪ੍ਰਦਦ੍ਯਾਦ੍ਦਸ਼ ਪਿਣ੍ਡਾਂਸ੍ਤੁ ਅਰ੍ਘਪੁष੍ਪਸਮਨ੍ਵਿਤਾਨ੍ ॥ ੨,੮.

'ਇਹ ਤਿਲ ਪਾਣੀ ਅਮੁਕ-ਅਮੁਕ ਗੋਤ੍ਰ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਹੋਵੇ' ਕਹਿ ਕੇ, ਦਸ ਪਿੰਡ, ਅਰਘ ਅਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਸਮੇਤ ਚੜ੍ਹਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।

ਧੂਪੋ ਦੀਪੋ ਬਲਿਰ੍ਗਨ੍ਧਃ ਸਰ੍ਵੇषਾਮਸ੍ਤੁ ਚਾਕ੍ਸ਼ਯਃ । ਦਸ਼ ਪਿਣ੍ਡਾਂਸ੍ਤੁ ਦਾਨ੍ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਵਿष੍ਣੋਃ ਸੌਮ੍ਯਂ ਮੁਖਂ ਸ੍ਮਰੇਤ੍ ॥ ੨,੮.

ਧੂਪ, ਦੀਵਾ, ਭੋਗ ਅਤੇ ਸੁਗੰਧ ਸਭ ਲਈ ਅਖੂਤ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਦਸ ਪਿੰਡ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦਾ ਮਿੱਠਾ ਚਿਹਰਾ ਯਾਦ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਕੁਰ੍ਯਾਚ੍ਚ ਮਾਸਿਕਂ ਮਾਸਿ ਸਪਿਣ੍ਡੀਕਰਣਂ ਤਤਃ । ਆਸ਼ੌਚਾਨ੍ਤੇ ਤਤਃ ਕੁਰ੍ਯਾਦਾਤ੍ਮਨੋ ਵਾ ਮਰਸ੍ਯ ਤੁ ॥ ੨,੮.

ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਮਾਸਿਕ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਸਪੀੰਡੀਕਰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਅਸ਼ੌਚ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਆਪਣੇ ਲਈ ਜਾਂ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਲਈ ਇਹ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਕੁਰ੍ਯਾਦਸ੍ਥਿਰਤਾਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾਰੋਗ੍ਯਧਨਾਯੁषਮ੍ । ਏਤਤ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਮਾਖ੍ਯਾਤਂ ਜੀਵਚ੍ਛ੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਮਯਾ ਖਗ ॥ ੨,੮.

ਅਸਥਿਰਤਾ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ, ਤੰਦਰੁਸਤੀ, ਦੌਲਤ ਅਤੇ ਉਮਰ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਪੰਛੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਜੀਵਤ ਸ਼ਰਾਦ ਦਾ ਸਾਰਾ ਵਿਵਰਣ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੀਗਰੁਡਮਹਾਪੁਰਾਣਮ੍ ੯ ਗਰੁਡ ਉਵਾਚ । ਉਕ੍ਤਮਾਦ੍ਯਾਂ ਕ੍ਰਿਯਾਂ ਯਾਵਨ੍ਨृਪੋऽਪੀਤਿਤ੍ਵਯਾਨਘ । ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍ਕੇਨਚਿਦ੍ਰਾਜ੍ਞਾ ਕਿਮਾਦ੍ਯਾ ਸਾ ਕृਤਾ ਪੁਰਾ ॥ ੨,੯.

ਗਰੁੜ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਤੂੰ ਪਹਿਲਾ ਕਰਮ ਰਾਜਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਹੈ। ਕਿਸ ਦੇ ਹੁਕਮ ਤੇ ਅਤੇ ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਪਹਿਲਾ ਕਰਮ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ?

ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਉਵਾਚ । ਸੁਪਰ੍ਣ ਸ਼ृਣੁ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਯਥਾ ਰਾਜ੍ਞਾ ਕ੍ਰਿਯਾ ਕृਤਾ । ਆਸੀਤ੍ਕृਤਯੁਗੇ ਰਾਜਾ ਵਾਙ੍ਗੋ ਵੈ ਬਭ੍ਰੁਵਾਹਨਃ ॥ ੨,੯.

ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਸੁਪਰਨ, ਸੁਣ, ਮੈਂ ਦੱਸਾਂਗਾ ਕਿ ਰਾਜੇ ਨੇ ਕਿਵੇਂ ਕਰਮ ਕੀਤਾ। ਕ੍ਰਿਤ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਬਭਰੁਵਾਹਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਵੰਗ ਨਾਮ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ।

ਪृਥਿਵ੍ਯਾਸ਼੍ਚਤੁਰਨ੍ਤਾਯਾ ਗੋਪ੍ਤਾ ਪਕ੍ਸ਼ੀਨ੍ਦ੍ਰ ਧਰ੍ਮਤਃ । ਚਤੁਰ੍ਭਾਗਾਂ ਭੁਵਂ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਾਂ ਸ ਭੁਙ੍ਕੇ ਵਸੁਧਾਧਿਪਃ ॥ ੨,੯.

ਉਹ ਧਰਤੀ ਦੇ ਚਾਰ ਹੱਦਾਂ ਦਾ ਧਰਮ ਨਾਲ ਰਖਵਾਲਾ ਸੀ, ਹੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ। ਵਸੁਧਾ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਚਾਰ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੀਆਂ ਹੋਈ ਧਰਤੀ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਂਦਾ ਸੀ।

ਨ ਪਾਪਕृਤ੍ਕਸ਼੍ਚਿਦਾਸੀਤ੍ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਰਾਜ੍ਯਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਤਿ । ਨਾਸੀਚ੍ਚੌਰਭਯਂ ਤਾਰ੍ਕ੍ਸ਼੍ਯ ਨ ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਰਭਯਮੇਵ ਹਿ ॥ ੨,੯.

ਉਸ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਪਾਪ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਤਾਰਕਸ਼, ਚੋਰਾਂ ਦਾ ਡਰ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਨਾ ਹੀ ਘਟੀਆ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਡਰ ਸੀ।

ਨਾਸੀਦ੍ਵ੍ਯਾਧਿਭਯਞ੍ਚਾਪਿ ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਜਨਪਦੇਸ਼੍ਵਰੇ । ਸ੍ਵਧਰ੍ਮੇ ਰੇਮਿਰੇ ਚਾਸੀਤ੍ਤੇਜਸਾ ਭਾਸ੍ਕਰੋਪਮਃ ॥ ੨,੯.

ਉਸ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਡਰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਹ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ।

ਅਕ੍ਸ਼ੁਬ੍ਧਤ੍ਵੇਰ੍ऽਚਲਸਮਃ ਸਹਿष੍ਣੁਤ੍ਵੇ ਧਰਾਸਮਃ । ਸ ਕਦਾਚਿਨ੍ਮਹਾਬਾਹੁਃ ਪ੍ਰਭੂਤਬਲਵਾਹਨਃ ॥ ੨,੯.

ਉਹ ਅਡੋਲ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਸ਼ਾਂਤ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਧਰਤੀ ਵਾਂਗ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਰੱਖਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਮਹਾਂਬਾਹੂ, ਜਿਸ ਕੋਲ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤ ਤੇ ਘੋੜੇ ਸਨ, ਕਦੇ-ਕਦੇ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਵਨਂ ਜਗਾਮ ਗਹਨਂ ਹਯਾਨਾਞ੍ਚ ਸ਼ਤੈਰ੍ਵृਤਃ । ਸਿਂਹਨਾਦੈਸ਼੍ਚ ਯੋਧਾਨਾਂ ਸ਼ਙ੍ਖਦੁਨ੍ਦੁਭਿਨਿਃ ਸ੍ਵਨੈਃ ॥ ੨,੯.

ਉਹ ਘਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ, ਸੈਂਕੜੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਯੋਧਿਆਂ ਦੇ ਸਿੰਘ-ਗਰਜਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ੰਖ ਤੇ ਡੂੰਡੂਬੀਆਂ ਦੀਆਂ ਗੂੰਜਾਂ ਨਾਲ।

ਆਸੀਤ੍ਕਿਲਕਿਲਾਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਗਚ੍ਛਤੀ ਪਾਰ੍ਥਿਵੇ । ਤਤ੍ਰਤਤ੍ਰ ਚ ਵਿਪ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰੈਃ ਸ੍ਤੂਯਮਾਨਃ ਸਮਨ੍ਤਤਃ ॥ ੨,੯.

ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ, ਉਥੇ ਠਕ-ਠਕ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਹੋਈ; ਹਰ ਥਾਂ ਉੱਚੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।

ਨਿਰ੍ਯਯੌ ਪਰਯਾ ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾ ਵਨਂ ਮृਗਜਿਘਾਂਸਯਾ । ਸ ਗਚ੍ਛਨ੍ਦਦृਸ਼ੇ ਧੀਮਾਨ੍ਨਨ੍ਦਨਪ੍ਰਤਿਮਂ ਵਨਮ੍ ॥ ੨,੯.

ਉਹ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਨਿਕਲਿਆ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ; ਰਸਤੇ 'ਚ, ਉਹ ਬੁਧੀਮਾਨ ਇੱਕ ਨੰਦਨ ਵਾਂਗ ਸੁੰਦਰ ਜੰਗਲ ਵੇਖਿਆ।

ਬਿਲ੍ਵਾਰ੍ਕਖਦਿਰਾਕੀਰ੍ਣਂ ਕਪਿਤ੍ਥਧ੍ਵਜਸਂਯੁਤਮ੍ । ਵਿषਮੈਃ ਪਰ੍ਵਤੈਸ਼੍ਚੈਵ ਸਰ੍ਵਤਸ਼੍ਚ ਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍ ॥ ੨,੯.

ਉਹ ਜੰਗਲ ਬਿਲਵ, ਅਰਕ ਤੇ ਖਦੀਰ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਕਪਿੱਥ ਤੇ ਧਵਜ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ, ਤੇ ਚਾਰੋਂ ਪਾਸੇ ਉੱਚ-ਨੀਚ ਪਹਾੜਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ।

ਨਿਰ੍ਜਲਂ ਨਿਰ੍ਮਨੁष੍ਯਞ੍ਚ ਬਹੁਯੋਜਨਮਾਯਤਮ੍ । ਮृਗਸਿਂਹੈਰ੍ਮਹਾਘੋਰੈਨ੍ਯੈਸ਼੍ਚਾਪਿ ਵਨੇਚਰੈਃ ॥ ੨,੯.

ਉਹ ਜੰਗਲ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਖਾਲੀ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਸੁੰਨ, ਕਈ ਯੋਜਨ ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ; ਉਥੇ ਡਰਾਉਣੇ ਜਾਨਵਰ, ਸਿੰਘ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਜੰਗਲੀ ਵਾਸੀ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ।